महात्मा गांधी पुण्यतिथी निमित्त भाषण (मराठी)
आदरणीय मुख्याध्यापक महोदय, आदरणीय शिक्षकवृंद, माझ्या प्रिय मित्रांनो आणि उपस्थित मान्यवर सर्वजण,
नमस्कार!
आज ३० जानेवारी... हा दिवस भारतीय इतिहासातील अत्यंत दुःखद आणि अविस्मरणीय दिवस आहे. याच दिवशी, १९४८ साली, दिल्लीतील बिर्ला हाऊसच्या प्रार्थना सभेत जात असताना नथुराम गोडसे या व्यक्तीने तीन गोळ्या झाडून राष्ट्रपित्यांना सदैवसाठी आमच्यापासून दूर नेले.
हा दिवस आपण सर्वजण अतिशय श्रद्धा आणि आदराने साजरा करत आहोत. हा दिवस फक्त एक तारीख नाही, तर राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांच्या अमर बलिदानाचा दिवस आहे. आज त्यांच्या ७८ व्या पुण्यतिथी निमित्त आपण सर्वजण त्यांना विनम्र अभिवादन करतो.
मित्रांनो, महात्मा गांधी हे केवळ स्वातंत्र्यसैनिक नव्हते, तर ते सत्य, अहिंसा आणि प्रेमाचे जिवंत प्रतीक होते. त्यांनी शस्त्र न उचलता, फक्त सत्याच्या जोरावर आणि अहिंसेच्या मार्गाने जगातील सर्वात मोठ्या साम्राज्याला भारतातून बाहेर पडण्यास भाग पाडले. त्यांचे हे वाक्य आजही आपल्या कानात घुमते –
“जगात जितकी शक्ती आहे तितकी अहिंसेत आहे. हिंसा ही क्षणिक आहे, अहिंसा ही शाश्वत आहे.”
बापूंनी आपल्याला शिकवले की सत्य हे परमेश्वर आहे आणि अहिंसा ही त्याची आई आहे. त्यांनी दाखवून दिले की क्रोधाने, हिंसेने नव्हे तर प्रेमाने आणि सहनशीलतेने मोठ्यात मोठे शत्रूही जिंकता येतात. दक्षिण आफ्रिकेतून ते भारतात आले तेव्हा त्यांनी सत्याग्रह हा नवा मार्ग शोधला. चंपारण्य, खेडा, असहकार चळवळ, दांडी यात्रा, भारत छोडो आंदोलन – प्रत्येक ठिकाणी त्यांनी अहिंसेची ताकद दाखवली.
पण आजच्या काळात आपण गांधीजींच्या विचारांचे किती पालन करतो?
सत्य बोलण्याची सवय आपल्यात आहे का?
छोट्या-छोट्या गोष्टींसाठी क्रोध येतो का?
स्वच्छता आणि स्वावलंबन यांना आपण प्राधान्य देतो का?
बापूंनी सांगितले होते –
“स्वच्छ भारत हा स्वराज्याचा पाया आहे.”
“तुम्ही जे जगात पाहू इच्छिता ते बदल तुम्ही स्वतः व्हा.”
मित्रांनो, आज शहीद दिन आहे. या दिवशी फक्त दोन मिनिटे मौन पाळून झाले की पुरे नाही. आपण प्रत्येकाने गांधीजींच्या विचारांना आपल्या जीवनात उतरवण्याचा संकल्प करूया.
शाळेत/घरात स्वच्छता राखूया
अहिंसा आणि सहिष्णुता शिकूया
सत्य बोलण्याची हिंमत करूया
आणि सर्वात महत्त्वाचे – एकमेकांना प्रेमाने वागवूया
शेवटी एक छोटी प्रार्थना –
आजच्या या पवित्र दिवशी, आपण सर्वजण गांधीजींच्या स्वप्नातील भारत घडवण्यासाठी, त्यांचे विचार आचरणात आणण्याचा संकल्प करूया. त्यांचे बलिदान व्यर्थ जाऊ देऊ नका. धन्यवाद!.
जय हिंद!
धन्यवाद!