ALSO READ: प्रेम व्यक्त करण्यासाठी या प्रपोजल टिप्स फॉलो करा

ALSO READ: Love in the Digital Age डिजिटल युगात खरे प्रेम टिकवण्यासाठी ५ गोल्डन रुल्स

ALSO READ: खरे प्रेम आणि आकर्षण यात फरक कसा ओळखाल?

तसेच लाल गुलाब हा प्रेम आणि सौहार्दाचे प्रतीक मानला जातो.तसेच विविध सामाजिक आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांमध्ये लाल गुलाबाचा वापर केला जातो, ज्यामुळे ते समाजाला जोडण्याचे काम करते.  

प्रेमात फक्त लाल गुलाबच का?

ग्रीक पौराणिक कथांमध्ये गुलाबाला प्रेमाशी जोडण्याची एक कथा आहे. ग्रीक देवी एफ्रोडाईट ही प्रेम, सौंदर्य आणि लैंगिकतेचे प्रतीक मानली जाते. एफ्रोडाईटचे सौंदर्य इतके तीव्र आणि जादुई होते की ती जिथे जिथे जायची तिथे तिथे गुलाब वाढायचे. म्हणूनच लाल गुलाबांना प्रेम आणि इच्छांचे प्रतीक मानले जाते. याशिवाय ग्रीक देव अ‍ॅडोनिसशी एक कथा देखील जोडली जाते. असे म्हटले जाते की अ‍ॅडोनिसला शिकार करताना एका रानडुकराने मारले होते. जिथे अ‍ॅडोनिसचा मृत्यू झाला तिथे पांढरे गुलाब होते. ते पांढरे गुलाब अ‍ॅडोनिसच्या रक्ताने लाल झाले. तेव्हापासून, लाल गुलाबांना त्याग आणि उत्कटतेचे प्रतीक मानले जाते.

ALSO READ: इतिहासातील आदर्श पुत्र-पिता जोड्या

लाल गुलाब हे संपूर्ण जगातील सर्वात लोकप्रिय फुलांपैकी एक आहे. ते प्रेम, प्रणय आणि उत्कटतेचे प्रतीक मानले जाते.  

अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत ​​नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.

Edited By- Dhanashri Naik

जेव्हा पार्टनर जवळ येण्याचा प्रयत्न करेल

आपण एकटे आहात आणि सिचुएशन अशी आहे की सेक्सला सुरुवात होऊ शकते. अशात पार्टनर जवळ येण्याचा प्रयत्न करत असतानाच प्रेमाने गोष्टी करा पण हे ही स्पष्ट करून द्या की सध्या मूड नाही.

प्रेमाने दूर व्हा

अधिकश्या सेक्सची सुरुवात किसपासून होते. अशात किस करताना जर पार्टनर शरीराच्या इतर अंगावर हात लावणे सुरू करत असेल तर त्याचा हात न झटकू नका. हळुवार त्याचा हात आपल्या हातात घ्या आणि हळू-हळू किस करणे बंद करा. नंतर सामान्य होऊन आपली गोष्ट मांडा.

उघडपणे सांगून टाका

अनेकदा केवळ मान हालवण्याने किंवा हाताने नकार दिल्याने पार्टनर ऐकत नाही. अशावेळी बॉडी लँग्वेज काम करत नसेल तर उघडपणे सांगा की आपण सध्या यासाठी मानसिक रूपाने तयार नाही.

फोन सेक्स

अनेक लोकं शारीरिक गरज पुरवण्यासाठी फोनवर सेक्सच्या गप्पा मारतात आणि आनंद घेतात. यात दोघांना सुख मिळतं परंतू जर आपण यासाठी तयार नसाल तर विषय बदलणे आपल्या हातात आहे. आपण मधूनच इतर कोणत्या टॉपिकवर बोलायला सुरू करून द्या.

रात्रीसोबत असाल तर

रात्री एकमेकासोबत राहणे म्हणजे सेक्स करणे आवश्यकच आहे असे नाही. आपला मूड नसेल तर गेम प्लान करा किंवा मूव्ही बघा. अशात आपण एकमेकासोबत एकटे आहोत अशी फिलिंग येणारच नाही आणि मन दुसर्‍या कामात लागलेलं राहील.

काय तुम्हाला माहीत आहे की रिलेशनशिपमध्ये आल्यानंतर एका मुलीत काय काय बदल होतात?  

1. रिलेशनशिपमध्ये आल्यानंतर मुली उशीरा रात्रीपर्यंत जागणं सुरू करून देतात. तसेच उशीरा रात्रीपर्यंत फोनवर बोलणे, फेसबुक आणि स्काइपवर चॅट करणे हे त्यांच्या सवयीत सामील होऊन जाते. त्याशिवाय प्रत्येक वेळेस मोबाइलला सोबत ठेवणे ही त्यांच्या पर्सनॅलिटीचा एक भाग बनतो.  

2. ज्या मुली रिलेशनशिपमध्ये असतात त्यांच्यात एकदम आरशासमोर उभे राहणे आणि त्यात बघून लाजणे असे त्यांच्या व्यवहारात दिसून येते. ती स्वत:ला अशी बघते जसे तिने या अगोदर स्वत:ला कधी बघितलेच नसावे. आरशासमोर उभे राहून वेग वेगळ्या एंगलने बघणे आणि नंतर आपल्या पार्टनरचा विचार करणे हे त्यांच्या व्यवहाराचा एक भाग बनतो.  

3. प्रेमात पडल्यानंतर मुलींना रोमँटिक चित्रपट, रोमँटिक गाणे ऐकणे आवडायला लागतात. त्या आपल्या मोबाइलमध्ये रोमँटिक आणि   लव-सॉग्सची लिस्ट तयार करतात आणि दिवसभर आपल्या जोडीदाराला आठवण करून गाणे म्हणत असतात.  

4. तुम्ही या गोष्टीला नकारात्मक आणि सकारात्मक दोन्ही प्रकाराने बघू शकता. प्रेमात पडल्यानंतर मुली स्वत:ला विसरून जातात. त्यांचा पूर्ण वेळ आपल्या पार्टनरबद्दल विचार करण्यात जातो आणि त्याच्यासाठी वेग वेगळ्या प्रकारचे सरप्राइज तयार करण्यात निघून जातो.  

5. रिलेशनशिपमध्ये आल्यानंतर मुली आपल्या परिधानाबद्दल बर्‍याच बदलून जातात. त्यांना असे वाटू लागते की त्यांनी असेच कपडे परिधान करावे जे त्यांच्या पार्टनरला आवडतात.  

6. हे बदल निश्चितच चुकीचे आहे. प्रेमात पडल्यानंतर मुली आपले सर्व नातं विसरून जातात. त्यांचे ते मित्र जे एकेकाळी त्यांच्या सर्वात जास्त जवळ असायचे ते आता अचानक अनोळखी होऊन जातात.

शाळेची, कॉलेजची किंवा आॅफीसातली असते.

नीटनेटकी, टापटीप,चटपटीत असते.

कामामध्ये तर ती कायमच perfect  असते.

चेहरा कायम हसरा, आणि गोड गोड बोलते.

तिला पाहताच आमच्या ह्यांचे काळीज धडधडते.

स्वयंपाक तर ती एकदम Best च करते.

करीयरची गाडी पण नेटाने ती हाकते.

रूसवे, फुगवे, हेवेदावे तिच्या गावी ही नसते.

सगळ्यांशी ती कायम मिळून मिसळूनच वागते.

तिचे दुःख मात्र नेहमीच डोंगरा एवढे असते.

तिच्या डोळा पाणी येता यांचे काळीज गलबलते.

दिमतीला तिच्या स्वारी तयारच असते.

आपले काही चुकते हे त्याच्या गावीही नसते.

तिच्याशी बोलताना कळी अशी खुलते.

सगळ्या गोष्टींचे तेव्हा यांना ध्यान असते.

तिच्या घरी मात्र खरंच ती अशीच असते?

स्वतः च्या नवर्‍याशी  ही अशीच गोड वागते?

बायको पेक्षा मैत्रीण कणभर सरसच असते.

पण.... ध्यानात घ्या रावजी तुमची बायकोही कोणाची तरी मैत्रीण असू शकते!!!

 भारीच ना! 

साभार व्हॉट्सअ‍ॅप

१. प्रेमसंबंधात बाधा असेल तर सफेद कागदावर सहा वेळा आपल्या प्रियकर किंवा प्रेयसीचे नाव लिहून लाल रंगाच्या क्रिस्टल बॉलमध्ये लपेटून पिरॅमिडच्या खाली ठेवा. रोज पहाटे या बॉक्सला हाताच्या मुठीत झाकून मनातील इच्छा व्यक्त करा.

२. एका कागदावर लाल रंगाने स्वतचे नाव लिहून तुळशीच्या कुंडीच्या खाली हा कागद ठेवा. आपला प्रियकर किंवा प्रेयसी यांची ओळख होईल.

३. प्रेमसंबंधात यशस्वी होण्याकरता घराच्या दक्षिण पश्चिम भागात सात क्रिस्टल बॉल लाल धाग्यात लटकवा.

४. तुम्ही ज्या व्यक्तीवर प्रेम करता त्याचा फोटो घराच्या उत्तर पश्चिम भिंतीवर लावा.

५. घराच्या दक्षिण पश्चिम दिशेला लव्हबर्डस ठेवा.

६. प्रेमसंबंधात तणाव असेल तर सात अगरबत्या पेटवून त्या घडय़ाळ्याच्या काटय़ाच्या उलटय़ा दिशेने फिरवाव्यात.

७. प्रेमसंबंध तुटले असतील आणि ते तुम्हाला पुन्हा पूर्ववत करावयाचे असल्यास पाच बाय पाच इंच आकाराच्या कागदाच्या तुकडय़ावर लाल रंगाच्या शाईने सहावेळा संबंधित व्यक्तीचे नाव लिहा. आणि त्याची घडी करून तो कागद मातीत दाबून ठेवा. संबंध पूर्ववत होतील.

९. शिव गौरी यंत्राच्या प्राणप्रतिष्ठेसमवेत कामदेव यंत्राची पूजा केल्यास प्रेमसंबंधात लाभ होतात.

१०. घरातील दक्षिण पश्चिम भागात विण्ड चाइम्स लटकवा.

११. रूममध्ये लाल रंगाचे गुलाब ठेवा.

१२. महादेवाच्या पिंडीवर लाल गुलाबाच्या पाकळ्यांचा अभिषेक करा.

१३. बेडरूम मध्ये सात बासऱ्या ठेवाव्यात. संबंध चांगले होतात.

१४. बेडरूमच्या पश्चिम दिशेला असणाऱ्या भिंतीवर दोघांचा हसरा फोटो लावावा संबंध घट्ट होतात.

2. जर तुम्हाला तुमचे प्रेम एक दिवसही दिसले नाही, तर तुमचे डोळे फक्त ते शोधतील, तुम्ही दिवसभर त्याच्या आगमनाची वाट पाहाल. तुम्ही शाळेत असाल तर खिडकीतून तिची येण्याची वाट बघाल आणि कॉलेजमध्ये असाल तर तिची बाईक किंवा स्कूटी पाहाल की ती आली आहे की नाही.

3. प्रेमात असेही घडते की जेव्हा तुमचे प्रेम समोर येते तेव्हा तुमच्या हृदयाचे ठोके वाढतात. एकीकडे जिथे आनंद आहे तिथे एक घबराट देखील आहे जी हळूहळू पूर्ण आनंदात बदलते.

4. प्रेम असते तेव्हा रोमँटिक गाणी ऐकणे आणि चित्रपट पाहणे हे गाणे आणि चित्रपटातून प्रेम वाटते.

5. ज्या दिवसापासून तुम्ही प्रेमात पडाल, त्या दिवसापासून तुमच्यात कविता लिहिण्याची क्षमताही आपोआप निर्माण होईल. कारण प्रेम माणसाला नक्कीच कवी बनवते, असं म्हणतात की ज्याला प्रेमातली कविता कळली नाही, त्याने प्रेमच केलं नाही.

6. प्रेमात पडलेली तरुणी किंवा तरुणी, त्यांच्या प्रेमाचे सोशल मीडिया प्रोफाइल स्वतःहून अधिक तपासणे आणि त्यांचे फोटो पाहणे ही त्यांची सवय बनते.

7. प्रेमात पडलेले लोक बहुतेक गोष्टी विसरतात कारण त्यांचे मन त्यांच्या प्रेमाचा विचार करत असते. अशा परिस्थितीत, त्यांना त्यांच्या मोबाईलमध्ये जास्त वेळ घालवणे आवडते की त्यांचा संदेश किंवा कॉल आला नाही किंवा त्यांनी त्यांच्या फोटोंवर लाईक किंवा कमेंट केली नाही.

8. प्रेमात तो किंवा ती अनेकदा चांगल्या मित्रांशी फक्त त्या मुलाबद्दल किंवा मुलीबद्दल बोलतो, त्याच्याबद्दल विचारतो किंवा त्याच्याशी संबंधित गोष्टी ऐकू इच्छितो.

9. स्वतःला पूर्वीपेक्षा चांगले बनवते, चांगले दिसण्यावर अधिक जोर देते जेणेकरून तो त्यांना चांगले दिसावे तसेच त्याला भेटण्याचा आणि बोलण्याचा सर्वतोपरी प्रयत्न करू शकेल.

10. प्रेमात असंही पाहायला मिळतं की तो मुलगा किंवा मुलगी प्रेमाशी संबंधित अनेक गोष्टी इंटरनेटवर शोधतो आणि तुमच्यासारख्या प्रेमाबद्दल अधिकाधिक जाणून घेण्याचा प्रयत्न करतो.

या मार्गांनी नात्यातील भीती दूर करा

शंका घेऊ नका

जर तुम्हाला तुमचे नाते मजबूत ठेवायचे असेल तर त्यासाठी तुम्हाला तुमच्या जोडीदारावर विश्वास ठेवावा लागेल. तुमच्या जोडीदाराला पाहून तुमच्या मनात कोणतीही शंका येऊ देऊ नका. जर तुम्ही त्यांच्यावर संशय घेत राहिलात तर तुम्हाला इच्छा असूनही त्यांना तुमच्याजवळ ठेवता येणार नाही. तुमचा जोडीदार तुमच्यापासून अंतर ठेवू लागेल. 

भांडणे टाळा

भांडणामुळेही नाते कमकुवत होते. छोट्या-छोट्या गोष्टींवरून भांडणे योग्य नाही कारण असे केल्याने प्रश्न सुटत नाही. त्याच वेळी अंतर देखील वाढते. त्यामुळे कधीही कोणत्याही विषयावर वादविवाद झाला तर ते लवकरात लवकर सोडवण्याचा प्रयत्न करा, त्याचा नक्कीच फायदा होईल.

आदर द्या

जर तुम्ही तुमच्या जोडीदारासोबत एकटे असाल किंवा अशा ठिकाणी असाल जिथे जास्त लोक असतील, तर प्रत्येक परिस्थितीत तुम्ही त्यांच्या भावनांचा आदर केला पाहिजे, तुमच्या जोडीदाराचे बोलणे मध्येच तोडू नका. संपूर्ण गोष्ट ऐकण्याची खात्री करा आणि निर्णय न घेता प्रकरण समजून घ्या.

तिसऱ्या व्यक्तीचा सल्ला घेणे टाळा 

कधी-कधी नाते तुटते कारण तुम्ही तुमच्या जोडीदाराऐवजी तिसऱ्या व्यक्तीच्या बोलण्याला प्राधान्य देता. असे केल्याने तुमचे नाते कधीही घट्ट होऊ शकत नाही, उलट ते तुमचे नाते तुटण्यास अधिक उपयुक्त ठरेल. जर परिस्थिती बिघडली तर तुम्ही रिलेशनशिप एक्सपर्ट, सायकोलॉजिस्टची मदत घेऊ शकता. याशिवाय तुम्ही तुमच्या कुटुंबियांचा सल्लाही घेऊ शकता.

पुरुषांना दयाळू मुली आवडतात

सर्वप्रथम, आम्ही तुम्हाला सांगतो की पुरुषांना नेहमीच सामान्य मुलगी आवडते. पुरुषांना नेहमी अशा स्त्रिया आवडतात ज्या खूप दयाळू आणि स्वच्छ मनाच्या असतात. आम्ही तुम्हाला सांगतो की जर तुमच्या आत ही गोष्ट असेल तर कोणताही मुलगा तुम्हाला त्याच्यापासून दूर नेणार नाही. 

स्वतंत्र मुलगी

आजच्या काळात स्त्री-पुरुष खांद्याला खांदा लावून चालतात हे तुम्ही पाहिले असेलच. हेच कारण आहे की पुरुष अशा स्त्रियांना कधीही सोडू शकत नाहीत, ज्या स्वावलंबी आहेत. असे पुरुषांना जबाबदारी घेणार्‍या स्त्रिया आवडतात.   

पुरुषांच्या त्यांच्या मित्रांपासून दूर करू नका

याशिवाय पुरुषांनाही अशा महिला आवडतात ज्या कधीही त्यांच्या मित्रांना त्यांच्यापासून दूर करत नाही. तुम्ही पाहिले असेल की असे अनेक पुरुष आहेत जे अशा महिलांकडे खूप आकर्षित होतात, जे त्यांच्या मित्रांना समान आदर देतात. 

सर्व काही उघडपणे सांगा

प्रत्येक मुलाची इच्छा असते की तो आपल्या जोडीदाराशी मोकळेपणाने बोलू शकतो. कारण पुरुषांना त्यांच्या जोडीदाराने सर्वकाही खरे सांगावे असे वाटते. पुरुष नेहमीच अशा महिलांबद्दल त्यांची आवड ठेवतात. 

काही महिन्यांपूर्वी, जेनिफर लोपेझ आणि बेन अफ्लेक पुन्हा एकत्र आले. त्यांनी एकमेकांपासून फारकत घेतली त्याला 17 वर्षं होऊन गेली आहेत. त्यामुळे त्यांच्या पुन्हा एकत्र येण्याच्या बातमीमुळे 2000च्या दशकारंभीचं स्मरणरंजन, तारेतारकांची वलयांकित प्रेमप्रकरणं आणि सांस्कृतिक विश्लेषण यांचा इंटरनेटवर महापूर आला.

लोपेझ-अफ्लेक हे 'पॉवर कपल' गणलं जात असल्यामुळे ट्विटर वापरणारी मंडळी आणि चटपटीत बातम्यांमध्ये गुंतलेली माध्यमं यांनी त्यांच्या नात्यावर लक्ष केंद्रित करणं स्वाभाविकच होतं.

पण नेहमीच्या सेलिब्रिटीविश्वासंदर्भातील गप्पाटप्पांपलीकडेही अधिक खोलवरचं कारण या घडामोडींमागे आहे. दोन पूर्वाश्रमीचे प्रियकर-प्रेयसी पुन्हा एकमेकांच्या प्रेमात पडले, यामध्ये लोकांना जास्त रस असावा.

जुन्या प्रियकर अथवा प्रेयसीला पुन्हा सामोरं जाणं ही अनेकांच्या प्रेमसंबंधांचं वास्तव आहे. हे वास्तव नकारात्मकही असू शकतं- त्यात सावधगिरीच्या कहाण्या असू शकतात आणि संबंधित जुन्या जोडीदाराला सूचक खुणा आकळल्याच नाहीत असंही घडू शकतं. पण जुनं नातं पुन्हा जोडण्याचा प्रयत्न करावा, असा मोह अनेकांना होतो.

काही लोकांसाठी तर ते एक उद्दिष्टच होऊन जातं. एकमेकांपासून दूर जाऊन पुन्हा एकत्र आलेल्या जोडप्यांचं प्रमाण 50 टक्क्यांपर्यंत असल्याचं संशोधनातून समोर आलं आहे.

काहींच्या बाबतीत कोरोनाच्या जागतिक साथीमुळे ही प्रक्रिया अधिक गतिमान झाली आहे. जागतिक आरोग्याचं संकट, एकाकी, सेक्सविरहित टाळेबंदीचा काळ, यांमुळे अनेक लोक त्यांच्या जुन्या जोडीदारांशी पुन्हा संपर्क साधून पूर्वीची चमक पुन्हा मिळवण्याची आशा राखून असल्याचं दिसतं.

पूर्वाश्रमीच्या दोन्ही जोडीदारांना नातं पुन्हा जोडण्यात रस असेल, तर त्यातून सकारात्मक लाभ होऊ शकतात- विशेषतः तुमची कष्टाची तयारी असेल आणि मन खुलं असेल, तर त्याचा उपयोग होतो.

लोक जुन्या जोडीदारांकडे आकर्षित का होतात?

जुन्या नात्यामध्ये पुन्हा प्रवेश करण्याचा सर्वांत मोठा फायदा म्हणजे तुम्ही कोणत्या अवकाशात प्रवेश करता आहात, हे तुम्हाला बहुतांशाने माहीत असतं.

"दीर्घकालीन नातेसंबंधांना पुन्हा तग धरण्याची संधी देताना संबंधित जोडीदाराशी चांगली ओळख असल्याचे खरोखरच काही फायदे होतात," असं शिकागोमधील जोडप्यांशी संबंधित थेरपिस्ट व गॉटमान इन्स्टिट्यूटमधील प्रशिक्षक मायकल नॅकनल्टी म्हणतात.

प्रत्येक प्रेमसंबंधांमध्ये काही 'कायमस्वरूपी मतभेद' असतात. एकाच जागी राहणं, पैसा वाटून वापरणं, सेक्स करणं, लहान मुलं सांभाळणं, मित्रमैत्रिणी, कुटुंबीय व इतर अनेक मुद्द्यांमधून वाद उद्भवण्याची शक्यता असते. दोन भिन्न व्यक्तिमत्वं व जीवनदृष्टी असणाऱ्या दोन व्यक्ती एकत्र येणं, हा नातेसंबंधांचा धागा असतो

बहुसंख्य जोडप्यांना नातेसंबंधांबाबत ज्या समस्यांना सामोरं जावं लागतं, त्यात 69 टक्के वाटा कायमस्वरूपी मतभेदांचा असतो, असं गोटमान इन्स्टिट्यूटच्या संशोधनातून स्पष्ट झालं आहे.

दीर्घकाळ टिकणारे व सतत धुगधुगत राहणारे प्रश्न हे नातेसंबंधांसाठी खऱ्या अर्थाने विषारी ठरतात- मोठ्या, स्फोटक, सुट्या घटना किंवा संघर्ष तितके गंभीर उरत नाहीत.

"बहुतांश विवाह किंवा नातेसंबंध आगीच्या भडक्यामुळे नव्हे, तर बर्फासारख्या थंडगार अवस्थेने संपुष्टात येतात," असं मॅकनल्टी सांगतात.

"कळीच्या समस्यांबाबत बोलणं किंवा त्या सोडवण्याचा प्रयत्न करणं काही जोडप्यांना खूप अवघड वाटतं. त्यामुळे ते एकमेकांपासून दुरावतात आणि रूममेट म्हणून राहू लागतात, त्यांच्यातलं पती-पत्नीचं किंवा प्रियकर-प्रेयसीचं नातं लोप पावतं."

त्यामुळे काही लोकांना जुन्या जोडीदारांशी पुन्हा जोडून घ्यावंसं वाटण्याची शक्यता असते, किंवा ते सध्याच्याच जोडीदाराशी बांधील राहायचा प्रयत्न करतात. आधीच्या नात्यापेक्षा नवीन नातं चांगलं असेल, या अपेक्षेनेच बहुतेकदा आपण नवीन नातं जोडत असतो.

या संदर्भात मॅकनल्टी सावधानतेचा इशारा देतात, "तुम्ही एखाद्या नात्यात असाल आणि त्या नात्यातून बाहेर पडण्याचा विचार करत असाल, तर सावध राहावं. कारण, तुम्ही 69 टक्के कायमस्वरूपी मतभेद असलेल्या जोडीदाराऐवजी दुसऱ्या 69 टक्के कायमस्वरूपी मतभेद असणाऱ्या जोडीदाराची निवड करत असता."

पण पूर्वाश्रमीच्या जोडीदाराच्या बाबतीत हे कायमस्वरूपी मतभेद काय आहेत हे आपल्याला आधीच किमान माहीत तरी असतं. नवीन कोणाला तरी भेटून शून्यातून सुरुवात करण्यापेक्ष आधीच्या नातेसंबंधांना उजाळा देणं अधिक सहजही वाटण्याची शक्यता असते.

"आधीचं नातं जिथे थांबलं होतं तिथून पुढे सुरू होतं," असं नातेसंबंध व सेक्स यांसंबंधीचे थेरपिस्ट आणि टिचर्स कॉलेज, कोलंबिया विद्यापीठ इथे मानसशास्त्र व शिक्षण या विषयाच्या संलग्न प्राध्यापिका राहिलेल्या ज्युडिथ कुरिआन्स्की म्हणतात.

"तुम्हाला जिच्याबद्दल काहीच माहीत नाही अशा व्यक्तीपेक्षा तुम्हाला ज्या व्यक्तीविषयी थोडीफार तरी माहिती आहे, त्या व्यक्तीकडे परत जाणं बरं," असं काही लोकांना वाटतं.

बदलांचा उत्सव करणं

तुम्ही दुरावलेले असतानाच्या काळात काय बदल झाले, याबद्दलची जागरूकता जुन्या जोडीदाराशी पुन्हा जुळवून घेताना लाभदायक ठरते. नवीन कोणाशी तरी नातं जोडताना तुमचे काही तोटे होतात, कारण त्या व्यक्तीची समज वाढली का आणि त्या व्यक्तीमध्ये कालानुसार काही सकारात्मक बदल झाले का, याबद्दल तुम्हाला माहिती नसते. जुन्या जोडीदाराबाबत मात्र आधीचे व नंतरचे अनेक संदर्भ माहीत असतात.

"आपण मोठे व प्रगल्भ झालो आहोत, असं वाटण्यातून जुन्या जोडीदारांशी नव्याने प्रेमसंबंध प्रस्थापित करण्याकडे कल असल्याचं बरेचदा दिसतं," असं कुरिआन्स्की नोंदवतात.

'फेनसिटी' या स्त्रियांचं संपर्कजाळं विणणाऱ्या मिआमीस्थित संघटनेच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी व्हायोलेट द आयाला यांनी 20 वर्षांच्या खंडानंतर 2019 साली त्यांच्या पूर्वाश्रमीच्या नवऱ्याशी पुन्हा विवाह केला आणि त्याबद्दल जाहीर चर्चाही केली.

"आम्ही पुन्हा एकमेकांना भेटाबोलायला लागलो, तेव्हा चांगलं वाटत होतं. आम्ही एकमेकांना ओळखत होतो, हे त्यामागचं कारण होतंच, पण आमच्यातले काही घटक बदललेही होते," असं त्या सांगतात.

"वेगळे झालेले असताना आम्हाला कोणत्या गोष्टी सुधारण्याची गरज आहे, हे पाहून त्यात आम्ही बदल केले होते, आणि अनेक अर्थाने आम्ही एकमेकांसाठी 'नवे' होतो."

"आमच्यातल्या या सकारात्मक बदलांमुळे पुन्हा जोडून घेण्याची प्रक्रिया सुंदर झाली, तर ब्रेक-अपमधील वेदनांमधून वाटही काढता आली," असं द आयाला सांगतात.

"आता तो आमचे संबंध गृहित धरत नव्हता. तो मला विचारपूर्वक भेटवस्तू आणून द्यायला लागला होता आणि मधेच कधीतरी माझ्याबद्दलचं स्वतःचं प्रेम व्यक्त करत होता, कौतुक करत होता. आधी असं होत नव्हतं."

शिवाय, तुम्ही कोणापासून दीर्घ काळ लांब राहिला असाल, आणि मग पुन्हा एकत्र आला असाल, तर पुन्हा आधीचाच विखारी आकृतिबंध पुन्हा समोर येत असल्याचंही जाणवू शकतं. अशा वेळीसुद्धा पूर्वज्ञानाचा उपयोग होतो. तुम्हाला पुन्हा एकदा तशीच डोकेदुखी होणार असल्याचा अंदाज आला की तुम्ही हे संकट टाळू शकता.

"काही वेळा अनेक वर्षांची व नातेसंबंधांच्या अनुभवांची शहाणीव आल्यामुळे लोकांना वाटतं की, आपल्याला कोंडी फोडता येईल. पण आपले आधीचे न सुटलेले प्रश्न कोणते होते आणि आता त्यात खरोखरच काही बदल झाला आहे का, याचा प्रामाणिकपणे विचार करणं कळीचं ठरतं," असं मॅकनल्टी म्हणतात.

'अनिष्टसूचक प्रेम व सेक्स'

तुमच्या पूर्वाश्रमीच्या जोडीदाराचे 'डीएम' वाचण्यापूर्वी तुम्ही नक्की काय करताय याबद्दल स्वतःलाच परत विचारून पाहा- कारण, अशा नात्यांमध्ये बरेच गुंतेही होऊ शकतात.

पूर्वाश्रमीच्या जोडीदारासोबत पुन्हा नातं जोडताना ओळख किंवा निवांतपणा हा एक आनंदाचा भाग असतो, पण निवांतपणाची ही ओढ दिशाभूल करणारीही ठरू शकते, असं कुरिआन्स्की सांगतात.

विशेषतः अलीकडच्या काळात आपण सातत्याने अनागोंदी राहतो, तेव्हा असं घडण्याची जास्त शक्यता असते. गेल्या मे महिन्यात टाळेबंदीची सुरुवात होत होती, तेव्हा इंडियाना विद्यापीठातील किन्से इन्स्टिट्यूटने एक सर्वेक्षण केलं. सेक्स व नातेसंबंध यांचा अभ्यास करणारी ही संस्था आहे. त्यांच्या अभ्यासात असं आढळलं की, विलगीकरणात असताना सरासरी दर पाचांतील एक व्यक्ती पूर्वाश्रमीच्या जोडीदाराला संदेश पाठवत होती.

"याला मी 'अनिष्टसूचक प्रेम आणि सेक्स' म्हणेन," असं त्या सांगतात. "उद्या काही होणार नाही, त्यामुळे मी आताच काय ते करायला हवं, असा यामागचा भाव असतो."

आपत्ती व दहशतीच्या काळात लोक त्यांच्या गतकालीन प्रियकरांशी वा प्रेयसींशी पुन्हा जोडून घेण्याचा जात प्रयत्न करत असल्याचं आढळतं, असं कुरिआन्स्की म्हणतात.

"आता अफगाणिस्तानातील घटना, सर्वत्र होणाऱ्या नैसर्गिक आपत्ती, यांमुळे लोकांना ते प्रलंयकारी स्थितीत राहत असल्यासारखं वाटतं," मग त्यांना कधी ना कधी प्रेम व सुरक्षितता पुरवलेल्या व्यक्तीकडेपरत जावंसं वाटतं.

पण आपण जुन्या नात्याला पुन्हा का उजाळा देतो आहोत, याचा कठोर विचार करणं गरजेचं आहे. घाबरवणाऱ्या बातम्या पाहून अस्वस्थता आल्यामुळे तुम्ही जुन्या नात्यामध्ये आधार शोधू पाहत आहात का? तुम्हाला खरोखरच त्या नातेसंबंधांची ओढ वाटतेय का आणि हे नातेसंबंध टिकवून ठेवण्यासाठी खरोखर प्रयत्न करायची तुमची तयारी आहे का? या प्रश्नांसंदर्भात आत्मपरीक्षण करूनच पुढे जायला हवं.

पूर्वाश्रमीच्या जोडीदारासोबत पुन्हा नातं जोडण्यापूर्वी मित्रमैत्रिणी व कुटुंबीय यांच्या प्रतिक्रिया जाणून घेणंही महत्त्वाचं ठरतं, असा सल्ला कुरिआन्स्की देतात. अनेक जण नकारात्मक प्रतिक्रिया देण्याची शक्यता असते, विशेषतः आधीचं नातं वाईट पद्धतीने तुटलं असेल तर अशा प्रतिक्रिया जास्त येतात. पण यात आपल्या प्रियजनांकडून प्रकरणाचा निवाडा करणं, हा यामागचा उद्देश नसतो, तर आपण जमिनीवर यावं आणि असे नातेसंबंध अडचणीचे ठरण्यामागची कारणंही लक्षात घ्यावीत, एवढाच यामागचा उद्देश असतो.

"इतर लोकांच्या मतांसाठी तयार राहा. 'काय? तुम्ही परत एकत्र येताय? चेष्टा करताय का? कशाला?' असं बहुतांश लोक म्हणतील. तुमच्या जुन्या आठवणीही उगाळतील, त्याला तुम्ही कसं सामोरं जाणार आहात, हेसुद्धा ठरवावं लागतं," असं कुरिआन्स्की सांगतात.

या आठवणींना सामोरं जायला तयार राहा. "भूतकाळ भूतकाळातच ठेवणं, ही गोष्ट सर्वांत आव्हानात्मक असते,' असं द आयाला सांगतात.

"बराच इतिहास पुन्हा उगाळता येऊ कतो, पण इथून पुढे क्षमाशीलता, संवाद आणि नवीन नातं सुरू करण्याची भावना यांद्वारे परस्पर सहमती प्रस्थापित करणं गरजेचं असतं," तरच हे नातं भविष्यात टिकून राहतं, असं त्या म्हणतात.

आपल्यापैकी अनेक जण गमावलेल्या प्रेमाबद्दल झुरत असण्याची शक्यता असते. याबद्दल वास्तववादी व निरोगी दृष्टीने विचार केला, आणि दोन्ही व्यक्ती एकाच दिशेने विचार करत असतील, तर असे नातेसंबंध पुन्हा रुजण्याचीही शक्यता असते.

जेव्हा कोणी खूप प्रेम व्यक्त करते, तेव्हा तुम्हाला अनेकदा प्रतिक्रिया कशी द्यावी किंवा कृतज्ञता कशी व्यक्त करावी हे समजत नाही. खरे प्रेम मिळवण्याची क्षमता प्रेम देण्याने किंवा वाटून येते. तुम्ही जितके अधिक केंद्रित व्हाल तितके तुम्ही तुमच्या अनुभवाच्या आधारावर समजून घ्याल की प्रेम ही फक्त एक भावना नाही, ते तुमचे शाश्वत अस्तित्व आहे, कितीही प्रेम तुम्ही कितीही व्यक्त केले तरी तुम्ही स्वतःला तुमच्यामध्ये शोधू शकता.

प्रेमाचे प्रकार Types of love

प्रेमाचे तीन प्रकार असतात

आकर्षणामुळे उत्पन्न प्रेम 

सुख-सुविधेमुळे मिळणारं प्रेम

दिव्य प्रेम

जे प्रेम आकर्षणाद्वारे मिळते ते क्षणिक असते कारण ते अज्ञान किंवा संमोहनामुळे होते. यामध्ये तुमचे आकर्षण लवकरच विरघळते आणि तुम्हाला कंटाळा येतो. हे प्रेम हळूहळू कमी होते आणि भीती, अनिश्चितता, असुरक्षितता आणि दुःख आणते.

सुख- सुविधेमुळे मिळणारे प्रेम आत्मीयता आणते, परंतु त्यात कोणताही उत्साह, उत्साह किंवा आनंद नाही. उदाहरणार्थ, तुम्हाला तुमच्या जुन्या मित्राबरोबर नवीन मित्रापेक्षा अधिक आरामदायक वाटते कारण तो तुमच्याशी परिचित आहे. वरील दोन्ही प्रेमाला दिव्य प्रेम मागे टाकतं. हे नेहमीच अद्ययावत राहते. तुम्ही जितके जवळ जाता, तितके जास्त आकर्षण आणि जुडाव जावणवतं. हे कधीही कंटाळवाणे होत नाही आणि ते प्रत्येकाला उत्साही ठेवते. 

सांसारिक प्रेम हे महासागरासारखे आहे, परंतु महासागरालाही एक पृष्ठभाग आहे. दिव्य प्रेम आकाशासारखे आहे ज्याला कोणतीही मर्यादा नाही. महासागराच्या पृष्ठभागापासून आकाशात उंच उड्डाण करा. प्राचीन प्रेम या सर्व नात्यांच्या पलीकडे आहे आणि त्यात सर्व नात्यांचा समावेश आहे.

स्पर्श एक असा, हुंदका दाटावा,

स्पर्श एक असा, रोमांच फुलावा,

स्पर्श एक असा, शहारा तो यावा,

स्पर्श एक असा, खुप सांगून जावा,

स्पर्श एक असा, डोळ्यात दिसावा,

स्पर्श एक असा, सुखावून जावा,

स्पर्श एक असा, नेहमीच हवाहवा,

स्पर्श एक असा, दिलासा व्हावा,

स्पर्श एक असा, उबदार राहावा,

स्पर्श एक असा, सोबतीला असावा,

स्पर्श एक असा, जाणीव व्हावा,

एक स्पर्श असा, दुःखात सुख व्हावा,

एक स्पर्श असा, रंग प्रेमाचा दिसावा,

एक स्पर्श असा, अवघा रंग एक व्हावा,

...अशी असावी भाषा, स्पर्शाची "निःशब्द"!!!

...अश्विनी थत्ते

प्रेमभंगासारखं दुःख नाही हो. बरोब्बर एक वर्षापूर्वी माझा प्रेमभंग झाला होता. प्रेमात असताना तर मी पूर्ण जन्माची वगैरे वचनं दिली घेतली होती आणि अचानक सगळं संपून गेलं.

माझ्या लाडक्या व्यक्तीबरोबर मी राहायचा विचार करत होते. तेवढ्यात त्या व्यक्तीनं तिचं मन बदललं. हा माझ्यासाठी खूप मोठा धक्का होता, मला तर वाटलं आता मी पूर्वीसारखी कधीच होणार नाही.

प्रेमभंग

प्रेमभंगाचं दुःख पचवण्यासाठी मी कधीच सक्षम नव्हते. काहीतरी वेगळं करत राहायचं एवढंच मला कळायचं. मी बाहेर जायचे, दारू प्यायचे आणि ते क्षण विसरायचा प्रयत्न करायचे.

काहीही फायदा होत नाही याचा. कसा होणार? मुळात आपण काहीही विसरत नाही. अगदी मनातून पुसून टाकणे वगैरे काही करू शकत नाही.

तर गेल्या वर्षी, मी काहीतरी वेगळं करायचं ठरवलं. माझं वय 32 वर्षं होतं आणि मी लंडन सोडलं. जिथे मी वयाची 27 वर्षं राहिले ते शहर सोडलं आणि एका गावात जाऊन राहायला लागलो.

शहर सोडायचं म्हणजे नात्यातून बाहेर पडायचं असं मी ठरवलंच होतं. मला सारखी भीती वाटायची, की मी माझ्या 'एक्स' प्रियकराला बसमध्ये भेटेन, रस्त्यात गाठेन किंवा एखाद्या कोपऱ्यात तरी तो मला दिसेलच. हा विचारच असह्य व्हायचा मला. त्यापेक्षा भलत्याच ठिकाणाहून नवीन सुरुवात करणं माझ्यासाठी सोपं होतं. माझ्याकडे फारसे पैसे नव्हतेच (खात्यात दोन पौंड वगैरे शिल्लक असतील).

पण मला एक प्रोजेक्ट मिळाला होता आणि त्याचं बजेटही चांगलं होतं. त्यामुळे मला लवकरात लवकर ते करायचं होतं. त्यानंतरच्या आठ महिन्यांत मी जरा चांगलं काहीतरी करायचा प्रयत्न केला - `हार्ट थेरपी' वगैरेसाठी मी भरपूर चालले, समुद्रात सूर मारले, मी भिजले, खूप खूप व्यायाम केला. पण तरीही ती उदासीनता तिथेच होती.

एका पक्क्या शहरी माणसासाठी ते गावाकडचं जिणं एकाकी पाडणारं होतं. माझ्या कुटुंबाचा मला भक्कम पाठिंबा होता, पण मला माझ्या मैत्रिणीची आठवण येत होती. थोड्या काळानंतर माझ्या बऱ्याच मित्रांनी मला फोन करणं कमी केलं. अर्थात, काळ कोणासाठी थांबतो? मला भेट देण्याची वचनं हवेत विरली, आणि मला जास्तीत जास्त एकाकी वाटायला लागलं.

त्यातून मला प्रश्न पडले : चांगला प्रेमभंग वगैरे काही असतो का? प्रेमभंग हाताळण्याचा काही योग्य मार्ग अस्तित्वात तरी आहे का?

माझ्याकडे कुणी लव्हगुरू नव्हता. आता एका वर्षानंतर मीच मला काय सापडलं त्याबद्दल हा लेख लिहित आहे.

प्रेमभंग काय असतो?

"सुरुवातीला हे आपलं भावनिक नुकसान असतं,'' असं बिहेवियरल सायकॉल़ॉजिस्ट आणि नातेसंबंधांचे प्रशिक्षक जो हेमिंग्ज विषद करतात.

``पण ही भावना सगळ्यांमध्ये वेगवेगळी असते. दुःख, त्रास आणि भावना उचंबळून येणं सहन होत नाही. यामुळे दुःखातून बाहेर पडणं कठीण जातं, पण हे अगदीच ठीक आहे.

``मेंदूच्या व्याख्येत बोलायचं झालं तर या भागांमुळे आपल्या शारिरीक त्रासही जाणवतो. याचे विथड्रॉवल सिम्प्टम्स अगदी (ड्रग) व्यसनांसारखेच असतात.''

माझ्यासाठी हा अनुभव म्हणजे शरीर जाळत जाणारा होता.

या विथड्रॉवल सिम्पटम्सशी लढणं माझ्यासाठी अतिशय कठीण होतं. एक्स प्रेयसीला फोन करणं, गप्पा मारणं, जुन्या आठवणींना उजाळा देणं, त्यांच्याशी आपल्या नात्याबद्दल बोलत राहाणं आदी गोष्टी वारंवार कराव्याशा वाटू लागतात.

``भावनिक अवस्थेबद्दल बोलायचं तर 'खराब' प्रेमभंग तुम्हाला पाच टप्प्यांमधून जायला लावतो - अस्वीकार, राग, तडजोड, नैराश्य आणि शेवटी स्वीकार असे हे पाच टप्पे आहेत. या प्रक्रियेत ते होतातच.''

प्रेमभंगातून कसे सावराल ?

माझ्यामते प्रेमभंग हाताळणं फार काही चांगलं नसतं.

पण आपल्या विज्ञानाकडून आपण काहीतरी घ्यायला हवं ना. कितीतरी अभ्यासांतून प्रेमभंगात नेमकं काय होतं आणि आपण त्याच्याशी कसं डील केलं पाहिजे ते मांडण्यात आलं आहे.

जर्नल ऑफ एक्सप्रिमेंटल सायकॉलॉजीच्या अलिकडेच प्रकाशित झालेलं संशोधन म्हणजे तीन गोष्टी परिणाम कसा करतात ते सांगतं - यात तुमच्या 'एक्स'विषयी वाईट गोष्टींचा विचार करा, तुमचे त्या व्यक्तीवर किती उपकार आहेत त्याचा विचार करा आणि तुमच्या आधीच्या पार्टनरबरोबरच्या भावनांचा स्वीकार करा, याशिवाय तुम्हाला तुमच्या 'एक्स'चा काहीही संबंध नसलेल्या चांगल्या गोष्टींमध्ये अडकवून घेणं पण गरजेचं आहे.

आता परफेक्ट कुणीच नसतं ना, ज्यांना हे करून पाहायचंय त्यांच्या पूर्वीच्या पार्टनरविषयीच्या भावनिक प्रतिक्रिया देण्यास भाग पाडते, शिवाय या तीनही गोष्टी एकत्रित केल्यानं यातून बाहेर पडायला उत्तम सुरुवात मिळते.

माझ्याबरोबर म्हणा : तुमच्या 'एक्स'बरोबर राहाणं कठीण होतं आणि त्यांचं काहीही ऐकणंसुद्धा अहितकारक होतं.

पूर्वी : एखाद्यावर प्रेम करणं ही चांगली गोष्ट आहे. आता ती व्यक्ती तुम्हाला हलकट व्यक्ती वाटली तरी तुम्ही केलेलं प्रेम ठीकच होतं.

आणि आता शेवटी : या क्षणी भारी वाटतंय की नाही?

नातेसंबंधांतील तज्ज्ञ डी होम्स यांनी आणखी चांगली सुरुवात करण्याविषयी सांगितलं आहे, ``स्वतःला वेळ द्या. एखादा दिवस सुट्टी घेणं चुकीचं नाही - तुम्हाला जर धक्का बसला असेल तर तुम्ही नक्कीच सुट्टी घेतली पाहिजे- तुमच्या कामाच्या स्वरूपावर ते ठरवा.''

``तुमच्या मित्राशी बोला आणि जे जे वाटतंय ते बाहेर पडू द्या.'' असंही त्य़ा म्हणाल्या. ``पण या भावनांना तुमच्य़ावर हावी होऊ देऊ नका. या टप्प्यावर घाईत निर्णयही घेऊ नका. तुमच्या एक्सबरोबर घरात राहणं तुम्हाल अशक्य वाटत असेल, पण तुम्ही आजूबाजूच्या गोष्टींमध्ये बदल करू शकता. घराच्या भिंती रंगवण्यासारख्या कृतीने तुम्हाला त्या घरात राहावसं वाटेल.''

तुमच्या 'एक्स'ला सोशल मीडियावर अनफॉलो करण्याची सूचना जो आवर्जून करतात. ``तुमच्या आठवणींना उजाळा देतील अशा कुठल्याही गोष्टी डिलीट करा किंवा काढून टाका, मग ते फोटो असोत की मजकूर. हे जरा दुष्ट वाटेल पण त्याचा खरंच परिणाम होतो. तुमच्या खासगी भावना जरा कमी होतात. आणि तुमच्या 'एक्स'वर यातून नजरही ठेवता येत नाही आणि त्यांच्या पोस्ट चेक करता येत नाहीत.''

तुमचं दुःख आणि रागही यात भाग घेऊ शकतात खरं तर. मला तर त्यावेळेला मी फुटेन की काय असं वाटायचं. पण रागाचेही काही फायदे असतात. तुम्हाला शक्य नाही अशा कुणालातरी विसरणं फारच त्रासदायक असणार आहे. पण बहुतेक तज्ज्ञ रिव्हर्स सायकॉलॉजीचा वापर करायला सांगतात.

एका लाइफ कोचचा 'हाऊ टू गेट ओव्हर' या व्हिडिओतून तुम्ही तुमच्या प्रेमाच्या व्यक्तीला भेटलाच नसतात तर वगैरे सांगतात, पण यातील प्रत्येक गोष्ट तुम्हाला पटणारी नसतेच.

मग तुम्ही स्वतःलाच विचारा, `तुमच्या पुढच्या पार्टनरमध्ये यासारखे गुण मिळणं शक्य आहे का?'

मला माझ्या 'एक्स'मधलं काय आवडायचं? तो अतिशय प्रेमळ होता. जगात अन्य प्रेमळ लोकं असतील ना? अर्थात असतील.

या विचारानं मला माझ्या नातेसंबंधांची तीव्रता कमी करणं जमायला लागलं.

प्रेमभंगाच्या सुरुवातीस हे इतकं सोपं नव्हतं, पुराखालून बरंच पाणी वाहिलेलं होतं, सुरुवात वाईटच होती, लोकं दुःख व्यक्त करायचे आणि मलाही पुन्हा पुन्हा दुःख व्हायचं.

पण हळूहळू वेळ जात होता, माझा 'एक्स' प्रियकर अगदीच परफेक्ट नव्हता, त्याच्यासारखी आकर्षकता मला इतरामध्ये शोधता येत होती, हे इतकंही खूप झालं की.

हे रिपोर्ट एकत्र केल्यावर एक योजना आखता येते : तुम्हाला जे वाटतंय ते स्वीकारा, स्वतःला वाईट वागण्याची मुभा द्या, आपल्या कुटुंबीयांशी आणि मित्र-मैत्रिणींशी बोला आणि गरज पडलीच तर सरळ समुपदेशकाकडे जा.

तुम्ही एखादी दैनंदिनी लिहू शकता, सोशल मीडिया टाळा, त्रास होईल अशा कुठल्याही गोष्टी डिलीट करा, तुमचं लक्ष दुसरीकडे गुंतवा, घाईत निर्णय घेऊ नका, तुमच्या एक्सबरोबर काही संपर्क ठेवू नका, अगदी खासगीतही त्याचा विचार करू नका. त्याच्या चांगल्या बाजूंचा विचार करा आणि स्वतःला समजवा या सगळ्या गोष्टी तुम्हाला दुसऱ्या व्यक्तीत पण मिळू शकतात.

अर्थात, वेळ हे जखमेवरचं उत्तम औषध आहे.

प्रेमभंगातून बाहेर पडण्याची ही प्रक्रिया कितीकाळ चालू शकते?

तुम्ही प्रेमभंगाचं गाणं गात राहिलात तर यातून बाहेर पडणं अवघड असतं. एका अभ्यासात साधारण तीन महिने (साधारणपणे 11 आठवडे) एका व्यक्तीला प्रेमभंगातून बाहेर पडायला लागतात असं म्हटलं आहे.

मला तर वाटतं, प्रेमभंग काही विज्ञान नाही.

मला यातून बाहेर पडायचंय हे ठरवायलाच मला सहा महिने लागले. त्या वेळेस तर मी अगदीच तयार नव्हते.

जेव्हा मी अर्थपूर्ण कनेक्शनच्या समर्थतेवर विश्वास ठेवायला लागले, त्याक्षणापासून मला माझ्या एक्सची अजिबात आठवण येईनाशी झाली.

माझी वैयक्तिक गोष्ट म्हणजे - प्रेमभंगातून बाहेर येणं ही विरोधाभास असणारी गोष्ट होती, कारण प्रेम ही माझ्यासाठी सगळ्यात सुलभ भावना होती.

यातली एक गंमत माहिती आहे का? तुम्ही स्वतःला प्रेमायोग्य समजायला हवं. काही काळ गेला की तुम्हाला परत प्रेम मिळणार आहे.

'तू हां कर या न कर तू है मेरी क...क...किरन'

'ठुकराके मेरा प्यार, मेरी मोहब्बत का इन्तक़ाम देखेगी…'

'तुमने मुझे ठुकराया तो मैं अपनी जान दे दूंगी'

कदाचित तुम्हाला ही फिल्मी डायलॉगबाजी किंवा ड्रामा वाटेल, पण थांबा..

पहिल्या नजरेत हा बॉलिवूडचा ड्रामाच वाटेल, पण तो आपल्या खऱ्या आयुष्यापासून फार दूर नाहीए. कारण प्रेमात आलेला नकार काही लोक पचवू शकत नाहीत. नकारानंतर ते चित्रविचित्र वागायला लागतात.

याची काही उदाहरणं पेपर आणि टीव्हीच्या हेडलाईन्समध्ये अशी बघायला मिळतात:

'काही महिने प्रेयसीचा पाठलाग करत राहिला माथेफिरु प्रियकर'

'प्रियकराचा पाठलाग करत करत ती घरापर्यंत पोहोचली'

अशीच एक घटना अमेरिकेत घडली होती. जिथं एका महिलेनं एका पुरुषाला सलग 65 हजार मेसेज पाठवले होते.

ते दोघे एका डेटिंग वेबसाईटवर भेटले होते, आणि ती महिला पुरुषाच्या प्रेमात पडली. कालांतराने पुरुषाने तिला नकार दिला. पण तो नकार ती पचवू शकली नाही. ती त्याला ब्लॅकमेल करु लागली.

इतकंच नाही तर तिने पुरुषाला तब्बल 65 हजार मेसेज पाठवले. त्यानंतर ती पुरुषाच्या घरापर्यंत पोहोचली. प्रकरण इतकं वाढलं की शेवटी पोलिसांना त्या महिलेला अटक करुन तुरुंगात टाकावं लागलं.

यूकेची वेबसाईट 'मेट्रो'च्या माहितीनुसार पोलिसांच्या चौकशीत महिलेनं सांगितलं की "त्याला भेटून मला असं वाटलं की मला माझा 'सोलमेट' भेटला आहे. तो खूपच सुंदर आहे. मला माहिती नव्हतं की माझ्या मेसेजेसमुळे तो इतका त्रासून जाईल"

या महिलेची वर्तणूक पाहता मनोवैज्ञानिकांना असं वाटतंय की ती 'ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर'ची शिकार झाली आहे.

खरंतर एखाद्याचा पाठलाग करणं, एखाद्याला ब्लॅकमेल करणं, सातत्यानं मेसेज करणं, कॉल करुन त्रास देणं याला 'स्टॉकिंग' म्हणतात. आणि कायद्याने तो अपराध आहे. पण बऱ्याचदा हे फक्त स्टॉकिंगपुरतं मर्यादीत नसतं. यामागे 'ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर' हा आजार असतो.

काय आहे ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर?

आरोग्यविषयक माहिती देणारी अमेरिकन वेबसाईट 'हेल्थलाईन'च्या नुसार, "ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर (OLD) एका प्रकारची 'मानसिक स्थिती' आहे.

यात लोक एखाद्या व्यक्तीमध्ये इतके गुंतून जातात की त्यांना आपण प्रेमात पडलोय, असं वाटतं. त्यांना असं वाटतं की त्या व्यक्तीवर आपला हक्क आहे, आणि त्यानेही आपल्यावर प्रेम केलंच पाहिजे. समोरची व्यक्ती जर प्रेम करत नसेल तर हा नकार अशा व्यक्ती पचवू शकत नाहीत. ते समोरच्या व्यक्तीच्या भावनांचा ताबा घेऊ इच्छित असतात."

ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरची लक्षणं

एखाद्याविषयी जबरदस्त आणि असाधारण आकर्षण

त्या व्यक्तीबद्दल मनात सतत विचार येणं आणि स्वत:वर नियंत्रण न राहणं

समोरच्या व्यक्तीचा नकार पचवण्याची क्षमता नसणं

इतर जणांशीही त्याच्याबद्दलच बोलणं, त्या व्यक्तीचा उल्लेख करण्यासाठी कारणं शोधणं

त्या व्यक्तीसाठी इतर नात्यांना विसरुन जाणं

वारंवार मेसेज करणं, कॉल करणं, पाठलाग करणं, सोशल मीडियावर स्टॉक करणं

ब्लॅकमेल करणं, कुठल्याही स्थितीत आपला प्रस्ताव मान्य करण्यासाठी प्रयत्न करणं

विमहंस (VIMHANS) मध्ये क्लिनिकल साइकॉलजिस्ट असलेल्या डॉ.नीतू राणा सांगतात की "खरंतर वर उल्लेख केलेल्या भावना काहीवेळा माणसं प्रेमात पडतात त्यावेळीही पाहायला मिळतात. पण अशा भावना जर अचानक वाढल्या आणि त्यावर नियंत्रण नसेल तर शक्य आहे की संबंधित व्यक्ती 'ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर' ची शिकार झाली असावी.

ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर होण्याचं कारण काय?

व्यवसायानं मानसोपचारतज्ज्ञ असलेल्या डॉ. शिखा यांच्या मते 'ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर' होण्यामागे अनेक कारणं असू शकतात.

त्या सांगतात की "लव्ह डिसऑर्डरसाठी कुठली एखादीच गोष्ट कारणीभूत असते असं नाही. बऱ्याचदा त्याचा संबंध दुसऱ्या मानसिक आजारांशीही असतो."

मानसिक स्वास्थ्याशी निगडीत अशा काही समस्या ज्या ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरसाठी कारणीभूत ठरु शकतात.

अटॅचमेंट डिसऑर्डर - यामुळे लोकांना आपल्या भावनांवर आणि एखाद्याशी असलेल्या संबंधांवर नियंत्रण ठेवणं कठीण जातं. काहीवेळा असे लोक एखाद्यापासून गरजेपेक्षा जास्त दूर जातात, तर काहीवेळा गरजेपेक्षा जास्त अवलंबून राहतात. यामागे बालवयात आणि तरुणवयात कुटुंबात आलेले कटू अनुभवही कारणीभूत असू शकतात.

बॉर्डरलाइन पर्सनॅलिटी डिसऑर्डर - याला 'इमोशनली अनस्टेबल पर्सनॅलिटी डिसऑर्डर' सुद्धा म्हटलं जातं. यामुळे लोकांना आपल्या भावना समजून घेण्यात अडचणी येतात. त्यांच्यात नात्यांबाबत थोडी भीती आणि असुरक्षिततेची भावनाही असते. बॉर्डरलाईन पर्सनॅलिटी डिसऑर्डरची शिकार झालेल्या लोकांना ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर होण्याचीही शक्यता असते.

इरोटोमेनिया - इरोटोमेनियाची शिकार झालेल्या व्यक्तीला असा भ्रम असतो की समोरची व्यक्ती आपल्या प्रेमात आहे. पण प्रत्यक्षात असं काही नसतं. इरोटोमेनियामुळे 'ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर' होण्याचा धोका वाढत असतो.

डॉ. शिखा सांगतात की, "एखादी व्यक्ती आत्मविश्वासाचा अभाव आणि असुरक्षिततेची भावना यामुळेही 'ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर' ची बळी ठरू शकते. काहीवेळा लहानपणी कुटुंबाचं प्रेम न मिळणं किंवा आपल्या जवळच्या लोकांपासून दुरावा निर्माण होणं यामुळेही ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डर होऊ शकतो."

डॉ. नीतू राणा यांच्या मते आपण अनेकदा ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरला प्रेम समजण्याची चूक करतो. पण खरंतर असं नसतं.

त्यांच्या मते ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरने पीडित व्यक्ती फक्त स्वत:लाच नाही तर दुसऱ्यालाही त्रास देत असते.

डॉ. शिखा सांगतात की महिला किंवा पुरुष दोघेही ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरचे बळी ठरू शकतात.

त्यांच्या मते, "आपला सामाजिक पायाच असा आहे की ज्यात पुरुषांना आपल्या भावना व्यक्त करताना फारशी अडचण येत नाही. पण महिलांसाठी हे खूप कठीण असतं. कदाचित त्यामुळेच पुरुष जर ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरची शिकार झाली तर ते खूप गंभीर प्रकरण होतं. ते मुलींचा पाठलाग करतात, त्यांना धमकावतात, मुलींना सोशल मीडियावर स्टॉक करतात. काही वेळा तर ते स्वत:ला इजाही करतात."

मदतीची गरज आहे, हे कसं कळणार?

डॉ. शिखा यांच्या मते काहीवेळा आपल्याला असं वाटलं की, एखादा व्यक्ती आपल्याला प्रमाणाबाहेर प्रभावित करत आहे, किंवा त्यामुळे तुम्हाला थोडा त्रास होतो आहे, तर जवळच्या व्यक्तीची मदत घ्यायला मागेपुढे पाहू नका.

डॉ. नीतू सांगतात की "जर तुमच्या खाण्या-पिण्यात, झोपण्यात किंवा कामात जर एखाद्या व्यक्तीमुळे फरक पडत असेल तर तुम्हाला मदतीची गरज आहे."

डॉ.नीतू आणि शिखा दोघीही सुरुवातीला आपल्या काही मित्रांची मदत घेण्याचा सल्ला देतात.

डॉ. नीतू सांगतात की, "अशावेळी एक गोष्ट खूप गरजेची असते, ती म्हणजे तुमच्या भावना आणि उर्जा दोन्ही दुसऱ्या व्यक्तीसाठी खर्च करा. आणि त्यानंतरही तुमचं कामात मन लागत नसेल किंवा तुम्ही त्याच व्यक्तीचा सतत विचार करत असाल तर तुम्हाला यातून बाहेर काढण्यासाठी मानसोपचारतज्ज्ञांची गरज आहे"

काऊन्सिलिंग आणि थेरपीने ऑब्सेसिव्ह लव्ह डिसऑर्डरला बऱ्याच प्रमाणात नियंत्रणात आणणं शक्य आहे. पाच-सहा सेशन्सनंतर त्याचा परिणाम जाणवू लागतो, आणि माणूस पहिल्यासारखा सामान्य होऊ लागतो.

डॉ.नीतू सांगतात "एखाद्यावर जीवापाड प्रेम करण्यात काही चूक नाहीये. पण आपल्याला हे लक्षात ठेवावं लागेल की आपल्या प्रेमामुळे निदान दुसऱ्या कुठल्या व्यक्तीला कुठलं गंभीर इजा होऊ नये."

Why wife always angry and disagree about girlfriend of Husband? 

तर अशा या नव-याच्या मैत्रिणीबद्दल बायकांचं काय म्हणणं असतं हे जगजाहीर आहे. पण लग्न झालेल्या पुरुषांचं आपल्या या मैत्रिणींबद्दल काय मत आहे, हे जाणून घेण्यासाठी जरा पुरुषांच्याच मनात डोकावून बघण्याचा प्रयत्न करूयात.

शाळेच्या ग्रुपवर ब-याच वर्षांनी ती सापडते, गेट टुगेदरला भेट होते आणि जुनी मैत्रीण नव-याच्या आयुष्यात येऊन बसते. मोबाइलवरचे मेसेज वाचता वाचता मध्येच त्याच्या चेह-यावर स्मितहास्याची एक लकेर पसरते आणि बायकोच्या काळजात धस्स होतं. ‘येताना भाजी आणा,’ बायकोचा हा मेसेज बघायलासुद्धा ज्याला वेळ नव्हता तो मैत्रिणीचा प्रत्येक मेसेज बघून लगेच त्यावर रिप्लाय देताना बघून बायकोच्या मनात संताप आणि असूयेच्या लाटा उसळायला लागतात. मनानं आणि  शरीरानंही हवी तेव्हा मी उपलब्ध असताना याला मैत्रीण लागतेच कशाला? बायकोच मैत्रीण असू शकत नाही का? असा सर्वसाधारणपणे बायकांचा प्रश्न असतो. आणि याच्या अगदी उलट नव-याच्या मनात बायको आणि मैत्रीण हे अगदी वेगळे कप्पे असतात. बायको बरोबर त्याचं एक रूटीन सेट झालेलं असतं. नाही म्हटलं तरी कालांतरानं ती दोघं एकमेकांना गृहीत धरायला लागलेली असतात. लग्नाच्या वाढदिवशी दोघेच जेवायला म्हणून बाहेर गेले तरी मसाला पापड संपेपर्यंत त्यांच्यातला विषय ‘तुला आईंच्या समोर स्पष्ट बोलता येत नाही का?’वर घसरलेला असतो. अशात पुरुषाला मैत्रीण जास्त रिफ्रेशिंग वाटते.

काम, संसार यांच्या पलीकडच्या विषयांवर तो तिच्याशी बोलू शकतो. आणि जरी ती मैत्रीण तिच्या संसाराबद्दल त्याच्याशी बोलली तरी त्या केसमध्ये हा स्वत: पार्टी नसल्यानं ते त्रयस्थपणे ऐकून एन्जॉय करू शकतो. त्यामुळे बायकोशी बोलताना ‘मुद्दय़ाचं काय ते पटकन बोल’ म्हणून उरकतं घेणारा नवरा, मैत्रिणीशी मात्र  तासन्तास गप्पा मारू शकतो. 

बायकोचे प्रश्न सोडवताना नवरा कावलेला असतो कारण बहुतेकवेळा तो आरोपीच्या नाहीतर साक्षीदाराच्या पिंजर्‍यात उभा असतो. मात्र  तेच मैत्रिणीच्या प्रश्नावर सल्ला देताना त्याचा इगो सुखावत असतो. प्रापंचिक जबाबदा-याचा वाळवंट पार करताना भावनिक दमछाक प्रत्येकाचीच होत असते. आणि अशावेळी मैत्रीण नावाची ही हिरवळ हवीशी वाटणं अत्यंत स्वाभाविक आहे. पण. अशा एखाद्या हिरवळीवर आपला नवरा जाऊन बसल्याचं लक्षात येताच बायकोच्या डोक्यात शनया आणि गॅरीचा ट्रॅक सुरू होतो. घरी पंचपक्वान्नाचं ताट वाढलेलं असताना आमच्या यांना टपरीवरच्या वडा रस्स्यातच का तोंड घालायचं असतं असले प्रश्न पडू लागतात.

नव-याच्या मैत्रिणीला त्या थेट स्पर्धक समजायला लागतात. तिच्यात असं काय आहे जे माझ्यात नाही? या अजिबात गरज नसलेल्या गोष्टीचा उगाच शोध घेत बसतात. तो बाथरूममध्ये गेला की पटकन त्याचा मोबाइल तपासायला लागतात. त्यानंच त्याच्या पाठीवर खाजवल्यानं उठलेल्या व्रणाकडे संशयानं बघू लागतात. 

परंतु बहुतेक वेळा नव-याची ही मैत्री  बायकोच्या स्थानाला आव्हान देणारी नसते।

पण या सगळ्यापलीकडे पण माणसाच्या काही भावनिक गरजा असतात. पैकी काही फक्त विरुद्ध लिंगाच्या व्यक्तीकडूनच पूर्ण केल्या जाऊ शकतात. बायकोशी कितीही मैत्रीपूर्ण संबंध असले तरीही मैत्रिणीची जागा ही वेगळीच असते.

माणसाच्या आयुष्यात मैत्रीची ही स्पेस अत्यंत आवश्यक असते, हे समजून घेतलं तर सहजीवन सोपं होऊ शकतं. अर्थातच, मैत्रीच्या या नात्याआड पुरुष जोवर पत्नीची फसवणूक करत नाही तोवरच पत्नीच्या या समजूतदारपणाला अर्थ आहे.

पण अन्यथा बायकोनं आपल्या नव-याच्या या हेल्दी मैत्रीला स्वीकारलं पाहिजे. फक्त ती समवयीन बाई आहे म्हणून त्यांच्या मैत्रीच्या नात्यावर संशय घेऊ नये. बायकोत मैत्रीण सापडत नाही म्हणून मैत्रिणीत बायको शोधण्याची निसरडी जागा, स्री-पुरुष मैत्रीत असू शकते. पण आपला नवरा त्या निसरड्या जागेपर्यंत पोहचूच नये यासाठी बायकोनंपण खबरदारी घेतली पाहिजे.

एक पुरुष म्हणून मला वाटतं तेवढं हे सोपं नाहीये. कारण आपल्या नव-याच्या आयुष्यातल्या आई आणि बहीण रूपातल्या बायका स्वीकारायला तिला जड जातात, तर ही मैत्रीण नावाची बला तर खूपच दूरची आहे; पण सामंजस्य आणि विश्वास असेल तर नव-याची मैत्रीण ही बायकोचीपण मैत्रीण होऊ शकते. आणि मित्रमैत्रिणींच्या सहवासात आयुष्याचा प्रवास छान पार पडू शकतो.

हा लेख वाचणा-या माझ्या तमाम मैत्रिणींवर  माझा पूर्ण विश्वास आहे की माझे हे विचार त्या अत्यंत गांभीर्यानं घेतील आणि आपापल्या नवऱ्याच्या मैत्रिणींना सहज स्वीकारतील. 

शाळेच्या ग्रुपमधल्या त्या मैत्रिणीला तो एखाद दिवशी घरापर्यंत सोडायला गेला तरी त्या गैरसमज करून घेणार नाहीत. गुड मॉर्निंगचा एखाद दुसरा मेसेज किंवा बॉर्डर लाइन पांचट जोक मैत्रिणीला फॉरवर्ड करण्याची मुभा तुम्ही नव-याला नक्की द्याल. आणि मग बघा तुमचा संसार किती छान होईल.

काही दिवस असेच मजेत जातील आणि मग एके दिवशी तुमचापण मोबाइल चमकेल. आणि सकाळी सकाळी आवरून सावरून तुम्हीपण लगबगीनं बाहेर जायला निघाल. ‘मैत्रिणींची भिशी का?’ असं तो उगाच विचारेल.

पण तुम्ही खरं कारण सांगाल, ‘शाळेतला एक जुना मित्र बंगलोरहून आलाय. त्याच्याबरोबर मिसळ खायला जायचा प्लान आहे.’ झोपेतून खाडकन जागं होतं नवरोजी विचारतील, ‘तुमच्या बॅचच्या इतर मैत्रिणी वगैरेपण असतील ना सोबत?’ मग तुम्ही सांगाल,  ‘मेसेज टाकलाय तसा ग्रुप वर ....पण इतर कोणी येवो न येवो मी आणि तो ......???

ब्रेकअपनंतर तुम्ही अनेकांना हे म्हणताना ऐकलं असेल की ती माझ्या टाईपची नव्हती किंवा तो माझ्या टाईपचा नव्हता. तिचा आणि माझा स्वभाव जुळत नव्हता.

काही जण तर एक-दोन डेट्समध्येच ती/तो माझ्या सारखी/सारखा नाही, असं म्हणतात.

नातेसंबंधाच्या या नव्या युगात 'माझ्या टाईप'च्या जोडीदाराचा शोध अंतहीन आहे. मात्र, कुणी हे जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला आहे का की जगात 'माझ्या टाईप'सारखी गोष्ट खरंच अस्तित्वात आहे का?

यासंबंधी नुकतंच एक सर्वेक्षण करण्यात आलं. यात असं आढळलं की आपण वयातलं अंतर, शिक्षण, केसांचा रंग आणि त्यांची लांबी या आधारावर आपला जोडीदार निवडतो. मात्र, आपण आपल्या स्वभावाशी साधर्म्य असणारा जोडीदार शोधतो, याचे पुरावे या सर्वेक्षणात मिळाले नाही.

असं असलं तरी आणखी एका संशोधनात असा निष्कर्ष काढण्यात आला आहे की तुम्ही तुमच्या स्वभावाचा जोडीदार शोधत असाल तर तुम्हाला आरशात बघण्याची गरज आहे.

जर्मनीमध्ये 12 हजारांहून जास्त लोकांवर जवळपास 9 वर्षं हे संशोधन करण्यात आलं. यात त्याच लोकांचा समावेश करण्यात आला जे मोकळ्याढाकळ्या स्वभावाचे होते. जे नवनवीन अनुभवांसाठी तयार होते. ज्यांना इतरांचं बोलणं सहज पटायचं आणि जे प्रामाणिक होते.

संशोधन करणाऱ्या पथकाने या लोकांच्या रोमँटिक संबंधांवर 9 वर्षं लक्ष ठेवलं. या लोकांना हेदेखील सांगण्यात आलं होतं की तुम्ही तुमच्या जोडीदारालाही या संशोधनाचा भाग व्हायला सांगावं.

9 वर्षांनंतर या संशोधनात केवळ 332 अशा व्यक्ती उरल्या ज्या कमीत कमी 2 रोमँटिक नात्यात गुंतल्या होत्या. इतक्या मोठ्या सर्व्हेमध्ये केवळ 332 व्यक्तीच एकाहून जास्त रोमँटिक नात्यात असणं, आश्चर्याची बाब होती. मात्र, यावरून संशोधक ठोस निष्कर्षावर येऊ शकले. या 332 लोकांनी त्यांच्या वर्तमान जोडीदाराची तिच वैशिष्ट्यं सांगितली जी त्यांच्या जुन्या पार्टनरमध्ये होती.

याचा अर्थ असा होता की संशोधनात सहभागी असणाऱ्या व्यक्तींना हे वाटत असलं की आपल्या जोडीदाराविषयी असलेल्या त्यांच्या अपेक्षा बदलल्या आहेत. तरी वास्तवात मात्र, ते आपल्या जोडीदारात विशिष्ट गुण शोधत होते आणि हा गुण त्यांना त्यांच्या पहिल्या जोडीदारात मिळाला होता आणि दुसऱ्या जोडीदारातही मिळाला आणि याच गुणामुळे ते दुसऱ्या पार्टनरशी जुळवून घेऊ शकले.

'आपल्या टाईप'चा जोडीदार का शोधतो?

तुम्हाला ही बाब मान्य होवो अथवा न होवो, एक गोष्ट मात्र खरी आहे. तुम्ही जोडीदार शोधत असाल तर असं होऊ शकतं की तुम्ही अशी व्यक्ती शोधता जिच्यात तुमच्या पहिल्या म्हणजेच तुमच्या 'एक्स'चेच गुण असतील आणि तसे स्वभावगुण असलेली व्यक्ती तुम्हाला सापडल्यावर तुमचं तिच्याशी सहज सूत जुळतं.

विशेष म्हणजे जर्मनीत जे संशोधन झालं त्यात जोडीदाराचे गुण तर जुळलेच. मात्र, अनेकांचे तर जोडीदारही तेच होते. म्हणजेच जुनेच.

आपल्या जोडीदारात आपल्यासारखेच गुण शोधणं असामान्य बाब नाही. आपल्या सर्वांचंच आपल्या आसपासच्या त्याच व्यक्तींशी पटतं ज्यांच्याशी आपले विचार आणि आपल्या सवयी जुळतात. अशा संबंधांमध्ये तुम्हाला तुमचे विचार आणि सवयी बदलायची गरज पडत नाही.

असं असलं तरी काही लोक असे असतात जे नवनवीन प्रयोग करण्यासाठी वेगवेगळ्या जोडीदारांसोबत वेळ घालवून त्यांना आजमावतात. संशोधनात असंही आढळलं की बहिर्मुखी म्हणजेच सोशलायझर व्यक्तींची त्यांच्याचसारख्या स्वभावाच्या व्यक्तीशी सूत जुळण्याची शक्यता खूप कमी असते.

एकूण काय तर, आपण आपल्या विचारांशी सहमत असणाऱ्या व्यक्तीशी नातं जोडलं आणि आपण खुल्या विचारांचे असू तर आपण आयुष्यात नवनवीन जोडीदारांचाही अनुभव घेऊ शकतो, जेणेकरून जगाकडे बघण्याचा एक नवा दृष्टीकोन आपल्याला मिळू शकेल.

संशोधनाचा फायदा

या संशोधनामुळे ऑनलाईन डेटिंगसाठीही नव्याने आशा निर्माण झाल्या आहेत. उदाहरणार्थ संगीत ऐकवणारे अॅप तुम्हाला तुमच्या आवडीचं संगीत ऐकवतात. अगदी त्याच पद्धतीने डेटिंग अॅपदेखील तुम्हाला तुमच्या स्वभावाशी साधर्म्य असणाऱ्या व्यक्तीच तुम्हाला सुचवतील.

मात्र, अशी नाती किती काळ टिकली, हे या संशोधनातून कळलेलं नाही. त्यामुळे एखादं नातं किती दिवस टिकेल, याची काहीच खात्री देता येत नाही.

आपल्या जोडीदाराशी अनेक बाबतीत असलेलं साधर्म्य तुमच्या विकासात अडथळा ठरू शकतो. तुम्हाला भेटण्याआधी तुमच्या जोडीदाराचं जुनं नातं असेल तर तुमच्यासाठी डोकेदुखी ठरू शकतं. कारण नव्या जोडीदाराचे गुण जुन्या जोडीदाराशी जुळणारे असतील तर हे तुमच्यासाठी काळजीचं आणि खेदकारकच म्हणावं लागेल.

हेच सकारात्मक दृष्टिकोनातून बघितलं तर असंही म्हणू शकता की तुमच्या विद्यमान जोडीदाराचा स्वभाव तुमच्या पहिल्या जोडीदाराशी जुळणारा असेल तर त्याच्याशी घट्ट नातं निर्माण करणं, तुलनेने सोपं जाईल.

त्यामुळे आता वाढत्या घटस्फोटांसाठी याला दोष देऊ नका की लोकांना 'त्यांच्या टाईप'चा जोडीदार मिळाला नाही.

तुम्हाला तुमच्या जोडीदाराचा शोध घेणं थांबवायला हवं, असा या संशोधनाचा अर्थ अजिबात काढू नका. काहीही असलं तरी जोडीदाराची निवड करताना अनेक मुद्दे महत्त्वाचे असतात आणि अनेक मुद्द्यांचा परिणाम होत असतो.

मात्र, तुमचं नवं 'रिलेशनशीप स्टेटस' पहिल्यासारखंच असेल तर त्यात आश्चर्य वाटण्यासारखं काही नाही, एवढंच हे संशोधन सांगतो.

आजोबा खूप चिडले काही-बाही बोलले आणि निघून गेले

तशी कॉलेजात जाणारी नात म्हणाली शी बुआ आजी

आजोबांचं तुझ्यावर प्रेमच नाही..

आजी हसून म्हणाली असं काही नाही..

नाही कसं..?तुला रोझ नाही,साधं प्रपोज ही नाही

व्हॅलेंटाईन ला असं कधी भांडतात का कुणी…

तुला आमच्यातलं प्रेम कधी कळणारच नाही...

लग्नात देवाब्राह्मणसमोर मला वरलं..

गळ्यात त्यांच्या नावाचं मंगळसूत्र बांधलं..

सांग हे प्रपोज होतं का नव्हतं..?

ऑफिसातून येताना गजरा आणणं…

डोक्यांत माळल्यावर त्याचा अलगद सुगंध घेणं…

माहेरून परत आल्यावर आतुरतेने पळत येणं..

मी सासूबाईंना पाहून डोळे वटारले की

गुपचूप लाजून माझ्या हातातली बॅग आत नेऊन ठेवणं..

सांग हे प्रेम होतं का नव्हतं..

बाळ-बाळंतीण सुखरूप आहेत हे डॉक्टर नी सांगूपर्यंत 

अस्वस्थ फेऱ्या मारणं…

मला त्रास नको म्हणून तुझ्या बाबाला तासभर फिरवून आणणं..

माहेरून उशिरा आले म्हणून सासूबाई रागावल्या तर ‘मीच सांगितलं होतं अशी थाप मारणं..” या सगळ्यांत प्रेमच तर होतं..

याच्याशी बोलू नको,आता माहेरी जाऊ नको.. या आज्ञेत प्रेम होतं.

साडी विकत आणून कोणी तरी प्रेझेंट दिली असं सासूबाईंना सांगणं..

नातेवाईकांच्या लग्नात ती साडी नेसून मिरवताना मला पाहणं..,

वट सावित्रीच्या उपवासादिवशी गुपचूप फळं आणून ठेवणं …, 

लेकीच्या लग्नात रडताना हळूच खांद्यावर हात ठेवून जवळ घेणं हे ही प्रेमच होतं..

त्यांनी ते प्रेम कोणत्या शब्दांत मांडलं नाही..

तुमचा सात दिवसांचा सप्ताह आमची साताजन्माची सप्तपदी..

मोहाच्या क्षणी चुकलेली वाट माझ्या डोळ्यातलं पाणी बघून सावरली…

आता पिकली पानं पण माझ्याशिवाय जगायची सवय नाही..

म्हणून तब्बेत बिघडवून माझ्या आधी जायची घाई…

आता या वयात हे ब्रेक-अप सोसवणार नाही...पण आता मी पण थोडी स्वार्थी झाले त्यांना इतक्या सहजा-सहजी सोडणार नाही..

त्यांना स्वातंत्र्य हवं असतं : सक्षम महिलांना नात्यात असताना किंवा प्रेमात असताना त्यांची ओळख गमवायची नसते. त्यांच्या पार्टनरने त्यांना बदलावं असं त्यांना वाटत नसतं. त्याऐवजी ती आहे तशी तिला स्वीकारावे असं त्यांना वाटत असतं. त्यांना त्यांच्या आवडी-निवडीसाठी वेळ द्यायचा असतो, मित्रमैत्रिणींना भेटायचं असतं, बाहेर जायचं असतं. त्यांना त्यांच्या पार्टनरला लाइफचं सेंटर करायचं नसतं. केवळ नात्यात अडकून पडायचं नसतं. पार्टनरलाच विश्व बनवायचं नसतं. 

पार्टनरने प्रामाणिक असावं : या महिला स्वतःही काही खोटं बोलत नाहीत. त्यामुळे त्यांची अशी अपेक्षा असते की, त्यांच्या पार्टनरनेही प्रामाणिक राहावं. पार्टनरने याबाबत प्रामाणिक राहावे की, त्याला या रिलेशनशिपमधून काय हवंय. हे त्याला क्लिअर असावे नाही तर या नात्यात अनेक अडचणी निर्माण होऊ शकतात. 

त्याने विश्र्वास ठेवावा : ती प्रामाणिक, विश्र्वासू आणि जबाबदार आहे. त्यामुळे तिला तिच्या पार्टनरने विश्र्वासू आणि प्रामाणिक असणे अपेक्षित असतं. तिला असं वाटत असतं की, त्यांच्या पार्टनरला हे कळावं की, तिच्याकडे स्वतःचं लाइफ हॅन्डल करण्याची क्षमता आहे. 

पार्टनरचा वेळ हवा, गिफ्ट नकोत : अर्थातच महिलांना त्यांच्या पार्टनरने दिलेले गिफ्ट्‌स आवडतात. पण सक्षम महिलांना हेही माहीत असतं की, पार्टनरच्या वेळेला गिफ्ट हा पर्याय नाहीये. गिफ्ट देण्यापेक्षा तिला पार्टनरने सोबत असावं असं वाटत असतं. 

सन्मान हवा असतो : जर पार्टनरने तिला सन्मान दिला नाही किंवा तशी वागणूक दिली नाही तर याचा अर्थ त्याचं तिच्यावर प्रेमच नाही. हे तिला माहीत असतं त्यामुळे तिला वाटत पार्टनरने तिच्या विचारांचा, शरीराचा, आवडी-निवडीचा आणि मतांचा आदर करावा. 

खरी जवळीकता समजावी : सक्षम महिलांना हे माहीत असतं की, जवळीकता ही केवळ फिजिकल होणे नाहीये. ती एक भावना आहे, दोन विवस्त्र शरीरांचं शेअरिंग आहे आणि ते तितक्याच मोकळेपणाने मनाने हवं. हे त्याला कळावं हे त्यांना वाटत असतं. 

संवादाचं आणि ऐकून घेण्याचं महत्त्व समजावं : सक्षम महिला कधीही अडचणीकडे दुर्लक्ष करत नाहीत. त्यांना संवादाचं महत्त्व माहीत असतं, ऐकून घेण्याचं महत्त्व माहीत असतं. त्यांना हे माहीत असतं की, मोकळेपणाने, शांतपणे केलेल्या संवादाने रिलेशनशिप आणखी मजबूत होऊ शकते.

विवाह झाल्यानंतर दाम्पत्य बंधनात अडकतात, त्यांच्यावर घरातील मंडळी किंवा समाजाची काही बंधने येतात. तसेच घरात सगळ्यांच्या जबाबदाऱ्या पार पाडाव्या लागतात. यामुळे एकमेकांना पुरेसा वेळ देता येत नाही. परंतु, तुम्ही जेव्हा हनिमूनला जाता तेव्हा तेथे कोणाचेही बंधन नसते, एकमेकांना समजून घ्यायला वेळ मिळतो. रिलॅक्‍स होण्यासोबत एकत्र वेळ घालविण्यास मिळतो. यामुळे तुमचे नाते अधिक घट्ट होण्यास मदत होते.

एकत्र वेळ घालविल्याने दोघांमध्ये आदराची भावना निर्माण होते. आयुष्यभर आपण एकमेंकाना कायम साथ देऊ, असे दोघेही आश्वासन देतात. एकमेकांना समजून घेण्यासाठी ही वेळ खूप परफेक्‍ट आणि महत्वाची आहे.

एकमेकांबद्दल माहिती मिळाल्याने, एकत्र वेळ घालविल्याने समजून घेण्यास अडचणी येत नाहीत.

ज्यावेळी आपण घरी कुटुंबासोबत तसेच मित्रांसोबत असताना त्यांच्यासोबत वेळ घालवता. त्यांच्याकडेच पार्टनरपेक्षा अधिक लक्ष असते. मात्र, हनिमूनच्या वेळी तुम्ही दोघच असता, त्यामुळे एकमेकांच्या आवडीनिवडी, पसंती-नापसंती याबाबत जाणून घेता येतात.

विवाहानंतर आपण प्रथम एकत्र बाहेर जात आहोत, ही आठवण मानाच्या कोपऱ्यात घर करणारी असते.

लग्नातील धावपळीमुळे विविध कार्यक्रमामुळे दोघेही थकलेले असतात. यामुळे थकवा दूर करण्यासाठी हनिमून हा चांगला पर्याय असतो.

ओनोख्या व्यक्तीशी एकरुप होण्यासाठी हा काळ खूप महत्त्वाचा ठरतो. याला प्रेम विवाह करणारे अपवाद ठरू शकतात. परंतु, आजही काही विवाह घरच्याच्या परवानगीने होतात. अशा दाम्पत्यांना भावनिकरित्या एकमेकांच्या जवळ येण्यास हे दिवस मदत करतात.

लग्नानंतरचं पहिलं वर्ष हे हनीमून पिरीयडसारखं असतं. आजूबाजूला सगळंच चांगलं वाटत असतं. पण जसजसे दिवस पुढे जातात, दोघेही हनीमून पिरीयडमधून बाहेर येऊ लागतात. जीवनाकडे वेगळ्या नजरेने ते पाहायला लागतात. पण जे लोक या हनीमून मूडमधून बाहेर येत नाहीत, त्यांचं नातं अडचणीत येण्याची अधिक शक्यता असते.

दुसरं वर्ष

लग्नाच्या दुसर्‍या वर्षात पती-पत्नी एकेमेकांचे स्वभाव आणि एकमेकांच्या सवयी जाणून असतात. चांगल्या सवयीचं काही नाही, पण वाईट सवयीमुळे खटके उडायला लागतात. त्यामुळे सतत छोटी छोटी भांडणं होऊ लागतात. दुसर्‍या वर्षात आर्थिक आणि मानसिक अडचणी, तसेच फॅमिली प्लॅनिंग याचाही विचार असतो त्यामुळे रोमान्स जरा कमीच होतो.

बोलणं कमी 

लग्नाच्या दोन-तीन वर्षांनंतर पती-पत्नी आपापल्या जबाबदार्‍यांमध्ये इतके गुंतले जातात की, त्यांना एकेकांसोबत बोलण्याची सवडच मिळत  नाही. दोघेही नोकरी करणारे असले की ही समस्या अधिक होते. घर आणि ऑफिसच्या धावपळीत ते आपलं नातं मागे सोडून आले असतात.

भांडणं

ज्या गोष्टी आधी खूप चांगल्या वाटायच्या त्या गोष्टींबद्दल काही काळानंतर चीड यायला लागते. मग यावरुन दोघांमध्ये अनेकदा भांडणं होतात. पण दोघांपैकी एकजण समजदार असेल तर भांडण पटकन सोडवलं जाऊ शकतं. पण तसं नसेल तर कठीण आहे.

आधीसारखं प्रेम

लग्नाच्या पाच वर्षांनंतर प्रेम पूर्णपणे संपतं असं नाहीये. पण ते पूर्वीसारखं राहात नाही, ते कमी होतं. आधीसारख्या रोमॅटिंक डेट्‌स, सरप्राईज देणं, प्रमेच्या गोष्टी, अनेक तास सोबत बसणं हे कमी होतं.

संशयाचं भूत

नात्याचा पाया हा विश्र्वासावर रचला जातो. एकदा विश्र्वास गमवला तर नातं टिकवून ठेवणं जरा कठीण होऊन बसतं. आणि विश्र्वास कमी झाल्यावर संशयाचं भूत डोक्यात शिरतं.

नमते घेणे

प्रेम असो वा लग्न भांडण झाल्यावर कुणी एकच सॉरी म्हणतो. एकाने सॉरी म्हटलं की, दोघांमधील वाद संपतो. भांडण मिटतं. त्यामुळे दोघांपैकी एक असा असतोच जो आपली चुकी नसतानाही भांडण मिटवण्यासाठी सॉरी बोलतो.

केअरिंग हसबँड कसे असतात : 

नेहमी मदतीसाठी तयार: केअरिंग हसबँड तुमच्या लहान लहान कामांमध्ये देखील तुमची मदत करण्यासाठी तयार असतात. ते नेहमी या गोष्टीकडे लक्ष्य ठेवतात की तुम्हाला एका लेवलपेक्षा जास्त काम करणे भाग पडू नये. 
 

तुम्ही आजारी असताना : केअरिंग हसबँड तुम्ही आजारी पडल्यानंतर तुमचे पूर्ण लक्ष्य ठेवतील. ते त्यांच्या रोजच्या कामासाठी देखील तुम्हाला त्रास देणार नाही, जसे नाश्ता देणे व इतर रोजचे कामं. ते स्वत: पूर्ण करण्याचा प्रयत्न करतील. 

तुम्हाला स्‍पेस देतील : केअरिंग हसबँड चांगल्या प्रकारे समजतात की तुम्हाला ही स्पेसची गरज असते, तुम्हाला ही मित्र मैत्रिणींबरोबर वेळ घालवायला आवडतो. अशा गोष्टींकडे ते पूर्ण लक्ष्य देतात. 

तुम्हाला खूश ठेवतो : एका बंधनात अडकल्यानंतर तुमच्यातील प्रेम वृद्धींगत होतं. केअरिंग नवरा फक्त तुम्हाला फक्त शारीरिक रूपेणच नव्हे तर मानसिकरीत्या देखील प्रसन्न ठेवण्याचा प्रयत्न करतो. तो नेहमी तुमच्या चेहर्‍यावर हास्य स्मित बघण्याचा प्रयत्न करतो. 
 

पॅम्‍पर करणे : केअरिंग पती तुम्हाला एखाद्या लहान मुलासारखे पॅम्‍पर करतो, त्याची इच्छा असते की तुम्ही सदैव प्रसन्न राहा आणि नेहमी त्याच्या मनात आपली जागा करा. त्यासाठी तो तुम्हाला आनंदीत ठेवण्याचा प्रयत्न करत असतो. 

मग आता वर दिलेल्या गोष्टी तुमच्या नवर्‍यामध्ये आहे ना! 

* नात्याला नाव न देणं ही आजकालची फॅशन बनत आहे. अनेक जोडपी बराच वेळ एकत्र घालवतात तरीही नात्याला विशिष्ट नाव देण्याची त्यांना भिती वाटते. ही संदिग्धता त्या नात्याचं आयुष्य कमी करू शकते. 

* सध्या डेटिंगचा ट्रेंड आहे. आपण अमुक एका व्यक्तीला डेट करतो असं सांगणं स्टाइल स्टेटमेंट बनत आहे. पण डेटिंग करण्यापूर्वी दोघांनी या नात्याची खातरजमा करणं गरजेचं आहे. टाईमपास म्हणून डेटिंग करू नये. एखाद्या नात्यामध्ये दोन व्यक्तींचं समर्पण तितकंच महत्त्वाचं असतं. 

* कोणत्याही नात्यामध्ये एकमेकांसाठी जगणं गरजेचं असतंच पण त्याहूनही गरजेचं असतं ते एकमेकांना स्पेस देणं. एकमेकांना दिलेली स्पेस नात्यामध्ये खेळकरपणा आणण्यास सहाय्यभूत ठरेल.  

त्याच्या शर्टाचं तुटलेलं बटण शिवणं म्हणजे सुद्धा प्रेमच असतं….…
 

तीच्या सोबत बसून मटार सोलणं म्हणजे सुद्धा प्रेमच असतं….…

कितीही उशीर झाला तरी त्याच्यासाठी जेवायला थांबणं सुद्धा प्रेमच असतं

रिकाम्या बाटल्या भरून त्याने फ्रीजमध्ये ठेवणं सुद्धा प्रेमच असतं….…

रविवारी वेळ काढून त्याचं कपाट लावणं सुद्धा प्रेमच असतं….…

रविवारी तिच्यासाठी त्याने चहा बनवणं सुद्धा प्रेमच असतं….

आधी तिने आवरून त्याच्यासाठी गिझर लावणं सुद्धा प्रेमच असतं….…

त्याने मोबाईल चार्ज झाल्यावर तीचा मोबाईल चार्जिंगला लावणं सुद्धा प्रेमच असतं….…
गोड बातमी त्याला हळूच कानात सांगणं सुद्धा प्रेमच असतं…..

तिला whatsapp वर “दुपारची गोळी घेतलीस का?” विचारणं सुद्धा प्रेमच असतं…

डोहाळ जेवणात त्याच्यासोबत फोटो काढतांना लाजणं सुद्धा प्रेमच असतं….

तिला operation साठी आत नेल्यावर त्याने देवाला हात जोडणं सुद्धा प्रेमच असतं…

प्रेम बीम म्हणजे काय फक्त तरुणांचंच नसतं…

साठीनंतर तीचा हात धरून रस्ता क्रॉस करणं सुद्धा प्रेमच असतं….

प्रेम बीम म्हणजे काय फक्त तरुणांचंच नसतं…

त्याला जास्त चावता येत नाही म्हणून पोळी कुस्करून देणं सुद्धा प्रेमच असतं….

प्रेम बीम म्हणजे काय फक्त तरुणांचंच नसतं…

तिची देवपूजा सुरु असतांना त्याने फुलं आणून देणं सुद्धा प्रेमच असतं...

प्रेम बीम म्हणजे काय फक्त तरुणांचंच नसतं…

दुसऱ्या गुलाबजामला हात लावताच त्याला तिने रागावणं सुद्धा प्रेमच असतं....

स्माईल

बर्‍याच वेळा काही गोष्टींना व्यक्त करण्यासाठी शब्दांची गरज पडत नाही. अशात तुमची छोटीसी स्माईल देखील तुमच्या मनातील गोष्टी सांगून देतात. जर मुलाशी बोलताना मुली हसून देतात तर याचा अर्थ असा की त्यांना मुलाशी बोलायचे आहे.  

मुलींचे कॉन्फिडेंस

मुलांना आत्मनिर्भर आणि आत्मविश्वास असणार्‍या मुली फार आवडतात. जर समोरच्या मुलीमध्ये या दोन्ही गोष्टी असतील तर मुलं लगेचच समजून जातात.  

ड्रेसिंग सेन्स

मुलींचा ड्रेसिंग सेंस मुलांना आपल्याकडे अट्रॅक्ट करतो. कपड्यांना चांगल्या प्रकारे केरी करणे, हाय हिल्स, काजळ आणि लिपस्टिकचा हलका टच समोरच्या पर्सनॅलिटीत मोठा बदल करतो.  

फिगर करतात नोटिस  

मुलींचे फिगर देखील मुलांना आपल्याकडे आकर्षित करतात. ज्यात त्यांची हाईट, फिगर आणि फीचर्स देखील सामील असतात.  

याचा अर्थ असा नाही आहे की बायका आपल्या नवर्‍याची कंपनी इंन्जॉय करत नाही बलकी त्यांचे असे करण्यामागे बरेच कारणं असतात. तर जाणून घ्या ते कोणते कारण आहे.  

मित्रांसोबत पार्टी करणे

स्त्रियांचे gossip करणे आवडीचे काम आहे मग प्रसंग कुठलाही असो. जास्त करून महिला नवर्‍याच्या घरी नसल्याने आपल्या best friends ला घरी बोलावतात आणि खुप मस्ती करतात. असे केल्याने त्यांचे stress कमी होण्यात मदत मिळते.  

पूर्ण झोप घेणे  

काही महिलांना झोपा काढणे फारच आवडत पण घरच्या कामांमुळे त्यांनी झोप पूर्ण होत नाही. यामुळे नवरे घरी नसल्याने  जास्त करून स्त्रिया फक्त आणि फक्त झोपणे पसंत करतात.  

फेवरेट सीरियल बघणे  

जास्त करून स्त्रिया घरातील कामांमुळे टीव्ही बघू शकत नाही. म्हणून जेव्हा पती घराबाहेर असतात तेव्हा त्या टीव्हीसमोर बसून सीरियल बघणे जास्त पसंत करतात.  

ऑफिसमध्ये करतात जास्त काम  

ज्या महिला ऑफिसमध्ये काम करतात त्यांना या गोष्टींची काळजी असते की कसे ही करून त्यांनी घरी वेळेवर पोहोचायला पाहिजे ज्याने घराचे pending काम करू शकतील. पण जेव्हा नवरा कामानिमित्त घराबाहेर असतो तेव्हा त्या जास्त रिलॅक्स होऊन काम करतात.

एकदा आईने त्याला जवळ घेतले.. डोक्यावरून हात फिरवला आणि हळूच विचारले.. 

'बाबारे पोरीचं काही लफडं नाही ना?'

दीपेश आईच्या कुशीत शिरून ओक्साबोक्सी रडू लागला.. आई जे काही समजायचे ते समजली.

'बरं बाळा, कोण आहे ती मुलगी? मी बोलते तिच्याशी!'

दीपेश रडतच म्हणाला,

'आता काहीच उपयोग नाही त्याचा.. ती लग्न करून निघून गेली..!'

'अरे, पण तिचे तुझ्यावर प्रेम होते ना?' आईने विचारले..

'हो.. पण तिचे लग्न ठरल्यावर मला म्हणाली.. तो मला हातावरच्या फोडाप्रमाणे जपेल.. श्रीमंत आहे!' त्याने स्पष्टीकरण द्यायला सुरुवात केली.

'अरे, तिने प्रेम आणि संसार यातून संसार निवडला.. प्रेम आंधळं असतं.. परंतु पोरगी खूपच डोळस होती म्हणायची!' आईने थट्टेने म्हटले..! तो चिडला..

'इथे माझ्यावर संकट कोसळले आणि तुला थट्टा सुचते!

'अरे थट्टा करू नको तर काय? तिने भविष्याचा वेध घेतला आणि योग्य पर्याय निवडला.. तुझ्याबरोबर तिने का लग्न करावे असे तुला वाटत होतं?'

'माझं तिच्यावर खूप प्रेम होतं..'

'तू कमवतोस किती?'

'कमवण्याचा आणि प्रेमाचा संबंध काय?'

'इथेच तर चुकतं तुम्हा तरुणांचं.. परक्याची पोरगी घर सोडून येणार तर तिला संपूर्ण आयुष्य काढण्यासाठी गॅरेंटी नको काय? तुम्हाला प्रेमाची गॅरेंटी हवी! पण तिला आयुष्य सुखाचे जाईल याची गॅरेंटी नको काय? अरे नुसत्या प्रेमाने पोट भरत नसते.. त्यासाठी पैसाही लागतो.. प्रेम केवळ जेवणातल्या लोणच्यासारखे असले तरी पुरे असते राजा!' प्रॅक्टिकल अनुभव असलेल्या आईने सल्ला दिला आणि त्याचे डोळे खाडकन उघडले! महिनाभर कामावर दांडी मारलेला दीपेश आता कामावर निघाला! कित्येक दिवसांनंतर आपल्या मुलाचा हसरा चेहरा बघून आई-वडिलांनाही बरे वाटले!

सन्ना मोरे

माझा आंतरजातीय विवाह होता. आपला समाज कितीही पुढारलेला असला तरी लग्नाचा जेव्हा विचार येतो तेव्हा जातीपातीचा विचार केला जातोच. पण तरीही जातीपातीचा विचार न करता आमच्या दोघांच्याही घरचे लग्नाला तयार झाले. झालं आम्हाला आकाश ठेंगणं झाल्यासारखं वाटत होतं. एकमेकांच्या घरच्यांना बोलावून लग्नाची बोलणी करण्यासाठी विचारणा होऊ लागली. तेव्हा मात्र नव-याकडची मंडळी टाळाटाळ करू लागली. मुलीचे आई-वडील म्हणून आई-वडिलांची माझ्याप्रति काळजी वाटणं अगदी रास्त होतं. ते मलाही कळत होतं. पण त्यांच्याकडून उशीर होत होता. शेवटी एक दिवस त्याच्या आईने फोन करून मुहूर्ताच्या चार ते पाच तारखा सांगितल्या. आणि त्यांच्याकडची मंडळी आमच्याकडे लग्न ठरवण्यासाठी आली. ही मंडळी आल्यावर नेमकी कोणती तारीख ठरवायची याबाबत चर्चा होईल, असं वाटलं होतं. मात्र घरी आल्यावर घडलं मात्र वेगळंच. मुळात ज्याच्यावर माझं प्रेम होतं तो आलाच नव्हता. आणि त्याच्या आईने फोन करून तारखा सांगितल्या आहेत, याची मात्र त्याची आई सोडली तर कोणालाच पुसटशी कल्पनादेखील नव्हती. त्यामुळे त्यांनी घरी आल्यावर तारखा सांगितल्याच नाहीत, असं स्पष्ट सांगितलं. ते ऐकल्यावर माझ्या पायाखालची जमीन सरकली. कारण हा धादांत खोटारडेपणा होता. या प्रकाराने आई-वडील चिडणं अगदी स्वाभाविक होतं. तसंच झालं. ठरणारं लग्न ठरण्याआधीच मोडलं गेलं. आता सगळं संपलं असं वाटायला लागलं. अर्थात, ‘त्या मुलाला विसरून जा’ , ‘आता हे लग्न होणं शक्य नाही’ , अशी वाक्य माझ्याही कानावर पडायला लागली. मीदेखील घाबरून गेले. 

पण मी दुस-या दिवशी झालेलं सगळं त्या मुलाला सांगितलं. त्याला झाल्या प्रसंगाची कल्पना आली, मुख्य म्हणजे त्याने माझ्यावर अजिबात अविश्वास दाखवला नाही. कारण मी कधीच खोटं बोलत नाही, हे त्याला चांगलं माहीत होतं. त्यामुळे त्यानेही मला साथच दिली. अर्थात त्यानंतर लग्न जमेपर्यंत किती नाकीनऊ आले हे काही सांगायलाच नको. कारण लग्न ठरवतानाच कोणी खोटं बोलत असेल तर पुढे किती गोष्टींमध्ये खोटं बोललं जाईल याची कल्पना न केलेलीच बरी. यातून एक गोष्ट मात्र निश्चित शिकले. कोणत्याही नात्याची सुरुवात खोट्याने होत असेल तर ते नातं कधीच टिकत नाही. म्हणूनच प्रत्येक नातं प्रामाणिक ठेवायला हवं. आजकाल कोणीच खरं बोलताना दिसत नाही. कोणाच्या मुखवट्यामागे काय दडलं आहे याचा थांगपत्ता समोरच्याला लागत नाही. बाहेरच्या जगात आपण कोणाकोणाची तोंडं गप्प करणार? प्रत्येकाने आपल्या घरात खरं बोलायला सुरुवात केली तरी कितीतरी गोष्टी साध्य होतील, असं वाटतं.

मान्य आहे की, प्रेम हे आंधळं असते, पण नंतर पश्‍चाताप करून घेण्यापेक्षा आताच सतर्क राहा..

कारण आई-वडिलांना दुखवून तुम्ही सुखी राहणार नाही. हा घाणेरडा समाज तुमच्या आई-वडिलांना जगू देणार का?

तेव्हा तुम्हाला मी हात जोडून विनंती करतो की, ज्या आईने आपल्याला ९ महिने पोटामध्ये ठेऊन जे स्वत:चे रक्त देऊन स्वत:च्या उदरात वाढवून जे कष्ट घेतले त्याची परतफेड म्हणून त्यांना रडवून आपले स्वप्न पूर्ण करू नका.. त्या बापाचा विचार करा जो रडूही शकत नाही व आपले दु:खही कोणाजवळ व्यक्त करू शकत नाही. चार दिवसाच्या प्रेमांवर तुम्हाला एवढा विश्‍वास आहे व आपल्याला जन्म देणार्‍या आई-वडिलांची पर्वा नाही, त्यांना सोडून दुसर्‍याशी लग्न केल्यास जग तुम्हाला लोफर म्हणेल आणि तुमच्यासाठी एवढे कष्ट सोसलेल्या आई-वडिलांच काय.. चार दिवसाच्या केलेल्या प्रेमाशिवाय तुम्ही जगू शकत नाही म्हणता त्यावेळी त्या मायबापाच्या हृदयावर तुम्ही किती वार करीत आहात, याची कल्पना तुम्हाला आहे का? चार-पाच वर्षाच्या प्रेमासाठी तुम्ही जन्म देणार्‍या, कितीतरी वर्षे तुमच्यावर नि:स्वार्थ प्रेम करणार्‍या मायबापाला दु:खाच्या खोल दरीत लोटता..

एक गोष्ट नेहमी लक्षात ठेवा, आईवडील तुमच्यासाठी कधीही वाईट विचार करू शकत नाही, ते नेहमी तुमच्या चांगल्याचाच विचार करतील..

एक गोष्ट नेहमी लक्षात ठेवा, आई-वडिलांसारखे नि:स्वार्थ प्रेम दुसरी कोणतीही व्यक्ती करू शकत नाही. तेव्हा विचार करा व आपल्यामुळे आपल्या आई-वडिलांना मान खाली घालण्याची वेळ येऊ देऊ नका..

-  संजीवनी

या आर्टिकलमध्ये आम्ही तुम्हाला सांगत आहे की ब्रेकअपमध्ये मुलगा काय करतो. जेव्हा पार्टनर्सला वाटत की आता सर्व काही संपले आहे तर तो तणावात आणि दुःखात जगतो. अशात मुली घरातच राहणे पसंत करतात आणि तिच्या अश्रुधारा काही केल्या संपत नसतात. तर मुलं काय करतात हे बघू आपण.

जर मुलगा अजूनही आपल्या एक्स-गर्ल फ़्रेंडशी प्रेम करत असेल तर तिला मिळवण्याचा प्रयत्न करतो. तिचे मन जिंकण्यासाठी काही ही करायला तयार असतो.   

स्वत:वर लक्ष देतात   

ब्रेकअप फारच दुःख देणार असत, म्हणून त्या वेळेस व्यक्तीला स्वत:ला ओळखण्याची संधी मिळते. ते आता जगाला एका वेगळ्या नजरेने बघतात आणि स्वत:ला वेळ देण्याच्या महत्त्वाला समजू लागतात.   

जेव्हा मुलगा रिलेशनमध्ये असतात तेव्हा फक्त ते आपल्या प्रेयसीकडे ओढल्या जातात. मुलीला इम्प्रेस करण्याच्या चक्करमध्ये ते आपल्या मित्रांची उपेक्षा करतात पण ब्रेकअपनंतर त्यांना परत आपले मित्र आठवतात आणि म्हणतात "तू माझा भाऊ आहे".   

सोशल मीडियावर जास्त वेळ देतात  

ही स्वत:ला बिझी ठेवण्याची एक पद्धत आहे. कारण ते आपले इमोशन कोणासोबत शेअर करत नाही, म्हणून ते भावनात्मक अर्थात सेंटी करणारे पोस्ट टाकतात ज्याने लोकांना वाटू लागते की या मित्राचा ब्रेकअप झाला आहे.  

मुलं व्यायाम करून आपल्या भावना बाहेर काढतात. ब्रेकअपनंतर मुलं जिममध्ये जातात आणि बॉडी बनवणे हे त्यांचे ध्येय असते. याने तणाव दूर होतो आणि त्यांचा स्वाभिमान परत येतो. खरं आहे ना चांगली बॉडी असेल तर दुसरी नक्कीच मिळेल.  

आपल्या चुकीका पश्चात्ताप करतात  

ती त्यांच्यावर लागू होते ज्यांचे प्रेम खरं असत किंवा आपल्या तणावाला दूर करण्याची पद्धत शोधत राहतात. ते आपल्या चुकीचा पश्चात्ताप देखील करतात.

साधारणत: जर तुमचा मोबाइल नंबर एखाद्या मुलीसाठी अनोळखी असेल, तर त्या तुमच्या मेसेजना अजिबात रिप्लाय देणार नाहीत. कारण निनावी मेसेजना रिप्लाय देणं बहुतांश मुली टाळतातच. त्यामुळे तुम्हाला तुमच्या मैत्रिणीचा नवीन नंबर मिळाला असेल, तर आधी फोनवरुन बोला, नंबर सेव्ह करायला सांगा, त्यानंतर मेसेज करा, तरच रिप्लाय मिळेल.

पण तुम्हाला तुमचे वैवाहिक जीवन सुखद ठेवायचे असेल तर कुठल्याही नियमांमध्ये अडकून राहण्याची गरज नाही आहे बलकी काही  साधारण गोष्टींकडे लक्ष्य देऊन तुम्ही तुमचे वैवाहिक जीन सुखी करू शकता.  

प्रत्येक दिवस नवीन असणे हे गरजेचे नाही : जर तुम्हाला तुमच्या नात्यात मधुरता आणायची असेल तर रोज एखादी भेटवस्तू किंवा प्रेम दर्शवण्याची गरज नसते पण नात्यात शिथिलता येऊ देऊ नका. प्रत्येक दिवसाला एक्‍साईटिंग बनवा. पार्टनरसोबत प्रत्येक दिवशी काही नवीन शेअर करा आणि त्याला हे अनुभव होऊ द्या की तो तुमच्यासाठी किती स्पेशल आहे.

पहिल्या रात्रीचा अर्थ असे नव्हे की नवीन जोडप्यांनी फक्त एकत्र झोपले पाहिजे. जर तुमच्या मनात अशे विचार येत असतील तर आम्ही तुम्हाला सांगू की प्रत्येकाच्या जीवनात सारखेच क्षण येतात. तर आता आम्ही तुमची प्रतीक्षा येथेच थांबवतो आणि तुम्हाला सांगू इच्छितो की भारतीय लग्नांमध्ये वर-वधूबरोबर पहिल्या रात्री काय काय घडत.  

1. थकवा आल्याने ते झोपून जातात  

आमच्या भारतीय समाजात लग्नात बर्‍याच विधी विधान असतात, आणि हे सर्व विधान वर-वधूच करतात. हे सर्व करता करता ते फार थकून जातात आणि आपल्या खोलीत गेल्याबरोबर ते झोपण्याची तयारी करतात. 

2. लग्नातील कपडे आणि सामानांपासून सुटका मिळवणे   

लग्नाचे कपडे फारच भारी असतात, मग ती मुलाची शेरवाणी असो की मुलीची साडी. ते दोघेही बर्‍याच वेळेपासून एवढे भारी कपडे घालून असतात. म्हणून ते जसेच आपल्या खोलीत पोहोचतात, तेव्हा ते सर्वात आधी आपले कपडे बदलतात. मुलासाठी हे सर्व सोपं असत पण मुलीला फक्त आपली साडी किंवा दागिनेच नव्हे तर जुड्यांत लागलेल्या पिना देखील काढाव्या लागतात, त्यात मुलगा तिची मदत करतो.  

3. मित्र आणि नातेवाइकांची मजाक मस्तीपासून सुटकारा  

प्रत्येक नवं वर वधूला मित्र आणि चुलतं भाऊ बहिणींचे काही मजाक सहन करावे लागतात, जसे अर्ध्या रात्री फोन येणे, घड्याळीचे अलार्म वाजणे, आणि दार आदळणे. हे सर्व पूर्ण रात्रभर चालत राहत.  

जसा जसा लग्नाचा दिवस जवळ येतो, तेव्हा दोघेही आपल्या तयारीत इतके व्यस्त असतात की त्यांना एक मेकशी बोलायला देखील वेळ मिळत नाही. म्हणून असे बघण्यात आले आहे की लग्नाच्या पहिल्या रात्री दोघेही मन मोकळेपणाने गोष्टी करतात.  

5. सोबत अंघोळ करणे  

हे काम जास्तकरून नवं वर वधू लग्नाच्या पहिल्या रात्री करतात. त्याने त्यांचा थकवा दूर होतो आणि ते एक मेकच्या अधिक जवळ येतात.  

6. वधूचे गिफ्ट उघडून बघणे   

थोडे आश्चर्याची बाब आहे पण हे तेवढंच खरं आहे की वधू आपल्या नवर्‍यासाठी बरेच गिफ्ट आणते आणि ते बघण्यासाठी ते दोघेही लग्नाची पहिली रात्र सर्व गिफ्ट उघडण्यात घालवतात.  

7. लग्नाबद्दल बोलतात  

एवढा दिवसांनंतर लग्नाच्या पहिल्या रात्री ते दोघे एकत्र असतात, आणि या मधल्या काळात त्यांनी एक मेकसोबत घालवलेले चांगल्या क्षणांची आठवण करून पूर्ण रात्र वाया घालवतात.

8. सेक्सबद्दल विचार करणे 

जे वर वधू लग्नाच्या पहिल्या रात्री कारण कुठले ही असो एक मेकच्या जवळ जाऊ शकत नाही, ते लाजत लाजत पहाट होण्याची वाढ बघतात.

क. खूप गिफ्ट्स

ख. वैवाहिक जीवनाप्रती वचनबद्धता

ग. प्रत्येक गोष्टीत तिला प्राधान्य

2. तुमच्या बायकोची अपेक्षा आहे की तुम्ही:

क. ती ऑफिसातून येण्याआधी घरातील कामं उरकणे सुरू करून द्यावे

ख. तिची वाट बघावी

ग. ही तिचीच ड्यूटी आहे, गृहीत धरावे

Love Tips

झोपण्याअगोदर प्रत्येक मुलींच्या डोक्यात हे 6 विचार सुरू असतात :  

1. झोपण्याअगोदर प्रत्येक मुलगी आपल्या पार्टनरबद्दल नक्की विचार करते. जर ती कोणासोबत रिलेशनशिपमध्ये असेल तर त्याच्याबद्दल किंवा जर ती सिंगल असेल तर आपल्या भावी जोडीदाराची कल्पना करते.  

2. झोपण्याअगोदरच तिला दुसर्‍या दिवसाची काळजी सुरू असते. अलार्म लावायचा आणि त्याला उशीजवळच ठेवायचे ज्याने त्याचा आवाज सरळ तिच्या कानात पडेल. झोपण्याअगोदरच दुसर्‍या दिवशी उठायचे, काय घालायचे, लंचमध्ये काय घेऊन जायचे आणि असल्या प्रकारच्या लहान सहन गोष्टी तिच्या मनात सुरू असतात.  

3. रात्री झोपण्याअगोदर मुली दिवसभराचे घटनाक्रमांना रिवाइंड करून विचार करतात.  

4. मुली झोपण्याअगोदर आपल्या त्या मैत्रिणीबद्दल जरूर विचार करतात, जिला ती स्वत:पेक्षा जास्त सुंदर समजते. ती रोज कॉलेजची   सर्वात स्टायलिश मुलगी आणि तिच्या ड्रेसेजबद्दल देखील झोपण्याअगोदर विचार करतात.  

5. ती त्या मुलीबद्दल विचार करते जिच्या मागे कॉलेजचे सर्व मुलं दिवाने आहेत.  

6. मुली दररोज झोपण्याअगोदर आपल्या भविष्याबद्दल विचार करतात. ज्यात लग्नानंतरचे तिचे जग आणि करियरशी निगडित गोष्टी सामील असतात.

हॉट: फ्लर्टिंग करण्यासाठी एखाद्याची स्तुती करताना हॉट हा शब्द वापरणे चुकीचे ठरेल. कॅज्युअल स्तुती करण्यात हरकत नाही ज्याचा समोरच्याने गैरसमज करू नये.

लग्न: डेटवर असल्यास किंवा फ्लर्टिंग करताना कधीही लग्नाचा विषय काढू नये. थट्टा करतानादेखील तुमची समोरच्याशी लग्न करण्याची इच्छा आहे अशी समज निर्माण होता कामा नये. लग्नाचा विषय तुमच्यात जवळ येण्याआधीच दुरी निर्माण करू शकतो.

एक्स: आपल्या नव्या मित्र किंवा मैत्रिणींसमोर एक्स प्रियकर किंवा प्रेयसीबद्दल बोलणे अयोग्य दिसेल. जर तुम्ही एक्सबद्दल काही नकारात्मक बोलाल तर समोरचा तुमचं व्यक्तिमत्त्व नकारात्मक आखेल आणि जर तुम्ही एक्सची स्तुती कराल तर तुम्ही अजून तिला किंवा त्याला विसरला नाही अशी समजूत निर्माण होईल.

अरेंज मॅरेजमध्ये आधी फोनवर गोष्टी होतात मग मुलाकडील लोक मुलीला बघण्याची इच्छा दर्शवतात. त्यानंतर मुलीच्या घरी किंवा बाहेर दोन्ही कुटुंब आपसात भेटत. सुरुवातीत दोन्ही कुटुंबातील माणसं आपसातच गोष्टी करतात. दूर दूरचे नाते शोधण्याचा प्रयत्न करतात पण थोड्यावेळाने त्यांना लक्षात येत की मुलगा आणि मुलीला एकट्यात भेटू द्यायला पाहिजे.   

घरची मंडळी या तर स्वत:च ऊठून दुसर्‍या जागेवर जातात किंवा मुलगा व मुलीला दुसरीकडे पाठवतात. दोन्ही परिस्थिती फारच असहज असते. जर तुम्ही मुलगी असाल आणि येणार्‍या काही दिवसांमध्ये तुम्हाला मुलाकडील मंडळी बघायला येणार असेल तर आतापासून त्याची तयारी सुरू करून घ्या. कारण मुलींना हे समजत नाही की गोष्टीची सुरुवात कशी करावी. अशात हे टिप्स तुम्हाला नक्कीच कामी पडतील :

1. मला तुमच्या टायचा रंग आवडला ...

सामान्य बाब आहे की या दिवसासाठी तुम्ही दोघेही चांगले कपडे परिधान कराल. पण गोष्टीची सुरुवात असे केल्याने चांगले राहील. अर्थात मुलाला हे लक्षात येईल की तुम्ही त्याला नोटिस केले आहे.   

2. वास्तवात मी थोडे नर्वस होत होती ...

समोर बसलेल्या व्यक्तीला असे म्हणण्यात काही अयोग्य नाही आहे कारण समोर बसून तो ही असाच फील करत असेल. तुमचे असे म्हणणे त्यालाही मोटिवेट करेल.

3. अच्छा मग तुम्ही दोघ भाऊ बहीण आहात. तुमची बहीण कुठल्या कॉलेजमध्ये शिकत आहे?  

मुलांना आवडत की त्याची संभावित जोडीदार त्याच्या कुटुंबाबद्दल विचारत आहे.  

4. चित्रपटांबद्दल बोलणे सर्वात सोपे  

जर तुम्हाला काही समजत नसेल तर तुम्ही त्याच्याशी चित्रपटांबद्दल बोलू शकता.  

5. बाबा म्हणत होते की तुम्ही पुढच्यावर्षी युकेला जाणार आहात...

मुलाच्या करियरबद्दल त्याच्याशी बोलणे देखील एक चांगला विकल्प आहे.  

6. जर काही समजत नसेल तर चुपचाप त्याच्या आवडीबद्दल विचारून घ्या  

बर्‍याच वेळा परिस्थिती अशी येते की समजत नाही काय बोलावे? अशात तुम्ही त्याच्या आवडी निवडीबद्दल विचारू शकता.

PTI PTI

वयोगटाच्या पुरूषांसह रिलेशन बनवण्यापेक्षा आपल्याहून वयाने मोठ्या पुरूषांकडे आकार्षित होते. पाहू अशा पुरूषांमध्ये काय गुण असतात की स्त्रिया त्यांच्याकडे अधिक आकर्षित होतात...

हाऊ टू ट्रीट वूमन

वयाने मोठ्या पुरूषांमध्ये स्त्रियांना आवडणार्याअ सवयी जसे कारचं दार उघडणे, रेस्टॉरंटमध्ये बसण्यासाठी आधी तिला ऑफर करणे, आपली गोष्ट प्रामाणिकपणे मांडणे व इतर असतात. याव्यतिरिक्त मॅच्योर पुरूषांना माहीत

असतं की डेटवर कोणत्या गोष्टी स्त्रियांना आकर्षित करू शकतात किंवा कोणत्या गोष्टी अवॉयड करायला हव्या.

स्थिर

स्त्रीपेक्षा मोठे असलेले पुरूष फिजिकली आणि मेंटली स्थिर असतात. ते उगाच बंधनं घालत नसून पजेसिवही नसतात. लहान-सहान गोष्टींकडे दुर्लक्ष करून ते माफ करण्यासाठी वेळ घेत नाही.

अशा पुरूषांच्या करियरबद्दल बघायला गेलं तर ते सेटल्ड असतात. यामुळे स्त्रिया आर्थिक दृष्टीने टेन्शन फ्री असतात. याव्यतिरिक्त त्यांना मोठ्या पदावर असलेल्या माणसांबरोबर फिरायला आवडतं. अशाने त्यांची ओळख मोठ्या मोठ्या लोकांशी होते जी तिच्या करिअरच्या दृष्टीनेदेखील फायदेशीर ठरतं.

आत्मविश्वासी

वयाने आणि मोठ्या पदावर असलेले पुरूष आपल्या लुक्स आणि स्टाइलबद्दल आत्माविश्वासी असतात. त्यांना हे ही माहीत असतं की स्त्रीशी कोणत्या विषयावर बोलण्याने ती खूश राहील. आणि मग डेटवर ते तसेच वागतात.

ठाम मताचे

रिलेशनशिप असो वा लग्न, मॅच्योर पुरूषांचा दृष्टिकोन स्पष्ट असतो की त्यांना काय करायचे आहेत. स्त्रिया कित्येक वेळी इमोशनल होऊन जातात पण अशा पुरूषांना माहीत असतं की परिस्थितीला तोंड कसं देयचं आहेत. ते स्वतः आपल्या मतावर ठाम असतात आणि स्त्रियांनाही आपलं मत पटवून देण्यात पटाईत असतात.

हे पुरूष टीनएजर्स सारखी मस्ती करू शकत नसले तरी त्यांना हे चांगलंच माहीत असतं की स्त्रियांना खूश कसं करायचं. ते असे काही गिफ्ट्स आणि सरप्राइजेस ‍देतात की कोणतीही स्त्री त्याच्यात आपोआप गुंतली जाते. 

त्यांचे गिफ्ट आयडियाज इतके क्लासी असतात की ते न आवडण्याचं तर प्रश्नच उद्भवत नाही.

सुरक्षेची भावना

जेव्हाही स्त्री स्वतः: च्या सेफ्टीबद्दल विचार करते तेव्हा ती मॅच्योर पुरूषांची निवड करते. कारण की ते फिजिकली आणि मेंटली स्ट्राँग असतात. कोणत्या परिस्थितीला कसं सामोरे जायचे याचा त्यांना अनुभवही असतो आणि

नसला तरी ते त्या परिस्थितीला आत्मविश्वासाने सामोरे जातात.

1. प्रेम प्रसंग किंवा अंतरंग संबंध

जर तुमची बायको किंवा गर्लफ्रेंड तिचे जुने प्रेम प्रसंग किंवा अंतरंग अनुभवांना तुमच्याशी शेअर करत असली तरी हे ही शक्य आहे की ती तिचे 'मजेदार अनुभव' तुमच्याशी लपवत असेल. बर्‍याच महिलांना भिती वाटते की या गोष्टींमुळे यांचे चरित्र तर उघड होणार नाही आणि बर्‍याच महिलांना असं वाटते की या प्रकारच्या गोष्टी शेअर केल्याने त्यांचे पार्टनर अधिकच असुरक्षित किंवा तुमचा हेवा तर करणार नाही ना! जास्तकरून पुरुषांना हे जाणून घ्यायचे असते की 'काय मी तिच्यापेक्षा उत्तम आहे?' आणि महिलांना हे आवडत नाही.   

2. मुलींचे ऑफ द रिकॉर्ड बोलणे बातचीत

तुम्ही मुलींच्या बंद खोलीत होणार्‍या गप्पांचे रहस्य जाणून घेऊ शकत नाही, जे की फारच गरमा गरम आणि तिखट मीठ लावून केल्या जातात. जास्तकरून महिला आपल्या मित्रांचे सीक्रेट्स सांगत नाही कारण कारण त्यांचे असे मानणे आहे की त्या व्यक्तीच्या संबंधांशी काहीही घेणे देणे नसते. म्हणून लेडीज नाइटच्या आतल्या गोष्टी फक्त मुलींपर्यंत मर्यादित असतात. सॉरी, मेंस नोट अलाउड!

3. मेक- अप किट

जर तुम्हाला असे वाटत असेल की त्या संपूर्ण दिवस कसे स्वत:ला गुड लुकिंग ठेवतात तर याचे स्पष्ट कारण आहे त्यांच्या सोबत असलेला कॉस्मेटिक बॅक अप. तिच्या मनाची इच्छा असते की तुम्ही संपूर्ण दिवस याचाच विचार करावा की तुम्ही इतक्या सुंदर कशा दिसतात? तुमच्याकडून बर्‍याच लोकांना हे माहीत नसते की ती आपल्या स्किनवर मेकअप करते. तुमची बायको किंवा गर्ल फ़्रेंड आपले एंटी-एजिंग क्रीम, अंडर आय मेक अप आणि पिंपल्सची क्रीम तुमच्यापासून लपवू शकते.   

4. आपल्या एक्स बॉयफ्रेंडचे किस्से   

तुम्हाला माहिती आहे की तुमच्या अगोदरही तिचा बॉय फ्रेंड होता. आणि आता तुम्हाला हे जाणून घ्यायचे असेल की तिच्या मनात अद्याप ही एक्स बॉयफ्रेंडबद्दल काही भावना शिल्लक उरल्या आहेत का. एका सर्व्हेनुसार आपल्या वर्तमान बॉयफ्रेंडच्या हर्ट होण्याच्या भितीने मुली त्याला आपल्या जुन्या बॉयफ्रेंडबद्दल काही सांगत नाही.

उपाय : ह्या सर्व गोष्टी तुमच्या मुलामध्ये दिसू लागल्या असतील तर समजा की तुमचे मूल चुकीच्या संगतीत आहे. नवीन वा जुन्या मित्रांचे वर्तन पाहून तो चोरी कराला शिकला आहे. त्यांच्याकडून त्याने त्यांचे अनेक दुर्गुण उचलले आहेत. त्यावर मता करण्यासाठी तुम्ही त्याच्या मित्रांवर लक्ष ठेवायला पाहिजे. मित्रांना घरी बोलवण्यासाठी त्याला सुचवले पाहिजे. ते घरी आल्यावर त्यांच्यासाठी वेळ दिला पाहिजे. त्यामुळे त्याच्या चांगल्या मित्रांमध्ये तुमच्या मुलासाठी जबाबदारी वाढेल. खराब मित्र साथ सोडून देतील किंवा ते स्वत:सुद्धा सुधारण्याचा प्रयत्न करतील. मुलांना जास्त वेळ रिकामे राहू देऊ नका. त्यांच्या रिकाम्या वेळात त्यांना काही तरी कला शिकण्याचा क्लास लावून त्यांचे मन त्यात रमवा. 

स्मोकिंग/ दारू पिणे 

लहान वयात सेक्स 

रेवा अगदी साधी मुलगी, कधीच कोणाशी जास्त न बोलणारी. शिक्षण पूर्ण करून नोकरीला लागली आणि नोकरीच्या ठिकाणी तिच्यासारखाच स्वभाव असणा-या एका तिच्या सहका-याने तिला लग्नाची मागणी घातली. एकमेकांचे स्वभाव जुळत असल्याने तिने त्याला लगेच होकार दिला मात्र तो जातीतला नसल्याने तिच्या घरच्यांनी त्यांच्या लग्नाला विरोध केला. शेवटी तिने पळून जाऊन लग्न केलं आणि आता ती दोघं सुखात नांदत आहेत. 

प्रिया अगदी हुशार आणि उच्चशिक्षित मुलगी. चांगल्या ठिकाणी नोकरी करणारी. त्यामुळे तिच्या आई-वडिलांनी तिला तिच्याच तोलामोलाचा मुलगा तिच्यासाठी शोधला. अगदी आनंदात लग्नही पार पाडलं. बघता बघता लग्नाला तीन वर्षे झाली तरी मूल होत नव्हतं म्हणून तिच्या ‘उच्चशिक्षित’ नव-याने डॉक्टरांचा सल्ला न घेता हिलाच दोष देऊन चक्क घटस्फोट घेतला. 

आजकाल प्रेमविवाहांचं प्रस्थ वाढत चाललं आहे. शंभरपैकी ९५ टक्के लग्नं ही प्रेमविवाहच असतात असं म्हटलं तरी ते वावगं ठरणार नाही. मुळात तुम्ही प्रेमविवाह करता की पारंपरिक पद्धतीने विवाह करता हा प्रश्नच मुळी उद्भवत नाही. तुमचं लग्न कितपत यशस्वी होतं हे महत्त्वाचं असतं. वर सांगितलेलं सीमाचंच उदाहरण घ्या ना! सीमाची तिच्या नव-याशी आठ ते दहा वर्षे ओळख होती मात्र एकमेकांसोबत एकत्र फिरणं किंवा मजा-मस्ती करणं हे सगळं वरवरची मजा करणं अतिशय सोपं असतं किंवा ती खूप छान वाटू शकते. मात्र जेव्हा लग्न होऊन एकमेकांसोबत राहून संसार करायची वेळ येते, कित्येक गोष्टी अ‍ॅडजेस्ट कराव्या लागतात तेव्हा कुठे लग्न या शब्दाचा अर्थ हळूहळू लक्षात यायला लागतो. लग्नाआधी केलेल्या कित्येक गोष्टी सासरी गेल्यावर बदलतात. अगदी आपल्या रोजच्या सवयीपासून ते स्वयंपाकापर्यंत कित्येक गोष्टी बदलतात. घर, घरातली माणसं, त्यांच्या सवयी, आवडी-निवडी, त्यांचे स्वभाव, त्यांच्या कलाने घेणं आदी गोष्टी अ‍ॅडजेस्ट करताना मुलीला खूप अ‍ॅडजेस्ट करावं लागतं. या अ‍ॅडजेस्टमेंटमध्ये तुमचं प्रेम कितपत टिकतं हीच खरी तुमची कसोटी असते. त्यातच तुमच्या प्रेमाचा विजय असतो. मात्र हे सगळं प्रत्येकीलाच जमतं असं नाही. चित्रपटात दाखवल्याप्रमाणे प्रेमात पडतात आणि फिरून झाल्यावर जेव्हा प्रेम निभावण्याची वेळ येते तेव्हा त्यांची अवस्था रेवासारखी होते. 

लग्न म्हणजे केवळ दोन जिवांचं नाही तर दोन कुटुंबांचं मिलन असतं. म्हणूनच प्रेमविवाह जर आंतरजातीय किंवा आंतरधर्मीय असेल तर मात्र घरचे खूप विरोध करतात. हा विरोध काळजीपोटी असला तरी लग्नानंतर तो ब-याचदा मावळलेला असतो. कदाचित मुलीच्या सासरची माणसं आपल्या मुलीशी कशी वागतात, आपल्याशी कशी वागतात त्यावरून त्यांचा विरोध मावळतो. मात्र प्रेमविवाह की ठरवून केलेला विवाह? हा वादच मुळी चुकीचा आहे. कारण अगदी ठरवून केलेल्या प्रियाचं काय झालं? ते दोघेही सुशिक्षित होते. तरीही शेवटी वेगळे झाले.

गौरांगीच्या बाबतीतही अगदी असंच झालं. गौरांगी आणि गौरव दोघेही उच्चशिक्षित होते. ठरवून केलेला त्यांचा विवाह. त्यांना मुलगी झाली. दोन-अडीच वर्षांची झाल्यावर त्यांच्यात मतभेद झाले आणि ते सगळं घटस्फोटापर्यंत आलं. त्याचा परिणाम त्या लहान मुलीवर होत होता. 

सहा महिन्यांनी त्यांना काय उपरती झाली कोणास ठाऊक पण गौरांगीने त्याच्यासोबतच राहण्याचा निर्णय घेतला. याबाबत ती म्हणते, ‘मी घरी जरा लाडाकोडात वाढलेले होते. त्यात मला काम करायची सवय नव्हती. आम्ही दोघंच राहात असलो तरी काम असायचं. मुलगी झाल्यावर एकटीने सगळा उपसा काढायचा माझ्या खूप जिवावर यायचं. घरातलं करायचं की मुलीचं करायचं असं व्हायचं. त्यात आम्ही भाड्याने राहात होतो म्हणून सगळ्याच बाबतीत अ‍ॅडजेस्ट करावं लागत होतं. 

बाई कोणी मिळत नव्हती. याची गौरवला काहीही फिकीर नव्हती. हे सगळं मला अजिबात सहन होत नव्हतं. त्यात आमची भांडणं व्हायला लागली. मारामारीपर्यंत प्रकरण गेलं. शेवटी घटस्फोटाचा निर्णय घेतला आणि आईकडे येऊन राहिले. मात्र सहा महिन्यांनंतर आम्ही परत भेटलो आणि निर्णय घ्यायची वेळ आली तेव्हा आईने मला समजावलं आणि मी त्याच्यासोबत राहण्याचा निर्णय घेतला. 

आज माझी मुलगी कॉलेजला जाते तर मुलगा दहावीला आहे. लग्नानंतर अ‍ॅडजेस्टमेंट करावी लागते हे गौरांगीला उशिराच कळलं. खरं म्हणजे ते दोघंच राहात असूनही त्यांच्यात मतभेद आणि वाद होते. शेवटी दोघांनी सावरायचं ठरवलं तेव्हा कुठे सावरलं सगळं. 

धनश्री मात्र वेगळी होती. तिने आंतरजातीयच नाही तर आंतरधर्मीय विवाह केला होता. तेही मुस्लिम कुटुंबात आणि त्यांचं एकत्र कुटुंब होतं.धनश्रीने पळून जाऊन लग्न केलं आणि सुखात संसार केला. त्याच्या घरच्यांनादेखील तिने आपलंसं केलं आहे. ती म्हणते, ‘माझा नवरा मुस्लिम असून आमचं एकत्र कुटुंब आहे. त्यामुळे मला लग्नानंतर अ‍ॅडजेस्ट करावं लागणार याची कल्पना होतीच. लग्न कसं करायचं इथपासून सुरुवात होती. पण आम्ही दोघंही ठाम होतो. सुरुवातीला स्वयंपाक बनवून मी त्याच्या घरच्यांना आपलंसं केलं. त्यामुळे सासू आणि सासरे दोघंही खुश झाले. 

घरातल्या बाकीच्या माणसांनीदेखील मला अ‍ॅडजेस्ट केलं, त्यामुळे आमचं चांगलं पटतं. आम्ही दोघंही एकमेकांचे सण-समारंभ, यात्रा सगळं काही प्रेमाने साजरं करतो. आम्हाला एक मुलगी आहे आणि तिलादेखील आम्ही दोन्ही संस्कार देण्याचा प्रयत्न करतो. पण कोणतीच गोष्ट तिच्यावर लादत नाही. तिला जे वाटतं ते तिने करावं. 

थोडक्यात काय तर तुम्ही प्रेमविवाह करा किंवा ठरवून केलेला विवाह.. तो तुम्ही कसा टिकवता यावरच त्याचं यश अवलंबून आहे. शेवटी तुम्ही किती सुशिक्षित आहात, किती श्रीमंत आहात याला अजिबात महत्त्व नाही. तुमच्या किंवा तुमच्या आई-वडिलांच्या पसंतीलादेखील महत्त्व नसतं. तुमचे विचार, तुमचा स्वभाव आणि एकमेकांच्या गुण-दोषांसकट एकमेकांना स्वीकारण्याची तयारी यावर ते लग्नाचं यश अवलंबून आहे. कोणताही माणूस हा परिपूर्ण नसतो शेवटी त्याला समजून घेणं हेच महत्त्वाचं असतं. हे तुम्हाला जमलं तर तुम्ही यशस्वी झालात म्हणून समजा!

1. आकर्षण : तारुण्यात मुला-मुलींचं एखाद्या व्यक्तीविषयी आकर्षण वाढू लागतं. ते कोणाला तरी पसंद करत असतात पण ही गोष्ट ते आपल्या पालकांकडून लपवतात. 

2. पार्टी : तारुण्यात पार्टी हा तर आता अनेकांसाठी सामान्य विषय झालाय. पण अनेक तरुण पार्टीला जात असल्याची गोष्ट कधीच आपल्या पालकांना सांगत नाहीत. 

3. कॉलेज बंक : कॉलेज बंक हा तर अनेक तरुणांसाठी नवा नाही. अनेक कॉलेज स्टुडंट कॉलेज बंक करुण मित्र-मैत्रिणींसोबत फिरायला जातात. पण ही गोष्ट त्यांच्या पालकांना कधीच कळू देत नाहीत. 

4. मोबाइलचा गैरवापर : आज खूपच कमी तरुण-तरुणी अशा मिळतील ज्यांच्याकडे मोबाइल फोन नाही. फोनवर गप्पा मारणे आणि रात्री चादरीमध्येही अनेक जण मोबाइल चॅटिंग करत असतात.

5. मित्र-मैत्रिणी : अनेक पालकांना आपल्या पाल्याचे मित्र-मैत्रिणी माहितीच नसतात. तारुण्यात अनेकांना वाईट सवयी लागतात त्या वाईट संगतीमुळे. त्यामुळे पालकांनी मुलांच्या मित्र-मैत्रिणींची माहिती ठेवणे आवश्यक आहे.

आमच्या समाजात आज देखील अरेंज मॅरेजला जास्त महत्त्व देण्यात येते. मग त्याचे मुख्य कारण काय आहे, हे जाणून घेऊ.   

1. सामाजिक रूपेण अनुकूल: कुटुंबाने शोधलेला जोडीदार तुमच्या समाज आणि समुदाय इत्यादीशी निगडित असतो. अशात तुम्हाला तुमच्या संस्कृतीत जास्त बदल करावा लागत नाही. सणावारापासून संस्कारापर्यंत तुम्हाला काही नवीन वाटत नाही, ज्यामुळे जास्त ओढाताण करावी लागत नाही.  

2. आपसी सन्मान: कुटुंबीयांनी शोधलेल्या जोडीदाराबद्दल सर्वांना नेहमी सन्मान असतो कारण कुठे ना कुठे अप्रत्यक्ष रूपेण पारिवारिक दबाव तुमच्यावर राहतो. तुम्ही दोघेही दांपत्य बंधनात अडकल्यानंतर बाकी नात्यांना तुम्ही दुर्लक्ष करू शकत नाही.  

3. पारिवारिक संबंध : अरेंज मॅरेज केल्यानंतर तुम्हाला कुठेही तोंड लपवण्याची गरज पडत नाही आणि कुठलीही सफाई देण्याची देखील गरज भासत नाही. परिवारासोबत तुमचे नाते नेहमी मधुर राहतात.  

5. नेहमी प्रतिबद्ध राहणे : अरेंज मॅरेजनंतर तुम्ही फ्री बर्ड राहत नाही. तुम्हाला ऍडजस्ट करून आपल्या जोडीदाराप्रती प्रतिबद्ध राहवे लागते. अशात परिवार देखील तुमचा साथ देतो.

७) प्रेम आहे म्हटल्यावर एकमेकांची ओढ वाटणार. पण प्रेम आहे म्हणजे शरीरसंबंध झालाच पाहिजे असं काही नाही. त्यामुळे जवळीक असली तरी त्यापुढे जाऊन शरीरानं एकत्र येण्याचं शक्यतो टाळा.

तो किती सुंदर दिसतो माझ्या नजरेत दूरवर तो अलगद कोसळतो. त्या दूरवरच्या उंचच उंच इमारती तर या पावसाच्या धुक्यात धूसर दिसताहेत. ती नारळाची झाडे पावसाची किती लडिवाळ खेळताहेत. हो, पक्षी निवार्‍याला बसलेत, पण खरं सांगू त्या पाखराचे मनदेखील माझसारखे पाऊस पाऊस झालं.

झाडं अंगोपांगी थेंब, सरी झेलत कृतकृत्य झालीत. कळ्याचं तारुण्य पावसानं अधिकच बहरलं. तो पाऊस बघा कशी तारांबळ उडवून चालला त्या तरुणींची पण तिलाही वाटतं हातातली सर्व पुस्तके दूरवर ठेवून आज या अचानक भेटलेल्या पावसाला अलगद मिठीत घ्यावं, आज तिचेही मन पाऊस पाऊस झालं.

खिडकीतून पावसाला बघणार्‍या आजीच्या डोळ्यातही मला तोच मजेदार, फजिती करणारा, लडिवाळ पाऊस दिसतो. आजही तो एका छत्रीत दोघांनी अनुभवलेला पाऊस. निमित्त त्या छत्रीचं, पण ओढ मात्र एकमेकांच्या सहवासाची. आजूबाजूला पाऊस, स्वत:ला वाचवत छत्री सावरत अनुभवलेला पाऊस, आज सुरकुतलेल्या चेहर्‍यावर आनंदाचा वर्षाव करून चालला. आज आजीचं मनही पाऊस पाऊस झालं जुन्या आठवणीत रमताना.

स्वाती कराळे 

आयुष्याचा अर्थ संपला असे समजणारे बहुतेक प्रेमभंगवीर तीन महिन्यात पुन्हा पूर्वपदावर येतात म्हणजे दुसर्‍यांदाही प्रेम करायला सिद्ध होतात असे नुकतेच एका सर्वेक्षणातून दिसून आले आहे. ब्रिटनमध्ये 18 वयोगटांवरील महिला आणि पुरूषांत हे सर्वेक्षण केले गेले. त्यात अनेकांनी पहिला प्रेमभंग खूप नवीन शिकविणारा ठरल्याचे सांगितले. काही जणांनी आपल्या ध्येयाकडे अधिक लक्ष देऊ लागल्याचे, काही जणांनी झाले ते चांगलेच झाले अशाही प्रतिक्रिया दिल्या. प्रेमभंगामुळे उद्ध्वस्त होणार्‍यांपेक्षा त्यातून सावरणार्‍यांची संख्या खूपच अधिक होती. या सर्वेक्षणातून असेही आढळले की प्रेमभंगाच्या घटना नाताळ आणि नवीन वर्षात अधिक होतात. नाताळचा ताण आणि नवीन वर्षात काही नवीन सुरू करण्याची माणसाची मनीषा यामुळे या घटना जास्त प्रमाणात घडतात. जर्नल ऑङ्ख पॉझिटिव्ह सायकॉलॉजीमध्ये हे संशोधन प्रसिद्ध झाले आहे.

नेदरलँडच्या संशोधकांनी याबाबतचे संशोधन केले आहे. त्यांनी केलेल्या सर्व्हेमध्ये असे दिसून आले आहे की दहा सेकंदांच्या चुंबनाच्या काळात 8 कोटी जीवाणूंचे आदान-प्रदान होत असते. 

ऑर्गनायझेशन फॉर अप्लाईड सायंटिफिक रिसर्चचे संशोधक रेमको कॉर्ट यांनी याबाबतची माहिती दिली ते म्हणाले, इंटिमेट किसिंगवेळी दोन व्यक्तींच्या तोंडातील जीवाणूंचेही आदान-प्रदान होत असते. त्यामुळे पती-पत्नी किंवा लिव्ह-इन जोडीदारांच्या तोंडाचा मायक्रोबॉयोटा बराचसा सारखा असतो! मनुष्याच्या शरीरात सुमारे शंभर महापद्म इतके सूक्ष्म जीव असतात. त्यांचे काम आपण खाल्लेले भोजन पचवणे आणि शरीराला आवश्यक असे संप्रेरक, पोषकतत्त्व तयार करणे तसेच आजारांना रोखणे हे असते. 

आपल्या तोंडामध्येच सातशे प्रकारच्या प्रजातींचे जीवाणू असतात! 

ND ND

WD WD

ND

ND