World Environment Day 2026 Essay in Marathi जागतिक पर्यावरण दिन निबंध मराठी

BY: वेबदुनिया फीचर टीम

Publish: Tue, 2 Jun 2026 (16:53 IST) Updated: Tue, 2 Jun 2026 (16:58 IST)

जागतिक पर्यावरण दिन हा दरवर्षी ५ जून रोजी जगभर साजरा केला जातो. पर्यावरणाचे रक्षण करणे, निसर्गाचे महत्त्व समजून घेणे आणि पृथ्वीवरील वाढत्या प्रदूषणाबद्दल लोकांमध्ये जागरूकता निर्माण करणे हा या दिनाचा मुख्य उद्देश आहे. येथे जागतिक पर्यावरण दिनावर एक सुंदर आणि सोपा निबंध दिला आहे:

निबंध: जागतिक पर्यावरण दिन

प्रस्तावना

"वृक्षवल्ली आम्हा सोयरे वनचरे..." हा संत तुकारामांचा संदेश आपल्याला निसर्गाशी नाते जोडायला शिकवतो. पण आज माणूस स्वतःच्या स्वार्थासाठी याच निसर्गाचा विनाश करत आहे. यामुळेच संपूर्ण जगाला पर्यावरणाचे महत्त्व पटवून देण्यासाठी दरवर्षी ५ जून हा दिवस 'जागतिक पर्यावरण दिन' (World Environment Day) म्हणून साजरा केला जातो. १९७४ मध्ये संयुक्त राष्ट्रांद्वारे (UN) या दिवसाची सुरुवात करण्यात आली.

पर्यावरण दिनाचे महत्त्व आणि गरज

आजचे जग हे तंत्रज्ञान आणि औद्योगिकीकरणाचे जग आहे. माणसाने प्रगती तर केली, पण या प्रगतीच्या नादात जल प्रदूषण, वायू प्रदूषण, आणि भू-प्रदूषण प्रचंड प्रमाणात वाढले आहे. जंगलांची बेसुमार कत्तल होत असल्यामुळे 'ग्लोबल वॉर्मिंग' (जागतिक तापमान वाढ) सारखी मोठी समस्या आपल्यासमोर उभी ठाकली आहे. ऋतूचक्र बदलले आहे, कुठे दुष्काळ तर कुठे महापूर येत आहे. या सर्व संकटांपासून आपल्या पृथ्वीला वाचवण्यासाठी पर्यावरण दिन साजरा करणे अत्यंत गरजेचे आहे.

पर्यावरण दिन कसा साजरा केला जातो?

या दिवशी शाळा, महाविद्यालये, सरकारी आणि खाजगी संस्थांमध्ये विविध कार्यक्रमांचे आयोजन केले जाते.

ठिकठिकाणी वृक्षारोपण केले जाते.

पर्यावरण रक्षणावर आधारित चित्रकला, वक्तृत्व आणि निबंध स्पर्धा घेतल्या जातात.

प्लास्टिकचा वापर टाळणे, कचऱ्याचे व्यवस्थापन करणे आणि पाण्याचा अपव्यय रोखणे याबद्दल लोकांमध्ये जागृती निर्माण केली जाते.

आपले कर्तव्य

पर्यावरण रक्षण ही केवळ सरकारची किंवा सामाजिक संस्थांची जबाबदारी नाही, तर ती आपल्या प्रत्येकाची वैयक्तिक जबाबदारी आहे. यासाठी आपण खालील गोष्टी करू शकतो:

१. 'झाडे लावा, झाडे जगवा': प्रत्येकाने वर्षाला किमान एक तरी झाड लावून ते जगवले पाहिजे.

२. प्लास्टिकचा त्याग: प्लास्टिक पिशव्यांऐवजी कापडी पिशव्यांचा वापर करावा.

३. पाण्याची बचत: पाण्याचा प्रत्येक थेंब जपून वापरला पाहिजे.

४. कचरा व्यवस्थापन: ओला कचरा आणि सुका कचरा वेगवेगळा ठेवावा.

समारोप

निसर्ग आपल्याला सर्व काही देतो—हवा, पाणी, अन्न आणि निवारा. निसर्गाशिवाय मानवाचे अस्तित्व अशक्य आहे. म्हणूनच, जागतिक पर्यावरण दिन हा केवळ ५ जून पुरता मर्यादित न ठेवता, प्रत्येक दिवस हा पर्यावरण दिन मानून आपण निसर्गाचे रक्षण केले पाहिजे.

"निसर्गाचे करा रक्षण, हेच आहे खरं देशभक्तीचे लक्षण!"