महाराष्ट्र विधानसभेत वन्यजीव विधेयकाला मंजुरी

महाराष्ट्र राज्य विधानसभेने बुधवारी 'वन्यजीव संरक्षण (सुधारणा) विधेयक, २०२६' मंजूर केले असले तरी, वन्यजीव कार्यकर्त्यांच्या मते, ही तरतूद संपूर्ण राज्यात एकसमान लागू केली जाऊ नये आणि जोपर्यंत माणसे शहाणपणाने वागत नाहीत, तोपर्यंत हा प्रश्न सुटू शकत नाही. या विधेयकानुसार, मानव-प्राणी संघर्ष नियंत्रित करण्यासाठी राज्य सरकारला उपाययोजना करण्याची परवानगी मिळते, ज्यात प्राण्यांची नसबंदी करणे आणि त्यांना एका संरक्षित क्षेत्रातून दुसऱ्या संरक्षित क्षेत्रात जाण्याची परवानगी देणे यांचा समावेश आहे.

अलीकडच्या काळात, महाराष्ट्रात, विशेषतः जुन्नर, नाशिक आणि अहिल्यानगर या भागांमध्ये वन्य मांजरे (बिबटे) आणि मानव यांच्यातील संघर्षाच्या अनेक घटना समोर आल्या आहेत; त्यानंतर हे सुधारणा विधेयक विधानसभेत सादर करण्यात आले. बिबट्यांची वाढती संख्या आणि मानव-प्राणी संघर्षावर बोलताना, 'रॉ' (RAWW - रेस्किंक असोसिएशन फॉर वाइल्डलाइफ वेल्फेअर) चे संस्थापक आणि अध्यक्ष, वकील पवन शर्मा म्हणाले, "संरक्षित क्षेत्रांमधील मानव-बिबट्या संवाद, चकमकी आणि संघर्षाची परिस्थिती ही संरक्षित क्षेत्राबाहेरील परिस्थितीपेक्षा खूप वेगळी आहे. शेतजमिनी आणि उसाच्या मळ्यांमध्ये (नाशिक, जुन्नर) राहणाऱ्या बिबट्यांना खऱ्या जंगलात (संगई गांधी राष्ट्रीय उद्यान) राहणाऱ्या बिबट्यांपेक्षा वेगळ्या आव्हानांना सामोरे जावे लागते. परिस्थितीचे शास्त्रीय मूल्यांकन करून, त्यानंतर विज्ञान-आधारित आणि वेळेवर हस्तक्षेप करणे ही काळाची गरज आहे."

तथापि, शर्मा पुढे म्हणाले की, मानवी जीवन सर्वोच्च महत्त्वाचे असले तरी, काही वन्य मांजरं समस्या निर्माण करतात आणि उपद्रवी बनतात. शर्मा म्हणाले, "कधीकधी, एखादा विशिष्ट प्राणी समस्या बनतो; अशा परिस्थितीत, त्या प्राण्याला ओळखणे, पकडणे आणि आयुष्यभर कैदेत ठेवणे आवश्यक ठरते. तथापि, अनेकदा एकाच परिसरात अनेक प्राणी असतात आणि त्यांचे प्रदेश एकमेकांत मिसळतात. त्यामुळे, प्राण्यांना अंदाधुंदपणे पकडणे टाळले पाहिजे, कारण त्यामुळे फायद्यापेक्षा जास्त नुकसान होते."

Edited By- Dhanashri Naik