अधिक मास साधारणपणे दर तीन वर्षांनी एकदा येतो. याला 'पुरुषोत्तम मास' असेही म्हणतात. या वेळी, सन २०२६ मध्ये आणि हिंदू पंचांगानुसार वर्ष २०८३ मध्ये, अधिक मास ज्येष्ठ महिन्यात येईल. दरवर्षी, सौर वर्ष (३६५ दिवस) आणि चंद्र वर्ष (३५४ दिवस) यांच्यामध्ये १० ते ११ दिवसांचा फरक असतो. हा फरक तीन वर्षांत साधारणपणे १ महिन्यापर्यंत (३३ दिवस) वाढतो. ही तफावत भरून काढण्यासाठी आणि दोन्ही पंचांगांमध्ये सुसंवाद साधण्यासाठी, एक 'अतिरिक्त महिना' जोडला जातो, ज्याला अधिक मास म्हणतात.
सन २०२६ मध्ये अधिक मास कधीपर्यंत असेल?
सुरुवात: १७ मे, २०२६ (रविवार)
समाप्ती: १५ जून, २०२६ (सोमवार)
अधिक मासात काय करावे आणि काय करू नये?
या वर्षी, हा महिना ज्येष्ठ (Jeestha) महिन्यात येत आहे, म्हणून याला "अतिरिक्त ज्येष्ठ महिना" म्हटले जाईल. धार्मिकदृष्ट्या, या महिन्यात शुभ कार्ये (जसे की विवाह, मुंडन किंवा गृहप्रवेश) निषिद्ध आहे, परंतु पूजा आणि दानाचे फळ अनेक पटींनी वाढते. मागील अधिक मास २०२३ मध्ये श्रावण महिन्यात आला होता आणि २०२६ नंतर, पुढील अधिक मास २०२९ मध्ये येईल. असे मानले जाते की अधिक मासात केलेल्या धार्मिक कार्यांचे फळ इतर कोणत्याही महिन्यात केलेल्या पूजा आणि प्रार्थनेपेक्षा १० पट अधिक मिळते.
अधिक मासात ५ शुभ कार्ये करा, आणि तुमचे भाग्य उजळेल.
१. तीर्थयात्रेतील स्नान आणि सेवा:
अधिक मास पुरुषोत्तम मास म्हणूनही ओळखला जातो. जगन्नाथ पुरीच्या प्रदेशाला पुरुषोत्तम क्षेत्र म्हटले जाते. हे श्रीक्षेत्र, श्रीपुरुषोत्तम क्षेत्र, शाक क्षेत्र, नीलाचल, निलगिरी आणि श्री जगन्नाथ पुरी या नावांनीही ओळखले जाते. पुराणांमध्ये याला पृथ्वीचे वैकुंठ म्हटले आहे. पुरुषोत्तम महिन्यात येथे भेट देणे शुभ मानले जाते. जर तुम्ही जगन्नाथला भेट देऊ शकत नसाल, तर जवळच्या तीर्थक्षेत्रांमध्ये स्नान करा. गंगा किंवा इतर पवित्र नद्यांमध्ये स्नान करणे आणि मंदिरांमध्ये सेवा करणे हे देखील अत्यंत शुभ मानले जाते.
२. श्रीकृष्णाची पूजा:
भगवान विष्णू हे अधिक मासाचे अधिष्ठाता दैवत आहे. या महिन्याची कथा भगवान विष्णूचे अवतार, भगवान नरसिंह आणि भगवान कृष्ण यांच्याशी निगडित आहे. त्यामुळे, या महिन्यात या दोघांची पूजा केल्याने सर्व प्रकारची संकटे दूर होतात. या महिन्यात भगवान श्रीकृष्ण, भगवद्गीता, श्रीराम कथा आणि गजेंद्र मोक्ष कथेचे पठण, तसेच भगवान विष्णूच्या श्री नरसिंह रूपाची पूजा यांना विशेष आदर दिला जातो. या महिन्यातील पूजेचे स्वतःचे असे महत्त्व आहे. जे या महिन्यात उपवास, पूजा आणि प्रार्थना करतात, ते सर्व पापांपासून मुक्त होतात आणि वैकुंठ प्राप्त करतात.
३. अखंड दीपक:
या महिन्यात, आपल्या घरातील देवघरातील शालिग्राम मूर्तीसमोर संपूर्ण महिनाभर तुपाचा अखंड दिवा तेवत ठेवा. जर तुमच्याकडे शालिग्राम नसेल, तर भगवान विष्णूच्या चित्रासमोर दिवा लावा. या शुभ प्रथेमुळे मागील सर्व जन्मांतील पापांचे क्षालन होते, ज्यामुळे सुख, शांती आणि समृद्धीचे जीवन लाभते. या महिन्यात देवाला दिवे आणि ध्वज दान करणे देखील अत्यंत पुण्यकारक आहे.
४. धार्मिक ग्रंथांचे वाचन:
या महिन्यात पुरुषोत्तम महात्म्याचे पठण करणे देखील अत्यंत फलदायी ठरते. हे शक्य नसल्यास, श्रीमद्भागवताचे पठण करावे किंवा दररोज गीतेच्या पुरुषोत्तम नाम नावाच्या १४ व्या अध्यायाचे त्याच्या अर्थासह पठण करावे. या महिन्यात विष्णू सहस्रनामाचेही पठण करावे. भगवान विष्णूच्या १,००० नावांचा महिमा प्राचीन धर्मग्रंथांमध्ये अवर्णनीय आहे. प्राचीन तत्त्वांनुसार, या महिन्यात यज्ञ आणि हवन करण्याव्यतिरिक्त, श्रीमद्देवी भागवत, श्री भागवतम् पुराण, श्री विष्णू पुराण आणि भविष्योत्तर पुराण यांचे श्रवण, वाचन आणि चिंतन करणे विशेष फलदायी ठरते.
५. उपवास आणि व्रत:
या महिन्यात उपवास करणाऱ्यांनी दिवसातून फक्त एकदाच भोजन करावे. आहारात गहू, तांदूळ, जव, हिरवे मूग, तीळ, भटुआ, वाटाणे, राजगिरा, काकडी, केळे, आवळा, दूध, दही, तूप, आंबा, हिरडा, पिंपळ, जिरे, सुंठ, सैंधव मीठ, चिंच, सुपारी, तुती, मेथी इत्यादींचा समावेश असतो. मांस, मध, तांदळाचा कोंडा, उडीद, मोहरी, मसूर, मुळा, कांदा, लसूण, शिळे अन्न, मादक पदार्थ इत्यादी खाऊ नयेत. अधिक मासात उपवास केल्याने आणि सात्विक जीवनशैलीचा अवलंब केल्याने मानसिक शांती आणि आध्यात्मिक प्रगती होते.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
