१. शिकण्याची आवड: हनुमानजींनी लहानपणापासून शेवटपर्यंत सर्वांकडून काहीतरी ना काही शिकले होते. असे म्हटले जाते की त्यांची आई अंजनी आणि वडील केसरी यांच्याव्यतिरिक्त, त्यांनी त्यांचे पालक वडील पवनपुत्र यांच्याकडूनही शिक्षण घेतले. त्यांनी शबरीचे गुरु ऋषी मतंग यांच्याकडून शिक्षण घेतले आणि भगवान सूर्याकडून सर्व प्रकारचे ज्ञान प्राप्त केले.

२. कामात कार्यक्षमता आणि प्रवीणता: हनुमानजींची काम करण्याची शैली अद्वितीय होती आणि ते त्यांच्या कामात कुशल आणि प्रवीण होते. सुग्रीवाला मदत करण्यासाठी, त्यांनी त्यांची ओळख श्रीरामांशी करून दिली आणि रामाला मदत करण्यासाठी, त्यांनी आपल्या बुद्धिमत्तेचा वापर केला आणि भगवान श्रीरामांनी सांगितलेल्या सर्व गोष्टी केल्या. ते कामात एक कार्यक्षम व्यवस्थापक आहे. सैन्याशी लढण्यापासून ते समुद्र पार करण्यापर्यंत हनुमानजींनी कार्यक्षमतेने आणि बुद्धिमत्तेने केलेले काम त्यांच्या अद्वितीय व्यवस्थापनाचे दर्शन घडवते.

३. योग्य नियोजन, मूल्ये आणि वचनबद्धता: हनुमानजींना कोणतेही काम सोपवले गेले तरी ते प्रथम त्याचे नियोजन करायचे आणि नंतर ते अंमलात आणायचे. उदाहरणार्थ, मारुतीला लंकेला पाठवताना, श्री रामांनी त्यांना सांगितले होते की ही अंगठी सीतेला दाखवा आणि त्यांना सांगा की राम लवकरच परत येतील. पण हनुमानजींना माहित होते की समुद्र ओलांडताना आणि लंकेत प्रवेश करताना अडथळे येतील, त्यांना माहित होते की काय होण्याची शक्यता आहे. त्यांनी रावणाला कठोरपणे रामाचा संदेश दिला, विभीषणाला रामाकडे आणले, अक्षयकुमारचा वध केला, सीतेला अंगठी दिली, लंका जाळली आणि सुरक्षित परतले. हे सर्व त्यांच्या कृती योजनेचा भाग होते. त्यांच्याकडे बुद्धिमत्तेच्या सहाय्याने योग्य नियोजन करण्याची अद्भुत क्षमता आहे. हनुमानजींचे व्यवस्थापन क्षेत्र खूप विस्तृत, असाधारण आहे आणि त्यांना योजनांचे मास्टर प्लॅनर म्हणून ओळखले जाते. हनुमानजींचे आदर्श आपल्याला शिकवतात की समर्पण, वचनबद्धता आणि भक्तीने प्रत्येक अडथळ्यावर मात करता येते. जीवनात या मूल्यांचे महत्त्व कधीही कमी होत नाही. लंकेत पोहोचण्यापूर्वी त्यांनी संपूर्ण रणनीती आखली. राक्षसांच्या इतक्या प्रचंड गर्दीतही विभीषणासारखा सज्जन सापडला. त्यांनी त्यांच्याशी मैत्री केली आणि त्यांना सीता माता सापडली. भीती पसरवण्यासाठी लंका जाळण्यात आली. विभीषणाची प्रभू रामाशी ओळख करून दिली. अशाप्रकारे संपूर्ण व्यवस्थापनासह काम पूर्ण झाले.

४. दूरदृष्टी: हनुमानजींची दूरदृष्टी होती की त्यांनी त्यांच्या सहज आणि सोप्या संभाषणाच्या गुणाने वानरराज सुग्रीवची भगवान रामाशी मैत्री करवून दिली नंतर त्यांनी विभीषण आणि भगवान रामाची मैत्री करवून दिली. सुग्रीवने श्रीरामाच्या मदतीने बालीचा वध केला, तर श्रीरामाने विभीषणाच्या मदतीने रावणाचा वध केला. हे केवळ हनुमानजींच्या कौशल्य आणि हुशारीमुळे शक्य झाले.

ALSO READ: यशस्वी जीवनासाठी श्रीकृष्णाचे हे पाच गुण अवलंबवा

५. राजकारणात कुशल: खजिना आणि परस्त्री मिळाल्यानंतर, सुग्रीव भगवान रामाची बाजू सोडून गेला, परंतु हनुमानजींनी त्याला भगवान रामाच्या कृतींबद्दलची जबाबदारी आणि मैत्रीच्या धर्माची आठवण करून देण्यासाठी साम, दाम, दंड, भेद या चार पद्धती वापरल्या. याशिवाय, असे अनेक प्रसंग आले जेव्हा हनुमानजींना नीतिचा वापर करावा लागला. हनुमानजी आपल्याला व्यवस्थापनाचा हा धडा शिकवतात की जर ध्येय महान असेल आणि ते साध्य करणे सर्वांच्या हिताचे असेल तर कोणत्याही प्रकारचे धोरण स्वीकारता येते.

६. धाडस: हनुमानजींमध्ये अदम्य धाडस आहे. कोणत्याही प्रकारच्या प्रतिकूल परिस्थितीमुळे विचलित न होता ते दृढ इच्छाशक्तीने पुढे जात असे. रावणाला शिकवण्यात त्यांचे धाडस, दृढता, स्पष्टता आणि आत्मविश्वास अतुलनीय आहे. त्यांच्यात कोणताही दिखावा नाही, कपट किंवा फसवणूक नाही. वर्तनात पारदर्शकता असते, दुष्टपणा नाही. त्यांच्याकडे आपले विचार मांडण्याचे नैतिक धैर्य आहे. रावणही त्यांच्या धाडसाची, बुद्धिमत्तेची, कौशल्याची आणि धोरणांची प्रशंसा करायचा.

७. नेतृत्व: हनुमानजींनी निश्चितच श्री रामांच्या आज्ञेचे पालन केले पण ते एक वानर तरुण होते. याचा अर्थ ते संपूर्ण वानर सैन्याचे नेते होते. सर्वांना सोबत घेऊन जाण्याची त्यांची क्षमता श्री रामांनी ओळखली होती. जे कठीण काळात निर्भयपणे आणि धैर्याने आपल्या सहकाऱ्यांना मदत करू शकतात आणि मार्गदर्शन करू शकतात, ज्यांच्याकडे आपले ध्येय साध्य करण्यासाठी उत्साह, संयम आणि समर्पण आहे, ज्यांच्याकडे अडचणींवर मात करून परिस्थितीला आपल्या बाजूने वळवण्याची दृढनिश्चय आणि क्षमता आहे आणि ज्यांच्याकडे सर्वांचा सल्ला ऐकण्याची गुणवत्ता आहे, तेच नेता बनू शकतात. त्यांनी जामवंत यांचे मार्गदर्शन घेतले आणि रामाचे काम उत्साहाने केले. सर्वांचा आदर करणे, सक्रिय आणि उत्साही असणे आणि कामात सातत्य राखण्याची क्षमता असणे हा देखील यशाचा एक सिद्ध मंत्र आहे.

८. प्रत्येक परिस्थितीत आनंदी राहणे: हनुमानजींच्या चेहऱ्यावर कधीही चिंता, निराशा किंवा दुःख दिसू शकत नाही. ते प्रत्येक परिस्थितीत आनंदी राहत असे. हनुमानजी त्यांचे काम करताना कधीही गंभीर नव्हते, ते प्रत्येक कामाला उत्सव किंवा खेळासारखे घेत असत. त्यांच्याकडे आजच्या काळातील सर्वात आवश्यक व्यवस्थापन गुण आहे ते म्हणजे ते प्रत्येक परिस्थितीत त्यांची विनोदबुद्धी कायम ठेवत. तुम्हाला आठवत असेल की जेव्हा तो लंकेला गेले होते तेव्हा त्यांनी मदमस्त होऊन भरपूर फळे खाल्ली होती, बाग उद्ध्वस्त केली होती आणि स्वतःचे मनोरंजन केले होते आणि रावणाला एक संदेशही दिला होता. त्याचप्रमाणे, त्यांनी द्वारकेच्या बागेत भरपूर फळे खाऊन स्वतःचा आनंद घेतला होता आणि शेवटी, त्यांनी बलरामाचा अभिमानही मोडून काढला होता. मनोरंजन करत त्यांनी अनेक गर्विष्ठ लोकांचा अभिमान मोडून काढला होता.

९. शत्रूवर नजर: परिस्थिती काहीही असो, हनुमानजी भजन गात असो किंवा आकाशात उडत असो किंवा फळे आणि फुले खात असो, त्यांची नजर नेहमीच त्यांच्या शत्रूंवर असत. प्रतिस्पर्ध्याला माहिती नसताना त्याची गुपिते जाणून घेणे आणि शत्रूंमध्ये मित्र शोधण्याचे कौशल्य विभीषणाच्या संदर्भात दाखवले आहे.

१०. नम्रता: हनुमानजी सर्वात शक्तिशाली होते. हनुमानजींनी लंकेचा नाश केला, अनेक राक्षसांना मारले, शनिदेवाचा अभिमान मोडला, पौंड्रक नगरीचा नाश केला, भीमाचा अभिमान मोडला, अर्जुनाचा अभिमान मोडला, बलरामजींचा अभिमान मोडला आणि संपूर्ण जगाला तो काय आहे हे दाखवून दिले पण त्यांनी स्वतः कधीही नम्रता आणि भक्तीचा मार्ग सोडला नाही. ते रावणाशी तसेच अर्जुनाशीही सभ्यपणे वागले. त्यांनी सर्वांना नम्र राहून समजावून सांगण्याचा प्रयत्न केला पण जेव्हा त्यांना समजले नाही तेव्हा त्यांनी परमेश्वराच्या परवानगीनेच आपले शौर्य दाखवले. तुम्ही टीमवर्क करत असलात किंवा नसलात तरी व्यवस्थापकाने नम्र असणे महत्त्वाचे आहे अन्यथा त्याने हे समजून घेतले पाहिजे की त्याचा अहंकारही अल्पकाळच टिकेल.

ठाणे जिल्ह्याच्या मुरबाड तालुक्यातील सावर्णे गाव माळशेज घाटाच्या पायथ्याशी असलेले आदिवासी समाजबहुल गाव ठाणे शहरापासून 115 किलोमीटर अंतरावर आहे. सावर्णे गावची लोकसंख्या सुमारे 500 असून राजेश अनंत भला या गावचा रहिवासी आहे. बारावी पर्यंत शिक्षण घेतलेला सुशिक्षित बेरोजगार तरुण. राजेशचे वडील तुटपुंजी शेती करतात, त्यांच्या शेती कामाला तो मदत करीत असे. शेतीनंतर रोजगारासाठी आजूबाजूच्या गावात भटकंती हा या कुटुंबाचा दिनक्रम.

या दुष्टचक्रातून बाहेर पडण्यासाठी राजेशने मुरबाड तालुक्यातील मोरोशी येथील पोष्ट बेसिक आश्रमशाळेत बारावी पर्यंत शिक्षण घेतले. बारावी नंतर तो आठ महिने बेरोजगार होता. आता या बेरोजगारीतून बाहेर पडायचे तर काहीतरी करायचेच असा चंग त्याने मनाशी बांधला. पण कमी भांडवलामुळे व्यवसाय करण्याचे धाडस त्याला होईना. त्याला केशकर्तनाच्या कामाची आवड होती. त्याने ही कला छंद म्हणून जोपासण्याचा निर्णय घेतला. त्याने सावर्णे  या आपल्या गावच्या घरातच कमी भांडवलातील केशकर्तनालयाचा व्यवसाय करण्यासाठी एक छोटा आरसा, कैची, वस्तरा, दाढीचे सामान खरेदी करून घरच्या घरी केस कापणे आणि दाढीचा व्यवसाय सुरू केला. त्याच्या या प्रामाणिक व्यवसायाला ग्राहकांचा चांगला प्रतिसाद मिळू लागल्याने त्याची आर्थिक कमाई वाढू लागली. राजेश आता स्वत:च्या पायावर उभा राहिला.

राजेशने केशकर्तनालयाचा व्यवसाय मोठ्या गावात किंवा शहरात जाऊन अत्याधुनिक स्वरूपात करण्याचे ठरविले. मात्र त्यासाठी मोठ्या भांडवलाची गरज होती. राजेशचे जिवलग छायाचित्रकार मित्र श्री.जयराम मेंगाळ यांनी त्याला आदिवासी विकास विभागाच्या न्यूक्लिअस बजेट योजनेतून शंभर टक्के अनुदानावर मिळणाऱ्या अर्थसहाय्य योजनेची माहिती दिली. त्यांच्या मार्गदर्शनानुसार राजेश भला याने शहापूर येथील एकात्मिक आदिवासी विकास प्रकल्प कार्यालयाशी संपर्क साधला. तेथील न्यूक्लिअस  बजेट योजनेसंबंधी काम करणारे लिपिक श्री.अनिकेत दत्तात्रय पष्टे यांनी त्याच्या नियोजित व्यवसाय आणि अनुभवाची माहिती घेऊन अनुदान मागणीच्या अर्जाचा नमूना दिला आणि सोबत लागणाऱ्या आवश्यक कागदपत्रांबाबत मार्गदर्शन केले.

राजेशने लागलीच कागदपत्रांची पूर्तता करून एकात्मिक आदिवासी विकास प्रकल्पाचे प्रकल्प अधिकारी श्री. राजेंद्रकुमार हिवाळे यांच्याकडे विहित नमुन्यात अनुदान मागणीचा अर्ज सादर केला. प्रकल्प अधिकाऱ्यांच्या सुचने नुसार त्यांच्या कार्यालयातील वरिष्ठ आदिवासी विकास निरीक्षक श्री. सखाराम गोपाळ भोये यांनी राजेशच्या केशकर्तनालयाच्या अनुभवाची खात्री करून तो जय ठिकाणी सदरचा व्यवसाय सुरू करणार आहे त्या गाळ्याची पहाणी करून तांत्रिक बाबींची पूर्तता करून घेतली आणि राजेशचा अनुदान मागणीचा प्रस्ताव प्रकल्प अधिकाऱ्यांकडे मंजुरी साठी सादर केला. प्रकल्प अधिकारी राजेंद्रकुमार हिवाळे यांनी तो अग्रक्रमाने मंजूरही केला.

त्यानंतर राजेशने बँक ऑफ महाराष्ट्र न्याहाडी शाखेत बचत खाते उघडून नियमानुसार लाभार्थीचा आर्थिक सहभाग म्हणून रु. 6 हजार 750 मात्र बँकेत जमा केले. त्यानंतर त्याला सन 2021-2022 या आर्थिक वर्षात शासनाकडून मंजूर झालेल्या 39 हजार 250 रुपयांची अनुदानाची रक्कम मिळून त्याच्या खात्यावर 45 हजार रुपये इतकी रक्कम जमा झाली.

राजेश भला याने नजीकच्या कल्याण-अहमदनगर राष्ट्रीय महामार्गालगत असलेल्या मोरोशी नाका येथे भाडे तत्वावर एक गाळा घेऊन मिळालेल्या अनुदानातून केशकर्तनालयासाठी लागणारे साहित्य जुन्नर तालुक्यातील नारायणगाव येथून खरेदी केले. त्यातून गोल फिरणाऱ्या खुर्च्या, आरसे, लहान मोठे कंगवे, वस्तारा, ट्रिमर मशीन, ब्लेड, केस रंगविण्यासाठी विविध रंगांचे कलफ, ब्रश, दाढीचे शेव्हींग क्रीम, स्प्रे, दाढीचे ब्रश, कापडी अप्रॉन, कैची, आफ्टर शेव्हींग लोशन, इत्यादि आवश्यक सामान खरेदी केले.

आवडीचा व्यवसाय करायला मिळाल्यामुळे लवकरच राजेश व्यवसायात चांगला स्थिर झाला आणि त्याचे कामही चांगले असल्यामुळे ग्राहकांची संख्याही वाढू लागली. मिळालेल्या नफ्यातून त्याने दुकानाच्या अंतर्गत सजावटीसह आधुनिक पद्धतीची विद्युत रोषणाई, पंखे, प्रतिक्षेत असणाऱ्या गिऱ्हाईकांना लाकडी बाकडा असे इतर साहित्य खरेदी केले. राजेशचे आर्थिक उत्पन्न वाढू लागले, परंतु सामाजिक बांधिलकीतून गावच्या गरजू बांधवांच्या बारसे, मुंज, उत्तरकार्यासाठी मुंडण अशी कामे नाममात्र मानधनात करण्याचे कर्तव्यही निभावत आहे.

एकात्मिक आदिवासी विकास प्रकल्पाद्वारे केंद्रवर्ती अर्थसंकल्प  म्हणजेच न्यूक्लिअस बजेट अंतर्गत अनुदानातून आदिवासी आणि अनुसूचित जमातीच्या लाभार्थ्यांना स्वयंरोजगारातून आर्थिक उन्नतीकडे नेणारी योजना आहे. राजेश भला या आदिवासी ठाकूर जमातीच्या तरुणाला स्वयंरोजगारासाठी आर्थिक अनुदान मिळाल्याने त्याचा भाग्योदय झाला आहे. ठाणे जिल्ह्यातील अशा अनेक आदिवासी बांधवांसाठी ही योजना वरदानच ठरली आहे, असे प्रकल्प अधिकारी श्री. राजेंद्रकुमार हिवाळे यांनी सांगून राजेशच्या पुढील वाटचालीचे मनापासून कौतुक केले आहे.

रिपोर्ट सहाय्य जिल्हा माहिती कार्यालय ठाणे

आपण याआधी एखाद्द्या ठिकाणी नोकरी करत असाल तर तिथे किती वेतन मिळत होतं हे लक्षात घ्यावं. नव्याने नोकरी स्वीकारत असाल तर तेथे काम करणार्‍या कर्मचार्‍यांना किती वेतन मिळतं हे जाणून घेण्याचा प्रयत्न करावा. आपण आधी नोकरी करत असाल तर आधीचं वेतन लक्षात घेऊन त्यानुसार नवीन जवाबदारी स्वीकारताना अपेक्षित वेतनाच्या बाबतीत तर्कसंगत उत्तर देऊ शकता. अवास्तव वाटेल इतक्या जास्त वेतनाची मागणी न करता वर्तमान वेतनाच्या 20 ते 25 टक्के जास्त वेतनाची मागणी आपण करू शकता. आणखी एक गोष्ट म्हणजे वास्तविकता काय आहे हेही लक्षात घेतलं पाहिजे. इंटरव्ह्यूला जाण्याआधी पूर्ण तयारी करून जावं आणि ज्या कंपनीत आपण नोकरीसाठी जाणार आहात त्या कंपनीची आर्थिक स्थिती कशी आहे हे जाणून घेण्याचा प्रयत्न करावा. त्याची माहिती मिळाली तर कंपनीकडून आपल्या किती वेतनाची ऑफर होऊल शकेल, हे आपल्या लक्षात येण्यास मदत येईल. त्यानंतर आपण आपल्या वास्तविक स्थितीही मजबूतीने मांडू शकतर. तिसरी महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे काही ठराविक किंवा निश्चित वेतन सांगण्याऐवजी त्याची रेंज सांगण्याच्या प्रयत्न करावा. याबाबतीत कठोर भूमिका न घेणेच चांगलं ठरेल. अनेकदा वर्क प्रोफाईल आणि ब्रँड यांनाही इतर सर्व गोष्टीपेक्षा अधिक महत्त्व असतं. त्यामुळे एखाद्या मोठ्या कंपनीत नोकरी मिळत असेल तर ठराविक वेतनासाठीच अडून बसू नये. वेतन प्राप्तिच्या बाबत कठोर भूमिका घेण्याएवजी मवाळ धोरण स्वीकारलं तर आपली इच्छित नोकरी आपल्यापर्यंत पोहचू शकेल.

आपण आधी एखाद्या ठिकाणी नोकरी करत असाल तर येथील वेतन सांगण्याच्या बाबतीत प्रामाणिकपणा दाखवायला हवा. नव्या कंपनीत जास्त वेतन मिळालं पाहिजे म्हणून आधीच्या नोकरीत जास्त वेतन होतं असं सांगू नये. याचं कारण आपल्याला सॅलरी स्लीप जमा करण्यास सांगितलं जाऊ शकतं. त्यासप्रमाणे आपण ज्या ठिकाणी नोकरी करत होतात त्या संस्थेमध्ये आपल्या वेतनाबाबतची पडताळणी होऊ शकते. नवीन नोकरी स्वीकारताना आपल्या व्यक्तिगत जीवनातील अडचणी आणि तणावांच्या बाबतीत बोलू नये. इंटरव्ह्यूच्या वेळी आपल्या घरगुती अडचणी आणि आर्थिक स्थिती याबाबतही बोलणं टाळावं. त्याचप्रमाणे आपल्या सर्व गोष्टी पैशांच्या बाबतीत केंद्रीत असता काम नयेत. त्याऐवजी आपल्या नोकरीवर ठेवल्यास ते त्या कंपनीसाठी कसं फायदेशीर ठरेल हे सांगणच्या प्रयत्न करावा. आपला अनुभव आपल्या बाबतीत सर्व काही सांगणारा असतो. वेतनाच्या बाबतीत बोलताना आपल्याला देण्यात आलेल्या कामाविषयीही रूची दाखवावी. जेव्हा आपण बोलत असतो त्यावेळी आपल्या देहबोलीचा (बॉडी लँग्वेज) अंदाजही असायला हवा.

-> रेझ्युमेमध्ये फॉन्ट साइज 32 ठेवा. 

-> मार्जिन ठेवा. ज्याने अधिक झूम किंवा ड्रॅग करण्याची गरज भासणार नाही.

-> डार्क बॅकग्राऊंडवर व्हाईट फॉन्ट किंवा लाइट बॅकग्राऊंडवर ब्लॅक फॉन्ट वापरा. ज्याने अक्षर स्पष्ट दिसतील.

-> हे रेझ्युमे तयार करताना वाक्य लहान असावे हे लक्षात असू द्या.

-> कमी शब्दात अधिक आणि महत्त्वाची माहिती देण्याचा प्रयत्न करा.

-> पाच स्लाइडहून अधिक स्लाइड वापरणे टाळा.

-> रेझ्युमेमध्ये चार्ट किंवा इमेज टाकू नये. कारण स्मार्टफोन आणि टॅबवर पाहताना हा फॉर्मेट नीट दिसेल याची गारंटी नाही.

-> रेझ्युमे तयार झाल्यावर आधी तो स्वत:च्या स्मार्टफोन किंवा टॅबवर चेक करा. दिसायला प्रेंझेटेबल आहे की नाही, स्पष्ट दिसतंय की नाही हे चेक करून मगच पुढे फॉरवर्ड करा.

मुक्त विद्यापीठात स्थापनेच्या वर्षी १९८९-९० या शैक्षणिक वर्षासाठी ३,७५० विद्यार्थ्यांनी प्रवेश घेतला होता. मुक्त शिक्षणाला उदंड प्रतिसाद मिळत जाऊन आज ही प्रवेशसंख्या पाच लाखावर पोहोचली आहे. २०२२-२३ या शैक्षणिक वर्षासाठी प्रवेश सुरू असून आजमितीस सुमारे तीन लाखांचा टप्पा गाठला आहे. या वर्षीही मुक्त विद्यापीठाला अपूर्व असा प्रतिसाद मिळत असून पाच लाखांपेक्षा अधिक टप्पा याही वर्षी गाठला जाईल, असा विश्र्वास डॉ. देशमुख यांनी व्यक्त केला आहे.

मुक्त विद्यापीठात शिक्षणक्रम पूर्ण करण्यासाठी अनेक विद्यार्थी प्रवेश घेत असतात. अनेक कारणांनी काही विद्यार्थी तो शिक्षणक्रम विद्यापीठाच्या विहित मुदतीत पूर्ण करू शकत नाही. गेल्या बावीस वर्षात अशी प्रवाहाबाहेर राहून गेलेल्या विद्यार्थ्यांची संख्या सुमारे साडेतीन लाख आहे. त्यांना लवकरच आवाहन करून, पत्र पाठवून त्यांचे अपुरे शिक्षण पूर्ण करण्याची संधी मुक्त विद्यापीठ लवकरच उपलब्ध करून देणार आहे. त्याबाबत प्रक्रिया सुरू असून विद्यापीठाच्या अधिकृत वेबसाईटवर याबाबतचे सविस्तर माहितीपत्रक उपलब्ध होईल, असे डॉ. देशमुख यांनी कळविले आहे.

NEET परीक्षा: देशभरातील 546 शहरांमध्ये आणि भारताबाहेरील 14 शहरांमध्ये परीक्षा घेतली जाईल.

राष्ट्रीय पात्रता-सह-प्रवेश परीक्षा-UG (NEET UG) ही देशभरातील 546 शहरांमध्ये आणि भारताबाहेरील 14 शहरांमध्ये असलेल्या विविध परीक्षा केंद्रांवर घेतली जाईल. NTA या परीक्षेचे आयोजन करेल.

 JEE मुख्य निकाल 2022: या चरणांसह JEE मुख्य निकाल 2022 तपासा

- अधिकृत वेबसाइटला भेट द्या - jeemain.nta.nic.in -

'JEE (मुख्य) सत्र 1_Paper 1 चे स्कोअर कार्ड डाउनलोड करा' या लिंकवर क्लिक करा.

- नवीन पृष्ठावर, लॉग-इन तपशील प्रविष्ट करा - अर्ज क्रमांक, जन्मतारीख आणि सुरक्षा पिन

- जेईई मुख्य निकाल 2022 सत्र 1 पेपर 1 स्क्रीनवर प्रदर्शित केला जाईल

- जून सत्रासाठी जेईई स्कोअरकार्ड डाउनलोड करा आणि भविष्यातील प्रिंटसाठी एक प्रत .

JEE मुख्य निकाल 2022: JEE सत्र 2 परीक्षेनंतर अखिल भारतीय रँक यादी

NTA लवकरच JEE मेन 2022 सत्र 1 टॉपर्सची नावे जाहीर करेल. सत्र २ च्या परीक्षेनंतर ऑल इंडिया रँक लिस्ट जाहीर केली जाईल.

JEE मुख्य निकाल सत्र 1: अव्वल विद्यार्थी JEE Advanced साठी अर्ज करू शकतील

NTA JEE मुख्य निकालातील BE BTech पेपर-1 मधील टॉप 2,50,000 यशस्वी उमेदवार JEE Advanced साठी अर्ज करू शकतील. यशस्वी विद्यार्थ्यांना आयआयटीमध्ये प्रवेश मिळेल.

जेईई मुख्य निकाल 2022: उत्तीर्ण होण्यासाठी किती गुण आवश्यक आहेत

जेईई उत्तीर्ण होण्यासाठी, सामान्य श्रेणीतील उमेदवारांना किमान एकूण ७५ टक्के गुण मिळणे आवश्यक आहे. SC/ST/PWD श्रेण्यांना किमान 65% एकूण गुण मिळणे आवश्यक आहे.

जेईई मुख्य सत्र 1 निकाल: जेईई मेन बीटेक पेपर निकाल जाहीर झाला

NTA ने नुकताच जेईई मेन 2022 सत्र एकचा बीई, बीटेक पेपरचा निकाल जाहीर केला आहे. बी.आर्कच्या पेपरचा निकाल अजून लागला नाही.

JEE मुख्य निकाल 2022: JEE Advanced साठी पात्रता कशी ठरवायची.

NTA स्कोअर JEE Advanced 2022 साठी उमेदवारांची पात्रता ठरवेल. JEE Advanced 28 ऑगस्ट रोजी घेण्यात येईल.

जेईई मेन निकाल 2022: जेईई मेन 2022 च्या निकालात किती विद्यार्थी किती टक्के आहेत

अंदाजे 290 - 99.998 - 99.9989

अंदाजे 284 - 99.996

अंदाजे 270 - 99.990

अंदाजे 267 - 99.952 अंदाजे

chanakya niti

वेळेचे महत्त्व- चाणक्य नीती सांगते की ज्या विद्यार्थ्याला वेळेचे महत्त्व कळत नाही त्याला जीवनात यश मिळविण्यासाठी खूप संघर्ष करावा लागतो. अशा लोकांच्या आयुष्यात यशाची शक्यता कमी आणि अपयशाची शक्यता जास्त असते. म्हणूनच प्रत्येक क्षण अनमोल आहे. ते वाया जाऊ नये. चाणक्याच्या मते वेळ कोणासाठीही थांबत नाही, हे जितक्या लवकर समजेल तितकी त्याच्या यशाची शक्यता अधिक मजबूत होईल.

आळस- चाणक्य नीती म्हणते की आळस हे विद्यार्थ्यांसाठी विषासारखे आहे. आळस हा एक असा दोष आहे जो प्रतिभावान व्यक्तीला देखील अपयशी बनवतो. चाणक्य नीती सांगते की आळशी व्यक्तीलाही लक्ष्मीची कृपा मिळत नाही. अशा लोकांच्या जीवनात नेहमीच दुःख आणि पैशाची कमतरता असते.

वाईट संगत सोडा- चाणक्य नीती सांगते की यशामध्ये कंपनीतील व्यक्तीचे विशेष योगदान असते. जेव्हा एखादी व्यक्ती चांगल्या आणि सद्गुणी लोकांच्या सहवासात असते तेव्हा त्याला यशस्वी होण्यापासून कोणीही रोखू शकत नाही. दुसरीकडे, वाईट संगतीत गुंतलेली व्यक्ती कुशल आणि सक्षम असूनही यशस्वी होऊ शकत नाही. त्यामुळे वाईट संगतीचा प्रत्येक प्रकारे त्याग केला पाहिजे. वाईट संगतीमुळे तोटे वाढतात.

दिनांक 21 डिसेंबर ते दिनांक 09.01.2022 ह्या कालावधीत झालेल्या परीक्षेत देखील प्रॉक्टर पध्दतीचा वापर करण्यात आला होता.  उपरोक्त डिसेंबर २०२१ च्या परीक्षा कालावधीत एकूण 41803 परीक्षार्थी आणि 1,16,555 इतक्या उत्तरपुस्तिका होत्या.  ह्यामध्ये सॉफ्टवेअरद्वारे प्रॉक्टर पध्दतीतून   390 विद्यार्थ्यांनी ५ पेक्षा अधिक वेळा वॉर्निंग देऊन देखील गैरप्रकार केल्याचे निदर्शनास आले आहे. त्यामुळे ह्या परीक्षेचा निकाल जाहीर होऊनही संबंधिताचा निकाल गैरप्रकारामुळे 390 विद्यार्थ्यांचा निकाल राखीव ठेवण्यात आला असून परीक्षा गैरप्रकार समितीसमोर संबंधितांच्या केसेस ठेवण्यात आलेल्या आहेत. चौकशी समीतीच्या निर्णयानंतर संबंधितांचा निकालावर योग्य ती कार्यवाही करण्यात येईल.

परीक्षा दोन सत्रात

परीक्षा वेळापत्रकानुसार सकाळ आणि दुपार अशा दोन  सत्रात  पाच तासाच्या स्लॉटमध्ये असून विद्यार्थ्यांनी त्यांच्या उपलब्धतेनुसार ही परीक्षा द्यावयाची आहे.  ह्या परीक्षेसाठी ज्या विद्यार्थ्यांची प्रवेश पात्रता कायम करण्यात आलेली आहे, तसेच ज्यांना कायमनोंदणी क्रमांक प्राप्त झाला आहे, त्यांचीच परीक्षा होणार आहे. प्रोविजनल पात्रता झालेल्या विद्यार्थ्यांना परीक्षा देता येईल मात्र त्यांचे निकाल जाहीर होणार नाही, प्रोविजनल प्रवेश घेतलेल्या विद्यार्थ्यांना आपल्या अभ्यासकेंद्रांशी संपर्क करून पात्रतेची कागदपत्रे विद्यापीठाच्या nondani@ycmou.digitaluniversity.ac ह्या मेलवर पाठवून आपला प्रवेश तात्काळ कायम करून घेता येईल. काल दिनांक 03 फेब्रुवारी 2022 पासून मॉक टेस्ट व संबंधित सूचना विद्यापीठ पोर्टलवर विद्यार्थ्यांसाठी प्रसिद्ध करण्यात आले आहे.  दि. 03 ते 08 फेब्रुवारी 2022 ह्या कालावधीत मॉक टेस्टची सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आली आहे.

विद्यार्थ्यांसाठी तांत्रिक सहाय्य

विद्यापीठाच्या विविध आठही विभागीय केंद्रावर प्रत्येकी 04 तांत्रिक सहायकांची विद्यार्थ्यांच्या तांत्रिक सहाय्य करण्यासाठी नियुक्ती करण्यात आलेली असून त्याची यादी पोर्टलवर उपलब्ध करून दिलेली आहे.  त्यांचे संपर्क क्रमांक, ईमेल आयडी, पीपीटी, डेमो लिंक, ड़ेमो व्हिडीओ इत्यादी माहिती तसेच ह्या परीक्षेचे सर्व शिक्षणक्रमांचे वेळापत्रक विद्यापीठ पोर्टलवर Examination  ह्या टॅबमध्ये परीक्षा फेब्रुवारी  2022 ह्या बटनावर उपलब्ध करून दिलेली आहे.

विद्यार्थ्यांनी कोणत्याही प्रकारचे गैरप्रकार न करता, भयमुक्त वातावरणात परीक्षा द्यावी असे आवाहन कुलसचिव डॉ. दिनेश भोंडे आणि परीक्षा नियंत्रक भटु प्रसाद पाटील यांनी केले आहे.

जुई केसकरला या अनोख्या उपकरणासाठी डझनभर पुरस्कार मिळाले आहेत. गेल्या वर्षी अमेरिकेत तिला  शांघाय युथ सायन्समधून रेजेनेरॉन इंटरनॅशनलचे विशेष पारितोषिक देण्यात आले. जुई केसकरने सांगितले की माझ्या स्वतःच्या काकांना पार्किन्सन्स झाला होता आणि ते खूप अस्वस्थ होते. त्यांना पाहून हे उपकरण बनवण्याची कल्पना सुचली. खरे तर तिचे काका 8-9 वर्षांपासून पार्किन्सन्स आजाराने त्रस्त होते. हातात कंपन किती आहे, हे कळले तर त्यावर नियंत्रणही ठेवता येईल, असे तिला वाटले. केसकरच्या मते, योग्य डेटा मिळवून रुग्णांना योग्य औषध देता येईल.

जुई केसकरला या अनोख्या उपकरणासाठी डझनभर पुरस्कार मिळाले आहेत. गेल्या वर्षी अमेरिकेत तिला शांघाय युथ सायन्सकडून रेजेनेरॉन इंटरनॅशनलचे विशेष पारितोषिक देण्यात आले. जुईने यूएसमधील बायो मेडिकल इंजिनिअरिंग फेअरमध्ये रेजेनेरॉन इंटरनॅशनल सायन्समध्ये तिसरे ग्रँड प्राइज जिंकले. याशिवाय केंद्र सरकारकडून त्यांना 2020-21 या वर्षासाठी ब्रॉडकॉम-IRIS ग्रँड अवॉर्ड देण्यात आला . जुईला 2020 मध्ये डॉ. एपीजे अब्दुल कलाम इनोव्हेशन आणि क्रिएटिव्हिटीसाठी राष्ट्रीय पुरस्कार देण्यात आला.

कोरोनाच्या बाबतीत चाणक्याचा हा सल्ला अगदी तंतोतंत बसतो. चाणक्य नीती सांगते की जेव्हा संकट मोठे असते आणि हानी करणारा शत्रू दिसत नाही तेव्हा लपून राहणे चांगले.

चाणक्य हे भारतातील सर्वोत्तम विद्वानांमध्ये गणले जातात. चाणक्यांना विविध विषयांचे ज्ञान होते. ते तक्षशिलाशी संबंधित होते जे त्याच्या काळातील सर्वात प्रसिद्ध होते. येथे ते विद्यार्थ्यांना शिक्षण देत असत. चाणक्यांना आचार्य चाणक्य आणि कौटिल्य असेही म्हणतात. चाणक्य यांच्या मते, संकटाच्या वेळी कधीही संयम सोडू नये. संकट मोठे असेल तर सर्वांनी संघटित होऊन त्याचा मुकाबला केला पाहिजे. संकटाचा सामना करण्यासाठी चाणक्य यांनी काही खास गोष्टी सांगितल्या आहेत, ज्याचे पालन केल्याने नुकसान टाळता येते.

संकटाच्या वेळी निष्काळजीपणा हानिकारक सिद्ध होऊ शकतो

चाणक्यच्या मते जर तुम्हाला शक्तिशाली शत्रूचा पराभव करायचा असेल तर सर्वात आधी रणनीती बनवायला हवी. कोणत्याही प्रकारचा निष्काळजीपणा महागात पडू शकतो. चाणक्य नीतीनुसार, संकटाच्या वेळी प्रथम स्वतःचे रक्षण करण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे. यानंतर इतर लोकांनाही याबाबत जागृत केले पाहिजे. कोणतीही लढाई जिंकण्यासाठी नियमांचे पालन करणे फार महत्वाचे आहे. कोरोनासारखे साथीचे आजार टाळण्यासाठी नियमही दिले आहेत. या नियमांचे काटेकोरपणे पालन करणे आणि शिस्तीचे काटेकोरपणे पालन करणे शहाणपणाचे आहे. तरच या शत्रूपासून स्वतःचे व इतरांचे रक्षण करता येईल.

शक्तिशाली व्हा

चाणक्य नीतिनुसार कोणतेही ध्येय साध्य करण्यासाठी आरोग्य चांगले असणे आवश्यक मानले जाते. चाणक्याचा विश्वास होता की आरोग्य चांगले असेल तर कोणताही रोग त्याला स्पर्श करू शकणार नाही.यशासाठी स्वत:चे आरोग्य खूप महत्त्वाचे आहे. कारण कोणतेही आव्हान केवळ निरोगी असण्याच्या स्थितीतच लढता येते. त्यामुळे शरीराची प्रतिकारशक्ती वाढवण्यासाठी सतत प्रयत्न केले पाहिजेत.

जागरूकता

चाणक्य नीती म्हणते की जागरूकता ही संकटापासून वाचवते. संकटकाळी जागरुक असायला हवे. शक्य असल्यास, इतरांनाही जागरूक करण्याचा प्रयत्न करा. संकटाला घाबरू नका. योग्य सल्ला, ज्ञान, अनुभव आणि धैर्याने संकट टाळण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे.

आयुष्यातील प्रत्येक गोष्ट आपल्या आत्मविश्वासाच्या बळावर केली जाते. आत्मविश्वासासाठी सकारात्मक दृष्टीकोन असणे आवश्यक आहे. आत्मविश्वासाशिवाय कोणतेही काम यशस्वी होऊ शकत नाही.

आत्मविश्वास म्हणजे काय ?

आत्मविश्वास ही एक मानसिक आणि आध्यात्मिक शक्ती आहे. हे आपल्याला कोणत्याही कार्याच्या पूर्णतेमध्ये सहजता आणि यश मिळवून देते. आत्मविश्वासाच्या शिवाय कार्यात यश मिळणे संशयास्पद असते .

* एकाग्रचित्त व्हा-जर एखाद्याच्या मनात कुठल्याही प्रकाराची भीती ,संशय किंवा काळजी आहे तर तो सामान्य काम देखील करू शकत नाही.संशय आणि काळजी त्याच्या मनाला एकाग्रचित्त होऊ देणार नाही.आत्मविश्वास वाढविण्यासाठी मनातून कोणतेही संशय काढून टाका आणि एकाग्रता वाढवा.

आत्मविश्वास एक आश्चर्यकारक शक्ती- आत्मविश्वास एक आश्चर्यकारक शक्ती आहे. ज्याच्या बळावर, एखादा व्यक्ती सर्व प्रकारच्या अडचणीचा आणि शत्रूंचा सामना करू शकतो .आतापर्यंत जगातील सर्वात मोठी कामे आत्मविश्वासाच्या बळावर केले गेले आहे आणि होत आहेत आणि होत राहतील.

मुलांमध्ये आत्मविश्वास वाढवा- पालकांनी आपल्या मुलांमध्ये आत्मविश्वास वाढविला पाहिजे. त्यांचा आत्मविश्वास कधीही कमी होऊ नये. 'आपल्याला काहीच माहित नाही' किंवा 'आपल्यात ही कमतरता आहे' आपण हे करूच शकणार नाही ,अशे नकारात्मक वाक्य कधीही बोलू नये.या मुळे मुलांमधील आत्मविश्वास कमी होतो.त्यांच्या मनात हीन भावना निर्माण होते.ते नैराश्याकडे वाढतात.आज जगात जी नैराश्याची भावना आणि दारिद्र्य दिसत आहे त्यामागील प्रमुख कारण त्यांच्यातील हीनभावना आहे.   

अशाप्रकारे आत्मविश्वास वाढवा-

1 सकारात्मक विचारसरणी ठेवा -सर्वप्रथम एखाद्या व्यक्तीला नेहमी सकारात्मक विचारसरणी ठेवणे आवश्यक आहे.सकारात्मक विचारसरणी असलेल्या लोकांसह राहावे.असं म्हणतात की 'जशी संगती तशी उन्नती '

आपली विचारसरणी असेल मेंदू तसेच काम करत.म्हणून नेहमी सकारात्मक विचारसरणी ठेवा.आपल्यातल्या चुका स्वीकारा.

2 आत्मविश्वासाने परिपूर्ण होण्याचा सराव करा-आपला आत्मविश्वास वाढविण्यासाठी प्रयत्न करा की मी कोणतेही काम करण्यासाठी सक्षम आहे.मला कोणतेही काम करायला काहीच त्रास होणार नाही. 

3 भूतकाळातील चुका विसरा - भूतकाळातील चुकांना विसरून नव्याने कामाला सुरुवात करा.भविष्याची योजना आखा आणि लक्ष निश्चित करून त्याच्या प्राप्तीसाठी पुरेपूर प्रयत्न करा. 

4 उपलब्धी लक्षात ठेवा-आत्मविश्वासाची गुरुकिल्ली म्हणजे अपयश स्वीकारणे. चांगल्या कार्यासाठी स्वत: ची स्तुती करा. आपण केलेल्या कामाची  आपण यशस्वीरित्या पुनरावृत्ती करू शकता, यामुळे आपल्यातील  आत्मविश्वास वाढेल.

5 नवीन शिकत राहा- जर आपल्याला सध्याची परिस्थिती कठीण वाटत असेल तर नव्या पद्धतीने कामाला शिका.काही नवीन केल्याने आपल्यातील आत्मविश्वास वाढेल आणि आपल्याला ही जाणीव होईल की मी काही वेगळं शिकलो असं केल्याने आपले काम सहज आणि कमी वेळात पूर्ण होईल.

6 व्यक्तिमत्त्वात सुधारणा करा- आपल्या व्यक्तिमत्त्वाच्या विकासाकडे लक्ष देत राहा.आपल्या व्यक्तिमत्त्वाला आकर्षक ठेवा.देहबोली म्हणजे बॉडी लॅंग्वेज आणि कम्युनिकेशन कौशल्य सुधारा.कुत्सित आणि संकुचित मनोवृत्तीचे बनू नका. नवीन माहितीसह स्वतःला अपडेट करा.आपल्या आजूबाजूच्या वातावरणाशी सुसंगत राहा.

या सर्व गोष्टीना अवलंबवून आपण आपल्या आत्मविश्वासात वाढ करू शकता.आयुष्यात यश मिळवू शकता.चला तर मग आपल्या आत्मविश्वास वाढविण्यासाठी आणि प्रगती करण्यासाठी जोमाने हे अवलंबवू या.

2 तक्रार करू नका-आपण कोणत्याही प्रश्नाला सोडविण्याचा प्रयत्न करा.समस्येला समजून त्याला स्वीकारून त्याला कसे सोडवायचे याचा कडे लक्ष केंद्रित करा, उगाच समस्येविषयी तक्रार करत बसू नका.

3 जास्त द्या-इतर लोकांपेक्षा अधिक चांगले आणि थोडं अधिक काम करण्याची तयारी ठेवा.जे लोक काही जास्त विचार करून काम करतात त्यांना यश मिळतं.

4 एखादी भूमिका घ्या-एखाद्या परिस्थितीत वाहून जाणे योग्य नाही.प्रत्येक परिस्थितीत योग्य निर्णय घ्या.त्या परिस्थितीत आपली भूमिका स्पष्ट ठेवत आपले विचार मांडा.प्रत्येक परिस्थितीला सामोरी जाऊन योग्य निर्णय घेऊन त्यात यश संपादन करा.

5 ध्येय ठेवा- कोणत्याही क्षेत्रात यश संपादन करण्यासाठी ध्येय असणे महत्त्वाचे आहे.आपल्याला आयुष्यात काय मिळवायचे आहे त्यासाठी ध्येय असणे महत्त्वाचे आहे.आपले लक्ष आपल्या ध्येयापासून दूर जाता कामा न ये.

6 मित्र देखील योग्य निवडा-आपल्या आयुष्यात मित्रांची योग्य निवड करा.बऱ्याच वेळा असे लोक असतात जे आपल्याला मित्र म्हणवून अडचणीत टाकतात. असं होऊ देऊ नका.मित्र असे निवडा जे संकटात देखील कामास येतील.यशस्वी माणसाचे मित्र देखील नेहमी यशस्वी असतात.

7 स्वतःवर विश्वास ठेवा-बऱ्याच वेळा कष्ट करून देखील काही लोकांना यश मिळत नाही.कारण त्यांचा स्वतःवर विश्वास नसतो.स्वतःवर विश्वास असल्या शिवाय आपण कोणत्याही अडचणींमधून सहज निघू शकत नाही.यशस्वी होण्यासाठी स्वतःवर विश्वास असावा.

8 चारित्र्याची काळजी घ्या-आपले प्रत्येक काम आपली छवी चांगली बनवतो किंवा खराब करतो.म्हणून नेहमी असे काम करा ज्यामुळे आपल्या चारित्र्यावर कोणतेही डाग लागू नये.माणसाचे चारित्र्यच त्याची सर्वात मोठी संपत्ती आहे.म्हणून आपल्या प्रतिष्ठेला लक्षात ठेऊन आपले काम करा.

9 जगण्याचे उद्देश्य -स्वतःला विचार की आपण कोणासाठी जगत आहोत,आपले लक्ष कायआहे?काही ही करून अपयश मिळवणे काहीही न करण्यापेक्षा चांगले आहे. आपल्या जगण्याचा हेतू शोधा आणि त्यानुसार कृती करा.यश मिळेल.

10 दिवसाची आनंदी सुरुवात-दिवसाची सुरुवात चांगली करा.त्यावर आपले संपूर्ण दिवस अवलंबून आहे.म्हणून सकाळी छोट्या -छोट्या गोष्टींवर न चिडता सकारात्मक ऊर्जेने आपल्या दिवसाची चांगली सुरुवात करा.     

1 सल्ला घ्या -

सादरीकरण करताना आपण प्रेक्षकांकडून देखील सल्ला घ्यावा, अशा प्रकारे आपण आपला मुद्धा त्यांच्या पर्यंत सहजरित्या मांडण्यास सक्षम असाल.प्रेक्षकांना देखील बोलण्याची संधी द्या, त्यांच्या प्रश्नांचे उत्तरे देऊन आपण पुढे चला.  

2 संवाद कला- 

बोलताना, विषयानुसार आपल्या आवाजाच्या चढ उताराकडे लक्ष द्या, अशा प्रकारे आपण आपली बोलण्याची कला विकसित करू शकता. 

3 स्लाईड्स कडे बघून बोलू नका-

सादरीकरण करताना स्लाईड्स कडे बघून बोलू नका,आपल्या सादरीकरणाची पूर्व तयारी करून ठेवा, जेणे करून आपले प्रेझेन्टेशन चांगले होईल. बघून बोलल्यावर त्याचा परिणाम चांगला होणार नाही आणि आपली छवी चांगली होणार नाही, त्याचा परिणाम नकारात्मक होऊ शकतो. 

4 वेळेची काळजी घ्या-

सादरीकरण करताना वेळेची काळजी घेणे आवश्यक आहे. सादरीकरण फार मोठे नसावे. सादरीकरण मोठे असेल तर त्या दरम्यान अंतराळ घ्या. अन्यथा लोक मध्यभागी सोडून निघून जातील. 

5 उदाहरणाचे वापर करा-

सादरीकरण करताना  त्या दरम्यान उदाहरणे देत राहावे. या मुळे लोकांना सहज समजू शकेल, आणि ते आपल्या गोष्टींना लक्ष देऊन ऐकतील. 

6 काळजीत किंवा नर्व्हस नसावे- 

सादरीकरण करताना आपण नर्व्हस होऊ नका, कारण हे आपल्या व्यक्तिमत्त्वावर परिणाम करेल आणि आपण विषया पासून भरकटू शकता, म्हणून आपल्या विषयाची सखोल आणि पूर्व तयारी करावी.  

7 ग्राफिक्स चा वापर करा- 

आपण सादरीकरण करण्यासाठी ग्राफिक्सचा वापर करावा. जेणे करून आपण पीपीटीच्या माध्यमाने स्लाईड्स बनवून आपले सादरीकरण सहज करू शकता. 

1 परिश्रमावर अविश्वास ठेवणे- बरेच लोक असे असतात जे परिश्रम न करता त्याचे परिणाम नशिबावर सोडतात आणि परिश्रम करणे बंद करतात. या मुळे ते अपयशी होतात. ज्या लोकांना अपयश मिळते ते चमत्काराच्या भरवश्या वर बसून राहतात. आणि आपल्या परिश्रमावर अविश्वास दाखवतात. परिश्रम केल्यानेच यश मिळते. म्हणून यश मिळविण्यासाठी परिश्रम करायला पाहिजे.  

2 लक्ष्य वर एकाग्रता नसणे- एखादे ध्येय असेल तर सर्व कामे सहज आणि सोपे होतात. यशाच्या प्राप्तीसाठी कोणते ही ध्येय असणे महत्त्वाचे आहे. लक्ष्य किंवा ध्येय असेल तर मार्गात येणारे अडथळे देखील सोपे वाटतात. लक्ष्य किंवा ध्येयावर एकाग्रचित्त असेल तर अपयश येणार नाही. अपयशी होण्याचे एक कारण लक्ष्यावर एकाग्रता नसणे देखील आहे. 

3 शक्यता बघा- प्रत्येक माणसाच्या आयुष्यात शक्यता असते, फक्त त्यांना माणूस ओळखत नाही. जर आपण हे ओळखले तर आयुष्यात कधीही अपयशी होणार नाही. आयुष्यात अशक्य काहीच नाही हे धोरण ठेवून काम आणि परिश्रम कराल तर अपयशी कधीच होणार नाही. 

4 स्वतःला ओळखा- प्रत्येक व्यक्तीमध्ये वेगवेगळी क्षमता असते. आपली तुलना कधीही इतरांशी करू नका, आणि स्वतःला कमी समजू नका. आपल्या क्षमतेनुसार कार्य आणि परिश्रम करा. अपयशी होणार नाही. 

5 चुकांमधून शिका -प्रत्येक जण यश मिळविण्याच्या प्रयत्नात काही न काही चुका करत असतो. त्या चुकांमधून शिकावे आणि पुन्हा त्या चुका होऊ नये त्याची काळजी घ्यावी .पुन्हा-पुन्हा त्याच चुका करणे अपयशी करतात. म्हणून चुका अजिबात करू नये, आणि चुकांमधून काही शिकावे. म्हणजे यश प्राप्तीला काही त्रास होणार नाही. 

1 स्वतःवर ताबा ठेवा- बऱ्याच वेळा आपण असा विचार करतो की काहीही नकारात्मक विचार करणार नाही, परंतु आपल्या अवती भोवती घडणाऱ्या नकारात्मक गोष्टींचा परिणाम करून मनस्ताप करून घेतो. असं होऊ नये या साठी आपल्याला स्वतःवर ताबा ठेवणे महत्वाचे आहे. 

2 ध्यान करा- आपल्या मनाची एकाग्रता वाढविण्यासाठी ध्यान सर्वोत्तम मानले आहे. मन शांत असेल तर एकाग्रतेमुळे सकारात्मक विचार येतात. ध्यान केल्याने ऊर्जा मिळते आणि सकारात्मक विचारांना चालना मिळते. या मुळे माणूस कोणत्याही परिस्थितीशी लढण्यास सक्षम होतो.  

3 सकारात्मक विचारसरणीच्या लोकांशी भेटा -प्रत्येकामध्ये वैचारिक मतभेद असतातच. काही लोक सकारात्मक विचारांचे असतात ,तर काही लोक नकारात्मक विचारसरणीचे असतात. नेहमी आपण सकारात्मक विचार असणाऱ्याशी भेटावे. जेणे करून त्यांचे सकारात्मक विचार आपल्याला पुढे वाढण्यासाठी प्रवृत्त करतील. म्हणून नेहमी सकारात्मक विचार असलेल्या लोकांच्या संपर्कात राहावे.   

4 आपल्या लक्ष्या वर स्थिर राहा- आपले ध्येय किंवा लक्ष्य आपल्या आवडीनुसार असावे. जेणे करून त्या लक्ष्य प्राप्तीसाठी आपण सकारात्मक विचार करून त्या लक्ष्याच्या प्राप्तीसाठी प्रयत्न कराल. या मुळे आपल्यामध्ये आत्मविश्वास वाढेल आणि आपण प्रत्येक परिस्थितीशी लढा देण्यात सक्षम व्हाल. 

5 आपल्या मानसिक संरचनेत बदल करा- कोणत्या परिस्थितीत आपली प्रतिक्रिया काय आहे हे आपल्या वैचारिक सामर्थ्यावर अवलंबून आहे. आपण परिस्थितीकडे सकारात्मक दृष्टीने विचार केला तर ती समस्या लहान होईल आणि आपण त्यावर योग्य निर्णय घेऊ शकाल. नकारात्मक विचार करून आपण समोर आलेल्या समस्येला जास्त मोठी बनवतो. आपल्याला मानसिक विचारांना बदल करायला पाहिजे.  

6 सकारात्मक आणि प्रेरक विचार वाचा- असं म्हणतात की आपल्या सभोवताली जसे वातावरण असेल आपले विचार देखील तसेच होतात. म्हणून नेहमी सकारात्मक विचार असलेल्या गोष्टी वाचाव्या.या मुळे आपल्याला प्रेरणा मिळते. आणि आपले विचार देखील सकारात्मक बनतात कोणतेही काम करायला आत्मविश्वास वाढतो आणि काम यशस्वी होतात.म्हणून नेहमी विचारांना सकारात्मक बनविणारे पुस्तक वाचावे.  

1 निर्णय घेण्यात फायदा आणि तोटा बघावा-

कोणते ही निर्णय घेण्यापूर्वी त्याचे फायदे आणि तोटे बघून निर्णय घ्यावा. जेणे करून आपण योग्य निर्णय घेऊ शकाल. 

2 योग्य योजना आखावी- 

कोणतेही निर्णय घेण्यासाठी योग्य योजना आखावी लागते. जर आपण योग्य कार्याची योजना आखणार नाही तर योग्य निर्णय घेतल्यावर देखील आपण अपयशी व्हाल. आणि आपण चुकीचा निर्णय घेऊ बसलो आहोत असे वाटेल.म्हणून कोणतेही निर्णय घेण्यापूर्वी योग्य योजना आखा. 

3 निर्णय घेताना भावनांना  दुर्लक्षित करा-

कोणतेही निर्णय घेताना भावनांना दुर्लक्षित करा. जर आपण भावनामध्यें आला तर कोणतेही निर्णय घेऊ शकणार नाही. भावनांत येऊन कोणतेही निर्णय घेऊ नका.  

4 कोणत्याही दबावात येऊन  निर्णय घेऊ नका- 

कोणतेही निर्णय घेताना कोणत्याही प्रकारचा दबाब आणू नये. निर्णय घेताना आपली आवड त्यामध्ये असावी. अन्यथा आपण त्या निर्णयावर कोणतेही काम करू शकणार नाही. आपला वेळ आणि पैसा दोन्ही वाया जाऊ शकतो. आवडीनुसार निर्णय घेतले तर काम करायला चांगले वाटेल आणि आळस देखील येणार नाही. 

5 वेळेचे लक्ष ठेवा- 

कोणताही निर्णय घेताना वेळेला महत्त्व द्या,घाईघाईने कोणतेही निर्णय घेऊ नका. एखादे मोठे निर्णय घ्यायचे असेल तर त्याला योग्य आणि पुरेसा वेळ द्या.लहान निर्णय घ्यावयाचा असेल तर कमी वेळ दिला तरी चालेल.   

अशा प्रकारे आपण आपली निर्णय क्षमता वाढवू शकाल.

लॉग जँप किंवा उंच उडी मारताना देखील हेच होते. या मध्ये दोन पद्धतीने उडी घेतात. एक तर काही पाऊले मागे घेत हाताची सायकिल करून लाईन वर उडी घेतात. आणि दुसरे खाली बसून उंच उडी घेतात. म्हणजे उंच उडी घेण्यासाठी या तर मागे पाऊले टाकून उंच उडी घेतात किंवा वाकून उंच उडी घेतात. अशा प्रकारे आपल्याला देखील आयुष्यात पुढे वाढायचे असल्यास मागे जाऊन आरामदायक स्थितीमध्ये जाऊन उंच उडी घ्यावी लागेल आणि दुसरे की खाली वाकून उडी घ्यावी लागेल. मागे जाण्याचा अर्थ आहे की आपण आयुष्यात काही लक्ष्य ठरवा आणि ते लक्ष्य साध्य करण्यासाठी आपले पूर्ण प्रयत्न करा, त्यासाठी ची योजना बनवा आणि मग त्या लक्ष्याची प्राप्ती करण्यासाठी आपली पूर्ण शक्ती  लावा. जर मार्गात अडथळे येत आहेत किंवा अपयश मिळत आहे त्यासाठी आपण नवीन मार्ग निवडा किंवा त्याच मार्गावर चालण्यासाठी उंच उडी घ्या.

आयुष्यात काहीही मिळविण्यासाठी उंच उडी घ्यावी लागते आणि त्यासाठी काही जोखीम देखील घ्यावे लागतात. त्या शिवाय यश मिळू शकत नाही. काहीही लक्ष्य साध्य करण्यासाठी जोखीम घ्या , योजना बनवून त्यावर काम करा आणि यश मिळवा. अपयश मिळाल्यावर घाबरून जाऊ नका.किंवा लक्ष्य अर्ध्यावर सोडू नका. अडथळांना घाबरून न जाता प्रत्येक परिस्थितीला सामोरी जावे.आपण उंच उडी घेण्यासाठी मागे पाऊल टाकून देखील यश मिळवू शकता.आणि आपल्या स्वप्नांना पूर्ण करू शकता.

* परिवर्तन स्वीकार करा- 

जीवन परिवर्तनशील आहे हे सत्य स्वीकार करा. जीवनात असे काहीच नाही जे परिवर्तनशील नाही. प्रत्येक वस्तूमध्ये बदल होतोच म्हणून भूतकाळात जगू नका. यथार्थवादी बना,आपल्या वर्तमानात जगा आणि आयुष्याचा आनंद घ्या. 

* संकुचित दृष्टीकोन बदला-

आपला दृष्टीकोन जीवनाची स्थिती आणि दिशा निश्चित करतो.कधी ही संकुचित मानसिकता किंवा दृष्टीकोन ठेवू नका.आपली मानसिकता जेवढी लहान असेल आपले विचार देखील तसेच असतील. म्हणून आपल्या बघण्याचा विचार करण्याचा दृष्टीकोन बदला तो संकुचित ठेऊ नका. प्रत्येक परिस्थितीकडे चांगल्या दृष्टिकोनाने बघा.

* स्वभावात बदल आणण्याऐवजी वागणुकीत बदल आणा-

आपला स्वभावच आपली खरी ओळख असते. परंतु हे बदलणे अवघड आहे. आपण स्वभावाला न बदलता आपल्या वागणुकीला बदलू शकतो. असं करून आपल्या व्यक्तिमत्त्वामध्ये सुधारणा करू शकतो. म्हणून माणसाचा स्वभाव कसा ही असो आपले वर्तन नेहमी योग्य ठेवा. आणि व्यावहारिक राहा. 

* सकारात्मक विचार ठेवा-

नकारात्मक विचार व्यक्तीला आतच गुरफटून टाकतो .तर सकारात्मक विचार माणसाला ऊर्जा देतात. सकारात्मक विचार नेहमी चांगले परिणाम देतात. नकारात्मक विचार तणावाकडे नेतात.म्हणून प्रत्येक परिस्थितीत सकारात्मक विचार ठेवण्याचा प्रयत्न करा.

* अनावश्यक क्रियाकलापांवर आळा घाला-

आपल्या दिवसभरात असे बरेच काम असतात जे आपला वेळ वाया घालवतात. आपल्या दिनचर्येचा व्यवस्थित आणि संयोजित करा. जे काम आपले वेळ वाया घालवतात असे काम करू नका. असं केल्याने आपला वेळ वाचेल आणि आपली ऊर्जा इतर कामासाठी कामी येईल.

* शिस्तबद्ध राहा-

आयुष्यात शिस्तबद्ध असणे आवश्यक आहे. शिस्तबद्धता माणसाला जबाबदाऱ्या हाताळायला आणि प्रत्येक कामाला सहजपणे करण्यास मदत करते. अशिस्तबद्धता आपल्याला इतरांपेक्षा खूप मागे ठेवते, म्हणून आयुष्यात शिस्तबद्धता महत्त्वाची आहे.शिस्तबद्धतेने वागावे. 

* आळशीपणा सोडा-

आळस हा माणसाचा सर्वात मोठा शत्रू आहे. जो आपल्याला पुढे जाण्यापासून रोखतो. आळशीपणा मुळे एखादे काम करण्यास टाळतो. त्या मुळे त्या पासून होणारे नुकसान देखील सहन करावे लागते. आळशीपणाने वागणे चांगले नाही. या मुळे प्रगती होत नाही आणि माणूस मागे पडतो. म्हणून ही सवय बदला.  

* आपल्या कमतरता ओळखून दूर करा- 

आपण सर्व माणसे आहोत आणि प्रत्येकामध्ये कमतरता असणे साहजिकच  आहे. या जगात कोणताही माणूस परिपूर्ण नाही. प्रत्येकामध्ये काही गुण-दोष आढळतात. म्हणून आपल्या गुणांना वाढवा आणि कमकुवतपणा ओळखून त्याला दूर करण्याचा प्रयत्न करा.  

*माणुसकीला जागा द्या-

आयुष्यात प्रत्येक माणूस व्यस्त आहे पण आपण माणूस आहोत हे विसरता कामा ना ये. आयुष्यात एखाद्या गरजूला मदत करा. माणुसकी जपून त्याला त्याच्या कठीण परिस्थितीत मदत करा. 

* मैत्रीपूर्वक व्यवहार ठेवा- 

आपल्या व्यवहाराला मैत्रीपूर्ण ठेवा, कोणाशीही गैरवर्तन करू नका, तुटक वागू नका.मैत्रीपूर्ण व्यवहार करणाऱ्याला सर्व पसंत करतात. दुसऱ्यांना वाईट बोलणारे, वाईट वागणाऱ्या लोकांकडे कोणीच जात नाही. इतरांशी सलोख्याने वागणाऱ्यांशी लोक बोलतात. म्हणून नेहमी इतरांशी मैत्री पूर्ण व्यवहार ठेवा. 

या काही टिप्स अवलंबवून आपल्या व्यक्तिमत्त्वाचे चांगल्या प्रकारे घडण करू शकतो.

1 चांगलं खाणं- मुलांना सगळं खाण्याची सवय लावावी.  मुलं चॉकलेट, मिठाई,जंक फूड मागतात त्यांना हे समजवावे की घरातील बनलेले अन्न चांगले आणि आरोग्यवर्धक आहे. त्यांच्या मध्ये सर्व खाण्याची सवय लावा. जेणे करून त्याचे आरोग्य सुधारेल. 

2 शारीरिक काम करू द्या- 

मुलांना बसण्याची सवय लागू देऊ नका, त्यांना कामाची सवय लावा त्यांना घरातून बाहेर खेळायला जाऊ द्या मैदानी खेळ खेळू द्या या मुळे त्यांचा व्यायाम होईल. आणि आरोग्य सुधारेल शिवाय त्यांना त्यांचे काम करू द्या. आत्मनिर्भर बनू द्या. अन्यथा ते आळशी बनतील. 

3 सह कुटुंब जेवण करण्याची सवय लावा- 

आजच्या धावपळीच्या काळात कुटुंबाच्या सदस्यांना एकत्र वेळ घालविण्याचा वेळच मिळत नाही त्या मुळे मुलांसह एकत्र बसून जेवण करण्याची संधी मिळतच नसेल तरी रात्रीचे जेवण कुटुंबासह घ्या.जेणे करून मुलांना देखील तशीच सवय लागेल. 

4 पाणी प्या सोडा नाही -

मोठ्यांचे अनुसरून मुलं देखील शीतपेय कोल्ड्रिंक्स पिऊ लागतात आणि त्यांना त्याची सवय लागते. त्यांना समजवा की हे आरोग्यास चांगले नाही नारळ पाणी किंवा फळांचा रस किंवा ज्यूस द्या. आणि भरपूर पाणी प्या हे आरोग्यास चांगले असते आणि शरीर हायड्रेट राहत.

5 आपली वस्तू नीट ठेवणे- 

वाढत्या वयाच्या मुलांना स्वतःची  खोली नीट ठेव्याला शिकवा. स्वच्छता कशी ठेवायची हे लहानपणा पासूनच शिकवावे. जेणे करून त्यांना सवय लागल्यावर ते स्वतः स्वच्छता ठेवतील.वस्तुंना जागच्या जागी ठेवण्याची सवय लावा.

1 स्वतःला ओळखा-

या साठी स्वतःवर लक्ष देणं, स्वतःला ओळखले पाहिजे. स्वतःचे सामर्थ्य  आणि स्वतःचा कमकुवत पणा ओळखा स्वतःचे आत्म विश्लेषण करा. आपल्यातील गुणआणि दोषांचे विश्लेषण करा.कोणतेही नवीन काम करताना संकोच करू नका. स्वतःवर प्रयोग करत राहा. 

2 सकारात्मक दृष्टिकोन ठेवा-

एक आकर्षक व्यक्तिमत्त्व मिळविण्यासाठी आपल्या विचारसरणी आणि दृष्टिकोनात सकारात्मकता असणे महत्त्वाचे आहेत. आपण जे काही विचार करतो त्याचा परिणाम आपल्या कृतीवर होतो.सकारात्मक विचारसरणी असेल तर आत्मविश्वास वाढेल या मुळे व्यक्तिमत्त्वात चांगला परिणाम होईल. आयुष्यात चढ-उतार होतात पण सकारात्मक विचारसरणी मुळे आयुष्यात पुढे वाढायला बळ मिळते.

3 स्वतःचे विचार  ठेवा- 

आपली स्वतःची स्वतंत्र विचारसरणी असावी आणि ती लोकांपुढे ठेवणे देखील महत्त्वाचे आहे. या मुळे आपले संभाषण मनोरंजकच बनत नाही तर लोक आपल्याकडे लक्ष देतात. म्हणून आपले विचार दुसऱ्यांसमोर ठेवायला संकोच करू नका. आपल्या सभोवतालाच्या गोष्टींची माहिती ठेवा. 

4 नवीन लोकांशी संपर्क ठेवा-     

नवीन आणि वेगवेगळ्या स्वभावाच्या लोकांशी संपर्क ठेवा. या मुळे आपल्याला नवीन काही शिकायला मिळेल. इतरांच्या संस्कृती आणि जीवनशैली समजून घेण्याची संधी मिळते आणि स्वतःच्या व्यक्तिमत्त्वावर त्याचा सकारात्मक प्रभाव पडतो.

5 अधिक वाचा आणि नवीन स्वारस्ये विकसित करा- 

ज्यांना कामात स्वारस्य आहे त्यांच्या कडे बोलण्यासारखे काही नसते. वाचून आपण आपल्या ज्ञानाला विकसित करू शकता. या मुळे एखाद्याशी संभाषण करताना काय बोलावं असे होणार नाही. म्हणून वाचन करून अधिक माहिती मिळविण्याचा प्रयत्न करा. या मुळे आपण आपले ज्ञान आणि स्वारस्ये सामायिक करून चांगले संभाषण करू शकता. 

6  चांगले श्रोता व्हा-  

बरेच लोक कोणत्याही गोष्टींना समजून घेण्यासाठी ऐकत नाही, तर चांगले प्रत्युत्तर देण्यासाठी ऐकतात.चांगले श्रोता बनून आपल्या व्यक्तिमत्त्वात मोठा फरक पडतो.परंतु आपण ह्याला अधिक महत्त्व देत नाही जेव्हा कोणी आपल्याशी बोलतो तेव्हा त्याच्या कडे संपूर्ण लक्ष द्या त्याचे म्हणणे एकूण घ्या आणि थेट त्याच्या डोळ्यात बघा. सभोवतालाचे वातावरण शांत असावे तरच आपण लोकांना समजून घेण्यात सक्षम असाल आणि चांगला व्यवहार करू शकाल. 

 7 आनंदी राहा- 

नेहमी हसतमुख आणि आनंदी राहा जेव्हा आपण लोकांना भेटाल हसतमुख भेटा, असं केल्यानं आपल्या व्यक्तिमत्त्वात चांगली भर पडेल. नेहमी आतून आनंदी राहण्याचा प्रयत्न करा.

8 नम्र व्हा- 

नम्र व्हा या मुळे लोक आपला आदर करतील.इतरांना मदत करा. चांगले काम केल्यानं इतरांचा दिवस चांगला होईल आणि आपली चांगली प्रतिमा देखील बनेल. या मुळे आपला व्यक्तिमत्त्वाचा चांगला विकास होईल. 

9  बॉडी लँग्वेज वर लक्ष द्या- 

बॉडी लँग्वेज आपल्या व्यक्तिमत्त्वाच्या विकासासाठी महत्त्वपूर्ण आहे.हे आपल्या संपूर्ण व्यक्तित्वाला दर्शविते. आपण कसे बोलता, कसे चालता, खाणे-पिणे या सर्व गोष्टींना बघून लोक आपल्या स्वभावाचा आणि आपल्या व्यक्तिमत्त्वाचा अंदाज घेतात. चांगल्या बॉडी लँग्वेज मुळे आपल्या व्यक्तिमत्त्वावर चांगला प्रभाव पडतो. चालताना खांदे सरळ ठेवा.सरळ बसा,बोलताना नेहमी समोरच्याच्या डोळ्यात बघून संभाषण करा.    

10 आपल्या आउटलुक कडे लक्ष द्या- 

आपण कसे कपडे परिधान करता या वर आपली छवी बनते. आपले कपडे व्यवस्थित असतील तर आत्मविश्वास येतो.शरीरावर टेटू बनवू नका. चांगले इस्त्री केलेले कपडे आपल्या व्यक्तिमत्त्वाला सादरीकरणाच्या योग्य बनवतात. 

11 आत्मविश्वास बाळगा -

सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे आत्मविश्वासी असणे महत्त्वाचे आहे, आपण जे काम करता त्यासाठी आत्मविश्वास बाळगा. आपल्या क्षमतेवर शंका घेऊ नका. आपल्या मधील कमकुवतपणा ओळखून त्यांना दूर करण्याचा  प्रयत्न करा. या मुळे आपल्याला आत्मविश्वास मिळेल. प्रेरक विचारांची पुस्तके किंवा प्रोत्साहन देणारी पुस्तके वाचा. स्वतःवर विश्वास ठेवा आणि कठोर परिश्रम ठेवा.व्यक्तिमत्त्वाच्या घडण मध्ये आत्मविश्वासाची महत्त्वाची आणि मुख्य भूमिका आहे.

प्रवेश वयाची अट :

या परीक्षेसाठी ज्या विद्यार्थ्यांचे वय दि. 1 जानेवारी 2022 रोजी 11 (अकरा वर्ष सहा महिने) पेक्षा कमी व 13 (तेरा) वर्षापेक्षा अधिक नाही असे विद्यार्थी परीक्षेस पात्र समजण्यात येतील. म्हणजेच विद्यार्थ्यांचा जन्म दि. 2 जानेवारी 2009 च्या आधी आणि दि. 1 जुलै 2010 च्या नंतरचा नसावा. (म्हणजेच विद्यार्थ्याचा जन्म दि. 2 जानेवारी 2009 ते दि. 1 जुलै 2010 या कालावधीत असावा.)

शैक्षणिक पात्रता :

विद्यार्थी दि. 1 जानेवारी 2022 ला कोणत्याही मान्यताप्राप्त शाळेमध्ये इ. 7 वी या वर्गात शिकत असावा किंवा 7 वी उत्तीर्ण असावा.

परीक्षेसाठी कमांडंट, राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज, डेहराडून, उत्तराखंड-248 003 यांचेकडून विहीत नमुन्यातील आवेदनपत्रे घ्यावयाची आहेत. विद्यार्थ्यांनी अनुसूचित जाती/जमातीसाठी रु. 555/- (जातीच्या दाखल्याच्या सत्यप्रतीसह) आणि जनरल संवर्गातील विद्यार्थ्यांनी रु. 600/- चा डिमांड ड्राफ्ट देणे आवश्यक आहे. डिमांड ड्राफ्ट फक्त स्टेट बँक ऑफ इंडिया या बँकेचाच असावा तो ‘कमांडंट,  आर.आय.एम.सी., डेहराडून, यांचे नावे काढावा, डिमांड ड्राफ्टवर पेअेबल ॲट डेहराडून (तेलभवन बॅक Code No 01576) अशी नोंद करावी व तो कमांडंट, राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज डेहराडून, उत्तराखंड 248 003,’ या पत्त्यावर पाठवून देण्यात यावा. (तसेच आवेदनपत्र आपल्याला प्राप्त होण्यासाठी पूर्ण पत्ता पिनकोडसह, स्पीड पोस्ट पाकिटावर नमूद करावा.) डिमांड ड्राफ्ट पाठविल्यानंतर आवेदनपत्र, माहितीपत्र व मागील 10 वर्षाच्या प्रश्नपत्रिका संच कमांडंट, राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज, डेहराडून यांचेकडून स्पीड पोस्टाने दिलेल्या पत्त्यावरती पाठविण्यात येतील.

परिपूर्ण भरलेली आवेदनपत्रे दि. 15 एप्रिल 2021 पर्यंत मा.आयुक्त, महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषद, 17, डॉ. आंबेडकर मार्ग, लाल देवळाजवळ, पुणे-411 001 यांचेकडे पोहचतील अशा प्रकारे स्पीड पोस्टाने पाठवावीत किंवा समक्ष जावून जमा करावीत. त्यानंतर आलेली आवेदनपत्रे कोणत्याही परिस्थितीत स्वीकारण्यात येणार नाहीत. आवेदनपत्र (फॉर्म) कमांडंट RIMC, डेहराडून यांच्याकडून मागविण्याकरिता www.rimc.gov.in या संकेतस्थळावर जाऊन ऑनलाईन पद्धतीने पैसे भरुर फॉर्म आवेदनपत्राची मागणी करु शकता.

आवेदनपत्र दोन प्रतीत भरणे आवश्यक आहे व त्यासोबत जन्मतारखेच्या दाखल्याची प्रत, जातीच्या दाखल्याची (अनुसूचित जाती/जमातीसाठी) छायांकित एक प्रत, अधिवास दाखल्याची सत्यप्रत (Domicile Certificate) जोडणे आवश्यक आहे. तसेच शाळेच्या बोनाफाईड सर्टिफिकेटची मूळ प्रत फोटोसह जोडणे आवश्यक आहे.

परीक्षेसाठी इंग्रजी, गणित आणि सामान्यज्ञान या तीन विषयांचे पेपर असतील. गणित व सामान्यज्ञान विषयांच्या प्रश्नपत्रिका इंग्रजी/हिंदी या भाषेत उपलब्ध होतील. लेखी परीक्षेत उत्तीर्ण होणाऱ्या विद्यार्थ्यांची मौखिक परीक्षा दि. 06 ऑक्टोबर 2021 रोजी होईल. कोविड-19 च्या प्रादूर्भावामुळे लेखी परीक्षा व मुलाखतीच्या तारखेत बदल होऊ शकतो याची नोंद घ्यावी, असे आयुक्त, महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषद, पुणे यांनी कळविले आहे.

अर्ज कसा करावा (How to Apply)

- प्रथम अधिकृत वेबसाइटवर जा.

- होमपेजच्या लॉगइन असणार्‍या लिंकवर जा.

- लॉगिन किंवा रजिस्टर करण्यासाठी आपले डिटेल्स प्रविष्ट करा.

- डिटेल्स प्रविष्ट करून सबमिट बटणावर क्लिक करा.

- आपला अर्ज सबमिट केला गेला आहे.

- याची पीडीएफ कॉपी सेव्ह करून ठेवता येईल.

यूजीसी ईशान उदय शिष्यवृत्ती म्हणजे काय

सांगायचे म्हणजे की यूजीसी ईशान उदय ही एक विशेष शिष्यवृत्ती आहे, जी देशाच्या ईशान्य प्रदेशातील (एनईआर) १०,००० पात्र उमेदवारांना दिली जाते. या अंतर्गत जनरल डिग्री कोर्समध्ये प्रवेश घेणार्‍या उमेदवारांना दरमहा 5,400 रुपये मिळतात. टेक्निकल, मेडिकल, व्यावसायिक आणि पॅरामेडिकल अभ्यासक्रमांसाठी दरमहा 7,800 शिष्यवृत्ती दिली जाते.

जगभरातील फिनटेक क्षेत्रात कुशल तज्ज्ञांची आवश्यकता भासते आहे. अनुभवी आणि या क्षेत्रात काम करण्यासाठी लागणारी आवश्यक कौशल्ये असणार्या युवकांना चांगला पगार देण्याची कंपन्यांची तयारी आहे. बँकिंग, आर्थिक सेवा आणि विमा या क्षेत्रांवर फिनटेकचा सर्वाधिक प्रभाव असला तरी पेमेंट्‌स, रिटेल बँकिंग, पर्सनल फायनान्स, डेब्ट फायनान्सिंग, इक्विटी क्राउडफंडिंग, फायनान्शियल रिसर्च, असेट मॅनेजमेंट, इन्स्टिट्यूशनल इन्व्हेस्टमेंट आदी क्षेत्रांमध्ये फिनटेक तज्ज्ञांसाठी अनेक संधी उपलब्ध आहेत.

फिनटेकचे विविध पैलू आहेत. त्यापैकी एक म्हणजे ब्लॉकचेन तंत्रज्ञान. ब्लॉकचेन तंत्रज्ञान हे अत्यंत आकर्षक आणि अनोखे असे कार्यक्षेत्र आहे. आर्थिक क्षेत्रावर या तंत्रज्ञानाची मक्तेदारी आहे.व्यवसायाशी संबंधित समस्या, अडचणींची जाण असणार्यार, या समस्यांवर उपाय शोधून काढणार्यार तसेच व्यापार आणि तंत्रज्ञान यामधल्या संवादाची पोकळी कमी करणार्या तज्ज्ञांना वाढती मागणी आहे. 

डाटा सायंटिस्ट किंवा डाटा अॅसनालिस्ट्‌सना उत्तम पगार देण्याची कंपन्यांची तयारी आहे. आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स आणि मशीन लर्निंगच्या क्षेत्रात कुशल तज्ज्ञांची कमतरता आहे. इंटरनेट ऑफ थिंग्जमध्येही तुम्ही करिअर करू शकता. चीफ डिजिटल ऑफिसर आणि चीफ डिजिटल इन्फॉर्मेशन ऑफिसर अशी पदे कंपन्यांमध्ये उपलब्ध आहेत. नवनव्या संकल्पना आणि फिनटेकशी संबंधित इतर माध्यमांचा आधार घेऊन डिजिटल बिझनेसची धोरणे आखण्याची जबाबदारी या तज्ज्ञांवर असते.

अभय अरविंद

 * आपल्या योग्यतेवर संशय घेऊ नका - 

बऱ्याच वेळा असे घडते की जेव्हा कोणी काही नकारात्मक बोलल्यावर आपण संशयाने वेढलेले असतो पण या परिस्थितीत आपण दुसऱ्यांच्या सांगण्यात न येता स्वतःवर अविश्वास करू नका. आपल्यापेक्षा कुणीही आपल्याला ओळखू शकत नाही. म्हणून आपल्या मनाला कुठे ही न भटकवता आपल्या क्षमतेनुसार काम करा.

* कोणत्याही गोष्टीची पुनरावृत्ती करू नका -

आपल्या आयुष्यात काहीही चांगले घडले असेल किंवा वाईट. त्याच गोष्टींची पुनरावृत्ती करू नका. हे करणे योग्य नाही. असं केल्यानं आपले मन भटकतच राहील आणि आपण आपल्या ध्येयापासून लांब होणार.

* अति भावनिक होणं टाळा -

माणसांमध्ये भावना असणे वाईट नाही, पण त्या भावनांवर नियंत्रण न ठेवणे आपल्यासाठी  घातक ठरू शकत. अत्यंत आनंद किंवा अति दुःख हे दोन्ही विचार करण्याच्या शक्तीला कमकुवत करतात. म्हणून अति भावनिक होणं टाळावे.

* चुका करू नये -

आयुष्यात प्रत्येका कडून चुका होतात, म्हणून आपण ज्या चुका केलेल्या आहेत. त्यांना बघून पुढे वाढा आणि उद्यावर लक्ष द्या. केलेल्या चुकांसाठी नेहमी रडल्यानं नवीन मार्ग सापडणार नाही.

 कोणतेही व्यवसाय आरंभ करणे हे देखील कामाचेच स्वरूप आहे. खरं तर आजच्या काळात प्रत्येकाचे स्वप्न असत की त्यांनी एक व्यवसायी बनावे. त्याचे स्वतःचे एक ऑफिस असावे आणि त्यांनी प्रगती करावे. प्रत्येकाला असे वाटते की ते स्टार्टअप करून यशस्वी बनावे. पण बरेच कमी लोक असे असतात की या क्षेत्रात यशस्वी होतात आणि या शर्यतीत जिंकतात. हे देखील एक कटू सत्य आहेत. 

प्रश्न असा उद्भवतो की एका यशस्वी आणि अयशस्वी लोकांमध्ये कोणते गुण भिन्न असतात. चला तर मग जाणून घेऊ या की या काळात स्टार्टअप मध्ये कोणते गुण आपल्याला यशस्वी बनविण्यात मदत करतात.

* नवीन प्रयोग आवश्यक आहेत 

आपण नवीन व्यवसाय नुकतेच सुरू करत आहात, म्हणून या साठी नवे - नवे प्रयोग करायला कसलेच संकोच करू नका. बऱ्याच वेळा असे घडते की एखाद्या व्यक्ती कडे काही कल्पना असतात आणि तो त्या कल्पनेलाच धरून बसतो. ती कल्पना चांगली किंवा वाईट असू शकते. पण काळानुसार स्वतःला बदलणे आणि आपल्या कल्पनेला बदलणे किंवा सुधारणे देखील आवश्यक आहे. एखाद्या सॉफ्टवेयर ला अपडेट करण्या प्रमाणे.

 नक्कीच आपल्याला नवे प्रयोग केले पाहिजे. यशस्वी होण्यासाठी कामाच्या नव्या पद्धती शिकणे गरजेचे आहे. या साठी आपण कोणतीही कोताही करू नये. या मुळे आपली यशस्वी होण्याची शक्यता वाढते. 

तथापि आपले लक्ष एकच असावे, आणि आपल्याला त्या लक्ष्याची प्राप्ती करण्यासाठी चांगले मार्ग शोधायला पाहिजे. कोणतेही प्रयोग सुरुवातीस पूर्ण नसतात पण सतत प्रयत्न करून आणि त्यामध्ये सुधारणा करून ते परिपूर्ण होतात. 

म्हणजे या साठी आपल्याला नव्या गोष्टी शिकायला पाहिजे. या साठी आपण एखादा नवीन कोर्स देखील करू शकता, काही नवीन लोकांकडून सल्ले देखील घेऊ शकता. हे सर्व आपण करावे या मुळे आपल्याला नवी प्रेरणा मिळेल जी आपल्याला सतत यशाच्या मार्गाकडे वाढण्यासाठी प्रेरित करेल. 

आपण स्वतः देखील सर्जनशील व्हावे आणि आपल्या कार्यसंघाला किंवा टीम ला देखील सर्जनशील बनवावे. स्टार्टअप मध्ये कोणते ही व्यक्ती एकटे नसून त्याच्या सह बरेच सहकारी असतात, तसेच ग्राहक देखील त्यांच्या सह जोडलेले असतात. त्यांच्याशी मोकळे होता आलं पाहिजे. या साठी आपण असे वातावरण निर्माण करावे जी आपल्याशी जोडलेल्या प्रत्येकाला आरामदायक वाटले पाहिजे. नेहमी सर्वांना महत्त्व द्यावे. असं केल्यानं आपल्याला पुढे वाढण्यात मदत देखील मिळेल.

* कामाचे तास वाढविण्यात संकोच बाळगू नका - 

या विषयाबद्दल प्रत्येकाचे वेग वेगळे मत असू शकतात. पण कधी एखादी वेळ अशी असते की सर्वांचे मत एक होतात. कोणत्याही स्टार्टअप मध्ये असे बरेचशे कार्य केले जातात या मध्ये बरेच प्रयोग अशी असतात जी अयशस्वी होतात. या साठी आपल्याला त्या कार्यांना यशस्वी करण्यासाठी अधिकाधिक वेळ द्यावे.

तर मग स्टार्टअप ला एखाद्या नित्यक्रम म्हणून घेण्याऐवजी अधिकाधिक वेळ द्यावे. आपल्या सहयोगिनां देखील कामाला यशस्वी करण्यासाठी अधिक वेळ देण्यासाठी प्रेरित करावं. जेणे करून स्टार्टअप च्या आवश्यकतांना पूर्ण करता येईल आणि योग्य दिशेला वाढता येईल. वेळ दिल्यानं आपल्या सर्व समस्या दूर होतील. या बद्दल काहीही दोन मते नाहीत.

* दबाव घेणं टाळावे -

 स्टार्टअप मध्ये याची सर्वात जास्त आवश्यकता असते. बऱ्याच वेळा असे होते की आपल्याला काही समजत नाही पण आपण त्यासाठी आपला वेळ आणि डोकं लावत असतो.

बऱ्याच वेळा वरच्या पक्षाकडून आपल्यावर दबाव आलेले असते आणि आपण त्या परिस्थितीला सहज घेऊ शकत नाही आणि त्यामुळे आपल्याला नैराश्य येत आणि आपले स्टार्टअप नैराश्याने ग्रासले जाऊ शकतं. म्हणून दबावाच्या खाली असून देखील आपल्याला आपल्या कामाला कौशल्यानं करण्यामध्ये सतत सुधारणा करायला हवी. कधीही हार मानू नका. हीच एकमेव अशी गोष्ट आहे जी नेहमीच मार्ग मोकळे करण्यास सक्षम असते. 

* कामावर नेहमी प्रेम करावे - 

ही फार महत्त्वाची बाब आहे जर आपण कामावर प्रेम केले नाही तर ते आपल्यासाठी  कंटाळवाणी आणि ओझं वाटू लागत. दुसरी कडे जर आपण कामावर प्रेम केलं आणि त्याला एका मुलाप्रमाणे जपलं तर नक्कीच हे आपल्यासाठी यशाचे मार्ग उघडतात.

लक्षात घ्या की आपण या स्टार्टअपचे मालक आहात! जर का आपण याला एखाद्या मुलासारखे जपले तर आपल्याला आपल्या स्टार्टअप ऑफिसात स्वच्छता करायला देखील काहीच कमीपणा वाटणार नाही आणि या साठी मोठ्या मीटिंग घेण्यास देखील कौशल्य दाखवू शकता. जी एखाद्या स्टार्टअप साठी आवश्यक असते. 

या पात्रतेव्यतिरिक्त शिस्तबद्धता देखील तितकेच आवश्यक आहे. लक्षात ठेवा की शिस्तबद्धता म्हणजे एखाद्या वर हुकूम गाजवणे नसून स्वतःला शिस्त लावणं आहे. जर आपण स्वतः ला शिस्त लावाल तर विश्वास ठेवा की आपली सम्पूर्ण टीम किंवा कार्यसंघ देखील याचा मनापासून स्वीकार करेल. अशा परिस्थितीत वेळेचे व्यवस्थापन आपल्यासाठी बरेच सोपे होईल. आपण शिस्तबद्धता ने वागत असाल तर आपल्याला ऑफिसच्या लोकांसहची ट्यूनिंग चांगली दिसून येईल जी आपल्यासाठी फायदेशीर ठरेल.

सीबीएसई बोर्ड परीक्षा टिप्स -

1 योग्य असे वेळापत्रक बनवा - 

आपला वेळ योग्य प्रकारे विभाजित करा आणि सर्व विषयांना उचित महत्त्व द्या. आपण उत्तम परिणामासाठी दररोज या वेळा पत्रकाचे अनुसरणं करत असल्याचे सुनिश्चित करावे.

2 दररोज सुधारणा करण्याचे लक्षात ठेवा - 

दररोज सुधारणा करणे लक्षात ठेवा. सुधारण्या केल्याने आपल्याला अधिक प्रभावी पद्धतीने माहिती टिकवून ठेवण्यास मदत होईल. मध्यकाळात अंतर असल्यामुळे आपण काही विसरू शकता.

3 अध्याय वगळणे टाळावे -

 अध्याय वगळणे टाळावे. असं करणं आपल्यासाठी हानिकारक असू शकतं. परीक्षेमध्ये जर त्या विभागातून प्रश्न निश्चित केले गेले असतील तर निवडक अभ्यासामुळे विद्यार्थींना विशिष्ट विषयातील इतर अध्यायांना समजण्यासाठी आवश्यक असलेल्या काही संकल्पनांची ठोस माहिती नसते. हे कोणत्या विशिष्ट अध्यायाला समजण्यासाठी खूप आवश्यक आहे.

4 आपल्या शंकांना दूर करा- 

जर आपल्याला एखाद्या विशिष्ट अध्यायाच्या संकल्पना किंवा काही भाग समजत नसेल, तर आपल्या शाळेतील शिक्षकांना त्या बद्दलच्या शंका विचारा आणि विद्यार्थ्यांच्या त्या शंकेचे समाधान करण्याचे काम त्या विषयांच्या शिक्षकांनी करावे. 

5 ताणून अभ्यास करू नये - 

जास्त ताणून अभ्यास करू नका. दर दीड तासानंतर 10 मिनिटाचे ब्रेक घ्या. उठून थोडं फिरायला जावं कारण या मुळे आपले मेंदू ताजेतवाने होतं.

6 सराव परिपूर्ण करा - 

सराव हे परिपूर्ण करत आपण गेल्या 5 वर्षातील नमुना प्रश्नपत्रांना सोडवा, पण आपल्या पाठ्यपुस्तक आणि वर्गाच्या नोट्स कडे समान लक्ष द्या. नमुना प्रश्नपत्रिका सोडविल्यामुळे आपल्याला प्रत्येक प्रश्न पत्र आणि विभागास देण्यात आलेल्या प्रश्नांची पद्धत आणि गुणांना समजण्यात मदत होईल.

7 - वेळ व्यवस्थापन कौशल्ये विकसित करणे - 

नमुना प्रश्नपत्रिका सोडवताना स्वतःला वेळ द्या. जेणे करून आपल्याला प्रत्येक उत्तरासाठी किती वेळ खर्च करावयाचा आहे हे माहीत असेल. परीक्षा हॉल मध्ये आपल्याकडे उत्तरे लिहिण्यासाठी किती वेळ आहे, हे शोधण्यासाठी अधून मधून आपले घड्याळ तपासा.

8  आपण आपल्या छंदांसाठी काही वेळ दिला आहे ह्याची खात्री करा किंवा थोड्या वेळ विश्रांती घ्या कारण या मुळे तणाव व्यवस्थापनात मदत होईल जर आपण केवळ ध्यान करण्या ऐवजी काही वेळ निर्धारित केले तर हे आश्चर्य कारक होईल.

9 वेळेवर पौष्टिक जेवण घ्या - 

आपण वेळेवर पौष्टिक जेवण घ्या. लक्षात ठेवा की आपण अभ्यासात व्यस्त असल्यामुळे जेवण वगळणे टाळावे. संतुलित आहारामुळे विध्यार्थांना परिश्रमपूर्वक अभ्यास करण्यासाठी मानसिक ऊर्जा मिळते. 

10 पुरेशी झोप घेणे आवश्यक आहे -

 दररोज किमान 8 तासांची झोप घेणं आवश्यक आहे. परीक्षेत उत्तर लिहिताना एका ताज्या मेंदूची गरज असते. झोप वगळणे चांगले नाही कारण काही विद्यार्थीना परीक्षेच्या वेळेस थकवा आणि झोप येते. बरेच विद्यार्थ्यांना असे वाटेल की अर्ध्या रात्री तेल जाळण्यासाठी हे चांगले विचार आहे. पण प्रत्यक्षात असे काही नाही.

11 सर्व आवश्यक ओळखपत्रे घ्यावे - 

सर्व आवश्यक ओळखपत्रे घ्या आणि परीक्षेच्या आदल्या रात्री आपल्या बॅग मध्ये ठेवा. या शिवाय अतिरिक्त पेन आणि स्टेशनरी वस्तू पॅक करा. जर आपल्या पेनाची शाई संपली तर आपल्याला घाबरून जायला नको, आपल्या कडे अतिरिक्त पेन असणारच.

12 शेवटच्या क्षणा पर्यंत अभ्यास करू नये - 

शेवटच्या क्षणापर्यंत अभ्यास करू नये परीक्षा हॉल च्या बाहेर माहितीने आपल्या मनावर टीका करणे आपल्याला तणाव देऊ शकतो. आपण आपले पुस्तके आणि अभ्यासाचे साहित्यांना बाजूला ठेवा, आपल्या विचारांना एकत्रित करण्यासाठी काही वेळ काढा, विश्रांती घ्या आणि आपले सर्व लक्ष परीक्षेत आपले सर्वोत्तम प्रदर्शन करण्यासाठी केंद्रित करा.

13 तपशील भरताना काळजी घ्या -

परीक्षा हॉल मध्ये सर्व तपशील भरताना काळजी घ्यावी, लेखी सूचनांनुसार आपले नाव आणि इतर तपशील योग्यरीत्या लिहा. प्रश्नपत्रिका काळजीपूर्वक वाचा. सर्व प्रश्न सोडविण्याचा प्रयत्न करा, जरी आपल्याला कोणत्या प्रश्ना बद्दलची खात्री नसली तरीही. आपणास एखादे विशेषतः उत्तर त्वरित आठवत नसल्यास तर परीक्षेच्या शेवटी त्या उत्तराकडे वळू शकता त्या उत्तरासाठी जागा मोकळी ठेवा. या मुळे आपल्याला आपल्या स्मरणशक्तीवर जोर देण्यासाठी आणि योग्य उत्तर आठवण्यासाठी पुरेसा वेळ मिळेल.

14 लेखन नीट-नेटके आणि शुद्ध असावे -

लेखन नेहमी नीट-नेटके आणि शुद्ध असावे. एक निरुपयोगी पेपर परीक्षकांना आपली उत्तरे समजण्यासाठी अवघड बनवतात आणि आपली पूर्ण गुण मिळण्याची संधी गमावली जाते. महत्त्वाचे मुद्दे ठळक केल्याने हे परीक्षकांचे लक्ष वेधतात. शब्दांची मर्यादा ओलांडू नये. एकदा पूर्ण लेखन झाल्यावर सर्व उत्तरांना सुधारा कारण हे आपल्याला कोणतीही चूक किंवा त्रुटी सोडवण्यास मदत करेल.

15 पेपर बद्दलची चर्चा करू नये -

आपला पेपर झाल्यावर परीक्षेवर चर्चा करणे टाळा, कारण जर तुम्ही चुकीचे उत्तर लिहिले आहे हे समजतातच पुढील परीक्षेच्या तयारीच्या वेळी तुमचा मानसिकतेवर याचा परिणाम होऊ शकतो. एकदा एखाद्या विशिष्ट विषयाची परीक्षा संपल्यावर, ती पूर्वी झाली म्हणून त्याबद्दल विचार करू नका आणि आपले लक्ष पुढील परीक्षेसाठी केंद्रित करा.

टीप : विद्यार्थ्यांनी आपल्या परीक्षेची तयारी करताना या सूचना लक्षात ठेवून शांत आणि सकारात्मक राहा आणि कर्तव्यदक्ष होऊन आपल्या परीक्षेची तयारी करा. आपण केलेल्या कठोर परिश्रमाने आपल्याला यश नक्की मिळेल.

1 जे नेहमी सकारात्मक विचार करतात : 

माणसाची सकारात्मक विचारसरणी माणसाला भल्या मोठ्या आव्हानांना सहजपणे हरविण्यास सक्षम असते. आचार्य चाणक्याच्या मते, जो माणूस कधीही विषम परिस्थितीमध्ये आलेल्या संकटाना घाबरून बसून जातो तो आपल्या आयुष्यात कधीही यशस्वी होत नाही. परंतु एखादा सकारात्मक विचारसरणी ठेवणारा माणूस परिस्थितीला मात देऊन त्यावर विजय मिळवतो आणि यशाला प्राप्त करतो.    

2 जे लोकं मेहनती असतात : 

असे म्हणतात की आपल्या नशिबात सगळे काही लिहिलेले आहेत. पण कष्ट करणारे आपल्या कष्टाच्या बळावर आपले नशीब घडवतात. आचार्य चाणक्यानुसार जो माणूस यशाचे शिखर गाठतो तो कष्टकरी असतो. एक यशस्वी माणूस कधीही कष्टाला मागे राहत नाही. जे नशिबावर अवलंबून असतात त्यांना कधीही यश मिळत नाही.   

3 जे नेहमीच सक्रिय असतात : 

आळशीपणा माणसाला यशापासून फार लांब ठेवतो. सक्रिय असणारा माणूस आपल्या कार्यासाठी दक्षता दाखवतो. सक्रिय असणारा मनुष्य यशाच्या पायऱ्या नेहमीच चढत असतो. तो यशाची उंची गाठतो. आपल्याला देखील आयुष्यात यश गाठायचे असल्यास आपण देखील आपल्या क्षेत्रात सक्रिय राहणं फार महत्वाचं आहे.

4 जे नात्यांना बळकट करतात : 

आपल्या कार्यक्षेत्रात सगळ्यांशी चांगले संबंध ठेवणे स्वतःमध्येच एक विलक्षण कला आहे. प्रत्येकाकडे अशी कला नसते. पण ज्यांच्याकडे ही असते त्याला यशस्वी मानलं जातं. आचार्य चाणक्यांच्या मतानुसार आपण ज्या क्षेत्रात आपले कार्य करीत आहात आणि आपल्याला तिथे आपले पाय रुतवायचे असल्यास आपल्याला त्या क्षेत्राच्या लोकांशी सलोख्याचे संबंध बनवायला हवं.

योजना आखणे- आपल्या कोणत्या क्षेत्रात काहीतरी करून दाखवायचं आहे हा प्रश्न आधी स्वतःला विचारा. मगच पुढचं पाऊल टाका. संधी आहे म्हणून एखादं क्षेत्र निवडण्यापेक्षा तुमची आवड आहे का हे आधी तपासा. तरच यशाची पुढची पावलं टाकणं सोपं होतं.

योग्यता तपासा- अनेकदा काही गोष्टींची आवड असते पण तेवढी योग्यता नसते. अशावेळी आपला कल तपासण्याइतकंच महत्त्व योग्यता असण्याकडेही द्या. ती नसेल तर ती मिळवण्याचा प्रयत्न करा. त्यासाठी कोणाचं मार्गदर्शन घेता येईल याची चाचपणी करा.

साहस - यश मिळवताना ही गोष्ट अत्यंत महत्त्वाची आहे. अनेकदा असे काही निर्णय घ्यायची वेळ येते जेव्हा सगळं काही तुमच्या धाडसावरच अवलंबून असतं. पण ‘डर के आगे जीत है' हे लक्षात ठेवलं तर यशाची ही पायरीही सहज ओलांडली जाईल.

संवाद- तुम्हाला ज्या क्षेत्रात नाव मिळवायचं आहे त्या क्षेत्रातल्या लोकांशी तुमचा संवाद असणं गरजेचं आहे. तुमच्या व्यक्तिमत्वाचा एक भाग म्हणूनही तुमचं संवादकौशल्य पणाला लागतं. त्यामुळे त्यात माहिरत मिळवणं गरजेचंच.

व्यक्तिमत्व - चांगलं व्यक्तिमत्व ही दैवी देणगी असली तरी स्वभावाने लोकांना आपलंसं करणं ही कला तुम्ही जरूर आत्मसात करू शकता. तुम्ही कसे दिसता यापेक्षा तुम्ही कसे वागता यावरही बरंच काही अवलंबून असतं तेव्हा आपलं फर्स्ट इंप्रेशन चांगलं असेल याकडे लक्ष द्याच.

आत्मविश्वास- यशाच्या शिडीतली ही आणखी एक पायरी. तो बर्या च गोष्टींनी येतो. काहीवेळा विषयातील अभ्यासाने तर कधी सरावाने. तो कसा मिळवायचा किंवा कसा दाखवायचा याच्या टिप्सही आजकाल भरपूर मिळतात. त्यांचा एकदाविचार करायला हरकत नाही.

समाधान- ही शेवटची पण सगळ्यात महत्त्वाची पायरी आहे. कारण आपल्या यशाचे मानदंड आपणच ठरवायचे असतात. ते दुसर्यांचना ठरवू देऊ नका आणि दुसर्यां शी तुलना करून आहे ते समाधान घालवूही नका. मग जीवनात येणारा आनंद खूप काळ टिकणारा असेल.

मानसी जोशी

असा अनुभव आपल्यापैकी अनेकांना आला असेल. जर यंदाच्या मूल्यमापन अहवालात आपल्याला कमी गुण मिळाले असतील तर आपल्याला हताश होण्याची गरज नाही. आपण जर चांगले काम करत असू आणि त्या तुलनेत कमी गुण दिले जात असतील तर काही बाबींची आपण तपासणी करायला हवी.

स्वतःला पडताळून पाहाः सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे स्वतःला पडताळून पाहणे होय. आपण तठस्थपणे आपल्या कामगिरीचे मूल्यमापन करायला हवे. खरंच आपल्या कामगिरीत काही उणिवा राहिल्यात का याचा विचार करायला हवा. स्वतःला काही प्रश्न विचारा. आत्मपरीक्षण करून आपण खरोखरच प्रामाणिकपणे सर्व कामे वेळेवर, अचूक आणि दर्जेदारपणे पार पाडत आहोत का, याचे आकलन करावे. प्रत्येकपातळीवर स्वतःला पडताळून पाहा. अशी कृती केल्यावरच वरिष्ठ आणि आपण यांच्यात प्रामाणिक कोण आहे, हे कळून चुकेल. जर आपण खरोखरच प्रामाणिक आहोत आणि कसोटीला उतरलेलो असू तर आपले म्हणणे वरिष्ठांसमोर मांडायला हवे. यानिमित्ताने आपण वरिष्ठांना आपल्याकडून आणखी काय अपेक्षा आहेत, याचे आकलन होईल. वरिष्ठ आपल्याबाबत काय विचार करतात, याबाबत सजग असावे. वरिष्ठ किंवा बॉसशी चर्चा केल्यानंतर आपल्याला मिळालेल्या कमी गुणांचे कारण समजू शकेल.

मनमोकळेपणाने म्हणणे मांडाः जर आपण स्वतः अहवालापासून पळ काढत असेल तर हा चुकीचा अप्रोच आहे. उलट तुम्ही तितक्याच ताकदीने आव्हानांचा मुकाबला करण्याची गरज आहे. यासंदर्भात आणि वरिष्ठ सहकार्‍यांशी किंवा मेटाँरशी चर्चा करायला हवी. कमी गुण मिळाले म्हणजे याचा अर्थ असा नाही की आपल्याकडून खूप चुका होत आहेत. त्या अहवालास गृहीत धरू नका. त्यातून चुका होण्याची शक्यता असते. यासाठी आपण कामाकडे अधिक लक्ष देण्याची गरज आहे. अहवालाला घाबरण्याऐवजी सकारात्मक दृष्टीने त्याकडे पाहिले पाहिजे. जर आपल्या परफॉर्मन्स असेसमेंटमध्ये खरोखरच मोठी चूक झाली असेल तर आपले म्हणणेमोकळेपणाने मांडायला हवे.

उगाचच भीती नकोः कामात आपल्याकडून काही गडबड झाल्याची भीती वाटत असेल आणि आपण याबाबत काहीच करू शकत नसाल तर एक बाब लक्षात ठेवायला हवी. ती म्हणजे आगामी वर्षासाठी एक ध्येय निश्चित करायला हवे. ते ध्येय गाठण्यासाठी सक्रियपणे त्यात स्वतःला झोकून ायला हवे. वेळोवेळी आपल्या वरिष्ठांना, बॉसना आपल्या कामगिरीची माहिती देत राहावी. जर आपल्या सहकार्‍यांना, वरिष्ठांना आणि बॉसना आपण केलेल्या कामाची सतत माहिती देत राहिलो तर ऐनवेळी मूल्यमापन अहवालात कमी गुण मिळण्याचा धा बसणार नाही. कामगिरी आणि मूल्यमापन अहवालात यात जर विसंगती राहत असेल तर त्या बाबीला न भीता पुढचा विचार करायला हवा. जर आपण स्वतःला कमी लेखू लागलो तर निराशाच पदरी पडेल, हे लक्षात ठेवावे.

 - सुभाष वैद्य

विनंती झुगारू नकाः कामाच्या ठिकाणी जर एखादा सहकारी आपली मदत मागत असेल तर आपण पुढाकार घेऊन त्याला मदत करा. आपण व्यग्र असल्याचे कारण सांगू नका. जर आपण मदत केली नाही तर आपल्यालाही गरजेच्या वेळी मदत करणार नाही. अशा रितीने आपल्या अडचणीत वाढ होऊ शकते.

एकट्याने भोजन नकोः जेवणाच्या वेळेचा उपयोग हा सदुपयोगासाठी करावा. यावेळी सहकार्‍यांशी अनौपचारिक संवाद वाढतो. अनेकदा जेवणाच्या वेळी अनेक महत्त्वाच्या गोष्टींची माहिती कळते. यातून आपल्याला बेस्ट टिम्सशी जोडण्याचे आणि पुढे जाण्याची संधी मिळते. 

वरिष्ठांना टाळू नकाः वर्कप्लेसवर यश मिळवण्यासाठी आपण बॉसला कधीही टाळू नये. वरिष्ठांच्या म्हणण्याकडे दुर्लक्ष करू नका आणि त्याची प्रत्येक गोष्ट काळजीपूर्वक ऐका. कामाच्या ठिकाणी अधिकाधिक आऊटपूट देण्याचा प्रयत्न करा. क्रिएटिव्ह पद्धतीने चांगले परिणाम द्या .

अपेक्षा बाळगू नकाः कामाच्या ठिकाणी व्यावसायिक रितीने काम करणे गरजेचे आहे. कोणताही सहकारी आपल्या भावनिक गरजा पूर्ण करण्यासाठी उपलब्ध नसतो.आपल्याला प्रत्येक व्यक्तीबरोबर काम करायचे असते. कोणाकडूनही भावनिक अपेक्षा बाळगू नका. यामुळे आपण ध्येयापासून भरकटत जाल आणि यशापासून वंचित राहाल.
 

अपर्णा देवकर

अभ्यासक्रमातील विषय म्हणून नृत्य सहयोगात्मक प्रयत्न, समन्वय आणि सहकार्य टीमवर्क शिकवते : एक कला प्रकार म्हणून नृत्य एक सादरीकरण साकारण्यासाठी बरेच सहयोगी आणि कार्यसंघ प्रयत्न समाविष्ट असतात. दररोज नृत्य करण्याचा सराव केल्यास समन्वय सुधारते, कार्यसंघ वाढते आणि विद्यार्थ्यांच्या लक्ष केंद्रित करण्याच्या प्रणालीत सुधारणा होते. 

कुतूहल वाढते: नृत्यात विविध प्रकार, शैली, हालचाली आणि रचना आहेत. शरीराचा प्रत्येक पवित्रा किंवा प्रवाह काहीतरी दर्शवत असतो. जेव्हा त्यांना कला प्रकारांमागील अर्थ किंवा कारण माहित असते तेव्हा ते अधिक जाणून घेण्याची तीव्र इच्छा विकसित करतात. गणिताची प्रथादेखील अशीच आहे. नृत्य उत्सुकतेला जागृत करते आणि अधिक माहिती जाणून घेण्याची आणि जाणून घेण्याची आवश्यकता निर्माण करते. त्यातून अधिक ज्ञान मिळवण्याची उत्सुकता विकसित होते. 

सकारात्मक मार्गाने ऊर्जा वापरणे: नृत्य शारीरिक हालचाली आणि सर्जनशील माध्यम म्हणून वापरणे, अभ्यासक्रम / शिक्षणाचा एक भाग म्हणून नृत्य करणे हा उर्जा संसाधनाला योग्य मार्गाने उपयोग करण्यासारखे आहे. यामुळे नृत्य आणि परफॉर्मिंग आर्ट कौशल्ये, ज्ञान आणि समजूतदारपणा वाढविण्यात मदत होते. नृत्य हे मन, शरीर आणि आत्म्यासाठी एक समग्र क्रिया आहे. हे या सर्व बाबिना संरेखित करते आणि नंतर सहभागींना त्यांच्या सामर्थ्याबद्दल आणि त्यांच्या कमकुवतपणाबद्दल त्यांना जाणीव करून देते, ज्यामुळे ते त्यांच्यातील कमजोरपणा ओळखून त्यावर कार्य करतात.

करिअरसाठी एक व्यवहार्य पर्यायः इतर विषयांना समान महत्त्व दिले जात तसे नृत्याला दिले तर व्यक्तिमत्त्व विकासासोबत ते नृत्यामध्ये त्यांचा व्यवसाय हि सुरु करू शकतात. परफॉर्मर, नृत्य प्रशिक्षक, नृत्य दिग्दर्शक किंवा परफॉर्मिंग आर्टच्या क्षेत्रात उद्योजक म्हणून; संधीं उपलब्ध होऊ शकते. एखाद्याच्या नृत्यदिग्दर्शनाची आकलन करण्याची क्षमता, हालचाली समजून घेण्यास आणि आपल्या व्यक्तिमत्त्वावर होणार्‍या सकारात्मक परिणामाची जाणीव होण्यास प्रगती आहे, जी केवळ नियमित अभ्यासक्रमाचा भाग बनवूनच प्राप्त होऊ शकते.

जागतिकीकरणामुळे या गोष्टी अधिक सुलभ झाल्या आहेत. अलीकडे परदेशी शिक्षणाची दारं मोठ्या प्रमाणावर खुली झाली आहेत. त्याचा लाभ घेण्यासाठी अनेक भारतीय तरूण-तरूणी परदेशात जात आहेत. शिक्षणानंतर कारकिर्दीसाठी परदेशात स्थायिक होणारेही अनेकजण आहेत. परदेशातील वास्तव्यात काही वेळा वाईट अनुभवांना सामोरं जावं लागतं. हवामान, भाषा, संस्कृती, खानपान हे सगळंच बदलतं. या सगळ्याशी जुळवून घेणं कठीण असतं. त्यासाठी परदेशी शिक्षणासाठी जाणार्‍यांनी काही गोष्टी लक्षात ठेवायला हव्यात.

* त्या देशातल्या संस्कृतीबद्दल जाणून घ्या. त्या देशाचा इतिहास जाणून घेण्यात रस दाखवा. त्या संदर्भात प्रश्न विचारत राहा. त्यात भाषेची अडचण येत असेल तर ती सोडवण्याचा प्रयत्न करा.

* परदेशात गेल्यावर भरपूर फिरा. फिरल्याने खूप गोष्टी समजतात. फिरायची संधी साधा. त्या देशातील महत्त्वाच्या ठिकाणांना भेटी द्या. यामुळे त्या देशाच्या इतिहासाची, भूगोलाची माहिती होईल.

* तुमचे विचार मोकळे ठेवा. सकारात्मक विचार करा. संस्कृतींमधला फरक लक्षात घेण्याचा प्रयत्न करा. नव्या गोष्टी शिकण्याचा प्रयत्न करा. नव्या लोकांशी बोला.

लोकांमध्ये मिसळण्याचा प्रयत्न करा. आपण वेगळे आहोत किंवा उपरे आहोत ही भावना मनात येऊ देऊ नका.

* त्या त्या ठिकाणची शक्य तेवढी माहिती करून घ्या. मुख्यत्वे कोणाच्या सांगण्यावरून काही समज बाळगू नका. लोकांबद्दल, तिथल्या वातावरणाबद्दल प्रत्यक्ष अनुभव घेणं केव्हाही हिताचं ठरतं. अशा अनुभवांमधून काही गोष्टी शिकून घ्या.

*तिथं राहतानाही काहीतरी वेगळं करण्याचा प्रयत्न करा. एखाद्या उपक्रमात स्वतःला जोडून घ्या. छंद वर्ग लावा. परदेशांमध्ये मराठी मंडळं तसंच भारतीयांच्या संस्था असतात. त्यांचे सदस्यही होता येईल.

* तुमच्यासारखे इतर परदेशी विद्यार्थी आले असतील. त्यांच्याशीही बोलता येईल. ओळखी वाढवता येतील. त्यांच्यासोबत वेळ घालवण्याचा प्रयत्न करता येईल. यामुळे तुमच्या कक्षा रूंदावण्यास मदत होईल.

* महत्त्वाची बाब म्हणजे परदेशात असताना भारतातील नातेवाइकांच्या संपर्कात राहा. व्हिडिओ चॅट करा. त्यांना तुमच्या अडचणी सांगा आणि त्या संदर्भात त्यांचा पाठिंबा मिळवणंही महत्त्वाचं ठरेल.

दून स्‍कूल (Doon School, Dehradun) – 

ही शाळा भारतातील टॉप शाळांमध्ये सामील आहे. या शाळेला दून वेलीमध्ये 1929 साली सुरू करण्यात आले होते. ही शाळा फक्त मुलांसाठी आहे. येथे देशातील काही अमीर घराण्यातील मुलांनी शिक्षण घेतले आहे. राहुल गांधी, राजीव गांधी, हीरो ग्रुपचे सुनील मुंजाल आणि पवन मुंजाल यात सामील आहे.   

फीस – या शाळेची फीस 9.7 लाख रुपए वार्षिक आहे. 25 हजार टर्म फीस आहे. अॅडमिशनच्या वेळेस येथे 3,50,000 रुपए सिक्युरिटीच्या स्वरूपात जमा करायचे असतात, जो रिफंडेबल असतात. वनटाइम ऍडमिशन फीस 3.5 लाख रुपए द्यावी लागते. 

सिंधिया स्कूलला 1897 मध्ये ग्वालियरमध्ये उघडण्यात आले होते. या शाळेला तेव्हाचे महाराज माधव राव सिंधिया यांनी सुरू केले होते. येथून बॉलीवूडचे बरेच स्टार्सने अभ्यास केला आहे. त्यात सलमान खान आणि अनुराग कश्यप प्रमुख आहे. त्याशिवाय रिलायंस इंडस्ट्रीजचे मालक मुकेश अंबानीने देखील या शाळेतून अभ्यास केला आहे.  

फीस – सिंधिया शाळेची वार्षिक फीस किमान 7,70,800 रुपए आहे.

ही शाळा राजस्थानच्या अजमेरमध्ये आहे. ही ब्यॉयज रेसिडेन्शियल पब्लिक स्कूल आहे, ज्याला 1875 मध्ये तयार करण्यात आले होते. ही भारतातील सर्वात जुने बोर्डिंग शाळांपैकी एक आहे. येथे 9 होल गोल्‍फ कोर्स आणि पोलो ग्राउंड आहे.  

फीस – येथील वार्षिक फीस किमान 5.14 लाख रुपए आहे.

ही शाळा IB प्राय मरी इयर्स प्रोग्राम, मिडल ईयर्स प्रोग्राम आणि डिप्लोमा प्रोग्रामसाठी आहे. हे ग्रेड 9 आणि 10 साठी IGCSE पण ऑफर करतो.  

फीस – येथील वार्षिक फीस किमान 10.9 लाख रुपए आहे.

ही शाळा 30 एकर मध्ये पसरलेली आहे. येथे मोठ्या नेत्यांनी अभ्यास केला आहे. त्यात माजी केंद्रीय मंत्री मणि शंकर अय्यर, ओडिशाचे सीएम नवीन पटनायक पंजाबचे सीएम कॅप्टन अ‍मरिंदर सिंह आणि विक्रम सेठ सारख्या दिग्गजांनी अभ्यास केला आहे. येथूनच वरुण गांधी यांचे वडील संजय गांधींनी देखील अभ्यास केला होता. 

फीस – येथील वार्षिक फीस किमान 5.7 लाख रुपये आहे. त्या शिवाय ट्यूशन समेत इतर सुविधांसाठी अतिरिक्त 1लाख रुपए मोजावे लागतात.  

ही एक को-एड बोर्डिंग शाळा आहे. ही शाळा मसुरीमध्ये आहे. येथे अॅक्टर टॉम अल्‍टर आणि रायटर नयनतारा सहगल यांनी शिक्षण घेतले आहे.  

फीस –  वार्षिक फीस किमान 15.9 लाख रुपए आहे. येथे अॅडमिशनच्या वेळेस 4 लाख रुपए द्यावे लागतात, जे नॉन-रिफंडेबल असतात.  

गुड शेफर्ड स्कूल (Good Shepherd School, Ooty) –

उटीचे हे एक फुल टाइम रेजिडेंशियल स्कूल आहे. नीलगिरी पर्वतांवर वसलेले या शाळेचे कँपस 70 एकर जागेत पसरलेले आहे.  

फीस – 10 लाख रुपयांपर्यंत (वार्षिक). 

केवळ आपल्याला बदल हवा म्हणूनच आपण करिअर शिफ्ट केलं आणि नंतर आपल्याच पायावर आपण धोंडा मारुन घेतला, असं आपल्याला वाटू नये यासाठी काही बाबी लक्षात घेणं गरजेचं आहे. 

पैसा हेच सर्व काही नाही, ही गोष्ट सर्व प्रथम लक्षात घ्या. करिअरमध्ये बदल करत असताना आपण सध्या जे काम करत आहोत त्यामध्ये कमी पैसे मिळतात आणि करिअर बदलल्यानंतर त्यामध्ये यापेक्षा जास्त पैसे मिळतील असे विचार तुमच्या मनात येत असतील तर तुम्ही चुकीचा विचार करत आहात, हे लक्षात घ्या. प्रत्येक करिअरमध्ये पुढे जाण्यासाठी वेगवेगळ्या प्रकारची प्रक्रिया असते. त्यामुळे केवळ पैशांकडेच पाहून करिअर शिफ्ट करु नका. 

अनेक तरुणांना दुस-यांचं अनुकरण करण्याचीही सवय असते. एकाने केलं तेच आपणही केलं तर आपलंही भलं होईल, असं त्यांना वाटत असतं. पण, प्रत्येकवेळी हा फॉम्र्युला यशस्वी होतोच, असं नाही. करिअर शिफ्ट करण्याच्या बाबतीतही तेच आहे. ब-याचदा असं दिसतं की, एखादी व्यक्ती सलग सात-आठ वर्ष एखाद्या कंपनीत काम करत असते. त्याच्याबरोबर कंपनीत काम करणा-या दुस-या एखाद्या सहका-याने आपलं करिअर शिफ्ट केलं. कारण, त्याला मिडियामध्ये काम करण्याची इच्छा होती. अशावेळी आपल्या सहका-याने करिअर शिफ्ट केलं म्हणून तसंच आपणही करु नका. आपल्याला कोणतं वातावरण सूट करतं, हे आधी ठरवा. 

त्याचवेळी आपल्या क्षमताही ओळखणं गरजेचं आहे. अनेकदा तरुण उत्साहाच्या भरात करिअर शिफ्ट करण्याचा विचार करतात. काहीजण त्याची अंमलबजावणीही करतात. अशावेळी ते दुस-या करिअरमध्ये काम सुरु करतात त्यावेळी त्यांना तेथील वातावरण सूट होतंच असं नाही. याचं कारण आपल्या क्षमता न ओळखता निर्णय घेतल्यामुळे असं होऊ शकतं. त्यामुळे करिअर शिफ्ट करण्याआधी त्या क्षेत्रात काम करण्याची आपली क्षमता कितपत आहे याचा विचार करणं आवश्यक आहे. कोणत्याही पर्यायाची निवड करताना जणू काही तो आपल्यासाठी शेवटचाच पर्याय आहे, असा विचार करुन त्याची निवड करु नये. यासंबंधी आपण द्विधा मन:स्थितीत असाल तर आधी स्वत:चं आकलन करा. 

अनेक तरुण मित्र पाच वर्षाच्या करिअरनंतर आपल्या पसंतीच्या करिअरमध्ये जाण्यासाठी नवी डिग्री घेण्यासही तयार होतात. पण, ही गोष्ट लक्षात घ्या की, आपण पाच वर्षानंतर पुन्हा शिक्षण घेण्यासाठी जात आहात. डिग्री आपल्यासाठी फायदेशीरही ठरु शकते आणि नुकसानकारकही. कारण डिग्री मिळवण्यासाठी आपलं लक्ष दुसरीकडे केंद्रीत झालेलं असतं आणि सध्या आपण जे काम करत आहोत त्यामध्ये आपलं लक्ष नसतं. अशावेळी आपली परिस्थिती ‘ना इधर का ना उधर का’ अशी होऊ शकते. त्यामुळे करिअरमध्ये बदल करण्यासाठी मोठे निर्णय आपण घेऊ नयेत. याविषयी आपल्या कुटुंबियांशी आणि मित्रांशीही चर्चा करावी. कदाचित आपली ही समस्या ते सोडवू शकतात.

स्वत:ची स्तुती करा

दररोज सकाळी आरशासमोर उभे राहून तुमच्यात असलेले सर्व चांगले गुण आठवा. व्यवस्थित परिधान करा आणि अप टू डेट राहण्याचा प्रयत्न करा. कोणातही काम सोडतं घेऊ नका. पर्फेक्ट माइंडसेटने घराबाहेर पडा. दिवसभरात कोणीही तुमची कश्याबद्दलही स्तुती केली तर आभार माना परंतू गर्व बाळगू नाक.

काळजी सोडा

चेहर्‍यावर प्रसन्नतेचा भाव व तेजस्वी हास्य असू द्या. आतून द्वंद असेल तरी ते भाव चेहर्‍यावर येता कामा नये. सर्वांना मदत करा. लोकांशी प्रेमाने बोला व वागा. मात्र, चुकत असलेल्यांना पाठीशी घालू नका. अधिक कठोर नाही तरी योग्यरीत्या त्याला मार्गदर्शन करा.

चांगली संगत निवडा

तुमचा आत्मविश्वास आजूबाजूच्या लोकांवरही अवलंबून असतो. म्हणून चांगल्या लोकांच्या संगतीत राहा. जे लोकं तुम्हाला प्रोत्साहित करत असतील व पडत्या काळात तुमची मदत करत असतील असे लोकं योग्य मार्गदर्शन करतात. ती व्यक्ती कुटुंबातील, मित्र किंवा सहकारी असू शकते.

स्वत:साठी वेळ काढा

दिवसभराच्या धावपळीत स्वत:ला काय दिले याचा विचार करा. अर्थात स्वत:ला वेळ द्या. थोड्या वेळासाठी एकांत राहा. स्वत:बद्दल विचार करा. मेडिटेशन करा किंवा स्वत:च्या हॉबीला वेळ द्या. मग बघा आपला आत्मविश्वास कसा वाढतो ते.

फर्स्ट इम्प्रेशन इज लास्ट इम्प्रेशन

आपण कोणालाही पहिल्यांदा भेटायला जात असाल तर फर्स्ट इम्प्रेशन इज लास्ट इम्प्रेशन ही गोष्ट मेंदूत शिरवून घ्या. पहिल्या भेटीत आपण समोरच्याची पसंत बनला नाही तर दुसरी संधी मिळणार तरी कुठे आहे? दुसर्‍यांदा संधी मिळाली तरी आपल्याकडे पहिल्यांदा आपण नॉट-सो- इम्प्रेसिव्ह होता या टॅगसह पाहण्यात येईल आणि ती इमेज पुसण्यासाठी खूप मेहनत घ्यावी लागेल. यापेक्षा पहिल्या भेटीतच फोडून टाका.

लोकांशी जुळण्याचा प्रयत्न करा

पहिली भेट असली तरी आपण गर्विष्ठ आहात हे समज निर्मित होता कामा नये. समोरच्यालाही जाणून घेण्याचा प्रयत्न करा. केवळ आपण कसे आहात? हा प्रश्न पुरेसा नाही. म्हणून दुसरा प्रश्न अधिक सटीक आणि योग्य असला पाहिजे. कोणाचाही पर्सनल बाबतीत खूप विचारपूस करू नये. जसे आपण विचारू शकता आणखी लाईफमध्ये काय नवीन? याचे उत्तर मिळाले नाही तरी समोरच्याला हे नक्की कळेल की आपण रुची घेत आहात.

सैन्यदलांमध्ये  अधिकारी होऊ इच्छिणाऱ्या आणि कंबाईण्ड डिफेन्स सर्व्हिसेस परीक्षा उत्तीर्ण झालेल्या युवक-युवतींना “एसएसबी” (सर्व्हिसेस सिलेक्शन बोर्ड) या मुलाखतीबाबत प्रशिक्षण देणारे सत्र नाशिक रोड येथील छात्रपूर्व प्रशिक्षण केंद्रात 3 नोव्हेंबर  पासून सुरु होणार आहे. प्रशिक्षण वर्गातील प्रवेशासाठी 27 ऑक्टोबर रोजी सकाळी 10.30 वाजता मुलाखत घेण्यात येणार आहे.

भारतीय सैन्यदल, नौदल व वायुदलात अधिकारी होण्यासाठी पात्र उमेदवारांसाठी हा एसएसबी प्रशिक्षण वर्ग ठेवण्यात आलेला असून त्यासाठी सैन्य दलातील तज्ञ अधिका-यांकडून प्रशिक्षण मिळणार आहे. कंम्बाईंड डिफेन्स सर्व्हिसेस या परिक्षेत उत्तीर्ण झालेल्या व स्पेशल एंट्रीद्वारे सैन्य दलात अधिकारी होऊ इच्छिणा-या तसेच ज्या महाराष्ट्रीयन नवयुवक व युवतींना सशस्त्र सैन्य दला कडून एस.एस.बी.परिक्षेची मुलाखत पत्रे मिळण्याची शाश्वती आहे अशा उमेदवारांना सर्व्हिसेस सिलेक्शन बोर्ड मुलाखतीच्या पूर्व तयारीसाठी महाराष्ट्र शासनामार्फत छात्रपूर्व प्रशिक्षण केंद्र,विभागीय आयुक्त कार्यालय परिसर,नाशिकरोड,नाशिक येथे प्रशिक्षण वर्ग चालविण्यात येणार आहे. प्रशिक्षण कोर्सचा कालावधी3 नोव्हेंबर  ते 12 नोव्हेंबर,2016 (एकूण 10 दिवस)असा आहे. प्रशिक्षण कालावधीत निवासाची,प्रशिक्षणाची व भोजनाची सोय विनामूल्य करण्यात आलेली आहे.

इच्छुक व पात्र उमेदवारांनी प्रशिक्षण वर्गात प्रवेश मिळण्यासाठी 27 ऑक्टोबर,2016 रोजी सकाळी 10.30 वाजता छात्रपूर्व प्रशिक्षण केंद्र, विभागीय आयुक्त कार्यालय परिसर,नाशिक रोड, नाशिक येथे (खालील प्रमाणे पात्रता धारण करीत असतील अशाच उमेदवारांनी) शैक्षणिक प्रमाणपत्र व गुणपत्रिकेच्या मुळ प्रतींसह मुलाखतीस हजर रहावे. मुलाखतीस येण्या आधी PCTC Training च्या Google Plus पेजवर किंवा सैनिक कल्याण विभाग,पुणे यांची वेबसाईट www.mahasainik.com वरील Recruitment Tab ला क्लीक करुन त्या मधील उपलब्ध Check list आणि महत्वाच्या तारखा यांचे अवलोकन करुन त्याची दोन प्रतीमध्ये प्रिंट काढून तसेच त्यामध्ये दिलेले सर्व परिशिष्ट डाऊन लोड करुन त्याचीही दोन प्रती मध्ये प्रिंट काढून ते पूर्ण भरुन घेऊन यावे. अधिक माहितीसाठी कार्यालयाचा दूरध्वनी क्रमांक 0253-2451031 व2451032 वर कार्यालयीन वेळेत(सकाळी 10.00 ते सायं 05.30) संपर्क साधावा. 

एस.एस.बी. प्रवेश वर्गासाठीची खालील प्रमाणे कोणतीही एक पात्रता आवश्यक आहे व या संबंधीचे पात्रता प्रमाणपत्र कोर्सला येतांना घेऊन येणे आवश्यक आहे:-

1)  कंम्बाईंड डिफेन्स सर्व्हिसेस एक्झामिनेशन (UPSC)अथवा नॅशनल डिफेंस एक्झामिनेशन (UPSC)पास झालेली असावी. व त्यासाठी सर्व्हिसेस सिलेक्शन बोर्ड मुलाखतीसाठी पात्र झालेले असावे.

2)  एनसीसी(सी) सर्टिफिकेट अे/बी ग्रेड मध्ये पास झालेले असावे व एनसीसी ग्रुप हेडक्वार्टरने एसएसबी साठी शिफारस केलेली असावी.

3)  टेक्नीकल ग्रॅज्युएट कोर्ससाठी एस.एस.बी. मुलाखतीसाठी कॉल लेटर असावे.

4)  युनिव्हर्सिटी एन्ट्री स्किमसाठी एसएसबी कॉल लेटर आलेले असावे अथवा एसएसबीसाठी शिफारस केलेल्या यादीत नाव असावे. या प्रशिक्षण वर्गाचा जास्तीत जास्त पात्र महाराष्ट्रीयन तरुण/तरुणींनी लाभ घ्यावा असे मा.संचालक,सैनिक कल्याण विभाग,महाराष्ट्र राज्य,पुणे आणि प्रभारी अधिकारी,छात्रपूर्व प्रशिक्षण केंद्र,नाशिकरोड,नाशिक यांनी आवाहन केले आहे. 

झोपेपूर्वी काम: कामासाठी झोपेची बळी देत असाल तर इथे चुकताय, दिवसभर काम केल्यानंतर थकवा येणं साहजिक आहे अशात कामाच्या गुणवत्तेवर परिणाम होतो.

इंटरनेटची सवय: कामाच्या मध्ये अचानक काही लक्षात आलं की लागले सर्च करायला. आधी एक साईट मग दुसरी आणि असं करता करता कधी दहावी साईट होऊन जाते कळतंच नाही. अर्थातच इंटरनेट व्यसन आहे.

ब्रेकफास्ट न करणे: ब्रेकफास्ट टाळून आपल्याला वाटतं की वेळ वाचवला पण याने एनर्जी कमी होते. सकाळी योग्य आहार घेतला नाही तर दिवसभर आपण हवं तितकं आउटपुट देऊ पाण्यात अक्षम राहता. नंतर भरपूर लंचही याची पूर्ती करू शकतं नाही.

आवश्यक काम टाळणे: अरे यार! हे करायचे तर होते पण.... चल संध्याकाळी नक्की करेन किंवा उद्या तर कन्फर्म... बस याच गोष्टी आपल्याला घेऊन बुडतात.

वारंवार ईमेल चेक करणे: प्रत्येक पाच मिनिटात हे बघायचे की ईमेल तर नाही आला. मुख्य म्हणजे स्मार्टफोनवर. आपल्याला विश्वास होणार नाही पण अशामुळे आपण दिवसभरात किमान अर्धा तास तरी वाया घालवतो.

मीटिंग घेणे: अनावश्यक मीटिंग याहून अधिक वेळ वाया घालवण्यासारखी कोणती गोष्टच नाही. मीटिंगऐवजी केवळ ईमेल पाठवून काम होत असेल तर याहून चांगला पर्याय काय असू शकतो.

मल्टिटास्किंग: हे पण करून घेईन, तेही बघून घेईन. रिसर्चप्रमाणे सर्व काम करण्याची क्षमता केवळ 2 टक्के लोकांमध्ये असते. एका वेळेस एकच काम करा आणि असं करा की सर्व बघत राहतील.

प्राधान्य ठरविण्याच्या निर्णय घेण्यात अपात्रता: जर आपल्या हे माहीत नसेल की कोणतं काम आधी करायचे आहे, तर आपण वेळ वाया घालवत आहात. जर आपण प्राधान्य ठरविण्यात गोंधळून जात असाल तर आपण वेळ आणि एनर्जी दोन्ही वाया घालवता आहात.

प्लानिंग च प्लानिंग: प्लानिंग करणे चांगली आणि आवश्यक गोष्ट आहे. पण सर्वस्व प्लानिंगवर निर्भर असेल तर आपण पुष्कळदा संधी गमवाल. कित्येकदा वेळ बघून काम करावी लागतात ती पण प्लानिंगशिवाय.

नुकतीच विविध कोर्सेसची घोषणा करण्यात आली असून हे कोर्स, त्यांचा कालावधी, संपर्क क्रमांक आदी माहिती पुढीलप्रमाणे आहे.

शासनमान्य बॅग मेकींगचा कोर्स दि. 12 मे, 2016 पासून सुरु होत असून त्याचा कालावधी 15 दिवस इतका आहे. गाऊन मेकींगचा कोर्स दि. 14 मे, 2016 पासून सुरु होत असून त्याचा कालावधी 7 दिवस इतका आहे. शिवण कामातील बेसिक टेलरिंग कोर्स दि. 12 मे, 2016 पासून सुरु होत असून त्याचा कालावधी 15 दिवस इतका आहे. प्रत्येक कोर्ससाठी एकूण 30 जागा आहेत. या कोर्सच्या अधिक माहितीसाठी उमेदवारांनी कृपया श्रीमती अंजली वारंग यांच्याशी 9969670647/8879103945 या मोबाईल क्रमाकांवर संपर्क साधावा. 

नव उद्योजक, उद्योजक, गृहिणी, विद्यार्थी, नोकरदार वर्ग अशा प्रत्येकासाठी उद्योजकता पूर्व विकास कार्यक्रमाबाबत 3 दिवसांची कार्यशाळा आयोजित करण्यात आली आहे. ही कार्यशाळा दि. 13 ते 15 मे, 2016 या दरम्यान आहे. या कार्यशाळेच्या अधिक माहितीसाठी उमेदवारांनी कृपया 022-28982043/ 28694524 या दूरध्वनी क्रमाकांवर अथवा 9820310296/9820655983 या मोबाईल क्रमाकांवर संपर्क साधावा. 

ब्युटिशिअन कोर्स हा फक्त महिलांसाठी असून तो दि. 12 मे, 2016 पासून सुरु होत आहे. या कोर्समध्ये संपूर्ण प्रात्यक्षिकांसह प्रशिक्षण साहित्य व छापील नोट्स पुरविल्या जातील. या कोर्सचा कालावधी 25 दिवस इतका आहे. प्रधान मंत्री रोजगार हमी योजना अंतर्गत 25 लाख पर्यंतची कर्ज योजना कशी करावी हेही या कोर्समध्ये सांगितले जाईल. अधिक माहितीसाठी उमेदवारांनी श्रीमती नयना राठोड यांच्याशी 9892822343/7738253884 या मोबाईल क्रमांकावर संपर्क साधावा. 

संस्थेचा पत्ता :

सी.बी. कोरा ग्रामोद्योग संस्थान,

शिंपोली गाव, गावदेवी मैदानाजवळ,

बोरीवली (प), मुंबई - 92

- देवेंद्र भुजबळ,

संचालक (माहिती)(प्रशासन)

खरे तर असे फालतू वाचन हे फालतू नसते. जी मुले अवांतर वाचन जास्त करतात त्यांचाच अभ्यास पक्का असतो असा अनुभव आहे. कारण शाळेच्या पुस्तकाबाहेरचे काही काही वाचून त्याच्या मनात काही नवे शब्द आणि संकल्पना रुजतात आणि त्यामुळे त्याला कोणतीही नवी संकल्पना लवकर अवगत होते. ब्रिटनमधील एडिनबरो येथील मानसशास्त्रज्ञ स्टुअर्ट रिची यांनी हे संशोधन केले आहे. 

आपल्या मुलाचा अभ्यास पक्का करायचा असेल तर तो शाळेतली पुस्तके वाचतो की नाही हे तर पाहाच पण तो त्याशिवाय अन्य काही वाचत आहे की नाही यावरही लक्ष ठेवा असा सल्ला त्यांनी पालकांना दिला आहे. किंबहुना मुलाची वाचनाची क्षमता आणि त्याला किती लहान वयात वाचायला येत आहे यावर त्याची प्रगती ठरते असे म्हटले आहे. तेव्हा आता मुलाच्या हातात गोष्टीचे पुस्तक दिसले की ते हिसकावून घेऊ नका. त्यामुळेच त्याचा अभ्यास पक्का होणार आहे.

उपकरणेबाबत माहिती: आतापर्यंत गॅसची टाकी बदलणे, बल्ब बदलणे, फ्रीज दुरुस्त करणे, अश्यांतल्या कामात कधी डोकं घातलं नसेल तर ते आता गरजेचं आहे. फारशी नाही तरी थोडी बहुत या सगळ्यांची माहिती असणे आवश्यक आहे.

ड्राइव करणे: आपल्या शहरात कधी बसने तर कधी ऑटोने प्रवास करायची सवय असते. तर कधी भाऊ तर कधी वडील हव्या त्या ठिकाणी सोडून ‍देयचे. पण बाहेर हे विकल्प नसणार म्हणून रात्री बेरात्री परत घरी येण्यासाठी बस किंवा ऑटोची वाट बघण्यापेक्षा स्वत:ला गाडी ड्राइव करता येत असली तर कोणची भी‍ती नसणार.

स्वत: ची सुरक्षा: घराबाहेर एकटीने राहणे आणि एकटीने शहरात फिरणे असुरक्षित असू शकतं म्हणून कराटे शिकला असाल तर खूपच छान आहे. याव्यतिरिक्त आपल्या बॅगमध्ये पेपर स्प्रे, चाकू, तिखट पावडर सारख्या वस्तू नेहमी असू द्या.

स्वयंपाक: बाहेर जेवण्यासाठी खूप विकल्प असले तरी घरातील जेवण्याची आठवण झाली तर ती भूख कोणीच भागवू शकतं नाही. म्हणून थोडा बहुत स्वयंपाक येयला हवा. कमीत कमी आपले आवडते दोन-चार पदार्थ तरी शिकायला हरकत नाही.

खानिवली, भिवंडी येथील कृषी तंत्र निकेतन  महाविद्यालयात "ग्रंथसखा वाचनालय, चिराडपाडा" आणि प्रबोधक संस्था मुंबई यांच्या वतीने कृषी क्षेत्रातील करिअर संधी या विषयावर मार्गदर्शन शिबीराचे आयोजन केले होते.त्या प्रसंगी प्रबोधक चे संस्थापक हर्षद माने म्हणाले की कृषी क्षेत्र हे विविध संधींनी भरलेले आणि व्यापक आहे यात शासकीय सेवा आणी स्वयंरोजगार या विषयात कृषी पदवीधर खूप चांगले करिअर करू शकतो. 

कृषी क्षेत्रातील विद्यार्थ्यांसाठी खास तीन विशेष प्रशासकीय सेवा परीक्षा आहेत याची जाणीवच महाराष्ट्रातील विद्यार्थ्यांना नसते. यामध्ये केंद्राची भारतीय वनसेवा परीक्षा आणि महाराष्ट्र शासनाची महाराष्ट्र कृषी सेवा आणि महाराष्ट्र वनसेवा परीक्षा यांचा समावेश होतो.  उत्तीर्ण झाल्यावर शासनात उच्च पदांवर काम करण्याची आणि पदोन्नती द्वारे अधिकाधिक जबाबदार पदांवर जाण्याची संधी मिळते. मात्र दुर्दैवाने याची कल्पना अनेक कृषी पदवीधरांना नसते. राज्यसेवा आणि लोकसेवा परीक्षा निश्चितच प्रतिष्ठित आहेत आणि त्यासाठी पदवीधरांनी प्रयत्न करावा, मात्र केवळ कृषी पदवीधरांसाठी असलेल्या या परीक्षांसाठी विशेष प्रयत्न केले गेले पाहिजेत, कारण येथे स्पर्धा कमी असते,आणि प्रशासकीय अधिकारी होण्याची संधी सुद्धा असते, असे हर्षद माने यांनी सांगितले. 

या व्यतिरिक्त कृषी पदविका आणि पदवीधरांसाठी कृषी विषयक उद्योजकता विश्वात मोठी भरारी मारण्याचे सामर्थ्य आहे. कृषी पदविका आणि पदवीधर "अग्रो क्लिनिक" सुरु करू शकतात, ज्याचा त्या गावातील  शेतकऱ्यांनाही लाभ होईल आणि  कृषी पदवीधरांना त्यातून स्वयंरोजगारही उपलब्ध होईल. त्याच प्रमाणे, बीज प्रक्रिया केंद्र, संकरीत बिजोत्पादन, कीड नियंत्रण केंद्र, सेंद्रिय शेती, फळबाग लागवड, औषधी वनस्पती अशा स्वरूपाच्या उद्योगांची मुहूर्तमेढ कृषी पदवीधरांना रोवता येईल. थोडक्यात मनात आणले तर कृषी पदवीधारकच महाराष्ट्रातील कृषी क्षेत्राला पुन्हा सोन्याचे दिवस आणू शकतील, असा विश्वास हर्षद माने यांनी व्यक्त केला.   

कृषी क्षेत्रात संशोधनाची नितांत आवश्यकता असल्याने, त्यासाठी कृषी विद्यापीठांनी आणि महाविद्यालयांनी अधिकाधिक प्रयत्न करावेत असे आवाहन हर्षद माने यांनी केले.    

कल्याण येथील मोटिव्हेशनल ट्रेनर श्री नरेद्र पाटील यांनी विद्यार्थांना  स्पर्धा परिक्षांचे महत्व पटवून दिले.

तंत्रनिकेतन चे प्राचार्य श्री मिलींद घरत यांनी प्रास्ताविकात, आम्ही या कार्यक्रमाला लगेच परवानगी दिली असे सांगून असे कार्यक्रम सर्वच कृषी महाविद्यालयात होण्याची आवश्यकता आहे असे मत व्यक्त केले .

महाविद्यालयाचे खरे सर, प्रबोधक आणि ग्रंथसखाचे श्री दत्तात्रय कारवे, श्री. कैलास ढमणे यांचे मोलाचे सहकार्य लाभले.श्री. राहूल ढमणे यानी खणखणीत अशा आवाजात कार्यक्रमाच्या सुत्रसंचलनाची धुरा साभाळली. 

सर्वात प्रथम अभ्यासासाठी टाइम टेबल बनवा. त्या टाइम टेबलचे काटेकोरपणे पालन करा. जर तुम्हाला लक्षात राहणार नसेल तर ते टाइम टेबल तुमच्या डोळय़ाला दिसेल अशा ठिकाणी लावावे, जेणेकरून ते पाहिल्यावर तुम्हाला लक्षात येईल.

अभ्यास करताना पाठांतर न करता प्रथम प्रश्न व उत्तर नीट वाचा. समजून घ्या व ते समजल्यानंतर तुमच्या भाषेत लिहिण्याचा प्रयत्न करा. यामुळे ते तुमच्या लक्षात राहील व पाठांतर करण्याची गरज नाही. 

वाचल्यानंतर एकदा ते हाताखालून गेले पाहिजे. म्हणजेच तुम्ही काय वाचलं ते बघून लिहा; पण एकदा तरी लिहा. त्यामुळे कधी कधी वाचलेले लक्षात राहत नाही; पण लिहिलेले राहते.

फ्रेश वातावरण असलेल्या ठिकाणी अभ्यासाला बसा.

वीकेण्डला स्वत:ची परीक्षा घेऊन पुस्तकांप्रमाणे चेक करा किंवा पालकांना चेक करायला सांगा. त्यामुळे तुमचा सराव किती झाला हे तुम्हाला कळेल.

वाचताना महत्त्वाची वाक्ये, शब्द, लाइन अधोरेखित करून ठेवत जा, म्हणजे जेव्हा कधी तुम्ही पुस्तक चाळाल तर तुम्हाला ते वाचलेले पटकन लक्षात येईल.

ररोज १५ मिनिटांचा वेळ उजळणीसाठी ठेवावा. 

दहावी किंवा १२वीच्या विद्यार्थ्यांनी सुट्टय़ामध्ये अभ्यासक्रमाची पुस्तके चाळावीत म्हणजे नवीन अभ्यासक्रम असल्यास डोळ्याखालून गेल्याने तुम्ही पुन्हा वाचाल तेव्हा ते तुम्हाला पटकन समजेल.

१५वीच्या विद्यार्थ्यांनी आपले ध्येय निश्‍चित करावे व त्या ध्येयानुसार अभ्यास करून गुण प्राप्त करावे. तसेच जे क्षेत्र निवडायचे असेल त्याची पूर्वमाहिती असणे आवश्यक आहे. यासाठी त्या गोष्टीची सुट्टय़ामध्येच जमवाजमव करावी.

आपल्या घरातील किंवा आजूबाजूच्या परिसरातील १0वी, १२वी, १५वीच्या विद्यार्थ्यांना सर्वच जण सल्ला देत फिरत असतात. मात्र हा विचार कोणी करत नाही की त्यांच्यावर या फुकटच्या सल्ल्याचा काय परिणाम होत असेल. यासाठी आपल्या पाल्याला या टिप्स वाचायला सांगा ज्यामधून त्याला स्वत:ला कळेल की काय केले पाहिजे. 

PR

PR

PR

PR

WD

ND

ND ND

PR

ND ND

ND

सकारात्मकतेचा मंत्र जपा आणि आपल्या सर्व अडचणी, व्याधी, समस्या दूर करा. त्यानंतर बघा, तुम्हाला किती मित्र लाभतात ते.

ND ND

ND ND

ND ND

ND