https://marathi.webdunia.com/budget-08-marathi Copyright webdunia.com Wed, 10 Jun 2026 00:35:09 +0530 en-us https://marathi.webdunia.com/budget-08-marathi https://marathi.webdunia.com/budget-08-marathi https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/कर्जमाफीचे-श्रेय-घेण्यासाठी-आता-स्पर्धा-108030100019_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/कर्जमाफीचे-श्रेय-घेण्यासाठी-आता-स्पर्धा-108030100019_1.htm http: शेतकर्‍यांना दिलेल्या कर्जमाफीनंतर आता या निर्णयाचे श्रेय घेण्यासाठी स्पर्धा सुरू झाली आहे. कॉंग्रेसने आपल्याला शेतकर्‍यांची किती कळवळा आहे, हे दाखवायला सुरवात केली, तर विरोधकांनी हा कॉंग्रेसचा जाहीरनामा असल्याचे म्हटले आहे.

कॉंग्रेसच्या 'भाट' खासदारांनी तर सोनियास्तुतीसाठी काहीच कसर काल बाकी ठेवली नाही. कर्जमाफीचा निर्णय होताच, काही नेते हजारो शेतकर्‍यांना घेऊन सोनियांच्या घरी गेले आणि त्यांचे आभार मानले. हा कार्यक्रम आजही सुरू होता. आज आलेले शेतकरी इतर राज्यांतील होते.

दुसरीकडे शेतकरी पुत्र, शेतकर्‍यांचा 'जाणता राजा' अशी उपाधी मिळालेल्या शरद पवार यांच्या राष्ट्रवादी कॉंग्रेसनेही या घटनेचे भांडवल करताना या निर्णयाचे श्रेय आपल्या पक्षाच्या नेत्याला दिले आहे. 'राष्ट्रवादी'ने मोठमोठ्या वर्तमापत्रात जाहिराती देऊन पवारांनी 'वचनपूर्ती' केली असे म्हटले आहे.

पवार हेच शेतकर्‍याचे कसे तारणहार आहेत, हे दाखविण्याची संधी या जाहिरातीत सोडलेली नाही. पवार कॉंग्रेस फोडून पुलोद सरकारचे मुख्यमंत्री झाले तेव्हा त्यांनीही १९७८ मध्ये कशी कर्ज माफी योजना आणली होती, याचाही उल्लेख जाहिरातीत आहहे. या जाहिरातीत सोनिया गांधी व पंतप्रधान डॉ. मनमोहन सिंग यांचेही 'विशेष आभारी' म्हणून फोटो आहेत.

दुसरीकडे शिवसेनेने मुंबईत कर्जमाफीचा निर्णय झाल्यानंतर जल्लोष केला. शिवसैनिकांनी पेढे वाटले. कारण गेल्या काही दिवसांपासून पक्षाचे कार्यकारी अध्यक्ष उद्धव ठाकरे यांनी कर्जमाफीच्या मागणीसाठी 'देता का जाता' असे आंदोलन करून अवघा महाराष्ट्र ढवळून काढला होता. आता निर्णय झाल्यानंतर तो आमच्यामुळेच झाला, याचे श्रेय घेण्यासाठी ते तरी मागे कसे राहातील. त्यामुळे राज्यभर शिवसैनिकांनी या निर्णयात शिवसेनेचा कसा 'हात' आहे, हे दाखविण्यासाठी जल्लोष केला. ]]> Sat, 01 Mar 2008 16:24:02 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:32:49 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निवडणुकीचे-बजेट-देशाला-घातक-108022900036_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निवडणुकीचे-बजेट-देशाला-घातक-108022900036_1.htm http: केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी आज संसदेत सादर केलेले बजेट पूर्णत: आगामी निवडणुका डोळ्यासमोर ठेवून केलेले आहे. मागील काही वर्षापासून देशातील शेतकरी सातत्याने आत्महत्या करत आहेत‍. त्यावर उपाय म्हणून शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करण्यात येणार असल्याची घोषणा त्यांनी केली आहे.

उच्च शिक्षण आणि राजकारणाचा अर्थमंत्री अधिकाधिक विकास करू इच्छितात असे बजेटवर नजर टाकल्यावर दिसून येते. गरीब विद्यार्थ्यांसाठी अनेक सवलती त्यांनी दिल्या आहेत. आरोग्यासाठी 15 टक्के निधीची तरतूद बजेमध्ये करण्‍यात आली आहे.

पेयजल योजनेसाठी सत्तर हजार दोनशे कोटी रूपयांची तरतूद केली आहे. जवाहरलाल राष्ट्रीय नागरी पुनर्निर्माण योजनेसाठी 31 हजार २८० कोटींची तरतूद केली आहे. भारतात एक इंडिया रहातो आणि या भारत व इंडियात मोठे भांडण असल्याचेच अर्थमंत्री विसरून गेले असावेत असे वाटते. कारण विविध सवलतींचा फायदा भारताला मिळायला हवा, अगोदरपासूनच समृद्ध असलेल्या इंडियाला नाही.

सेवा आणि नागरी पुनर्निर्माण क्षेत्रात विकास दर सर्वात जास्त असल्यामुळे भविष्‍यात भारत हा कृषीप्रधान देश राहणार नाही. आपण खाद्यान्न निर्यात करतो मग अर्थमंत्री खाद्यान्नात स्वावलंबी बनण्यासाठी आत्ता का प्रयत्न करत आहेत, हे समजत नाही.

महिलांसाठी सोळा हजार दोनशे कोटी रूपयांची तरतूद आगामी निवडणुका लक्षात घेऊन केली आहे. संपूर्ण बजेट निवडणूका डोळ्यासमोर ठेवून मांडले असून त्याचे दूरगामी परिणाम अत्यंत घातक असतील. यंदाच्या बजेटमध्ये दुचाकी आणि छोटी कार स्वस्त करून लोकांनी कर्ज काढून कार विकत घ्यावी, टीव्ही पहावा आणि कर्ज परत फेडण्याची चिंता करू नका? असे बहुधा चिदंबरम यांचे म्हणणे असावे.

एकूणच चिदंबरम यांनी निवडणुका डोळ्यांसमोर ठेवून बजेट सादर केले आहे. परंतु, जोपर्यंत विकास ग्रामीण भागातील गरीबांपर्यंत पोहचत नाही तोपर्यंत अर्थमंत्री चिदंबरम आणि जनता दिगंबर बनेल.

(लेखक श्री क्लॉथ मार्केट कॉमर्स कॉलेज, इंदूर येथे प्राचार्य आहेत)]]> Sat, 01 Mar 2008 11:31:11 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निवडणुकाछाप-अर्थसंकल्प-108022900035_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निवडणुकाछाप-अर्थसंकल्प-108022900035_1.htm http: केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी सादर केलेल्या अर्थसंकल्पावर आम आदमी चांगलाच खुश असला तरी या आर्थिक क्षेत्रातील तज्ज्ञांना मात्र, तो निवडणुका डोळ्यासमोर ठेवून तयार केलेला अर्थसंकल्प असल्याचेच वाटते आहे. अर्थात, शेतकर्‍यांसाठी सरकारने घेतलेल्या कर्जमाफीच्या निर्णयाचे सर्वांनीच स्वागत केले असले तरी त्यासाठी अर्थसंकल्पाचा मुहूर्त गाठेपर्यंत थांबण्याची काय गरज होती, असाही प्रश्न केला जात आहे. प्राप्तीकर मर्यादेत वाढ, अल्पसंख्याकांसाठी भरीव निधी, इतर योजनांसाठी तरतूद या बाबींनी समाजातील प्रत्येक वर्गाला खुष केले आहे. असाच सूर वेबदुनियाने मान्यवरांकडून घेतलेल्या प्रतिक्रियेतूनही व्यक्त झाला.

प्रा. दिलीप फडके (सदस्य, अखिल भारतीय ग्राहक पंचायत राष्ट्रीय कार्यकारिणी)- सरकारने अत्यंत आकर्षक असा अर्थसंकल्प सादर केला आहे. शेतकर्‍यांच्या कर्जमाफीचा सरकारचा निर्णय कौतुकास्पद आहे. परंतु, शेतकर्‍यांच्या कर्जमाफीसाठी सरकारने वेगळी तरतूद केली नसल्याचे यात दिसून येत आहे. तसेच अर्थमंत्र्यांनी सहाव्या वेतन आयोगाविषयी केवळ तीनच वाक्यात माहिती दिल्याने याविषयीचा संभ्रम आणखी वाढला आहे. पाचव्या वेतन आयोगानेच सरकारी तिजोरीवरचा भार वाढला आहे असे असताना, सहाव्या वेतन आयोगाने सरकारची अर्थव्यवस्थाही कोसळू शकते. सरकारने याकडे दुर्लक्ष केल्याचे दिसते.

वास्तविक हा अर्थसंकल्प लालूच दाखविणारा म्हणायला हवा. सरकारने प्रत्येक क्षेत्रात अनुदान जाहीर केले आहे. या अर्थसंकल्पावर निवडणुकींची छाप दिसून येते. वास्तविक काही दिवसांपूर्वी पंतप्रधानांनी दुसर्‍या हरित क्रांतीची गरज व्यक्त केली होती, या अर्थसंकल्पात शेतीच्या पायाभूत सुधारणांविषयी सरकार गांभीर्याने निर्णय घेईल असे वाटले होते परंतु, सरकारने याकडेही दुर्लक्ष केले आहे.

विक्रम सारडा (माजी अध्यक्ष, महाराष्ट्र चेंबर ऑफ कॉमर्स)- सर्वसामान्यांच्या वाट्याला या अर्थसंकल्पातून काहीच आले नाही, केवळ आगामी काळातील निवडणुकांना डोळ्यांपुढे ठेवून सरकारने हा अर्थसंकल्प मांडला आहे. सरकारच्या या अर्थसंकल्पाने गरीब जनतेला महागाईला तोंड द्यावे लागेल. या अर्थसंकल्पाने गरीब आणि श्रीमंतांमधील दरी वाढेल.
अजिंक्य देव (सिने अभिनेते) -निवडणुका डोळ्यांपुढे ठेवून सरकारने हे बजेट सादर केले आहे. यात शेतकर्‍यांना फायदा झाला आहे. शेतकर्‍यांविषयीची सरकारची भूमिका कौतुकास्पद आहे.

अंकुश चौधरी (सिने अभिनेते) -सरकारने अत्यंत उत्तमरीतीने हा अर्थसंकल्प सादर केला आहे. गेल्यावर्षी सरकारने चित्रपटांना सवलती जाहीर केल्यानंतर मराठी चित्रपटांकडे प्रेक्षक पुन्हा एकदा वळले आहेत. या बजेटमध्ये सरकारने शेतकरी, महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांना दिलेल्या योजना कौतुकास्पद आहेत. या अर्थसंकल्पासाठी सरकारचे जेवढे कौतुक करावे तेवढे कमीच म्हणावे लागेल.

माधुरी अशिरगडे (लेखिका) -निवडणुकींसाठी सरकारने या अर्थसंकल्पात अनेक चांगल्या तरतुदी केल्या आहेत. जर निवडणुका डोळ्यांपुढे ठेवून सरकार अशा सवलती देणार असेल तर, दरवर्षीच निवडणुका व्हाव्यात असे मला वाटते. अर्थमंत्र्यांनी अत्यंत आशादायी बजेट सादर केले आहे. शेतकर्‍यांप्रश्नी सरकारने घेतलेला निर्णय कौतुकास्पद म्हणावा लागेल. परंतु, मतदारांना लालूच दाखविण्याचा सरकारचा प्रयत्न यातून स्पष्टपणे जाणवत आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 19:49:03 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/जो-जे-वांछिल-तो-ते-लाहो-108022900019_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/जो-जे-वांछिल-तो-ते-लाहो-108022900019_1.htm http: केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी आज सादर केलेला अर्थसंकल्प म्हणजे 'जो जे वांच्छिल तो ते लाहो' असाच आहे. शेतकर्‍यांना कर्जमाफी, नोकरदारांना प्राप्तीकर मर्यादेत वाढ, मध्यमवर्गाला आपल्या घरी असाव्यात असे वाटणार्‍या वस्तूंवर सवलत, दलित, अल्पसंख्यांकाच्या कल्याणासाठी भरीव रक्कम एवढेच नव्हे तर निधी नाही म्हणून नेहमी आक्रंदन करणार्‍या ईशान्येच्या राज्यांसाठी भरघोस निधी असे 'ज्याला जे हवे त्याला ते' पद्धतीने वाटप करणारा असा हा अर्थसंकल्प आहे. त्याच्या या स्वरूपावरूनच आगामी निवडणुकांचे स्पष्ट संकेतही दिसत आहेत. त्यामुळेच विरोधकांनी रेल्वे बजेटप्रमाणे या बजेटलाही 'इलेक्शन बजेट' असे संबोधून त्यावर टीका केली आहे. अर्थात, अशी टीका होत असली तरी 'आम आदमी' मात्र या सार्‍या सवलतींमुळे जाम खुश झाला आहे.

चार कोटी शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करताना काही शेतकर्‍यांच्या कर्जात सवलत दिली आहे. नोकरदार वर्गाला खुष कराताना अर्थमंत्र्यांनी दीड लाखापर्यंत प्राप्तीकर माफ केला आहे. शिवाय प्राप्तीकराचा स्लॅब बदलताना दीड ते तीन लाखापर्यंत दहा टक्के कर लावण्यात येणार आहे. महिलांचे १ लाख ८० हजार तर ज्येष्ठ नागरिकांचे २.२५ हजारापर्यंतचे उत्पन्न करमाफ आहे.

त्याचवेळी चिदंबरम यांनी उद्योग जगताला प्राप्तीकरात कोणताही सवलत दिलेली नाही. पण उत्पादन शुल्क व आयात शुल्कात सवलत देऊन त्यांच्या चेहर्‍यावर हास्य उमटेल याची काळजी घेतली आहे. याशिवाय भारत निर्माण योजना, राष्ट्रीय रोजगार हमी योजना, राष्ट्रीय आरोग्य विमा योजना, ग्रामीण आरोग्य मिशन व अल्पसंख्याकांच्या कल्याणकारी योजनांसाठी मुक्त हस्ते निधी दिला आहे.

अल्पसंख्याकांना अनेक बाबतीत दिलासा दिला आहे. त्यांच्या कल्याणासाठीच्या सर्व योजनांचा निधी वाढवला असून अल्पसंख्याक बहूल ९० जिल्ह्यात विविध योजना सुरू करण्यात येणार आहे.

आर्थिक घडामोडींची मंद झालेली नाडी गतिमान करण्यासाठी अनेक वस्तूंमधील कस्टम ड्यूटी व उत्पादन शुल्क दरात कपात केली आहे. पण रूपया मजबूत झाल्याने कस्टम ड्यूटी दहा टक्क्यांपेक्षा खाली आणणे त्यांना शक्य झाले नाही.

पोलाद व अल्युमिनियमला स्वस्त करण्यासाठी त्यांच्या स्क्रॅपवरील शुल्क काढून टाकले आहे. परदेशातून प्रकल्प आणल्यास त्यावरील शुल्क कमी केले आहे. याशिवाय लहान कार, दुचाकी व तिचाकी वाहने शिवाय बस व त्यांच्या चेसीजवरील उत्पादन शुल्क कमी केले आहे. उत्पादन क्षेत्रासाठी उत्पादन शुल्कातील मुख्य सेनवेट दर १६ वरून १४ पर्यंत आणण्याची तरतूद केली आहे.

बजेटमध्ये कागद, पेपर बोर्ड, लेखन मुद्रण व पॅकेजिंग पेपरवरील उत्पादन शुल्क कमी केले आहे. कम्पोस्टिंग मशीन, वायरलेस डाटा कार्ड, डबाबंद नारळाचे पाणी, चहा व कॉफीची मिश्रणे, कुरमुरे यावरील उत्पादन शुल्क काढून टाकण्यात आले आहे.

जीवन रक्षक व एडसवरील औषधांवरील उत्पादन शुल्क कमी करण्यात आले आहे. घाऊक सिमेंट व पॅकबंद सिमेंटवरील उत्पादन शुल्क सारखे करण्यात आले आहे. जल शुद्धीकरण यंत्र व मोठ्या क्षमतेचे रेफ्रिजरेशन यंत्र स्वस्त होणार आहेत.

चिदंबरम यांनी युलिप योजनेतील चार नव्या सेवांना सेवाकराच्या जाळ्यात ओढले आहे. शेअर्सच्या खरेदी विक्रीप्रमाणे आता कमोडिटी एक्स्चेंजमध्ये होणार्‍या खरेदी विक्रीवरही कर लावण्यात येणार आहे. याशिवाय केंद्रीय विक्री कर आता एक ऐवजी दोन टक्के करण्यात आला आहे.

अर्थमंत्र्यांनी सामान्य व्यक्तीला केंद्रबिंदू मानून अनेक कल्याणकारी योजनांना निधी पुरवला आहे. अनुसूचित जाती, जनतजातींच्या कल्याणासाठी चार हजार कोटींच्या योजनांची घोषणा त्यांनी केली. अल्पसंख्याक मंत्रालयाचे बजेट दुपटीने वाढवून ते हजार कोटींपर्यंत नेले आहे. अल्पसंख्याक बहूल ९० जिल्ह्यात ५४० कोटींच्या नव्या योजना सुरू करण्यात येणार आहेत. सच्चर समितीच्या शिफारसीनुसार निमलष्करी दलांत अल्पसंख्याकांची संख्या वाढविण्यात येणार असल्याचे जाहीर केले आहे.

निवडणूका लक्षात ठेवून गरीब, अपंग, महिला, ज्येष्ठ नागरिक या सगळ्यांसाठी काही ना काही दिले आहे. सामान्य माणसासाठीच्या विमा योजनेसाठी एक हजार कोटीची तरतूद करण्यात आली आहे. इंदिरा गाधी वृद्धावस्था पेन्शन योजनेसाठी ३४४३ कोटी रूपये व सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेत अन्नधान्यावरील सबसिडीसाठी ३२ हजार कोटी रूपयांची तरतूद केली आहे.

ज्येष्ठ नागरिकांसाठी राष्ट्रीय कार्यक्रम सुरू करण्याबरोबरच ५९६ ग्रामीण जिल्ह्यात राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी योजना सुरू करण्यात येणार आहे. असंघटित क्षेत्रातील दारिद्र्य रेषेखालील कामगाराना राष्ट्रीय आरोग्य विमा योजनेचे संरक्षण दिले आहे.

शिक्षण क्षेत्रासाठीची तरदूत वीस टक्क्यांनी वाढवली असून हा निधी आता ३४ हजार ४०० कोटींपर्यंत गेला आहे. सर्वशिक्षा अभियानासाठी १३ हाजर १०० कोटी रूपये तर माध्यंदिन भोजन योजनेसाठी आठ हजार कोटींची तरतूद करण्यात आली आहे. ]]> Fri, 29 Feb 2008 19:18:26 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/राजधानीच्या-सुरक्षिततेसाठी-1581-90-कोटी-108022900034_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/राजधानीच्या-सुरक्षिततेसाठी-1581-90-कोटी-108022900034_1.htm http: देशाची राजधानी अर्थात दिल्लीच्या सुरक्षिततेसाठी अर्थमंत्र्यांनी बजेटमध्ये 1581.90 कोटी रुपयांची तरतूद केली आहे. यात दिल्ली पोलिसांना
पुढील आर्थिक वर्षात आणखी 156.33 कोटी रुपये मिळणार आहेत.

एकीकडे अर्थमंत्र्यांनी सूरक्षादलांसाठी वाढीव अनुदानाची घोषणा केली असली तरी, सूरक्षादलातील जवानासाठीच्या घरकूल योजनेचे अनुदान
त्यांनी 30 करोड रुपयांवरून चक्क 10 करोड रुपयांवर आणले आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 19:14:43 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटविषयी-काय-वाटते-108022900011_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटविषयी-काय-वाटते-108022900011_1.htm http: केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी शुक्रवारी 2008-2009 साठीचे बजेट संसदेत सादर केले. प्रत्येकाला काही ना काही या बजेटमध्ये आहे. पण हे बजेट सर्वांना खुष करणारे आहे की निवडणूक डोळ्यासमोर ठेवून तयार केले गेले आहे? बजेटमधील तरतुदींनी आपण समाधानी आहात का? की यात अजून काही हवे होते? विशिष्ट कोणाला यात झुकते माप दिले गेले आहे की कुणाला डावलले आहे? तुम्हाला काय वाटते? मनमोकळेपणाने येथे लिहा. ]]> Fri, 29 Feb 2008 18:52:23 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/शिक्षणासाठी-20-टक्के-अधिक-तरतूद-108022900033_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/शिक्षणासाठी-20-टक्के-अधिक-तरतूद-108022900033_1.htm http: देशातील पायाभूत सुविधांचा विकास करायचा असेल तर आधी देशात शिक्षणाचा योग्य प्रसार आणि प्रचार होणे गरजेचे असल्याचे सांगतानाच
यावर्षी अर्थमंत्र्यांनी, अर्थसंकल्पात शिक्षण क्षेत्रासाठी 20 टक्के अधिक तरतूद जाहीर केली आहे.

अंगणवाडीच्या कर्मचार्‍यांच्या मानधनात वाढ करण्यात आल्याच्या घोषणेनंतर अर्थमंत्र्यांनी शिक्षणासाठीचे अतिरिक्त पॅकेज जाहीर केले. यात सर्वशिक्षा अभियानासाठी 13 हजार 100 कोटी, तर शाळेतील विद्यार्थ्यांच्या दुपारच्या जेवणासाठी अर्थात 'मिड डे मिल' या योजनेसाठी 8 हजार कोटी रुपयांची तरतूद केली आहे.

माध्यमिक शिक्षणासाठी अर्थमंत्र्यांनी 4 हजार 554 कोटी रुपयांचे अनुदान जाहीर केले आहे.सर्वशिक्षा अभियाना अंतर्गत देशातील शिक्षणाचा विकास करण्यात येणार असल्याचे ते म्हणाले.]]> Fri, 29 Feb 2008 18:34:41 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटने-केली-मध्यमवर्गाची-चंगळ-108022900031_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटने-केली-मध्यमवर्गाची-चंगळ-108022900031_1.htm http: अर्थमंत्र्यांनी प्रत्येक वर्गाला खुष करण्याचा प्रयत्न या बजेटमधून केला आहे. अगदी मध्यमवर्गीयांनाही त्यांना गरजेच्या वाटत असलेल्या वस्तूही अर्थमंत्र्यांनी स्वस्त करून दिल्या आहेत. त्यामुळे कार, दुचाकी, सेट टॉप बॉक्स आदी वस्तू स्वस्त झाल्या आहेत. मात्र आता सिगरेटचा धूर महागडा ठरणार आहे आणि मोबाईल हॅँडसेटच्या क्रेझलाही त्याच्या वाढत्या दरामुळे थोडा आळा घालावा लागेल.

अर्थमंत्र्यांनी कारच्या किमती स्वस्त करून मध्यमवर्गीयांना कार विकत घेण्यास प्रवृत्त केले आहे. त्यामुळे अर्थात त्याचा प्राप्तीकरही वाचू शकतो. एकीकडे नोकरदार किंवा शहरी मध्यमवर्गाची ही काळजी वहात असताना खेड्यातील शेतकरी वर्गासाठीही अर्थमंत्र्यांनी खते स्वस्तात उपलब्ध करून देऊन चांगली भेट दिली आहे. शिवाय क्रूड ऑईल व अरिफाईन्ड सल्फरवरील कस्टम ड्यूटीही कमी केली आहे.

कोंबड्या व इतर जनावरांसाठीचे अन्नही स्वस्त झाले आहे. कारण त्याच्यावरची कस्टम ड्यूटी कमी केली आहे. त्याचवेळी आरोग्याची काळजी वाहताना सहा विशिष्ट औषधांवरील आणि घाऊक औषधांवरील कस्टम ड्यूटी कमी केली आहे. ड्रग फॉम्युलेशन्सवरील अबकारी कर आठ टक्क्याने म्हणजे जवळपास निम्म्याने कमी केला आहे. एड्सवरील औषधांनाही सवलत दिली आहे. ]]> Fri, 29 Feb 2008 18:25:15 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आता-दीड-लाखापर्यंत-प्राप्तीकर-माफ-108022900016_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आता-दीड-लाखापर्यंत-प्राप्तीकर-माफ-108022900016_1.htm http: अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी प्राप्तीकराची मर्यादा वाढवून नोकरदार वर्गांची मने जिंकली. त्याचबरोबर महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ही मर्यादा बर्‍याच मोठ्या प्रमाणात वाढविल्याने हा वर्ग तर चिदंबरम यांच्यावर जाम खूष झाला आहे.

यापूर्वी एक लाख दहा हजार उत्पन्नापर्यंत कर माफ होता. अर्थमंत्र्यांनी ही मर्यादा आता दीड लाखापर्यंत नेली आहे. महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांना अनुक्रमे एक लाख ८० हजार व सव्वा दोन लाख उत्पन्नापर्यंत कर भरावा लागणार नाही.

प्राप्तीकराची मर्यादा वाढविल्याने प्रत्येक करदात्याला कमीत कमी चार हजार रूपयांचा दिलासा मिळाला आहे. प्राप्तीकराची मर्यादा वाढवितानाच त्याच्या स्लॅबमध्येही बदल केला आहे. त्यानुसार आता दीड लाख उत्पन्नापर्यंत कोणताही कर लागणार नाही. दीड लाख ते तीन लाखापर्यंत उत्पन्न असलेल्यांना दहा टक्के प्राप्तीकर द्यावा लागेल. तीन लाख ते पाच लाखापर्यंत उत्पन्न असणार्‍यांना वीस टक्के प्राप्तीकर द्यावा लागेल. पाच लाखाहून अधिक उत्पन्न असलेल्यांना तीस टक्के कर भरावा लागेल.

आपल्या आई-वडिलांसाठी आरोग्य विम्याचा प्रीमीयम देत असल्यास त्यांना कलम ८० जी अंतर्गत पंधराशे रूपयांपर्यंत वार्षिक कर सवलत मिळू शकते. ज्येष्ठ नागरिक बचत योजना २००४ व पोस्ट ऑफिस बचत योजनेला ८० जी अंतर्गत असेल. प्राप्तीकरावर दोन टक्के शिक्षण अधिभार लावला जाईल.

याचा अर्थ एखाद्याचे उत्पन्न वर्षाला दहा लाख असेल. तर त्याला २ लाख ५ हजाराचा कर भरावा लागेल. यापूर्वीच्या कररचनेनुसार त्याला २ लाख ४९ हजार रूपये भरावे लागले असते. महिलांचा विचार केला, तर याच उत्पन्नासाठी त्यांना दोन लाख दोन हजाराचा कर नव्या रचनेनुसार भरावा लागेल. पण याआधी तो २ लाख ४५ हजारांपर्यंत भरावा लागला असता. त्याचवेळी ज्येष्ठ नागरिकांना आता २ लाख ३६ हजारांऐवजी १ लाख ९७ हजार ५०० रूपये एवढाच कर भरावा लागेल. ज्याचे उत्पन्न दीड लाख असेल त्याला चार हजार रूपये कर भरावा लागेल. ]]> Fri, 29 Feb 2008 18:11:13 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निमलष्करी-दलासाठी-12-हजार-कोटी-108022900029_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निमलष्करी-दलासाठी-12-हजार-कोटी-108022900029_1.htm http: देशाअंतर्गत सुरक्षाव्यवस्थेची जबाबदारी अत्यंत चोख पार पाडणार्‍या निमलष्करी दलाच्या सात विभागांसाठीही अर्थमंत्र्यांनी अर्थसंकल्पात भरघोस
तरतूद केली आहे. अर्थमंत्र्यांनी या दलांसाठी 11 हजार 920.77 कोटी रुपयांचे अनुदान मंजूर केले आहे.

याशिवाय जवानांच्या घरकूल योजनेसाठी 70 कोटी रुपयेही मंजूर करण्यात आले आहेत. यात निमलष्करी दलाच्या सीआरपीएफ, बीएसएफ, सीआयएसएफ, आयटीबीपी, एसएसबी, एसएनजीसी आदी विभागांचा समावेश आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 18:08:37 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/हा-शेतकर्‍यांच्या-एकजूटीचा-विजय-शिवसेना-108022900028_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/हा-शेतकर्‍यांच्या-एकजूटीचा-विजय-शिवसेना-108022900028_1.htm http: केंद्र सरकारने यापूर्वीच शेतक्यांचे कर्ज माफ करायला हवे होते, सरकारने जर हा निर्णय आधी घेतला असता तर, अनेक शेतकर्‍यांचे प्राण वाचले
असते, असे सांगत उशीरा का होईना सरकारला सद्बुद्धी आल्याची प्रतिक्रिया शिवसेनेचे कार्याध्यक्ष उद्धव ठाकरे यांनी व्यक्त केली आहे.

शेतकर्‍यांच्या कर्ज माफीचा सरकारने घेतलेला निर्णय हा शेतकर्‍यांच्या एकजूटीचा विजय असल्याचेही ते म्हणाले.सरकाररने अल्पभूधारक शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ केले असले तरी खाजगी संस्थांकडून कर्ज घेणार्‍या शेतकर्‍यांवर अजूनही टांगती तलवार असल्याची खंत ठाकरे यांनी व्यक्त केली आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 17:41:55 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आयटी-उद्योगांनी-केले-बजेटचे-स्वागत-108022900027_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आयटी-उद्योगांनी-केले-बजेटचे-स्वागत-108022900027_1.htm http: माहिती व तंत्रज्ञान क्षेत्रासाठी (आयटी) सातत्याने होणारी वाढ पाहून या क्षेत्रासाठी आगामी वर्षांत जवळपास १ हजार ६८० कोटी रूपये देण्यात आले आहेत. त्यामुळे आयटी क्षेत्रात याची सकारात्मक प्रतिक्रिया उमटली आहे.

ग्रामीण भागात एक लाख ब्रॉडबॅंड इंटरनेट आधारीत सेवा केंद्रांची स्थापना करण्यासाठी एक योजना सुरू करण्यात येणार असून केंद्राच्या सहाय्याने राज्यव्यापी नेटवर्कचीही (स्वान) स्थापना करण्यात येणार आहे. याचे सर्व आयटी उद्योगांनी स्वागत केले आहे. या उद्योगातील मान्यवरांच्या प्रतिक्रिया अशाः

पंकज जैन (अध्यक्ष व सीओओ वेबदुनिया.कॉम)- एक लाख इंटरनेट एनेबल्ड कॉमस सर्व्हिस सेंटर्स आणि राज्यव्यापी नेटवर्क (स्वान) माहिती आणि तंत्रज्ञान क्षेत्र सामान्यांपर्यंत पोहोचविण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतील. पण तरीही तंत्रज्ञानापासून दूर राहिलेल्या एक अब्ज लोकांच्या तुलनेत हा आकडा खूपच कमी आहे. त्यामुळे जास्तीत जास्त लोकांपर्यंत 'आयटी' पोहोचविण्यासाठी दरवर्षी हा आकडा किमान पाचपट असावा अशी अपेक्षा पंकज जैन यांनी व्यक्त केली.

प्रदीप गुहा ( अध्यक्ष- सायबर मीडीया)- ज्ञानाधारीत समाजाची निर्मिती करण्यासाठी सरकारने योजलेले उपाय स्वागतार्ह आहेत. त्या दृष्टिकोनातून घेतलेले निर्णय जसे तीन नव्या आयआयटी, संशोधनासाठी शिष्यवृत्ती, विद्यापीठे जोडण्यासाठी नॅशनल नॉलेज नेटवर्क उभारणे, या बाबी नक्कीच स्वागत करण्यासारख्या आहेत.

कपिल देव ( काऊंटी मॅनेजर, आयडीसी इंडिया)- शिक्षण आणि आरोग्य क्षेत्राला अधिकाधिक निधी देणे आणि नव्या राष्ट्रीय कौशल्य विकास कार्यक्रमाची सुरवात यांच्या माध्यमातून देशाच्या विकासात हातभार लावणार्‍या ज्ञानाधारीत उद्योगांसाठी एक सकारात्मक संदेश दिला गेला आहे.

असोक के. लाहा ( व्यवस्थापकीय संचालक आणि मुक्य गुणवत्ता अधिकारी, इंटरल आयटी, नॉयडा)- अर्थमंत्र्यांनी राष्ट्रीय कौशल्य विकास कार्यक्रम सुरू करण्याचे संकेत देऊन हा प्रकल्प आपल्या हातात घेतला आहे. या कार्यात त्यांना साथ देण्यासाठी ज्ञानाधारीत उद्योग कटिबद्ध आहेत.
]]> Fri, 29 Feb 2008 17:28:57 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटमधून-फुंकला-निवडणुकीचा-बिगूल-108022900026_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटमधून-फुंकला-निवडणुकीचा-बिगूल-108022900026_1.htm http: सगळ्यांना खुष करणारे बजेट सादर करून संयुक्त पुरोगामी लोकशाही आघाडी सरकारने आगामी निवडणुकांचा बिगुल फुंकला आहे, की काय असे वाटू लागले आहे. कारण शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करणे, नोकरदार, मध्यमवर्गाला खूष करण्यासाठी प्राप्तीकर मर्यादेत केलेली वाढ आणि कॉर्पोरेट जगतावर कुठल्याही नव्या कराचा भार न टाकल्याने त्यांना खूष ठेवण्याचा केलेला प्रयत्न पाहता, ही आगामी निवडणुकांची तयारी स्पष्टपणे दिसून येते आहे. या निवडणुका ऑक्टोबर किंवा नोव्हेंबरमध्येच उरकण्यात येतील की काय असे चित्र आहे.

शेतकर्‍यांच्या कर्जमाफी योजनेची अंमलबजावणी जूनअखेर पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट आहे. याचा अर्थ निवडणुका फार लांब नाहीत, असेच राजकीय पक्षांचे म्हणणे आहे. अगदी युपीए सरकारला पाठींबा देणार्‍या आणि विरोध करणार्‍या दोन्ही बाजूच्या पक्षांचेही हेच मत आहे.

या बजेटच्या माध्यमातून सरकारने निवडणुकांची तारीख जाहीर करणे तेवढे बाकी ठेवले आहे. बाकी सर्व काही जाहीर केले आहे, अशी प्रतिक्रिया भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाचे नेते गुरूदास दासगु्प्ता यांनी व्यक्त केली.

बजेट म्हणजे निवडणुकीचा जाहीरनामा असल्याचे सांगून भाजपचे उपाध्यक्ष मुख्तार अब्बास नक्वी यांनी सांगितले, की हे बजेट म्हणजे निवडणुका लवकर होणार हे स्पष्ट करणारे आहे. मध्यावधी निवडणुकांची द्वाही फिरवणारे हे बजेट आहे.
प्रख्यात उद्योगपती राहूल बजाज यांनी याच सूरात सूर मिसळला. त्यांच्याही मते हे बजेट निवडणुका लवकर होणार याचे संकेत देणारे आहे.

संसदेच्या सेंट्रल हॉलमध्येही कॉंग्रेसचे खासदार याच विषयावर चर्चा करत होते. लवकरच निवडणुका होतील त्यामुळे लढाईसाठी तयार रहा, असा इशाराही हसत हसत आपल्या विरोधी पक्षातील सहकार्‍यांना देत होते.

भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाचे खासदार डी. राजा यांना मात्र निवडणुका लवकर होणार नाहीत, असे वाटते. बजेटमध्ये अनेक मुद्यांच्या संदर्भात अल्पकालीन दृष्टिकोन ठेवला असल्याचे त्यांनी ान्य केले.

दस्तुरखुद्द अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी निवडणुका डोळ्यासमोर ठेवून बजेट मांडल्याचे नाकारले. भारतात दरवर्षी निवडणुका होतात. त्यामुळे कोणत्याही बजेटला 'इलेक्शन बजेट' म्हणता येईल, असे ते म्हणाले. एखाद्याकडे बजेटबद्दल सांगण्यासारखे काहीही नसेल तर तो त्याला इलेक्शन बजेट असे संबोधतो, असा टोलाही त्यांनी लगावला. ]]> Fri, 29 Feb 2008 17:06:24 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थमंत्र्यांचे-काव्य-108022900025_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थमंत्र्यांचे-काव्य-108022900025_1.htm http: अर्थमंत्री पी चिदंबरम यांनी अगदी नेहमी प्रमाणे प्रसिद्ध तामीळ संत तिरुवल्लुर यांच्या काव्यपंक्तींनी आपल्या अर्थसंकल्प वाचनाचा शेवट केला.तामीळ भाषेतील काही काव्यपंक्तीही त्यांनी यावेळी संसदेत सादर केल्या.

अर्थसंकल्प सादर केल्यानंतर शेवटी चिदंबरम म्हणाले की, साधारण दोन हजार वर्षांपूर्वी महान संत तिरुवल्लुर यांनी चांगल्या प्रशानाविषयीची व्याख्या केली होती, याच ओळी मी आज पुन्हा एकदा आपल्यापुढे सादर करत आहे.

'उदारीकरण हे चांगले शासन समजले जाते तसेच, तळागाळातील लोकांविषयची सहानुभूती हे उत्कृष्ट प्रशासन मानले जाते.' हा विचार घेऊन चालल्यास आपण योग्य प्रशासन करू शकू असा सल्लाही त्यांनी आपल्या सहकारी मंत्र्यांना दिला. ]]> Fri, 29 Feb 2008 16:49:59 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/राजीव-गांधी-पेयजल-योजनेसाठी-7300-कोटी-108022900024_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/राजीव-गांधी-पेयजल-योजनेसाठी-7300-कोटी-108022900024_1.htm http: अर्थमंत्री पी.चिदंबमरम यांनी आज वर्ष 2008-09 साठी सादर केलेल्या बजेटमध्ये राजीव गांधी पेयजल योजनेसाठी मागील वर्षा इतकाच म्हणजे सात हजार तीनशे कोटीचा निधी उपलब्ध करून दिला आहे. या योजनेसाठी 2006-07 मध्ये साडे सहा हजार कोटीचा निधी दिला होता.

राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार योजनेअंतर्गत दिला जाणारा रोजगार कायदेशीर करण्यासाठी अधिक निधी उपलब्ध करून देण्याचा प्रयत्न केला जाईल. तसेच, देशातील एकूण 596 ग्रामीण जिल्ह्यात राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार योजना लागू करण्यात येईल. या योजनेसाठी सुरवातीला सोळा हजार कोटी रूपयांचा निधी उपलब्ध करून दिला जाईल, असे केंद्रीय अर्थमंत्री पी: चिदंमबरम यांनी आपल्या भाषणात म्हटले आहे.

जवाहरलाल नेहरू राष्ट्रीय नागरी पुनर्निर्माण योजनेसाठी वर्ष 2008-09 मध्ये 6866 कोटीची तरतूद केली असून या योजनेसाठी मागील वर्षी वर्षी 5482 कोटी रूपयांचा निधी देण्‍यात आला होता. बजेटमध्ये संपूर्ण स्वच्छता अभियानासाठी 1200 कोटीची तरतूद करण्यात आली आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 16:46:12 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/माहिती-तंत्रज्ञान-क्षेत्रासाठी-१६८०-कोटी-108022900023_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/माहिती-तंत्रज्ञान-क्षेत्रासाठी-१६८०-कोटी-108022900023_1.htm http: माहिती व तंत्रज्ञान क्षेत्रासाठी (आयटी) सातत्याने होणारी वाढ पाहून या क्षेत्रासाठी आगामी वर्षांत जवळपास १ हजार ६८० कोटी रूपये देण्यात आले आहेत.

सरकारच्या दूरदर्शीपणामुळे आयटी क्षेत्राचा विकास वेगवान व सातत्य राखून होत असल्याचे सांगायवयास अर्थमंत्री विसरले नाहीत. ते म्हणाले, की ग्रामीण भागात एक लाख ब्रॉडबॅंड इंटरनेट आधारीत सेवा केंद्रांची स्थापना करण्यासाठी एक योजना सुरू करण्यात येणार असून केंद्राच्या सहाय्याने राज्यव्यापी नेटवर्कचीही (स्वान) स्थापना करण्यात येणार आहे. राज्य सांख्यिकी केंद्रांसाठी एका नव्या योजनेला मंजूरी देण्यात आली आहे. सेवा केंद्रांसाठी ७५ कोटी रूपये, स्वानसाठी ४५० कोटी रूपये व राज्यव्यापी केंद्रांसाठी २७५ कोटी रूपये खर्च करण्याचा प्रस्ताव आहे. ]]> Fri, 29 Feb 2008 16:36:13 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अल्पसंख्यांकासाठी-एक-हजार-कोटी-108022900022_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अल्पसंख्यांकासाठी-एक-हजार-कोटी-108022900022_1.htm http: आगामी निवडणुका डोळ्यासमोर ठेवून केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदम्बरम यांनी आज वर्ष 2008-09 साठी सादर केलेल्या बजेटमध्ये अल्पसंख्याकांना आधुनिक शिक्षण आणि विकासासाठी एक हजार कोटी रूपयांची तरतूद अर्थसंकल्पात केली आहे.

अल्पसंख्यांकासाठी केलेल्या या घोषणेचे मुस्लिम समुदायाने स्वागत केले असून निमलष्करी दलात नवीन सैन्य भरती करण्याच्या निर्णयालाही त्यांनी चांगले म्हटले आहे.

सरकारने अल्पसंख्यांकांच्या विकासासाठी 500 कोटीवरून एक हजार कोटीपर्यंत रक्कम वाढविल्यामुळे आपल्याला आनंद झाला आहे. पण या पैशाचा योग्य उपयोग झाला पाहिजे, अशी चिंता मौलाना महमूद दर्याबादी यांनी व्यक्त केली आहे.

मदरश्यातील विद्यार्थ्यांना आधुनिक शिक्षण मिळावे म्हणून सरकारने आर्थिक मदतीचे आश्वासन दिले आहे. परंतु, मदरश्याच्या विकासासाठी कोणत्याही प्रकारची तरतूद नाही. देशात अनेक धार्मिक शाळा असून त्यांना जनतेकडून भरघोस मदत केली जाते. त्या शाळांना सरकारी पैशाची गरज नाही. मदरश्यातील आधुनिक शिक्षणासाठी सरकारने उचललेले पाऊल योग्य असल्याचे रजा अकादमीच्या प्रवक्त्याने म्हटले आहे.

यंदाच्या बजेटमध्ये अल्पसंख्यांकांना आधुनिक शिक्षण आणि विकासासाठी आर्थिक मदत करणे म्हणजे सच्चर समीतीने आपल्या अहवालात नमूद केलेल्या शिफारशी लागू करण्यासाठी उचललेले एक महत्त्वपूर्ण पाऊल होय असे कॉंग्रेसचे माज‍ी आमदार आरीफ नसीम खान यांनी म्हटले आहे.

अल्पसंख्यांकाच्या विकासासाठी केलेली घोषणा केवळ कागदोपत्री न राहता तीची योग्य प्रकारे अंमलबजावणी झाली पाहिजे. अन्यथा केवळ आगामी निवडणुका डोळ्यासमोर ठेवून केलेली घोषणा ही घोषणाच राहीली नाही पाहिजे, अशी प्रतिक्रिया लेखक डॉ. दाऊद काश्मिरी यांनी व्यक्त केली आहे. ]]> Fri, 29 Feb 2008 16:12:36 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/भारताचे-अब्जावधीचे-लष्कर-108022900020_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/भारताचे-अब्जावधीचे-लष्कर-108022900020_1.htm http: देशाच्या इतिहासात प्रथमच लष्करासाठीच्या अनुदानाने एक अब्जचा टप्पा गाठला आहे. गेल्या काही दिवसांपासून सरकारचे संरक्षण क्षेत्राकडे दुर्लक्ष होत असल्याचे आरोप संरक्षण तज्ज्ञांकडून होत असतानाच यावर्षीच्या अर्थसंकल्पात संरक्षणासाठी भरघोस तरतूद करत अर्थमंत्र्यांनी सरकारचे संरक्षणा बाबतचे गांभीर्य दाखवून दिले आहे.

सैनिकांना योग्य मानधन मिळत नसल्याने भारतीय सैन्यातील सैनिक खाजगी क्षेत्राकडे वळत असल्याच्या लष्करप्रमुख अध्यक्ष दीपक कपूर यांच्या वक्तव्याची गंभीर दखल घेत आगामी काळात सैन्याच्या आधुनिकीकरणासाठी अर्थमंत्र्यांनी अर्थसंकल्पात 48 हजार कोटी रुपयांची तरतूद केली आहे.

देशाच्या इतिहासात प्रथमच संरक्षणासाठी एवढी मोठी तरतूद करण्यात आली आहे. सैन्याचे आधुनिकीकरण, शस्त्रास्त्र खरेदीसाठी हे पैसे खर्च
करण्यात येणार आहेत.

यावर्षीच्या अर्थमंत्र्यांच्या घोषणेनंतरच संरक्षण बजेटने एक लाख कोटीचा आकडा गाठला आहे. संरक्षण मंत्री ए के एँटनी यांनी अर्थमंत्र्यांच्या या
घोषणेचे स्वागत केले आहे. अर्थमंत्र्यांनी या अर्थसंकल्पात थलसेनेसाठी 36 हजार 270, नौदलासाठी 7421 कोटी, तर वायूसेनेसाठी 10855 कोटी
रुपयांची तरतूद करण्यात आली आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 16:06:42 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अंगणवाडीत-आनंदी-आनंद-गडे-108022900021_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अंगणवाडीत-आनंदी-आनंद-गडे-108022900021_1.htm http: गेल्या काही वर्षांपासून अंगणवाडी कर्मचार्‍यांच्या मानधनात वाढ करण्याची मागणी अर्थमंत्र्यांनी या अर्थसंकल्पात मान्य केली आहे. या अंतर्गत
अंगणवाडी कर्मचाऱ्यांना आता दरमहा 1500 रुपये मानधन मिळणार आहे.तर त्यांचे सहाय्यक म्हणून काम करणार्‍या कर्मचार्‍यांना 700 रुपये
इतके मानधन सरकारने मंजूर केले आहे.

याआधी अंगणवाडी कर्मचार्‍यांना दरमहा 1000 रुपये मानधन देण्यात येत होते, यात 500 रुपयांची वाढ करण्यात आली आहे, तर सहाय्यक कर्मचार्‍यांना मिळणार्‍या 500 रुपयांच्या मानधनातही 200 रुपये वाढ करण्यात आली आहे. सरकारच्या या घोषणेचा देशातील 18 लाख अंगणवाडी कर्मचार्‍यांना फायदा होणार आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 15:59:18 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/चिदम्बरम-एक-भाग्यशाली-अर्थमंत्री-108022900018_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/चिदम्बरम-एक-भाग्यशाली-अर्थमंत्री-108022900018_1.htm http: केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदम्बरम यांनी यंदाचे बजेट सादर करताना अल्पभूधारक शेतकर्‍यांना कर्जमाफीची घोषणा केल्यावर लोकसभेतील सत्तारूढ पक्षाच्या सदस्यांनी सभागृहात आनंद व्यक्त केला.

चिदम्बरम यांच्या दोन तास चालू असलेल्या भाषणात शेतकर्‍यांच्या दयनीय अवस्थेचा उल्लेख झाल्याबरोबर संसंद सदस्यांमध्ये उत्सुकता निर्माण झाली होती.

अर्थमंत्र्यांनी शेतकर्‍यांच्या कर्जमाफीची घोषणा करताच सत्तारूढ पक्षाच्या सदस्यांनी आपल्या जागेवर उभे राहून आनंद व्यक्त केला. पहिल्या रांगेत बसलेल्या कॉंग्रेस अध्यक्षा सोनिया गांधी यांनीही चिदम्बरम यांचे अभिनंदन केले.

विरोधी पक्ष सदस्यांनी अल्पभूधारक शेतकर्‍यांशिवाय इतर शेतकर्‍यांविषयी प्रश्न विचारण्याचा प्रयत्न केला. परंतु, त्यांचा हा प्रयत्न सत्ताधारी‍ पक्षाच्या सदस्यांच्या आनंदात विरघळून गेला. सलग पाचव्यांदा बजेट सादर करणारे चिदम्बरम हे एक भाग्यशाली अर्थमंत्री असल्याचा उल्लेख केला गेला.

जेष्ठ नागरीकांना आयकरात सूट दिल्याबद्दल लोकसेभेचे अध्यक्ष सोमनाथ चटर्जी आणि दुचाकीवरील उत्पादन शुल्कात सूट दिल्याबद्दल उद्योगपती राहूल बजाज यांच्या चेहर्‍यावर समाधान दिसून येत होते. यावेळी काही राज्यसभा सदस्यही उपस्थित होते. ]]> Fri, 29 Feb 2008 15:25:06 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेट-लाजबाब-पंतप्रधान-108022900017_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेट-लाजबाब-पंतप्रधान-108022900017_1.htm http: पंतप्रधान डॉ. मनमोहनसिंग यांनी या बजेटचे कौतुक 'लाजबाब' अशा शब्दांत केले. ते म्हणाले, की हे बजेट सामान्य माणूस, मध्यम वर्ग व शेतकर्‍यांचे आहे. संयुक्त पुरोगामी लोकशाही आघाडी सरकारचे हे पाचवे बजेट प्रथमच लोकांच्या अपेक्षेनुरूप आहे.

बजेटसंदर्भात प्रतिक्रिया विचारली असता, पंतप्रधानांच्या चेहर्‍यावरचा आनंद त्यांना लपवता आला नाही. ते म्हणाले, की या बजेटमुळे कर्जात बुडालेल्या शेतकर्‍यांना बाहेर निघण्यास मदत होईल. तसेच च लन फुगवटा रोखण्यास, रोजगाराच्या संधी वाढविण्यास तसेच आर्थिक मंदीतून वाचण्यासाठी आर्थिक विकासावर जीडीपी वाढविण्यावर भर दिला जाईल.


नंतर दूरदर्शनवर दिलेल्या प्रतिक्रियेत पंतप्रधान म्हणाले, की पी. चिदंबरम यांनी अतिशय चांगले काम केले आहे. या बजेटमध्ये सामान्य माणसाला केंद्रबिंदू ठेवण्यात आले आहे. प्राप्तीकराची मर्यादा वाढविल्याने प्रत्येक करदात्याला याचा लाभ होईल. लहान शेतकर्‍यांची कर्जे माफ झाल्याने त्यांना दिलासा मिळाला असेल.

बजेटमुळे विकासाची गती कायम राहील. तसेच रोजगारांच्या नव्या संधी पुढे येतील. शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करण्याच्या निर्णयाचे समर्थन करताना हे अतिशय जबाबदारीने उचललेले पाऊल असून तो पूर्णपणे योग्य असल्याचे ते म्हणाले.


कृषी क्षेत्रासाठी फार काही केले जात नाही, अशी एक लोकांची धारणा झाली आहे. आर्थिक विकासाच्या प्रक्रियेत शेतकरी सहभागी नाहीत, असेही बोलले जात होते. त्यामुळेच शेतकर्‍यांमध्येही निराशा होती. याकडे लक्ष वेधून आता आपल्याला देशाच्या कृषी विकास दरातही वाढ करण्याची गरज असल्याचे पंतप्रधानांनी सांगितले. ]]> Fri, 29 Feb 2008 15:00:06 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आरोग्य-क्षेत्राच्या-निधीत-पंधरा-टक्क्यांनी-वाढ-108022900015_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आरोग्य-क्षेत्राच्या-निधीत-पंधरा-टक्क्यांनी-वाढ-108022900015_1.htm http: अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी बजेटमध्ये आरोग्य क्षेत्रासाठीच्या निधीत १५ टक्क्यांनी वाढ केली आहे. या क्षेत्रासाठीचा निधी आता १६ हजार ५३४ कोटींपर्यंत जाईल.

राष्ट्रीय ग्रामीण आरोग्य योजनेसाठीचा निधी वाढला असून त्यासाठी आता १२ हजार ०५० कोटी रूपयांची तरतूद करण्यात आली आहे. राष्ट्रीय एड्स नियंत्रण कार्यक्रमासाठी ९३३ कोटींची तरतूद करण्यात येणार आहे.

याशिवाय पोलिओ निर्मुलन मोहिमेत थोडा बदल करताना उत्तर प्रदेश व बिहारमधील ज्या जिल्ह्यात असे रूग्ण सापडू शकतात, तेथे अधिक लक्ष देण्यात येणार आहे. शिवाय या मोहिमेसाठी १ हजार ४२ कोटी रूपये देण्यात येणार आहेत.

राष्ट्रीय आरोग्य विमा योजनेसाठी दोन योजना सुरू करण्यात येणार आहे. त्यात असंघटित क्षेत्रात दारिद्र्यरेषेखाली काम करणारे सर्व कामगार या विमा योजनेखाली आणण्यात येणार आहेत. यामुळे हे कामगार व त्यांच्या कुटुंबाला तीस हजाराचे विमा संरक्षण मिळेल.

या योजनेत सामील होण्यासाठी बहुतांश राज्यांनी स्वीकृती दिल्याचे सांगून चिदंबरम यांनी सांगितले, की एक एप्रिल २००८ पासून ही योजना दिल्ली, हरियाना व राजस्थानात सुरू करण्यात येईल. केंद्राकडून या योजनेसाठी २०५ कोटी रूपये देण्यात येतील.

राष्ट्रीय ग्रामीण आरोग्य योजनेसाठी दिलेल्या निधीतून ३२३ जिल्हा रूग्णालयांचा दर्जाही सुधारण्यात येणार आहे. ज्येष्ठ नागरिकांना राष्ट्रीय कार्यक्रमांतर्गत चारशे कोटी रूपये देण्यात येणार आहेत. अकराव्या योजनेत ज्येष्ठ नागरिकांसाठी दोन राष्ट्रीय संस्था, आठ प्रादेशिक केंद्रे आणि प्रत्येक राज्यात एक रूग्णालय सुरू करण्याचा प्रस्ताव आहे. याशिवाय एड्सवरील औषधे तसेच त्यासाठी लागणार्‍या इतर औषधांना उत्पादन शुल्कातून सवलत देण्यात आली आहे. ]]> Fri, 29 Feb 2008 14:30:45 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटचे-उद्योग-क्षेत्राकडून-स्वागत-108022900014_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटचे-उद्योग-क्षेत्राकडून-स्वागत-108022900014_1.htm http: नवी दिल्ली
अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी आज सादर केलेल्या अर्थसंकल्पाविषयी उद्योग क्षेत्राने समाधान व्यक्त केले आहे. चिदंबरम यांनी अतिशय छान अर्थसंकल्प सादर केल्याचे या उद्योगांनी सांगितले.

अपेक्षेनुसार बजेट चांगले आहे. कोणताही नवा कर लावला नाही, हे चांगलेच झाले. पण कॉर्पोरेट टॅक्समध्ये काहीह बदल न केल्याने आम्ही काहीसे असमाधानी आहोत, असे उद्योगांची सर्वोच्च संघटना सीआयायचे अध्यक्ष सुनील मित्तल यांनी सांगितले.

उद्योजक संजय जिंदाल यांनी सांगितले, की हे संमिश्र बजेट आहे. अपेक्षेप्रमाणे अर्थमंत्र्यांनी कॉर्पोरेट टॅक्सला हातही लावलेला नाही. अर्थमंत्र्यांचा संपूर्ण भर कृषी व शिक्षण क्षेत्रावर राहिला. ]]> Fri, 29 Feb 2008 14:15:12 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/कर्जमाफीचा-निर्णय-अभूतपूर्व-शरद-पवार-108022900013_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/कर्जमाफीचा-निर्णय-अभूतपूर्व-शरद-पवार-108022900013_1.htm http: शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करण्याचा निर्णय स्वातंत्र्य भारतात शेतकर्‍यांसाठी घेण्यात आलेला सर्वांत मोठा निर्णय आहे, अशी प्रतिक्रिया केंद्रिय कृषीमंत्री शरद पवार यांनी व्यक्त केली आहे.

बजेटमध्ये लहान शेतकर्‍यांचे साठ हजार कोटीचे कर्ज माफ करण्यात आल्याचे अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांनी जाहीर केले. या घोषणेने आनंद झालेल्या पवारांनी पत्रकारांशी बोलताना सांगितले, की देशातील शेतकर्‍यांसाठी आजपर्यंत एवढी मोठी घोषणा कधीच केली गेली नव्हती. देशातील ७५ टक्के शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करण्यात आले आहे. त्याचा फायदा चार कोटी शेतकर्‍यांना मिळणार आहे.

उर्वरित २५ टक्के शेतकर्‍यांच्या कर्जात त्यांना सवलत देण्यात आली आहे. कर्जाच्या जाळ्यात अडकलेल्या शेतकर्‍यांना बाहेर काढण्यासाठी अर्थमंत्र्यांनी ऐतिहासिक असे पाऊल उचलल्याचे पवारांनी सांगितले. ]]> Fri, 29 Feb 2008 14:05:58 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/स्वस्त-काय-महाग-काय-108022900012_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/स्वस्त-काय-महाग-काय-108022900012_1.htm http: हे स्वस्त
लोह, एल्यूमीनियम. औषधे, छोटी कार. दुचाकी वाहने, तिचाकी वाहने, बस व त्याची चेसीस. सल्फर. क्रीडा सामान बनविणारी यंत्रे सेट टॉप बॉक्स, डबा बंद, नारळाचे पाणी, दूध. चहा, कॉफी कार्न फ्लेक्स, कागद, तंबाखूरहीत पान मसाला. टायर. हेलिकॉप्टर प्रशिक्षण प्रकल्प.

हे महाग
सिगरेट. नाप्था. सिमेंट. मोबाईल फोन
]]> Fri, 29 Feb 2008 14:00:18 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अल्पभूधारक-शेतकर्‍यांना-कर्जमाफी-108022900010_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अल्पभूधारक-शेतकर्‍यांना-कर्जमाफी-108022900010_1.htm http: केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदम्बरम यांनी वर्ष 2008-09 साठी बजेट सादर करताना अल्पभूधारक शेतकर्‍यांना दिलासा देत कर्जमाफीच‍ी घोषणा केली.

अर्थमंत्र्यांनी कमी शेती असलेल्या शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ केले जाईल आणि अधिक शेती असणार्‍या शेतकर्‍यांसाठी वेगळी कृषी योजना अमंलात आणणार असल्याचे त्यांनी जाहीर केले.

अर्थमंत्र्याच्या या घोषणेमुळे देशातील तीन कोटी अल्पभूधारक शेतकर्‍यांना फायदा मिळणार असून 31 मार्च 2007 पर्यंतचे सर्व कर्ज माफ केले जाणार आहे.]]> Fri, 29 Feb 2008 13:21:51 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/दृष्टिक्षेपात-अर्थसंकल्प-108022900007_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/दृष्टिक्षेपात-अर्थसंकल्प-108022900007_1.htm http: प्राप्तीकर मर्यादेत वाढ
*आता दीड लाखापर्यंतच्या उत्पन्नावर करमाफी
*आयकराची मर्यादा १ लाख १० हजारावरून १ लाख ५० हजारापर्यंत
*महिलांसाठीच्या प्राप्तीकर मर्यादेत वाढ. १ लाख ४५ हजारावरून १ लाख ८० हजारापर्यंतच्या उत्पन्नावर कर नाही
*ज्येष्ठ नागरिकांचे २ लाख २५ हजारापर्यंतचे उत्पन्न करमाफ. ही मर्यादा १ लाख ९५ हजारावरून २ लाख २५ हजारापर्यंत.
*तीन ते पाच लाखांपर्यंतच्या उत्पन्नावर २५ टक्के प्राप्तीकर
*अल्पकालीन भांडवली उत्पन्नात १५ टक्क्यांनी वाढ


*कमॉडिटी ट्रान्झॅक्शन टॅक्स हा नवा कर लागणार

स्वस्त होणार
दुचाकी गाड्या स्वस्त होणार. त्यावरील कर १६ टक्क्यांवरून बारा टक्क्यांपर्यंत
कॉर्पोरेट इन्कम टॅक्स दरात काहीही बदल नाही.
*पॉलीमरच्या उत्पादनासाठी नाप्थावरील ड्यूटी माफ
*रेफ्रिजरेशनसंदर्भातील घटक स्वस्त होणार
*एड्सवरील औषधांवरील अबकारी करात कपात
*नॉन फिल्टर सिगरेटवरील ड्यूटीत वाढ
*पाणी शुद्ध करण्याच्या वस्तूंवरील अबकारी करांत आठ टक्क्यांनी घट
*कागद व कागदाधारीत वस्तूंवरील अबकारी कर माफ
*बस, चेसीसवरील अबकारी दरात कपात
*छोट्या कारवरील अबकारी कर १४ टक्क्यांपर्यंत
*फार्मा वस्तूंवरील अबकारी करात १४ टक्क्यांपर्यंत कपात
*जनसर सेनव्हॅट दर सर्व वस्तूंवर १६ वरून १४ टक्क्यांवर
*स्टील मेल्टिंग स्क्रॅप व अल्युमिनियम स्क्रॅपच्या करांत कपात
*काही औषधांच्या कस्टम ड्यूटीत पाच टक्क्याने घट
*क्रूड सल्फरवरील कस्टम ड्यूटीत पाच टक्क्याने घट
*कर्न्व्हर्जन्स प्रॉक्ट्समधील ड्यूटीत पाच टक्क्याने घट
*सेट टॉप बॉक्सेसवरील ड्यूटी पूर्णपणे माफ

कररचना
*कस्टम ड्यूटीच्या दरात काहीही बदल नाही
*द्वितीय व तृतीय श्रेणीच्या भागांत रूग्णालये उभारल्यास पाच वर्षे कर नाही
*विनाब्रॅंडेड पेट्रोलवर प्रती लीटर १.३५ रूपये अबकारी कर
*विनाब्रॅंडेड डिझेलवर प्रती लीटर ४.६ रूपये अबकारी कर.
*सेंट्रल सेल्स टॅक्समध्ये दोन टक्क्यांनी कपात
*बॅंकिंग ट्रान्झॅक्शन टॅक्स काढून टाकणार
*कॉर्पोरेट सरचार्ज टॅक्समध्ये बदल नाही.
*युनेस्कोने जाहीर केलेल्या जागतिक वारशाच्या ठिकाणी असलेल्या टू, थ्री, फोर स्टार हॉटेल्सना पाच वर्षे कर भरावा लागणार नाही.

शेतकर्‍यांना कर्जमाफी
*लहान शेतकर्‍यांची सर्व प्रकारच्या कर्जातून मुक्तता
कर्जबाजारी शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करण्याची आणि त्यांना कर्जातून दिलासा देण्याची योजना
*कर्जमाफीची एकूण रक्कम बॅंक कर्जाच्या चार टक्के
*एकूण पन्नास हजार कोटींपर्यंतचे कर्ज माफ
*येत्या तीस जूनपर्यंत कर्जमाफी योजनेची अंमलबजावणी होणार
*कर्जमाफीमुळे बॅंकांचे शेअर कोसळले
*एनआरएचएमसाठी आता बारा हजार ०५० कोटींपर्यंत अनुदानात वाढ
*जमिनीची प्रत तपासण्यासाठी ५०० प्रयोगशाळा देशभर उभारणार



*बजेटच्या ताळेबंदात महसुली तुटीचे प्रमाण १.४ टक्के
*सहाव्या वेतन आयोगाचा अहवाल मार्चपर्यंत येणार
*राष्ट्रीय वाघ संवर्धन संस्थेला पन्नास कोटीचे अनुदान
*सांस्कृतिक विकासासाठी आयसीसीआरला ७५ कोटी रूपये
*योजना आयोग घेणार महत्त्वाच्या योजनांचा आढावा
*संरक्षण खर्चासाठी दहा टक्के वाढीव निधी. आता हा निधी १ लाख ०५ हजार ६०० कोटी
*सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेत ३२ हजार ६७६ कोटीची सबसिडी
*२२ सैनिकी शाळांना प्रत्येकी ४४ कोटी देणार
*देशातील २५० जिल्ह्यात जमीनीची प्रत तपासणार्‍या प्रयोगशाळांसाठी कृषी खात्याला ७५ कोटी देणार
*कौशल्य विकास कार्यक्रमासाठी विनानफा तत्वावर काम करणार्‍या संस्थांना पंधराशे कोटी देणार
*जागतिक दर्जाचा कौशल्य विकास कार्यक्रम सुरू करणार
*हरीयाना व चंडीगडमध्ये स्मार्ट कार्डावर आधारीत सार्वजनिक धान्य वितरण व्यवस्था
*सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेला आणखी सशक्त करणार


*कोळसा नियंत्रकाची स्थापना करणार
*विणकरांच्या सतरा लाख कुटुंबांना आरोग्यविम्याचे संरक्षण
*वीज विकास का४यक्रमांना ८ हजार कोटी मिळणार
*तिलाना येथे अत्याधुनिक मोठा वीज प्रकल्प
*एनएचडीपीसाठी १२ हजार ९५६ कोटी रूपये

*आरआयडीएफ कॉर्पसमध्ये चौदा हजार कोटींपर्यंत वाढ
*वीज वितरणासाठी आठशे कोटी रूपये
*उत्पादन दर दुहेरी नेण्याचे उद्दिष्ट
*स्टेट डाटा सेंटर्स स्कीम मंजूर, त्यासाठी २७५ कोटी रूपये
*ग्रामीण भागात ब्रॉडबॅंड आधारीत एक लाख सर्व्हिस सेंटर
*एनएचडीपी प्रोग्रॅमसाठी निधीत वाढ


विकासाच्या दिशेने
* सर्व शिक्षा अभियानाला १३ हजार १०० कोटी मिळणार
* भारत निर्माण योजनेला ३१ हजार २० कोटी मिळणार
* ४१० शाळा खेड्यात उघडणार
* सहा हजार मॉडेल हायस्कूल उभारणार
* कृषी विकास दर अवघा २.६ टक्के
* शिक्षण व आरोग्य हे सामाजिक सुधारणांचे मुख्य आधारस्तंभ
* विज्ञान व संशोधनासाठी शिष्यवृत्ती
* शिक्षण व आरोग्यासाठी वीस टक्के निधी देणार
* सेवा क्षेत्रात १०.७ टक्क्यांची वाढ
* आंध्र प्रदेश, बिहार व राजस्थानात ३ आयआयटी
* सोळा केंद्रीय विद्यापीठे
* दुपारच्या जेवणाची योजना आता प्राथमिक स्तराच्या पुढच्या वर्गातही राबविणार
* माध्यंदिन भोजन योजनेसाठी आठ हजार कोटींचा निधी
* ११० जिल्ह्यात दहा कोटी रूपये नेहरू केंद्रासाठी
* योजना व वास्तुविशारद शास्त्राच्या दोन शाळा उघडणार
* माध्यमिक शिक्षण योजनेसाठी ४ हजार ५५४ कोटी रूपये

* शंभर कोटी रूपये विज्ञान व तंत्रज्ञान नेटवर्कसाठी
* सर्व शिक्षणसंस्था ब्रॉडबॅंडने जोडणार
* नॉलेज सोसायटी उभारण्यासाठी ८५ कोटी

* राजीव गांधी पेयजल योजनेसाठी निधीत वाढ
* एनआरईजी योजना आता ५९६ जिल्ह्यात सुरू करणार
* राष्ट्रीय ग्रामीण आरोग्य योजनेसाठी निधीत पंधरा टक्के वाढ
* अंगणवाडीत सहाय्यक कर्मचार्‍यांच्या वेतनात साडेसातशे रूपयांची वाढ
* अंगणवाडी कर्मचार्‍यांच्या वेतनात पंधराशेने वाढ
* ३ आयआयएससीएस भोपाळ व त्रिवेंद्रममध्ये
* असंघटित क्षेत्रातील प्रत्येक कामगाराला तीस हजाराचा आरोग्य विमा

* ईशान्य भारतातील विकासासाठी १३५० कोटी
* राजीव गांधी नॅशनल फेलोशिप प्रोग्रॅमसाठी ७५ कोटी
* राष्ट्रीय अपंग विकास महामंडळाला ९ कोटी मिळणार
* राष्ट्रीय अल्पसंख्याक विकास महामंडळाला ७५ कोटी मिळणार

* एकात्मिक बालविकास (आयसीडीएस) साठी ६३०० कोटी रूपये
* चेन्नईजवळ डिझलानेशन प्लांटसाठी तीनशे कोटी
* स्वच्छता योजनांसाठी बाराशे कोटी
* निमलष्करी दलांत अल्पसंख्याक समाजाला आणखी स्थान

* अल्पसंख्याकांसाठी स्थापित मंत्रालयाच्या निधीत दुपटीने म्हणजे १००० कोटीने वाढ
* अल्पसंख्यांकाच्या जिल्ह्यात २८८ सार्वजनिक क्षेत्रातील बॅंकांच्या शाखा
* अल्पसंख्याक जिल्हे विकासासाठी ५४० कोटी रूपये
* एसईजी'ज महिलांना आयुर्विम्याचे संरक्षण
* शाळातील पिण्याच्या पाण्यासाठी दोनशे कोटी रूपये
* ग्रामीण आरोग्य सेवेसाठी १२ हजार ०५० कोटी रूपये

* सीमावर्ती भागाच्या विकासासाठी पाचशे कोटी
* पोलिओ विरोधी मोहिमेसाठी १ हजार ०४२ कोटी रूपये
* जवाहरलाल नेहरू नागरी पुनर्निमाण अभियानासाठी ६ हजार ८६५ कोटी रूपये
* कृषी कर्जातील वाढ परिणामकाकरक

*कॉफी उत्पादनासाठी आणखी निधी
*राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेसाठी २ लाख ८० हजार कोटी रूपये
*५३ छोटे सिंचन कार्यक्रम राबविणार
*२००८-०९ मध्ये २ .८० लाखाचे कृषी कर्ज देण्याचे उद्दीष्ट
*महिला व बालकल्याण मंत्रालयाला ७ हजार २०० कोटी
*बालविकासासाठीच्या निधीत २४ टक्क्यांनी वाढ
*राष्ट्रीय फलोत्पादन विकासासाठी अकराशे कोटी
*हवामानावर आधारीत पिक विमान योजनेसाठी ५० कोटी
*एआयपीबीअंतर्गत संचिन प्रकल्पासाठी वीस हजार कोटी र ूपये
*चहा संशोधन संस्थेला वीस कोटी रूपयांची विशेष अनुदान
*मायक्रो सिंचन प्रकल्पासाठी पाचशे कोटी रूपये
]]> Fri, 29 Feb 2008 13:21:11 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थमंत्र्यांच्या-नजरेतून-गेले-वर्ष-108022900008_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थमंत्र्यांच्या-नजरेतून-गेले-वर्ष-108022900008_1.htm http:
विकास दर ८.८ टक्के
सेवा क्षेत्र हेच बजेटचा मुख्य आधार
ऑगस्ट २००७ पासून आर्थिक पेचप्रसंग
२००७-०८ हे आव्हानात्मक वर्ष
एकूण खाद्यान्न उत्पादन २१९.३२ दशलक्ष टन
राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेला सुरवात
शेतीची प्रगती निराशाजनक
परकीय वित्तसंस्थांकडून येणाऱ्या पैशावर सरकार नियंत्रण ठेवणार
भारतीय बाजाराला स्थिर ठेवण्यासाठी परकीय निधीवर नियंत्रण
भांडवली निधीचे योग्य व्यवस्थापन व्हायला हवे
युपीएच्या पहिल्या दोन वर्षाच्या कारकिर्दीत कृषी कर्ज दुपटीने दिली गेली
जागतिक बाजार मात्र कमजोर.
महागाईवर नियंत्रण घातले जाईल.
प्रगतीतीत सातत्यात आर्थिक सुधारणांचा सहभाग]]> Fri, 29 Feb 2008 11:27:27 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/शेतकर्‍यांना-अर्थमंत्री-संजीवनी-देणार-108022800040_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/शेतकर्‍यांना-अर्थमंत्री-संजीवनी-देणार-108022800040_1.htm http: शेअर बाजारात सातत्याने चाललेले उतार- चढाव, शेतकर्‍यांच्या आत्महत्यां प्रकरणी विरोधी पक्षांनी माजवलेले रान, सरकारला बाहेरुन पाठिंबा
देणार्‍या डाव्यांनी सरकारची केलेली कोंडी, देशातील वाढती महागाई आणि आगामी काळात देशात होणार्‍या निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर शुक्रवारी
अर्थमंत्री पी चिदंबरम आपला पाचवा अर्थसंकल्प मांडणार आहेत.

रेल्वे अर्थसंकल्पात सामान्यांना रेल्वे मंत्र्यांनी भरभरून दिल्यानंतर आता अर्थमंत्र्यांकडून नागरिकांच्या अपेक्षा वाढल्या आहेत. शेतकर्‍यांचे कर्ज
माफ करण्याची मागणी यापूर्वीच केंद्रीय कृषीमंत्री शरद पवार यांनी अर्थमंत्र्यांना एका पत्राद्वारे केली आहे. त्यांची ही मागणी मान्य करत अर्थमंत्री
शेतकर्‍यांचे कर्ज माफ करण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. असे झाले तर महाराष्ट्रातील शेतकर्‍यांना संजीवनीच मिळणार आहे.

याच बरोबर अर्थमंत्र्यांवर इंधनदरवाढीचा निर्णय, देशाचा मंद झालेला आर्थिक विकास दर, या सर्व बाबींचा गांभीर्याने विचार अर्थमंत्र्यांना करावा
लागला आहे. अर्थमंत्र्यांनी गुरुवारी वर्षभराची अर्थसमीक्षा सादर करताना देशाच्या आर्थिक विकासाबाबत चिंता व्यक्त केली आहे.

त्यांच्या संसदेतील भाषणावरून काही संकेत मिळाले नसले तरी शेतकर्‍यांच्या कर्जमाफीविषयी ते गंभीर असल्याचे जाणवले. दि 29 ला ते अर्थसंकल्प कसा मांडतात याकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.]]> Thu, 28 Feb 2008 20:46:47 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल-बजेटचे-नो-टेन्शन-वाडिया-108022700025_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल-बजेटचे-नो-टेन्शन-वाडिया-108022700025_1.htm http: रेल्वे मंत्र्यांनी कितीही सवलती देऊ केल्या तरी आम्हाला त्याची किंचितही काळजी नसल्याची प्रतिक्रिया गो एअर विमान कंपनीचे संचालक नेस वाडिया यांनी व्यक्त केली आहे.

गेल्या काही वर्षात भारतीय विमान सेवा उद्योगात 33 टक्क्यांची वाढ झाली असल्याचे ते म्हणाले. आणि याच कारणाने रेल्वेमंत्रालयाने सामान्य माणसाला सवलती जाहीर केल्या. वास्तविक पाहता याचा फारसा परिणाम विमान सेवेवर पडणार नसल्याचे वाडिया यांचे म्हणणे आहे.]]> Wed, 27 Feb 2008 17:36:12 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/लालू-नव्हे-चालू-यादव-मुंडे-108022700001_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/लालू-नव्हे-चालू-यादव-मुंडे-108022700001_1.htm http: रेल्वेमंत्री लालू प्रसाद यादव यांनी बीडच्या जनतेची घोर फसवणूक केली आहे.वारंवार मागणी करूनही पुन्हा एकदा बीडच्या तोंडाला पाने पुसण्यात आली.हा लालू यादव नसून चालू यादव आहे, अशी टीका भाजपचे राष्ट्रीय सरचिटणीस गोपीनाथ मुंडे यांनी केली.
अहमदनगर - परळी- बीड रेल्वे मार्गाचा प्रश्न गेली अनेक वर्षांपासून रखडलेला आहे.या मार्गाच्या मागणीसाठी बीडमध्ये सर्वपक्षीय आंदोलन सुरू आहे. मंगळवारी लालू प्रसाद यादव संसदेत रेंल्वे अर्थसंकल्प सादर करित असतांना बीडमधील हजारो नागरीक रस्त्यावर उतरले होते.यावेळी रेल्वे कृती समितीतर्फे रास्ता रोको आणि कडकडीत बंद पुकारण्यात आला.यामुळे तब्बल तीन तास वाहतुकीचा खोळंबा झाला.रस्त्यावर दूर दूरपर्यंत रांगा लागल्या होत्या.दुपारी एकच्या सुमारास गोपीनाथ मुंडे यांचे आगमन झाले आणि उपस्थितांचा उत्साह द्विगुणित झाला.कडक उन्हात मुंडे यांनी तब्बल अर्धा तास आंदोलकांना मार्गदर्शन केले.यावेळी मुख्यमंत्री विलासराव देशमुख यांच्यापासून लालू यादव यांच्यावर त्यांनी टिकास्त्र सोडले.
मुंडे म्हणाले, मराठवाडा मुक्ति संग्रामात बीड जिल्ह्यातील नागरिकांनी सर्वाधिक तुरूंगवास भोगला आणि निझामांना पळता भुई करून सोडले.निझाम तर परकीय होते. मग राज्यातील आघाडी सरकारला पळवून लावणे काय कठिण आहे? रेल्वेप्रश्नी आमच्या सहनशीलतेचा अंत पाहू नका. आंदोलनात सहभागी तरूणांकडे बोट दाखवित ते म्हणाले, आमचे आता वय झाले आहे. मात्र यांच्या मनगटीत भरपूर जोर आहे. आतापर्यंत शांततेच्या मार्गाने पाठपुरावा केला.मात्र, सरकारला जाग येणार नसेल तर रेल्वेसाठी हिंसक मार्ग अवलंबवावा लागेल असा इशारा त्यांनी दिला. देशमुख सरकारच्या लंकेला आग लावून रेल्वे खेचून आणू, असे त्यांनी ठासून सांगितले. रेल्वे मंत्री लालू प्रसाद यादव यांनी बीडच्या नागरिकांना धोका दिला असून हा लालू नव्हे तर चालू यादव आहे अशी टीका त्यांनी केली. ]]> Wed, 27 Feb 2008 10:47:15 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 महेश जोशी https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/मुंबई-शेअर-बाजारातही-उत्साह-108022600044_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/मुंबई-शेअर-बाजारातही-उत्साह-108022600044_1.htm http: रेल्वे अर्थ संकल्पाचा सकारात्मक परिणाम आज (दि 26) मुंबई शेअर बाजारावरही दिसून आला. यातूनच धातू, गॅस, आणि तेल कंपन्यांच्या पाठबळाच्या जोरावर निर्देशांकात 155.62 अंश तर नॅशनल स्टॉक एक्सेंजमध्ये (निफ्टी) 69.35 अंशांची वाढ झाली.

गेल्या काही दिवसांपासून अमेरिकी शेअर बाजारात सुधारणा दिसून येत असल्याने सर्वच अशियाई बाजारात वाढ होत असल्याचे तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे. बीएससी चा निर्देशांक सत्राच्या प्रारंभी सोमवारच्या मानाने 150 अंशांनी वधारत 17799.56 अंशांवर उघडला. यात फारसा फेरबदल न होता तो 17806 .19 अंशांवर तो बंद झाला. ]]> Tue, 26 Feb 2008 20:01:34 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/खाजगीकरणाचे-समर्थन-करणारे-बजेट-108022600042_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/खाजगीकरणाचे-समर्थन-करणारे-बजेट-108022600042_1.htm http: सामान्यांच्या विरोधी आणि खाजगीकरणाचे समर्थन करणारे रेल्वे बजेट लालू प्रसाद यादव यांनी सादर केल्याची बोचरी प्रतिक्रिया केंद्र सरकारला बाहेरुन पाठिंबा देणार्‍या कम्युनिस्ट पक्षाने व्यक्त केली आहे.

कम्युनिस्ट पक्षाचे नेते गुरुदास दास गुप्ता यांनीही बजेट विरोधात आपली प्रतिक्रिया व्यक्त केली आहे. हे रेल्वे बजेट सामान्य जनतेसाठी निराशाजनक असल्याचे त्यांचे म्हणणे आहे. रेल्वेचे खाजगीकरण करण्याचा सरकारचा डाव असल्याचा आरोपही त्यांनी केला आहे.]]> Tue, 26 Feb 2008 19:40:14 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आशादायी-रेल्वे-अर्थसंकल्प-कॉग्रेस-108022600041_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/आशादायी-रेल्वे-अर्थसंकल्प-कॉग्रेस-108022600041_1.htm http: चालू वित्तवर्षासाठी रेल्वे मंत्री लालू प्रसाद यादव यांनी सादर केलेला अर्थ संकल्प हा अत्यंत आशादायी असल्याचे मत कॉग्रेसने व्यक्त केले आहे.

लालू प्रसाद यांनी अत्यंत दूरगामी दृष्टिकोनातून हा रेल्वे अर्थसंकल्प सादर केला असल्याचे पक्षाचे म्हणणे आहे. कॉंगेस प्रवक्त्या जयंती नटराजन यांनी लालू प्रसाद यादव यांचे या बद्दल अभिनंदन केले असून, समाजातील सर्व घटकांचा विचार या रेल्वे अर्थसंकल्पात करण्यात आल्याचे त्या म्हणाल्या.]]> Tue, 26 Feb 2008 19:37:47 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-अर्थसंकल्पाविषयी-काय-वाटते-108022600023_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-अर्थसंकल्पाविषयी-काय-वाटते-108022600023_1.htm http: अत्यंत निराशाजनक ते सामान्यांना दिलासा देणारा अर्थसंकल्प या टोकाच्या प्रतिक्रिया रेल्वे अर्थसंकल्पाविषयी व्यक्त केल्या जात आहेत. सामान्यांसाठी सुविधा दिल्या असल्या तरी महाराष्ट्राच्या दृष्टिकोनातून पाहिले तर त्यात फारसे काही नाही, असे मत काहींनी व्यक्त केले. तर नवीन रेल्वेमार्ग, जुन्या मागण्या यांचा विचारच यात केला गेला नाही, असे काही म्हणाले.
महाराष्ट्रातून सर्वाधिक पैसे रेल्वेला मिळतात, असे असताना त्या मानाने महाराष्ट्रासाठी कोणत्याही नव्या योजना राबविण्यात आल्या नसल्याची प्रतिक्रिया परभणीच्या डॉक्टर आर आर कुलकर्णी यांनी व्यक्त केली आहे.
वयस्कर आणि महिलांना सवलत देण्यात आल्याचे त्यांनी स्वागत केले आहे.तसेच एड्स रुग्णांना प्रवासात सवलत मिळाल्याचेही त्यांनी स्वागत केले आहे.
प्रसिद्ध चित्रपट निर्माते अरुण कचरे यांनीही रेल्वे अर्थसंकल्पाबाबत आपली नाराजी व्यक्त केली आहे. दरवर्षी महाराष्ट्रावर अशा स्वरूपाचा अन्याय केला जात असल्याचे ते म्हणाले. राज प्रकरणाचा फारसा परिणाम अर्थसंकल्पावर दिसून आला नसल्याचे त्यांचे म्हणणे आहे.

वाहतूकी साठी लालूंनी काही सुविधा देणे गरजेचे होते असे सोलापूरच्या विलास आम्ले यांचे मत आहे. मी एक व्यावसायिक आहे, मला नेहमी प्रवास करावा लागतो, माझ्या सोबत मला नेहमी दुकानात लागणार्‍या सामानाची ने आण करावी लागते, यात काही सवलत देणे गरजेचे असल्याचे ते म्हणाले.
रेल्वेचा हा अर्थसंकल्प कसा आहे? तुम्हाला काय वाटते? खाली चौकटीत मत मांडून आपणही या चर्चेत सहभागी व्हा.
]]> Tue, 26 Feb 2008 19:30:35 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निराशाजनक-रेल्वे-अर्थसंकल्प-शिवसेना-108022600033_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/निराशाजनक-रेल्वे-अर्थसंकल्प-शिवसेना-108022600033_1.htm http: मुंबई वगळता महाराष्ट्रासाठी कोणतीही नवीन रेल्वे किंवा योजना वाट्याला न आल्याचा आरोप शिवसेनेने केला आहे.शिवसेनेचे ज्येष्ठ नेते मनोहर जोशी यांनी यावर आपली तिखट प्रतिक्रिया व्यक्त केली आहे. रेल्वे अर्थसंकल्पात महाराष्ट्राला डावलल्या गेल्याचे ते म्हणाले. लालू यादव यांनी शिवसेना प्रमुखांविरोधात यापुढे कोणतेही वक्तव्य केल्यास ते खपवून घेतले जाणार नसल्याचे ते म्हणाले.]]> Tue, 26 Feb 2008 18:46:57 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/पक्षपाती-रेल्वे-अर्थसंकल्प-भाजप-108022600032_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/पक्षपाती-रेल्वे-अर्थसंकल्प-भाजप-108022600032_1.htm http: रेल्वे मंत्र्यांनी सादर केलेल्या अर्थसंकल्पावर भाजपने आपली नाराजी व्यक्त केली आहे. महाराष्ट्र, गुजरात, पश्चिम बंगाल, राजस्थान, आदी राज्यांना यात डावलण्यात आल्याची टिका भाजपच्या ज्येष्ठ नेत्या सुषमा स्वराज यांनी केली आहे. लालू प्रसाद यादव यांनी या राज्यांसोबत पक्षपात केल्याचेही त्या म्हणाल्या.

बजेटमध्ये महिलांना डावलल्याचा आरोपही स्वराज यांनी केला असून,केवळ नाममात्र नाव घेतल्याने महिलांना सुविधा दिल्याचे रेल्वे मंत्री म्हणत असल्याचे स्वराज यांचे म्हणणे आहे.गेल्या वर्षीच्या अर्थसंकल्पात रेल्वेमंत्र्यांनी केलेल्या घोषणांची अद्यापही पूर्तता झाली नसून, रेल्वे मंत्र्यांनी आधी त्या सर्व घोषणा पूर्ण कराव्यात असे मत पक्ष प्रवक्ता विजय मल्होत्रा यांनी व्यक्त केले आहे.]]> Tue, 26 Feb 2008 18:46:45 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-कारखान्यांसाठी-दोनशे-कोटी-108022600029_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-कारखान्यांसाठी-दोनशे-कोटी-108022600029_1.htm http: रेल्वेमंत्री लालूप्रसाद यादव यांनी आज सादर केलेल्या रेल्वे बजेटमध्ये रेल्वे कारखान्यांच्या आधुनिकीकरणासाठी दोनशे कोटी रूपयांची घोषणा केली आहे.

पश्चिम बंगालमधील लिलूआ आणि पैरंबूर तसेच अजमेर येथील लोको कारखान्याचे आधुनिकीकरण करण्यासाठी प्रस्ताव बजेटमध्ये मांडला आहे. तसेच जमालपूरच्या रेल्वे कारखान्याचे आधुनिकीकरणासाठी 82 कोटी रूपयांची तरतूद अर्थसंकल्पात केली आहे.
]]> Tue, 26 Feb 2008 18:46:01 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/गुलाल-उधळून-हमालांनी-साजरा-केला-आनंद-108022600027_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/गुलाल-उधळून-हमालांनी-साजरा-केला-आनंद-108022600027_1.htm http: रेल्वेच्या अधिकृत हमालांना रेल्वे सेवेत गँगमन आणि अन्य चतुर्थ श्रेणीच्या पदांवर नियुक्त करण्यात येणार असल्याच्या रेल्वे मंत्र्यांच्या घोषणे नंतर पाटणा रेल्वे स्टेशनवरील हमालांनी मिठाई वाटून आणि गुलालाची उधळणं करत आपला आनंद साजरा केला.

एवढ्यावरच न थांबता या सार्‍या हमालांनी लालू प्रसाद यादव आणि केंद्र सरकारच्या समर्थनार्थ घोषणाही दिल्या.आता हे सर्वच हमाल रेल्वेचे कर्मचारी होणार असून गेल्या अनेक वर्षांपासून त्यांची ही मागणी मान्य झाली आहे.

या रेल्वे अर्थ संकल्पात ही मागणी मान्य न झाल्यास आंदोलन करण्याचा इशारा यापूर्वीच देशभरातील हमालांनी दिला आहे. परंतू रेल्वे मंत्र्यांच्या या घोषणेने ते अत्यंत खूश झाले आहेत.]]> Tue, 26 Feb 2008 18:19:32 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पावेळी-घोषणाबाजी-सभात्याग-108022600028_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पावेळी-घोषणाबाजी-सभात्याग-108022600028_1.htm http: डावे पक्ष, समाजवादी पक्ष आणि बहूजन समाज पक्ष यांची घोषणाबाजी आणि त्यातील काहींच्या सभात्यागाच्या गोंधळातच रेल्वेमंत्री लालूप्रसाद यादव यांनी आजचा अर्थसंकल्प मांडला.

निषेधाच्या या घोषणाबाजीत कॉंग्रेसचेही खासदार सामील होते. आपल्या प्रांतावर वा राज्यावर अन्याय झाल्याचे कारण दाखवून त्यांनीही लालूंचा निषेध केला. अखेर त्यांची समजूत घालण्यासाठी संसदीय कामकाज मंत्री प्रियरंजन दासमुन्शी धावून गेले आणि त्यांनी त्यांची समजूत घालण्याचा प्रयत्न केला.

सदस्यांच्या या घोषणाबाजीमुळे लोकसभाध्यक्ष सोमनाथ चटर्जी यांनी हस्तक्षेप करून लालूंना भाषण थांबविण्यास सांगितले. लालूंनी तरीही भाषण करणे सुरूच ठेवले होते, पण त्यानंतर मात्र त्यांनी ते थांबविणेच पसंत केले.

विविध भागांना आणि समाजातील अनेक वर्गांसाठी सवलती आणि सुविधा देण्याची आणि मुख्य म्हणजे भाडे कपातीची घोषणा केल्यानंतरही अनेक सदस्य आपल्या भागाच्या मागण्या घेऊन भांडत होते.

कॉंग्रेसचे अधीर चौधरी, अवतार सिंग भदाना आणि काही दक्षिणेतील खासदार विरोधाच्या पवित्र्यात होते. विशेष म्हणजे मार्क्सवादी कम्युनिस्ट पक्षाचे पश्चिम बंगाल आणि केरळमधील खासदार चक्क एकमेकांच्या विरोधात जाऊन भांडत होते. त्याचवेळी पूर्वेकडील राज्याच्या खासदारांनी पश्चिम बंगालकडे दुर्लक्ष झाल्याच्या भावनेतून सभात्याग केला. त्याचवेळी आपल्या राज्यात लोकोमोटिव्ह कारखाना उभा रहाणार असल्याच्या मागणीने सुखावलेले केरळमधील खासदार मात्र बसून होते.

]]> Tue, 26 Feb 2008 18:19:04 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/भाडेकपातीनंतरही-उत्पन्नात-बारा-टक्के-वाढ-108022600025_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/भाडेकपातीनंतरही-उत्पन्नात-बारा-टक्के-वाढ-108022600025_1.htm http: रेल्वे भाड्यात आणि मालवाहतुकीच्या भाड्यात कपात करूनही आगामी आर्थिक वर्षांत वाहतुकीतून उत्पन्नात बारा टक्क्यांची वाढ होईल, अशी अपेक्षा रेल्वे अर्थसंकल्पात व्यक्त करण्यात आली आहे.

वाहतुकीतून ८१ हजार ८०१ कोटीचे उत्पन्न अपेक्षित आहे. त्यात ९ हजार १४६ कोटी वाढ अपेक्षित धरण्यात आली आहे. मालवाहतुकीत १०.३८ टक्के वाढ अपेक्षित असून यातून मिळणारे उत्पन्न ५२ हजार ७०० कोटींहून ४७ हजार ७४३ कोटींवर जाण्याची अपेक्षा आहे.

लालूंनी पेट्रोल व डिझेल वाहतुकीवर पाच टक्के, फ्लाय एशवर चौदा टक्के आणि इशान्य भारतात नेल्या जाणार्‍या मालावर पाच टक्के भाडेकपात प्रस्तावित केली आहे.

गेल्या नऊ महिन्यातच मालवाहतुकीत आठशे कोटीने वाढ झाल्याकडे लालूंनी लक्ष वेधले. प्रवासी वाहतुकीच्या उत्पन्नातून आठ टक्के जादा उत्पन्न मिळेल, असे गृहित धरण्यात आले आहे. यामुळे उत्पन्न २० हजार ०७५ हजार कोटींवर जाण्याची अपेक्षा आहे. त्याचवेळी एसी फर्स्ट क्लासच्या भाड्यात सात टक्के, एसी सेकंड क्लासच्या भाड्यात चार टक्के आणइ सेकंड क्लासच्या भाड्यात पाच टकक्के कपात करण्यात आली आहे. चालू वर्षात प्रवासी वाहतुकीतून मिळणार्‍या उत्पन्नात चौदा टक्के वाढ झाल्याचे यावेळी सांगण्यात आले. ]]> Tue, 26 Feb 2008 18:02:54 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-२-लाख-५०-हजार-कोटी-गुंतवणार-108022600024_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-२-लाख-५०-हजार-कोटी-गुंतवणार-108022600024_1.htm http: आगामी पाच वर्षांत रेल्वेच्या विस्तारासाठी, आधुनिकीकरणासाठी आणि सुधारणांसाठी दोन लाख पन्नास हजार कोटींची गुंतवणूक करण्यात येणार असल्याचे आज सरकारतर्फे रेल्वे अर्थसंकल्पात सांगण्यात आले. हा निधी खासगी तसेच सार्वजनिक क्षेत्राशी हातमिळवणी करून उभा करण्यात येणार आहे.

अशा प्रकल्पांना लागणारा एवढा मोठा निधी एकट्या रेल्वेला स्वतःच्या स्त्रोतातून उभा करता येणे शक्य नाही. यासाठी
आगामी पाच वर्षांत एक लाख कोटींची गुंतवणूक करण्यासाठी आम्ही अनेक सार्वजनिक-खासगी क्षेत्रांशी भागिदारी करून त्यांचे सहकार्य घेत आहेत, असे रेल्वेमंत्री लालू प्रसाद यादव यांनी सांगितले.

या प्रकल्पांत मेट्रो स्टेशन्सवर जागतिक दर्जाच्या सुविधा देणे, बहुउपयोगी बड्या इमारती बांधणे यासह अनेक बाबींचा समावेश आहे.

नवी दिल्ली, पाटणा, सिकंदराबाद आणि मुंबईतील छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस ही स्टेशन्स विकसित करण्यासाठी जागतिक स्तरावर निविदा मागविण्यात येणार असल्याचेही लालूंनी जाहीर केले.

या स्टेशन्सवर पंधरा हजार कोटींच्या आसपास गुंतवणूक होईल, असे आम्हाला अपेक्षित आहे. खुल्या निविदा पद्धतीच्या माध्यमातून तसेच सार्वजनिक- खासगी भागिदारीतून आम्ही डिझेल लोके, इलेक्ट्रिक लोको आणि रेल्वे कोच कारखाना सुरू करण्याच्या तयारीत आहोत. यासाठी चार हजार कोटीचा निधी लागेल, असेही ते म्हणाले. ]]> Tue, 26 Feb 2008 17:49:00 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/तिकिटासाठी-रांगा-ठरणार-आता-भूतकाळ-108022600022_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/तिकिटासाठी-रांगा-ठरणार-आता-भूतकाळ-108022600022_1.htm http: रेल्वेचे तिकिट घेण्यासाठी लागलेली लांबच लांब रांग हा आता भूतकाळ ठरणार आहे. कारण रेल्वे आता तिकिटे देणारी जास्तीत जास्त स्वयंचलित यंत्रे बसविणार आहे. सध्या केवळ अडीचशे अशी यंत्रे आहे, त्याची संख्या पुढील दोन वर्षांत सहा हजारांवर जाईल.

त्याचवेळी विनारक्षित तिकिट पद्धती (यूटीएस) काऊंटरची संख्याही तीन हजारांवरून पंधरा हजारांपर्यंत वाढविण्यात येणार आहे. त्याचवेळी मोबाईल फोनद्वारे ही तिकिटे देण्यावरही विचार केला जात आहे.

माहिती आणि तंत्रज्ञानाचा वापर करून तिकिट खिडकीपुढे लागलेल्या लांबच लांब रांगा संपविण्याचा विचार असल्याचे सांगून लालू म्हणाले, आता प्रवासी कोणत्याही पद्दतीने तिकिट खरेदी करू शकतात. त्यांच्या घरात संगणकापुढे बसून, मोबाईल फोनद्वारे, त्यांच्या शेजारी असलेल्या काऊंटरवरून, स्वयंचलित यंत्राद्वारे किंवा अगदी स्टेशनवरील व्हेंडींग मशीनमधून. जनसाधारण बुकींग सेवेचा सर्व झोनल रेल्वेमध्ये विस्तार करण्यात येईल, असे सांगून, याद्वारे अनेक बेरोजगार तरूणांना रोजगार मिळेल आणि तिकिटेही सहजगत्या उपलब्ध होतील.

याशिवाय प्रतीक्षा यादीवर असलेल्या प्रवाशांना ई-तिकिट देण्याच्या सुविधेच्या विस्तारावरही विचार केला जात आहे. सद्या ही सेवा एक लाख लोकांपर्यंत पोहोचली आहे. ती पुढील वर्षात तीन लाख लोकांपर्यंत पोहोचविण्याचा प्रयत्न आहे. ]]> Tue, 26 Feb 2008 17:32:45 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 भाषा https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/लालूप्रसाद-म्हणाले-चक-दे-रेल्वे-108022600021_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/लालूप्रसाद-म्हणाले-चक-दे-रेल्वे-108022600021_1.htm http: गोल पर गोल दाग रहै है हम, हर मॅच मे देश का बच्चा बच्चा बोले चक दे रेल्वे'

लालूप्रसाद यादव यांनी आज भारतीय रेल्वेने केलेल्या प्रगतीचा आलेख मांडताना तो या शब्दांत मांडला. रेल्वेच्या नफ्याला सुरक्षित ठेवून रेल्वेत जे बदल घडवायचे आहेत, त्यासाठी या नफ्यातील पैसेच विस्तारासाठी वापरण्यात येत आहेत, असे सांगून रेल्वेच्या प्रकल्पासाठी खर्च केली जाणारी रक्कम गेल्या चार वर्षांत तेरा हजाराहून तीस हजार कोटींपर्यंत पोहोचली आहे याकडे त्यांनी लक्ष वेधले. त्यासाठी 'नयी कथनी. नयी करनी. नयी एक सोच लाये हैं. तरक्की की नयी पारसमणी हम खोज लाये हैं' या शब्दांत त्यांनी याचे वर्णन केले.

लालूप्रसाद रेल्वेमंत्री झाल्यापासून रेल्वे नफ्यात आली आहे. यामुळे काही लोक अचंबित झाले आहेत. आपल्या यशाचे वर्णन करताना ते म्हणाले, जब कह रहे हैं. हमने गजब काम किया है. करोडों का मुनाफा हर एक शाम दिया है. फल सालों ये अब देगा. पौधा जो लगाया है. सेवा का. समर्पण का. हर फर्ज निभाया है.]]> Tue, 26 Feb 2008 17:19:46 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-अर्थसंकल्पात-महाराष्ट्र-108022600020_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-अर्थसंकल्पात-महाराष्ट्र-108022600020_1.htm http: महाराष्ट्रासाठी या रेल्वे अर्थसंकल्पात काही तरतूदी करण्यात आल्या आहेत. अगदी नेहमी होणार्‍या मागण्यांना यावेळीही वाटाण्याच्या अक्षता लावल्या गेल्या असल्या तरी काही नव्या गाड्या सुरू होणार असून काही अस्तित्वात असलेल्या गाड्यांच्या फेऱ्या वाढवल्या आहेत.

पुणे- नागपूर गाडी आठवड्यातून तीन दिवस धावेल. अमरावती- मुंबई एक्सप्रेस आठवड्यातून दोन दिवस धावेल. वसई रोड- पनवेल गाडी नव्याने सुरू करण्यात आली असून ती आता रोज धावेल. यामुळे उपनगरीय प्रवाशांची मोठी सोय होणार आहे.

बाहेरून महाराष्ट्रात येणार्‍या काही गाड्या
नांदेड येथील गुरूद्वारा सचखंड साहिबच्या त्रिशताब्दीनिमित्त आनंदपूर साहिब व पाटण्याहून नांदेडसाठी विशेष गाड्या सोडण्यात येणार आहेत. याशिवाय १२ ते १८ ऑक्टोबरदरम्यान पुण्यात राष्ट्रकूल स्पर्धांसाठी पुणे ते दिल्ली दरम्यान नव्या गाड्या सोडण्यात येणार आहे. जबलपूर ते मुंबई दरम्यान आठवड्यातून दोन वेळा गाडी धावेल. याशिवाय भुवनेश्वर- मुंबई एक्सप्रेस आठवड्यातून दोन दिवस, आसनसोल-मुंबई एक्सप्रेस, हावडा मुंबई पूर्ण आठवडाभर, विलासपूर- पुणे एक्सप्रेस आठवड्यातून एकदा. बल्हारशाह-मुंबई एक्सप्रेस रोज. अहमदाबाद- मुंबई वातानुकुलित एक्सप्रेस साप्ताहिक. वास्को-दी-गामा ते पाटणा एक्सप्रेस कोकण रेल्वेमार्गे साप्ताहिक. याशिवाय खालील सुविधा देण्यात आल्या आहेत.


मुंबईकरांसाठी गो-मुंबई कार्ड
विरार ते डहाणूपर्यंत ऑटोमॅटिक सिग्नल
छत्रपती शिवाजी टर्मिनस आंतरराष्ट्रीय दर्जाचे
मुंबई बंदर वाहतुकीसाठी कुर्ला वडाळा लिंक लवकरच
गोंदियामध्ये ऑटोमॅटिक सिग्नल्स लावणार
जळगाव ते उधणा मार्गाचे दुपदरीकरण होणार
पुणे गोंडकल मार्गाचे विद्युतीकरण करणार
मुंबई-पुण्यासह पन्नासहून अधिक सिग्नलिंगचा विस्तार
]]> Tue, 26 Feb 2008 16:18:30 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/दहा-नवे-गरीब-रथ-५३-नव्या-गाड्या-108022600018_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/दहा-नवे-गरीब-रथ-५३-नव्या-गाड्या-108022600018_1.htm http: रेल्वेमंत्री लालूप्रसाद यादव यांनी आज सादर केलेल्या अर्थसंकल्पात दहा नवे गरीब रथ व ५३ नव्या गाड्यांची घोषणा केली. याशिवाय सोळा गाड्यांचा विस्तार करताना अकरा गाड्यांच्या फेर्‍याही वाढविण्यात येणार आहे.

काही नव्या गाड्या
*नवी दिल्ली- जम्मू तावी गाडी आता रोज
*साल्ससा अमृतसर गरीब रथ आठवड्यातून तीनदा
*बागलकोटा-जसवंतपूर गाडी रोज
*कुर्ला हावडा गाडी आठवड्यातून दोनदा
*मुंबई ते भुवनेश्वरदरम्यान आठवड्यातून दोन वेळा नवी गाडी
*पुणे-दिल्ली दरम्यान राष्ट्रकूल स्पर्धांसाठी ऑक्टोबरमध्ये विशेष गाडी
*मधुरा- लखनौ एक्सप्रेस पाटण्यापर्यंत जाणार
*वाराणसी- रांची गाडी रूरकेलामार्फत संभलपूरपर्यंत जाणार
*बंगळूर कोईमतूर गाडी एर्नाकुलमपर्यंत जाणार
*अमृतसर- कोचुवेली एक्सप्रेस आठवड्यातून तीनदा.
*अमरावती मुंबईदरम्यान आठवड्यातून दोन वेळा गाडी
*मछलीपट्टण बंगळूर नवी गाडी आठवड्यातून तीनदा.
*वाराणसी रामेश्वरम दरम्यान नवी गाडी
*खजुराहो-दिल्लीदरम्यान आठवड्यातून तीनदा गाडी
*पुरी ते दरभंगादरम्यान नवी गाडी
*इंदूर ते उदयपूरदरम्यान रतलाममार्गे आठवड्यातून तीनदा नवी गाडी
*रांची-भागलपूरदरम्यान आठवड्यातून तीनदा नवी गा़ी
*चेन्नई-सालेमदरम्यान नवी गाडी
*अहमदाबाद पाटण दरम्यान नवी एक्सप्रेस गाडी
*इटारसी - कटणीदरम्यान रोज गाडी ]]> Tue, 26 Feb 2008 16:00:23 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/दृष्टिक्षेपात-रेल्वे-बजेट-108022600013_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/दृष्टिक्षेपात-रेल्वे-बजेट-108022600013_1.htm http: प्रवाशांसाठी सवलतींचा वर्षाव
*स्लीपर भाड्यांत पाच टक्के कपात
*एसी फर्स्ट क्लासच्या भाड्यात सात टक्के कपात
*एसी सेकंड क्लासमध्ये चार टक्के कपात
*एसी थर्ड क्लासमध्ये तीन टक्के कपात
*पन्नास किलोमीटरपुढील प्रवासासाठी सेकंड क्लासच्या भाड्यात पाच टक्के कपात
*अनुसूचित जाती व जमातीच्या तरूणांना आरक्षणापेक्षा जास्त नोकर्‍या देणार
*अशोकचक्र प्राप्त जवानांना राजधानी व शताब्दीतून मोफत प्रवासाची सवलत
*ज्येष्ठ नागरिकांना सवलतीचे प्रमाण तीस टक्क्यांहून पन्नास टक्क्यांपर्यंत
*मदर-चाईल्ड हेल्थ एक्सप्रेस लवकरच सुरू होणार
*एड्स रूग्णांना भा़ड्यात पन्नास टक्के सवलत मिळणार
*पदवीपर्यंतच्या मुलींसाठी फ्री सिझन तिकिट
* मुंबईकरासाठी 'गो मुंबई कार्ड'

नव्या गाड्या
*दहा गरीब रथ, ५३ नव्या गाड्या
*नवी दिल्ली- जम्मू तावी गाडी आता रोज
*साल्ससा अमृतसर गरीब रथ आठवड्यातून तीनदा
*बागलकोटा-जसवंतपूर गाडी रोज
*कुर्ला हावडा गाडी आठवड्यातून दोनदा
*मुंबई ते भुवनेश्वरदरम्यान आठवड्यातून दोन वेळा नवी गाडी
*पुणे-दिल्ली दरम्यान राष्ट्रकूल स्पर्धांसाठी ऑक्टोबरमध्ये विशेष गाडी
*मधुरा- लखनौ एक्सप्रेस पाटण्यापर्यंत जाणार
*वाराणसी- रांची गाडी रूरकेलामार्फत संभलपूरपर्यंत जाणार
*बंगळूर कोईमतूर गाडी एर्नाकुलमपर्यंत जाणार
*अमृतसर- कोचुवेली एक्सप्रेस आठवड्यातून तीनदा.
*अमरावती मुंबईदरम्यान आठवड्यातून दोन वेळा गाडी
*मछलीपट्टण बंगळूर नवी गाडी आठवड्यातून तीनदा.
*वाराणसी रामेश्वरम दरम्यान नवी गाडी
*खजुराहो-दिल्लीदरम्यान आठवड्यातून तीनदा गाडी
*पुरी ते दरभंगादरम्यान नवी गाडी
*इंदूर ते उदयपूरदरम्यान रतलाममार्गे आठवड्यातून तीनदा नवी गाडी
*रांची-भागलपूरदरम्यान आठवड्यातून तीनदा नवी गा़ी
*चेन्नई-सालेमदरम्यान नवी ग्डाी
*अहमदाबाद पाटण दरम्यान नवी एक्सप्रेस गाडी
*इटारसी - कटणीदरम्यान रोज गाडी

रेल्वेगाड्या, स्टेशन्समधील सुधारणा
*रेल्वेच्या सर्व फाटकांवर आता रक्षकाची उपस्थिती
*मुंबई सेंट्रल, पाटणा स्थानके आता जागतिक दर्जाची होणार
*सीसीटिव्ही कॅमेरे सर्व महत्त्वाच्या स्टेशनवर बसविणार
*सर्व रेल्वे स्टेशन्सवर टच स्क्री, रंगीत टिव्ही
*दोन वर्षांत तिकीटासाठी रांगांचे दृश्य दिसणार नाही
*१३५ स्टेशनवर उच्च दर्जाचे प्लॅटफॉर्म
*195 स्टेशनांवर ओव्हरब्रिज
*50 मोठ्या स्टेशनवर एस्केलेटर
* 2011 पर्यंत शताब्दीला नवे डबे
* 2 वर्षांत पाच हजार कंप्यूटर तिकिट काऊंटर
* काही गाड्यांत पब्लिक एक्सप्रेस सिस्टम
* 2009 पर्यंत रेल्वे कॉल सेंटर प्रत्यक्षात
* 2010 ने राजधानीमध्ये नव्या पद्दतीचे डबे
* 2009 पासून स्टील डब्यांची निर्मिती
* 2010 पर्यंत सर्व डबे स्टीलचे
* मोबाइलवर तिकिट देण्याचा विचार
* 6000 ऑटोमॅटिक मशीन लावणार
* चालत्या गा़डीतून घाण रोखण्यासाठी प्रयत्न
*सामान्यांसाठीच्या तिकीट काऊंटरचा विस्तार
*स्मार्ट कार्डने तिकीट खरेदी करता येणार
*रेल्वे कॉल सेंटर आता प्रत्यक्षात
*मेल- एक्सप्रेस गाड्यांत डिस्प्ले सुविधा
*गाडीतच आता वाहतूकीची पूर्ण माहिती
*इंटरनेटहून वेटींग लिस्ट तिकिट मिळेल

आगामी योजना
*नव्या मार्गांसाठी सतरा अब्ज रूपये खर्च करण्याचा प्रस्ताव
*१५५ किलोमीटरचा रेल्वे मार्ग या वर्षभरात पूर्ण होणार
*बिहारमध्ये रेल्वे कॅप्टिव्ह पॉवर प्लॅंट
*रेल्वेच्या जयपूर व हुबळीच्या रूग्णालयाच्या दर्जात वाढ
*उत्तर रेल्वेचे दिल्लीतील रूग्णालयात एसी होणार
*केरळमध्ये रेल्वे कोच निर्मिती कारखाना
*स्टाफ बेनिफिट फंड २००९ पर्यंत दहा पटीने वाढण्याची अपेक्षा
*मनुष्यरहित फाटकांवर गॅंगमन थांबणार
*१६ हजार ५४८ रेल्वे ट्रॅकचे नूतनीकरण
*सर्व संवेदनशील स्टेशनांवर सुरक्षा वाढविणार
*उत्तर भारतातील आणखी काही मार्गांचे विद्युतीकरण
* 3 वर्षांत 200 दशलक्ष सीमेंट वाहतूकीचे लक्ष्य
* कंटेनर रेल्वेगाड्यांना मंजूरी
* 2000 वॅगन तयार करणार
* कंटेनर कार्पोरेशनचे आठ नवे डेपो
* पायाभूत विकासासाठी 75 हजार कोटी
* 30 स्टेशनांवर मल्टी लेव्हल पार्किंग
* कोळसा वाहतूकीसाठी नवा ट्रॅक
* ओरीसात महानदीवर दुसरा पुल
* गांधीधाम-पालनपूर मार्गावर नवे गेज
* ऑटोमॅटिक सिग्नलिंगवर भर
*रेल्वेला २५ हजार कोटींचा फायदा
*रेल्वेला तोट्यातून नफ्यात आणले
*उत्पन्न वाढविण्यावर लक्ष- लालू
*मालवाहतूकीतून २००० कोटीची कमाई
*पाच वर्षांत ६८ हजार कोटींचा फायदा
*चार वर्षांत प्रवासी भाड्यांत वाढ नाही
*प्रवासी भाड्यातून उत्पन्नात १४ टक्के वाढ
*प्रवासी गाड्यांची लांबी वाढवली
*लालूंचे हे पाचवे रेल्वे बजेट
*रेल्वे संपत्तीचा योग्य वापर केला]]> Tue, 26 Feb 2008 15:52:33 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/ई-तिकीट-नंतर-आता-एसएमएस-तिकीट-108022600017_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/ई-तिकीट-नंतर-आता-एसएमएस-तिकीट-108022600017_1.htm http: क्रांतिकारी निर्णयांसाठी प्रसिद्ध असणार्‍या रेल्वेमंत्री लालूप्रसादांनी माहिती तंत्रज्ञानाच्या माध्यमातून प्रवाशांना मोबाईची कळ दाबताच रेल्वे तिकीट आरक्षणाची सुविधा उपलब्ध करून दिली आहे. इंटरनेटच्या माध्यमातून तिकीट आरक्षणानंतरचा हा महत्पूर्ण टप्पा ठरणार आहे.

यासाठी मोबाईल कंपन्यांशी चर्चा अंतिम टप्प्यात असल्याचे रेल्वेमंत्र्यांनी स्पष्ट केले. प्रवाशांना एसएमएसच्या माध्यमातून तिकीट उपलब्‍ध करून देण्यात येणार आहे. रेल्वे प्रवासासाठी प्रवाशास फक्त एसएमएस दाखवावा लागेल. धकाधकीच्या दिनक्रमात रेल्वे आरक्षण केंद्रावर जाऊन रांगात ताटकळत बसने बहुतेक जणांना शक्य नाही. यातून दिलासा देण्यासाठी पंधराशे स्वयंचलित तिकीट यंत्रास सुरू करणेही प्रस्तावित आहे. मुंबईत रेल्वे प्रवाशांसाठी स्मार्ट कार्ड आणण्यात येणार आहे. यासोबतच हंगामात रेलवे गाड्यांत वाढ करण्याची योजना आहे. एकंदरीत काळाची गरज ओळखून लालूंनीही माहिती तंत्रज्ञानाचा भरपूर उपयोग करून रेल्वेस कस्टमर फ्रेंडली बनवायचे ठरवले दिसते. ]]> Tue, 26 Feb 2008 15:09:58 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-बजेटमध्ये-सवलतींचा-वर्षाव-108022600016_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-बजेटमध्ये-सवलतींचा-वर्षाव-108022600016_1.htm http: रेल्वे मंत्री लालूप्रसाद यादव यांनी सामान्यांना खुश करणारा रेल्वे अर्थसंकल्प सादर केला. सलग पाचव्या वर्षी कोणतीही भाडेवाढ न करणारा अर्थसंकल्प मांडून एक नवा विक्रमही केला.

लालूंच्या या बजेटमध्ये सामान्यांना दिलासा देणारे बरेच काही आहे. आगामी वर्षात रेल्वे भाड्यात पाच ते सात टक्के भाडेकपात करण्यात आली आहे. मालवाहतुकीच्या भाड्यातही वाढ केलेली नाही. त्याचबरोबर वृद्ध महिला, विद्यार्थी, एड्स रूग्ण व अशोक चक्रप्राप्त जवानांना अनेक सवलती दिल्या आहेत.

लोकसभेत अतिशय गोंधळात सादर झालेल्या या अर्थसंकल्पात पन्नास किलोमीटरपर्यंतच्या प्रवासासाठी प्रती तिकिट एक रूपाया व त्यापुढील अंतरापर्यंत पाच टक्के कपात करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

एसीच्या प्रथम श्रेणी तिकिटात सात टक्के, एसीच्या द्वितीय श्रेणीच्या तिकिटात चार टक्के कपात करण्यात आली आहे. त्यामुळे आता स्वस्त सेवा देणार्‍या हवाई सेवांना चांगलीच स्पर्धा करावी लागणार आहे. रेल्वेमंत्र्यांनी सलग दुसर्‍या वर्षी एसी श्रेणीच्या भाड्यात कपात केली आहे.

दृष्टिक्षेपात सवलती अशा

*स्लीपर भाड्यांत पाच टक्के कपात
*एसी फर्स्ट क्लासच्या भाड्यात सात टक्के कपात
*एसी सेकंड क्लासमध्ये चार टक्के कपात
*एसी थर्ड क्लासमध्ये तीन टक्के कपात
*पन्नास किलोमीटरपुढील प्रवासासाठी सेकंड क्लासच्या भाड्यात पाच टक्के कपात
*अनुसूचित जाती व जमातीच्या तरूणांना आरक्षणापेक्षा जास्त नोकर्‍या देणार
*अशोकचक्र प्राप्त जवानांना राजधानी व शताब्दीतून मोफत प्रवासाची सवलत
*ज्येष्ट महिलांना सवलतीचे प्रमाण तीस टक्क्यांहून पन्नास टक्क्यांपर्यंत
*मदर-चाईल्ड हेल्थ एक्सप्रेस लवकरच सुरू होणार
*एड्स रूग्णांना भा़ड्यात पन्नास टक्के सवलत मिळणार
*पदवीपर्यंतच्या मुलींसाठी फ्री सिझन तिकिट
* मुंबईकरासाठी 'गो मुंबई कार्ड']]> Tue, 26 Feb 2008 15:04:51 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-बजेट-सवलतींचा-पेटारा-108022600011_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/रेल्वे-बजेट-सवलतींचा-पेटारा-108022600011_1.htm http: रेल्वेला 23 हजार करोडचा फायदा होण्याची शक्यता

स्टेशनवर वैद्यकिय मदतीची सुविधा देण्याची शक्यता

प्रवासी भाड्यात कोणत्याही वाढीची शक्यता नाही

वयोवृद्ध, महिला, आणि अपंगांना काही सवलतींची शक्यता

मालगाड्यांची संख्या वाढवण्याचा विचार

एड्स रुग्णांसाठीही काही सवलती मिळण्याची शक्यता

रेल्वे मार्गांवर इंटरनेट सुविधाही देण्यात येण्याची शक्यता. ]]> Tue, 26 Feb 2008 11:48:40 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/तुम्हीच-व्हा-अर्थमंत्री-108022500004_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/तुम्हीच-व्हा-अर्थमंत्री-108022500004_1.htm http: आपल्याला अर्थमंत्री बनण्याची संधी वेबदुनिया देऊ करते आहे. २९ फेब्रुवारीला केंद्रीय अर्थमंत्री पी. चिदंबरम अर्थसंकल्प मांडणार आहेत. काय स्वस्त होईल आणि काय महाग, कशात सवलत मिळेल आणि कशावर कर लागेल या सगळ्या प्रश्नांची उत्तरे अर्थमंत्र्यांच्या पोतडीत आहेत. त्यामुळे अर्थसंकल्पात ते काय सांगतात, याकडे सगळ्यांचेच लक्ष लागले आहे. कारण त्यांच्या अर्थसंकल्पावरच तर आपले घरचे 'बजेट' अवलंबून असते.

म्हणूनच तुमच्या भावना अर्थमंत्र्यांपर्यंत पोहोचविण्याचा प्रयत्न वेबदुनिया करते आहे. त्यामुळे या बजेटसंदर्भात तुम्हाला काय वाटते? तुमच्या काय अपेक्षा आहेत? हे सारे सारे मांडण्याची संधी आम्ही तुम्हाला देऊ करतो आहे. त्यामुळे उशीर करू नका आणि तातडीने खाली तुम्हाला काय वाटते ते अगदी निसंदिग्ध शब्दांत लिहा. या विषयावर आपणास स्वतंत्र लेख लिहायचा असल्यास तुम्ही तो मेल editor.webdunia@webdunia.net या पत्त्यावर पाठवू शकता.

संपादक ]]> Mon, 25 Feb 2008 11:34:38 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थमंत्र्यांची-तारेवरची-कसरत-108022200015_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थमंत्र्यांची-तारेवरची-कसरत-108022200015_1.htm http: अर्थसंकल्पाची चाहूल लागली की, आधी मध्यमवर्गीयांचा रक्तदाब वाढायला सुरुवात होते. याची एवढी धास्ती मध्यमवर्गीय कुटुंबांना असते की, अगदी उन्हाळी सुट्यांनाही त्यामुळे कात्री लागते. अगदी घरच्या गहू आणि तांदळातही कपात करावी लागते. घर चालवणार्‍याला हे करून कपात करता येते, पण देश चालविणार्‍याला असे करता येत नाही. आपल्या अर्थमंत्र्यांची सध्या हीच अवस्था झाली आहे.

राज्यांची धास्ती तर आहेच, परंतु, अर्थसंकल्पातील एखादी तरतूदही आता सरकारमध्ये अस्थिरता निर्माण करू शकते अशी
परिस्थिती सध्या देशात निर्माण झाली आहे. डाव्या पक्षांचे दुखणे असो, किंवा सहकारी पक्षांच्या मागण्याची यादी. अर्थमंत्र्यांना खोट्या कुबेराची भूमिका अर्थसंकल्प जाहीर करताना निभवावी लागणार हे निश्चित आहे.

अमेरिकेतील बाजारात खुट्ट् जरी झालं तरी याचा परिणाम सध्या भारतीय बाजारावर दिसून येतोय. त्यामुळे हे दुखणंही अर्थमंत्र्यांना सांभाळावं लागणार आहे. शेतकर्‍यांच्या होणार्‍या आत्महत्या, मध्यमवर्गीयांवर करांचे वाढते ओझे, आणि विकासाचा दर कायम राखण्यासाठी अर्थमंत्र्यांना एखाद्या डोंबार्‍याकडून कसरतीचे प्रशिक्षण घ्यावे लागेल. गेल्या वर्षीचा अर्थसंकल्प सादर करताना विकासाचा उद्देश सरकारापुढे होता. आता संकटांतून मार्ग शोधण्याचे 'टार्गेट' सरकारपुढे आहे.

यातूनच गेल्या काही दिवसांपासून शेअर बाजारात सुरू असलेल्या घसरणीमुळे सरकारच्या संकल्पनांना चांगलाच धक्का बसला आहे. विकासदर राखण्यासाठी दरवेळी रिझर्व्ह बँकेचे बोट पकडणे यापुढे अशक्यप्राय असल्याची जाणीव आता अर्थमंत्र्यांना झाली आहे.

अर्थसंकल्पापूर्वीच इंधन दरवाढीचा निर्णय सरकारने घेतला आहे. त्या परिस्थितीत आंतरराष्ट्रीय बाजारात, आहे त्या भावात सरकारला तेल घ्यावे लागणार आहे. डॉलरची मागणी वाढल्याने रुपयालाही आधार द्यावा लागणार आहे. यात देशात निर्माण झालेल्या परिस्थितीकडेही दुर्लक्ष करून सरकारला चालणार नसून, शेतकर्‍यांच्या कर्जमाफीविषयीच्या निर्णयावरही ठोस
निर्णय घ्यावा लागणार आहे. ]]> Fri, 22 Feb 2008 15:25:18 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटमध्ये-बळीराजासाठी-तरतूद-करावी-पवार-108022100045_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/बजेटमध्ये-बळीराजासाठी-तरतूद-करावी-पवार-108022100045_1.htm http: देशात गेल्या काही दिवसांमध्ये शेतकर्‍यांच्या आत्महत्यांमध्ये वाढ झाली असल्याची चिंता व्यक्त करत, अर्थसंकल्पात शेतकर्‍यांसाठी 30 हजार
करोड रुपयांची तरतूद करण्याची मागणी केंद्रीय कृषीमंत्री शरद पवार यांनी एका पत्राद्वारे अर्थमंत्री पी चिदंबरम यांच्याकडे केली आहे.

शेतकर्‍यांचा आर्थिक प्रश्न सोडवण्यासाठी सरकारने ठोस पाऊल उचलणे गरजेचे असून खासकरुन मध्यमवर्गीय शेतकर्‍यांची होणारी ससेहोलपट
थांबविण्यासाठी कर्ज माफिची तरतूद करण्याची विनंतीही पवार यांनी अर्थमंत्र्यांकडे केली आहे.

गेल्या काही वर्षांपासून कर्जाचा बोजा असाहाय्य झाल्याने महाराष्ट्रात शेतकर्‍यांनी सर्वाधिक आत्महत्या केल्या आहेत. तसेच राष्ट्रपती प्रतिभाताई पाटील यांनी काही दिवसापूर्वी शेतकर्‍यांच्या आत्महत्ये विषयी चिंता व्यक्त केली असल्याने पवार यांच्या पत्राचा आता अर्थसंकल्पात काही फायदा
शेतकर्‍यांना मिळतो का?, याकडे शेतकर्‍यांचे लक्ष लागले आहे.]]> Thu, 21 Feb 2008 18:57:42 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वार्ता https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्प-2007-08-108022100044_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्प-2007-08-108022100044_1.htm http: अर्थमंत्री पी चिदंबरम यांच्या भाषणातील काही ठळक मुद्दे

*आयकर सवलतीसाठी 10 हजार रुपयांची वाढ,
*महिलांसाठी आयकर सवलत 145000,
*ज्येष्ठ नागरिकांसाठी आयकर सवलत 195000,
*परराष्ट्रीय बाजारात गंतवणूक करटाची मुभा,
*बँकिंग ट्रांजिक्शनमध्ये 50000 पर्यंतच्या रकमेवर टॅक्स नाही.
*कार्पोरेट टॅक्समध्ये बदल नाही,
*संरक्षणासाठी 96000 कोटी
*एक कोटी पर्यंत उलाढाल असलेल्या उद्योगांवरील सरचार्ज काढण्याचा निर्णय.
*हथकरघा विकासासाठी 721 करोड़,
*राजधानी क्षेत्रातील हॉटेलांना पाच वर्षांपर्यंत टॅक्समध्ये सवलत.
*राष्ट्रकूल खेळांसाठी 500 कोटीची तरतूद,
* ग्रामीण विद्युतीकरणासाठी 3983 कोटी
* ई-गव्हर्नन्ससाठी 719 कोटी, अपंगांसाठी नव्या वर्षात एक लाख रोजगार,
* नाबार्डद्वारे 5000 कोटी रूपयांच्या बॉंन्डवर टॅक्स लागणार नाही.
* खतांमध्ये सवलतीसाठी 22452 कोटी
* असंगटित क्षेत्रातील कामगारांच्या विम्यासाठी 12000 कोटी
* उर्जा क्षेत्रात 7.5 टक्के वाढ दोन नवीन योजना.
* आरोग्यासाठी 15291 कोटी रूपये.
* दोन लाख शिक्षकांची भरती करणार, सर्वशिक्षा अभियानासाठी 10670 कोटी
* प्रत्येक वर्षी 15 लाख घरे बनवणार,
* 12900 किलोमीटर लांबीच्या रस्त्यांची निर्मिती,
* शिक्षणात 34.2 टक्के वाढ,
* माध्यमिक शिक्षणासाठी 3794 कोटी रुपये,
* राजीव गांधी पेयजल योजनेसाठी 5850 कोटी
* ग्रामीण आरोग्यासाठी 9947 कोटी रुपये,
* एड्स प्रतिबंधासाठी 969 कोटी
* पोलिओ प्रतिबंधासाठी 1290 कोटी
* निश्चित रोजगार योजना 330 जिल्ह्यांमध्ये चालू 12000 कोटीचे लक्ष्य,
* बालविकास कार्यक्रमासाठी 4761 कोटी
* 24 लाख हेक्टर जमिनीवर सिंचन,
* एक लाख विद्यार्थ्यांसाठी शिष्यवृत्ती, अल्पसंख्यांकांसाठी तीन टक्के,
* अनुसूचित जाती, जमातीच्या कल्याणासाठी अर्थसंकल्पात दुप्पट तरतूद,
* कृषि कर्ज दुप्पट करण्याचे लक्ष्य.
* या वर्षी शेतकर्‍यांना 2 लाख 25 हजार कोटी रूपयांचे कर्ज देणार,
* अल्पसंख्यक कल्याणासाठी 63 कोटी रुपये
* विकास दर 10 टक्यांपर्यंत नेण्याचे लक्ष्य,
* भारत निर्माण कार्यक्रमासाठी 31.6 टक्के वाढ.,
* विकास दर 9.2 टक्यांपर्यंत पोहंचला,
* विकास दर तीन टक्यांपेक्षा कमी, जीडीपीचा दर 9 टक्के,
* परकीय चलन 180 बिलियन डॉलरपर्यंत पोहंचले,
* चलनफुगवटा दर 5.4 टक्यक्यांपर्यंत
* गहू, तांदळाच्या वायदे बाजारावर बंदी,
* सर्व्हिस सेक्टरमध्ये 11.3 टक्यांची वाढ,
* जन्मदर वाढव‍िण्यासाठी शोध,
* स्कॉलरशिपसाठी उत्तर-पूर्व राज्यांना 6000 कोटीपेक्षा अधिक निधी.
* छोट्या शेतकर्‍यांसाठी 100 टक्यांपेक्षा अधिक निधी
* शेतकर्‍यांना सबसिडी, बजेट सहाय्य 215100 कोटी
* ड़ाळींचे उत्पादन वाढवण्यावर जोर
* प्रती व्यक्ती उत्पन्न 7.4 टक्के
* महागाई दर 5.4 टक्क्यांवर
* 11 व्या योजनेत विकासदर 10 टक्क्यांपर्यंत नेण्याचे लक्ष्य
* शेअर उद्योजकांसाठी वेगळे पॅनकार्ड,
* 1396 आयटीआय संस्थांच्या विकासासाठी 2.5 कोटी
* अपंगांसाठी 1800 कोटी रुपयांची तरतूद,
* धान्य संरक्षणासाठी 500 कोटी रुपये,
* वायदा बाजारासाठी नवीन समिती
* बायो डिझेलवरील एक्साइज ड्यूटी काढली
* क्रीडा मंत्रालयाला 150 कोटी तर दिल्ली सरकारला 350 कोटीचे अनुदान,
* स्टीलवरील उत्पादन शुल्क 20 वरून कमी करत 10 टक्के,
* हिर्‍यांवरची कस्टम ड्यूटी कमी केली.
* 50 औषधांवरील टॅक्स कमी.]]> Thu, 21 Feb 2008 18:54:49 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/करदात्यांना-दिलासा-मिळणार-108022100043_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/करदात्यांना-दिलासा-मिळणार-108022100043_1.htm http: आगामी अर्थसंकल्पात अर्थमंत्री पी. चिदंबरम करदात्यांना काही प्रमाणात दिलासा देऊ शकतात. गेल्या तीन वर्षांमध्ये कर वसुलीत चांगलीच सुधारणा दिसून आल्याने अर्थमंत्री यावर्षी करदात्यांना दिलासा देण्याची शक्यता अर्थतज्ज्ञांना वाटते आहे. 2007-08 वर्षात करवसुली जबरदस्त झाल्याने चिदंबरम यांच्यावर करात सवलत देण्याचा मोठा दबाव आहे. ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:53:56 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/काही-माजी-अर्थमंत्र्यांच्या-भाषणांचा-सारांश-108022100042_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/काही-माजी-अर्थमंत्र्यांच्या-भाषणांचा-सारांश-108022100042_1.htm http: हा अर्थसंकल्प सादर करताना मला, मी स्वतः:ला एक अत्यंत थकलेल्या तीर्थयात्रेकरूच्या भूमिकेत पाहात आहे. मला असे वाटते की, जसा जसा मी पुढे जात आहे, तसे तसे मला उंचच उंच पर्वत दिसत असल्याचे जाणवत आहे. -आर. के. षणमुगम चेट्टी
(1948-49 चा अर्थसंकल्प सादर करताना)

तोटा आणि अतिरिक्त करांचा प्रस्ताव संसदेत मांडताना मला फारसा आनंद होतो असे नाही. परंतु, एका अर्थमंत्र्याला हे करावेच लागते. याला पर्याय असत नाही. मला नेहमीच असे वाटते, की अर्थसंकल्पात देशभरातील नागरिकांच्या भावना गुंतलेल्या असतात, यातून त्यांना काही अपेक्षा असते म्हणून हा मानवी दस्तावेज असल्याचे माझे मत आहे -जॉन मथाई
(1949-50 व 50-51 चा अर्थसंकल्प सादर करताना)

आपले यशापयश हे आपल्याच कर्मावर अवलंबून असते, असे प्रत्येकाचे ठाम मत असायला हवे. आपली शक्ती, आपला विवेक, आपली एकता, आणि परस्पर सहकार्य हे त्या लोकांवर अवलंबून असते, ज्यांची सेवा आपण करतो. -जवाहरलाल नेहरू
(58-59 चा अर्थसंकल्प सादर करताना)

आपण आत्ताचा काही विकास करण्याचा निर्णय घेत असू, तर पुढील काळात निर्माण होणार्‍या विकासाच्या सार्‍या संधी आपण गमावून बसू. विकास होणे ही काळाची गरज असेल तर सामाजिक कल्याण होणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे. अर्थव्यवस्थेला उत्पन्न, खर्च, संपत्ती या सार्‍या गरजांना उपलब्ध साधनांच्या माध्यमातून पूर्ण करणे गरजेचे आहे. -इंदिरा गांधी
(70-71 चा अर्थसंकल्प सादर करताना) ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:53:08 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/स्वतंत्र-भारताचे-अर्थमंत्री-108022100041_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/स्वतंत्र-भारताचे-अर्थमंत्री-108022100041_1.htm http: आर के षण्मुखम 1947-49
जॉन मथाई 1949-51
सी.डी. देशमुख 1951-57
टी.टी. कृष्णमाचारी 1957-58
जवाहरलाल नेहरू 1958-59
मोरारजी देसाई 1959-64
टी.टी. कृष्णमाचारी 1966-67
सचिन्द्र चौधरी 1966-67
मोरारजी देसाई 1967-70
इंदिरा गांधी 1970-71
शंकरराव चव्हाण 1971-75
सी. सुब्रह्रमण्यम 1975-78
एच.एम. पटेल 1977-78
चरणसिंह 1979-80
आर. वेंकटरमन 1980-82
प्रणव मुखर्जी 1982-85
व्ही. पी. सिंह 1985-87
राजीव गाँधी 1987-88
एन.डी. तिवारी 1988-89
शंकरराव चव्हाण 1989-90
मधू दंडवते 1990-91
यशवंत सिन्हा 1991-92
मनमोहनसिंह 1992-96
जसवंतसिंह मे 1996
पी. चिदम्बरम 1996-98
यशवंत सिन्हा मार्च 1998 से जुलै 2002
जसवंतसिंह जुलै 2002 से मे 2004
पी. चिदंबरम मे 2004 पासून आतापर्यंत ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:51:26 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/भारताचा-पहिला-अर्थसंकल्प-108022100040_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/भारताचा-पहिला-अर्थसंकल्प-108022100040_1.htm http: आधुनिक भारतात अर्थसंकल्पाची सुरुवात करण्याचे श्रेय ब्रिटिश-भारताचे पहिले व्हाईसरॉय लार्ड कॅनिंग यांना जाते. 1856-62 पर्यंत ते भारतात होते. 1857 च्या उठावानंतर 1859 मध्ये पहिल्यांदा एक अर्थतज्ज्ञ जेम्स विल्सन यांना व्हाईसरॉयच्या कार्यकारिणीचे अर्थसदस्य म्हणून नियुक्त करण्यात आले.

यानंतर जेम्स विल्सन यांनी 18 फेब्रुवारी 1860 ला व्हाईसरॉय परिषदेत पहिल्यांदा अर्थसंकल्प सादर केला. ब्रिटिश अर्थमंत्र्यांच्या परंपरेचे अनुकरण करत त्यांनी आपल्या भाषणात भारताच्या आर्थिक स्थिती विषयाची माहिती आणि सर्वेक्षण सादर केले. यामुळे जेम्स विल्सन यांना भारतीय अर्थसंकल्पाचे संस्थापक म्हणू शकतो.

1860 नंतर दरवर्षी व्हाईसरॉय परिषदेत अर्थसंकल्प सादर करण्याची परंपरा सुरू झाली. इंग्रजांचे राज्य असल्याने भारत प्रतिनिधींना या काळात आपले मत मांडण्याचा अधिकार नव्हता. 1947 देश स्वतंत्र झाला. आणि यानंतर भारतीय संसद आणि विधानसभेत अर्थसंकल्प सादर करण्यात येऊ लागले. स्वातंत्र्यापूर्वी एकच अर्थसंकल्प संसदेत सादर केला जात असे. कालांतराने यात बदल होत गेले. ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:50:07 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पाची-छपाई-अत्यंत-गोपनीय-108022100039_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पाची-छपाई-अत्यंत-गोपनीय-108022100039_1.htm http: अर्थसंकल्प एक अत्यंत गोपनीय दस्ताऐवज मानला जातो. अर्थसंकल्पाची रचना, त्यातील तरतूदी इथपासून, ते अर्थसंकल्पाच्या छपाईपर्यंत अत्यंत गोपनीयता पाळली जाते. नॉर्थ ब्लॉकमधील अर्थमंत्र्यांच्या कार्यालयात बंदोबस्तात हे काम पूर्ण केले जाते.

संसदेत अर्थसंकल्प सादर करण्यापूर्वी सहा दिवस आधी याच्या छपाईस सुरवात होते. अर्थ मंत्रालयातील या सार्‍या छपाई कर्मचार्‍यांनाही अर्थसंकल्प छपाईस सुरवात झाल्यापासून तो संसदेत सादर होईपर्यंत नॉर्थ ब्लॉकमधून बाहेर पडण्याची मुळीच परवानगी नसते. छपाई इतकी गोपनीय असते, की अर्थमंत्रांच्या आदेशाशिवाय यात इतर कोणालाही बदल करण्याची परवानगी नसते.

1950 पूर्वी राष्ट्रपती भवनातच सर्व गोपनीय कागदपत्रांची छपाई केली जात असे. परंतु, यानंतर अर्थसंकल्प छपाईचे ठिकाण बदलण्यात आले. 1980 पर्यंत केवळ अर्थमंत्र्यांचेच भाषण नॉर्थ ब्लॉकमध्ये छापले जायचे. परंतु, स्वत:चा छापखाना सुरू केल्यानंतर अर्थसंकल्पाची छपाईही इथूनच सुरू झाली.

दरवर्षी अर्थसंकल्पाच्या कमीत कमी 20 हजार प्रती प्रकाशित केल्या जातात. खासदार, पत्रकार आणि अन्य महत्वपूर्ण व्यक्तींना त्या वितरीत केल्या जातात. ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:49:23 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पामधील-गोपनीयता-108022100038_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पामधील-गोपनीयता-108022100038_1.htm http: अर्थसंकल्प तयार करण्याची सुरवात साधारणतः सप्टेंबर- ऑक्टोबर महिन्यात सुरू होते. डिसेंबरअखेर सारी मंत्रालये आपापल्या अनुदानाबद्दलची मागणी सरकारकडे करतात. यानंतरच बजेटच्या कामाला वेग मिळतो. हा आतापर्यंतचा नित्यक्रम आहे. या सार्‍या प्रक्रियेत दोन घडामोडी अत्यंत महत्त्वाच्या मानल्या जातात. यात पहिली बाब म्हणजे कर प्रस्ताव आणि दुसरी बाब म्हणजे नवीन आर्थिक योजनांची घोषणा. या दोन्ही प्रस्तावांवर निर्णय राजकीय पातळीवर केला जातो.

याची माहिती केवळ अर्थमंत्री आणि पंतप्रधानांना असते. प्रत्येक मंत्रालयाला नव्या योजनांची माहिती असते, परंतु यात अत्यंत गोपनीयता पाळली जाते. केंद्रीय मंत्रिमंडळालाही याची माहिती केवळ एक तास आधीच दिली जाते. अर्थसंकल्प सादर करताना अत्यंत गोपनीयता पाळली जाते हे यातूनच स्पष्ट होते. ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:48:37 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पाची-कागदपत्रे-108022100037_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/अर्थसंकल्पाची-कागदपत्रे-108022100037_1.htm http: अर्थसंकल्प सादर करण्यासाठी सात कागदपत्रांची आवश्यकता असते.

1. अर्थमंत्र्यांचे भाषण
अर्थमंत्र्यांचे भाषण दोन भागांमध्ये असते. पहिल्या भागात सामान्य आर्थिक विवरण असते. दुसर्‍या भागात प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्यक्ष कर प्रस्तावांशिवाय आगामी वर्षात आर्थिक पातळीवर सरकारद्वारे घेण्यात येणार्‍या निर्णयांची माहिती असते.

2. वार्षिक अर्थविषयक घडामोडींची माहिती
हे अर्थसंकल्पातील सर्वांत महत्त्वाचे कागदपत्रं मानले जाते. यात सरकारने चालू वित्त वर्षासाठी घेतलेल्या निर्णयांची माहिती असते.

3. अर्थसंकल्पाचा सारांश
यात अर्थसंकल्पा सारांशात मांडलेला असतो. आगामी आकडेवारी, आकृत्यांचा यात समावेश असतो. राज्यांकडून मिळणारी रक्कम, होणारा खर्च या सार्‍यांची माहिती यात असते.

4. अर्थ विधेयक
सरकारद्वारे प्रस्तावित कर प्रस्तावांची इत्थंभूत माहिती या कागदपत्रांमध्ये असते.

5. अर्थसंकल्पाचे निर्णय
या कागदपत्रांमध्ये आगामी वर्षांसाठी सरकारला मिळणारी परवानगी तसेच सरकारला मिळणारे कर्ज परराष्ट्रीय कर्ज आदी विषयांची माहिती दिलेली असते.

6. अर्थसंकल्पातील खर्च
सरकारद्वारे आगामी आर्थिक वर्षात खर्च करण्यात येणारा निधी, विविध विभागांवर होणारा खर्च, मंत्रालयांवर होणारा खर्च या सार्‍यांची तरतूद यात असते.

7. अनुदानाची मागणी
यात विविध मंत्रालयाने मागितलेल्या अनुदानाची माहिती देण्यात आलेली असते. ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:47:59 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/कुठून-आला-बजेट-हा-शब्द-108022100036_1.htm https://marathi.webdunia.com/article/budget-08-marathi/कुठून-आला-बजेट-हा-शब्द-108022100036_1.htm http: बजेट हा शब्द दरवर्षी आपण ऐकतो. पण या शब्दाची नेमकी उत्पत्ती कशी झाली? तो कसा प्रचलित झाला हे आपल्याला ठाऊक नसते. बजेट या शब्दाची उत्पत्ती फ्रेंच शब्द 'बुजेत'पासून झाली आहे. याचा अर्थ 'चामड्याची पिशवी' असा होतो. (आपण आपले पैसेही चामड्याच्या पिशवीत म्हणजे पाकिटातच ठेवतो.) आपल्या घरातही आपण बजेट या शब्दाचा सर्रास वापर करत असतो. लग्न कार्य असेल किंवा महिन्याच्या खर्चाचा ताळमेळ घालायचा असेल तर बजेट हा शब्द आपसूक आपल्या तोंडी येतो.

बजेट शब्द प्रचलित होण्याचा एक छान किस्सा आहे. इंग्लंडचे माजी अर्थमंत्री सर रॉबर्ट वॉलपोल यांच्याशी निगडित हा किस्सा आहे. 1733 मध्ये अर्थसंकल्प सादर करण्यासाठी वालपोल संसदेत आले, येताना त्यांनी एक चामड्याची पिशवी आपल्या सोबत आणली होती. त्यांनी बजेट सादरही केले. परंतु, यानंतर काही दिवसांनंतर त्यांची चेष्टा करण्यासाठी 'बजेट इज ओपन' या नावाने एक पुस्तिका प्रकाशित करण्यात आली आणि यानंतर हा शब्द प्रचलित झाला. ]]> Thu, 21 Feb 2008 18:46:43 +0530 Fri, 14 Feb 2014 20:25:04 +0530 वेबदुनिया