इंडोनेशियामध्ये ५.२ तीव्रतेचा भूकंप
इंडोनेशिया भूकंप: आज सकाळी ५:०७ वाजता इंडोनेशियामध्ये ५.२ तीव्रतेचा भूकंप झाला, ज्याची नोंद १० किमी खोलीवर झाली. भूकंपाची संपूर्ण वैज्ञानिक प्रक्रिया आणि रिश्टर स्केलविषयी प्रमुख तथ्ये जाणून घ्या.
राष्ट्रीय भूकंपशास्त्र केंद्रानुसार, पहाटे ५:०७ वाजता झालेल्या भूकंपाची तीव्रता ५.२ होती. भूकंपाचे धक्के जमिनीखाली सुमारे १० किलोमीटर खोलीवर नोंदवले गेले. कोणतीही जीवितहानी किंवा मालमत्तेचे नुकसान झाल्याचे वृत्त नाही.
भूकंप कसा होतो?
आपली पृथ्वी प्रामुख्याने चार थरांनी बनलेली आहे: अंतर्गाभा, बाह्यगाभा, प्रावरण आणि कवच. कवच आणि वरच्या प्रावरणाला शिलावरण म्हणतात. हा ५० किलोमीटर जाडीचा थर टेक्टॉनिक प्लेट्स नावाच्या विभागांमध्ये विभागलेला आहे. या टेक्टॉनिक प्लेट्स त्यांच्या जागेवरून सरकतात, पण जेव्हा त्या जास्त सरकतात, तेव्हा भूकंप होतो. या प्लेट्स आडव्या आणि उभ्या दोन्ही दिशांनी सरकू शकतात. त्यानंतर त्या आपली जागा शोधतात आणि एक प्लेट दुसऱ्या प्लेटखाली घुसू शकते.
भूकंपाची तीव्रता कशी मोजली जाते?
भूकंपाची तीव्रता मोजण्यासाठी रिश्टर स्केलचा वापर केला जातो. याला रिश्टर मॅग्निट्यूड टेस्ट स्केल असेही म्हणतात. रिश्टर स्केल भूकंपाच्या लहरींना १ ते ९ च्या स्केलवर मोजते. रिश्टर स्केलचा शोध १९३५ मध्ये कॅलिफोर्निया इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजीमधील शास्त्रज्ञ चार्ल्स रिश्टर यांनी बेनो गुटेनबर्ग यांच्या सहकार्याने लावला.
या मापन पद्धतीनुसार, भूकंपाची तीव्रता प्रत्येक मापनश्रेणीनुसार १० पटीने वाढते आणि भूकंपादरम्यान मुक्त होणारी ऊर्जा प्रत्येक मापनश्रेणीनुसार ३२ पटीने वाढते. याचा सरळ अर्थ असा आहे की, रिश्टर स्केलवर ३ तीव्रतेचा भूकंप त्याच स्केलवर १० पटीने वाढेल.
रिश्टर स्केलवर भूकंपाची तीव्रता यावरून लक्षात येते की, रिश्टर स्केलवर ८ तीव्रतेचा भूकंप ६० लाख टन स्फोटकांमधून बाहेर पडणाऱ्या ऊर्जेइतकी ऊर्जा निर्माण करू शकतो.

