MS Dhoni IPL Retirement आयपीएलमधून महेंद्रसिंग धोनीची निवृत्ती! CSK सोबत निभावणार 'ही' नवी भूमिका!
महेंद्रसिंग धोनी चेन्नई सुपर किंग्स (CSK) मध्ये एका नवीन अवतारात दिसणार आहे. आयपीएल २०२७ च्या पार्श्वभूमीवर, फ्रँचायझीने त्याला संघाचा 'मेंटर' (मार्गदर्शक) म्हणून नियुक्त केले आहे—या निर्णयाला सीएसकेने अधिकृत दुजोरा दिला आहे. यासोबतच धोनीच्या खेळाडू म्हणून कारकिर्दीचाही अधिकृतपणे शेवट झाला आहे.
चेन्नई सुपर किंग्सने आपल्या घोषणेत म्हटले आहे की, धोनी या भूमिकेद्वारे आपल्या कारकिर्दीचा एक नवीन अध्याय सुरू करत आहे. तो आता खेळाडू म्हणून नाही, तर संघाचा मार्गदर्शक (मेंटर) म्हणून काम करेल.
धोनी आणि चेन्नई सुपर किंग्स यांच्यातील नाते अत्यंत खास आहे; त्याच्या नेतृत्वाखाली संघाने अनेक अविस्मरणीय यश मिळवले आहेत. आता आयपीएल २०२७ चा हंगाम जवळ येत असताना, तो फ्रँचायझी आणि खेळाडूंसोबत मार्गदर्शक म्हणून जोडला जाणार आहे. फ्रँचायझीचे मालक आणि व्यवस्थापकीय संचालकांनी त्याच्या योगदानाबद्दल मनमोकळ्या भावना व्यक्त केल्या आहेत. विशेष म्हणजे, धोनीने १५ ऑगस्ट २०२० रोजी आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधून निवृत्तीची घोषणा केली होती.
"धोनीशिवाय सीएसके नाही..."
चेन्नई सुपर किंग्सचे मालक एन. श्रीनिवासन म्हणाले, "महेंद्रसिंग धोनीशिवाय सीएसकेची कल्पनाही करता येणार नाही. आम्ही जवळपास दोन दशके एकत्र प्रवास केला आहे—यात विजय, आव्हाने आणि अनेक चढ-उतार आले. आमच्या नात्याची ताकद यात आहे की, आम्ही कधीही एकमेकांच्या हेतूंवर शंका घेतली नाही; याच विश्वासाने हा प्रवास शक्य झाला आहे."
२००८ मध्ये धोनीला चेन्नईत आणण्याच्या निर्णयाची आठवण सांगताना ते म्हणाले, "२००८ मध्ये मी आग्रह धरला होता की धोनी सीएसकेचा भाग असायला हवा. तो माझ्या आयुष्यातील सर्वोत्तम निर्णयांपैकी एक ठरला." ते पुढे म्हणाले, "हे केवळ त्याने फ्रँचायझीसाठी मिळवलेल्या यशांमुळेच नाही, तर तो माणूस म्हणून कसा आहे, यामुळेही महत्त्वाचे आहे. धोनी नेहमीच आमच्या ओळखीचा एक भाग असेल. सीएसके हे नेहमीच त्याचे घर राहील." "असा खेळाडू आयुष्यात एकदाच येतो..."
सीएसकेच्या (CSK) मालक रूपा गुरुनाथ यांनी म्हटले की, धोनीसारखा खेळाडू आयुष्यात एकदाच पाहायला मिळतो. त्या म्हणाल्या, "आम्ही नशीबवान आहोत आणि आम्ही कृतज्ञ आहोत की धोनी सुरुवातीपासूनच सीएसकेसोबत आहे. त्यानेच या संघाचा पाया रचला आहे."
त्या पुढे म्हणाल्या, "धोनी केवळ सीएसकेसाठी एक दिग्गज खेळाडू नाही. मैदानावर आणि मैदानाबाहेर त्याने दिलेले योगदान अमूल्य आहे. त्याचे नेतृत्व, नम्रता, समर्पण आणि लाखो चाहत्यांशी जोडले जाण्याची त्याची अनोखी शैली खरोखरच विशेष आहे. त्याने एक वारसा निर्माण केला आहे आणि आम्हाला अशा आठवणी दिल्या आहेत, ज्या आम्ही आयुष्यभर जपून ठेवू."
रूपा गुरुनाथ यांनी सांगितले की, धोनी भविष्यातही मार्गदर्शक (मेंटर) म्हणून संघाशी जोडलेला राहील. त्यांनी नमूद केले की, या संक्रमणकाळात धोनीचा अनुभव आणि कौशल्य अत्यंत मोलाचे ठरेल. संघात अनेक तरुण खेळाडू असल्याने, धोनीचे मार्गदर्शन सीएसकेच्या पुढच्या पिढीला तयार करण्यास मदत करेल.
OFFICIAL ANNOUNCEMENT ???????? A once-in-a-lifetime player. A new role. A bond that lasts forever ???? Mahendra Singh Dhoni takes charge as the Team Mentor of Chennai Super Kings! Through countless victories, challenging times, and memories that will stay in our hearts forever, MS has been at the heart of our journey from the very beginning. From leading us to glory to guiding the next generation of Super Kings, Thala will always be a part of our identity. And Chennai will always be his home. Read more : https://t.co/YKsoHYE51A #WhistlePodu
— Chennai Super Kings (@ChennaiIPL) November 17, 2026
"ट्रॉफी तर लक्षात राहतीलच, पण त्या ज्या पद्धतीने जिंकल्या, त्याही कायम स्मरणात राहतील..."
सीएसकेचे व्यवस्थापकीय संचालक के. एस. विश्वनाथन यांनी सांगितले की, क्रिकेटपटू म्हणून धोनीने जे काही साध्य केले आहे, ते प्रत्येक चाहत्याच्या स्मरणात कोरलेले आहे. मात्र, ज्या गोष्टीने त्याला खऱ्या अर्थाने इतरांपेक्षा वेगळे केले, ती म्हणजे त्याने चेन्नई शहराला पूर्णपणे आपलेसे केले—त्याने या शहराला स्वीकारले आणि बदल्यात या शहरानेही त्याला मनापासून स्वीकारले.
विश्वनाथन म्हणाले, "जेव्हा आपण मागे वळून पाहू, तेव्हा आपल्याला केवळ ट्रॉफीच आठवणार नाहीत, तर त्या ट्रॉफी आपण ज्या पद्धतीने जिंकल्या, ती पद्धतही लक्षात राहील. हाच धोनीचा खरा वारसा आहे."
त्यांनी पुढे सांगितले की, मैदानावर पिवळ्या जर्सीमध्ये धोनीला पाहता येणार नाही, याची उणीव नक्कीच जाणवेल; परंतु तो खेळाडूंना मार्गदर्शन करत राहील, ही गोष्ट दिलासा देणारी आहे. त्यांच्या मते, सीएसकेसोबतचे धोनीचे नाते अधिक घट्ट होत जाईल आणि आगामी अनेक वर्षे तो संघाला घडवण्यात आपली भूमिका बजावत राहील. धोनीचा वारसा केवळ आकडेवारीपुरता मर्यादित नाही.
धोनीची ओळख कधीही केवळ त्याच्या आकडेवारीपुरती किंवा त्याने जिंकलेल्या विजेतेपदांपुरती मर्यादित राहिलेली नाही. तो केवळ एक दिग्गज क्रिकेटपटू किंवा चेन्नई सुपर किंग्सचा (CSK) महत्त्वाचा खेळाडू या पलीकडे जाऊन, या फ्रँचायझीचा खरा चेहरा बनला आहे. सामन्याच्या शेवटच्या षटकांत, जेव्हा चाहते उत्कंठेने श्वास रोखून धरत असत, तेव्हा धोनीचा शांत स्वभाव संघासाठी आत्मविश्वासाचा आधारस्तंभ ठरत असे. त्याच्या विजेसारख्या वेगवान स्टम्पिंगमुळे अनेकदा फलंदाज गोंधळून जात असत. याव्यतिरिक्त, मैदानावर घेतलेले त्याचे अनपेक्षित आणि वेगळे निर्णय लाखो चाहत्यांना त्याच्याशी घट्ट जोडून ठेवत असत.
आता, चेन्नई सुपर किंग्ससाठी धोनीच्या कारकिर्दीचा एक नवा अध्याय सुरू होत आहे. २०२७ च्या आयपीएल हंगामापासून, तो खेळाडू म्हणून नव्हे, तर मार्गदर्शक (मेंटर) म्हणून संघासोबत काम करेल आणि सीएसकेमधील उदयोन्मुख खेळाडूंच्या पिढीला घडवण्यास मदत करेल.
२७८ सामने, ५,४३९ धावा... धोनीच्या आयपीएल कारकिर्दीवर एक नजर
आपल्या आयपीएल कारकिर्दीत, एमएस धोनीने २७८ सामने खेळले आणि २४२ डावांमध्ये ५,४३९ धावा केल्या. त्याने ३८.३० ची सरासरी आणि १३७.४५ चा स्ट्राईक रेट राखला. या स्पर्धेतील त्याची सर्वोच्च धावसंख्या नाबाद ८४ इतकी होती. त्याने २४ अर्धशतके झळकावली, मात्र आयपीएलमध्ये त्याला कधीही शतक गाठता आले नाही. त्याच्या नावावर ३७५ चौकार आणि २६४ षटकार जमा आहेत.
यष्टिरक्षक म्हणून धोनीची किमया
धोनीचा प्रभाव केवळ फलंदाजीपुरता मर्यादित नव्हता; यष्टिरक्षक म्हणूनही त्याने आपली अमिट छाप पाडली. आपल्या आयपीएल कारकिर्दीत त्याने १५८ झेल घेतले आणि ४७ स्टम्पिंग केले. तो १०० डावांमध्ये नाबाद राहिला. आयपीएल खेळाडू म्हणून त्याचा प्रवास आता संपला असून, तो आता चेन्नई सुपर किंग्ससाठी मार्गदर्शक (मेंटर) म्हणून नवीन भूमिकेत दिसेल. सीएसकेचा सर्वात यशस्वी कर्णधार म्हणून धोनीने २४४ सामन्यांत संघाचे नेतृत्व केले.
चेन्नई सुपर किंग्सचा कर्णधार म्हणून, एमएस धोनीने २००८ ते २०२५ या काळात एकूण २४४ टी-२० सामन्यांत संघाचे नेतृत्व केले. यापैकी सीएसकेने १४५ सामन्यांत विजय मिळवला, तर ९६ सामन्यांत संघाला पराभवाचा सामना करावा लागला. एक सामना बरोबरीत सुटला, तर दोन सामन्यांचा निकाल लागू शकला नाही. धोनीच्या नेतृत्वाखाली, सीएसकेने ५९.४२ टक्के विजय दर राखला, ज्यामध्ये विजय-पराभव गुणोत्तर १.५१० इतके होते.
त्याच्या नेतृत्वाखाली चेन्नईने पाच वेळा आयपीएल (IPL) विजेतेपद पटकावले आहे
धोनीच्या नावावर असलेले विक्रम – संपूर्ण यादी खालीलप्रमाणे:
धोनी हा एकमेव असा कर्णधार आहे ज्याने ३ आयसीसी (ICC) ट्रॉफी जिंकल्या आहेत (२००७ टी-२० विश्वचषक, २०११ विश्वचषक आणि २०१३ चॅम्पियन्स ट्रॉफी).
त्याच्या नावावर ५ आयपीएल ट्रॉफी जिंकण्याचा विक्रमही आहे—हा विक्रम तो रोहित शर्मासोबत सामायिक करतो.
धोनी हा एकमेव असा कर्णधार आहे ज्याने ६० कसोटी सामने, २०० एकदिवसीय (ODI) सामने आणि ७२ टी-२० आंतरराष्ट्रीय (T20I) सामन्यांमध्ये यष्टिरक्षक (विकेटकीपर) म्हणून जबाबदारी सांभाळली आहे. विविध फॉरमॅटमधील हे विक्रम त्याच्या नावावर आहेत.
एका एकदिवसीय सामन्यात यष्टिरक्षकाद्वारे नोंदवलेली सर्वोच्च धावसंख्या (१८३ नाबाद) धोनीच्या नावावर आहे.
'माही'ने हा विक्रम ३१ ऑक्टोबर २००५ रोजी जयपूरच्या सवाई मानसिंग स्टेडियमवर श्रीलंकेविरुद्ध खेळताना प्रस्थापित केला होता.
एका एकदिवसीय सामन्यात सर्वाधिक स्टंपिंग (३) करण्याचा विक्रम अनेक खेळाडूंच्या नावावर असला, तरी धोनीने ही कामगिरी दोनदा करून दाखवली आहे.
धोनी अशा काही मोजक्या खेळाडूंपैकी एक आहे ज्याने एकाच सामन्यात शतक (१०९ नाबाद) झळकावण्यासोबतच ४ फलंदाजांना बाद (१ झेल आणि ३ स्टंपिंग) करण्यात योगदान दिले आहे; एकदिवसीय क्रिकेटच्या इतिहासात अशी कामगिरी करणारा तो केवळ दुसरा खेळाडू आहे.
आपल्या टी-२० आंतरराष्ट्रीय कारकिर्दीत, 'माही'ने ९८ सामन्यांत ९१ फलंदाजांना बाद केले, ज्यामध्ये ३४ स्टंपिंगचा समावेश आहे—हे कोणत्याही यष्टिरक्षकाद्वारे केलेले सर्वाधिक स्टंपिंग आहे.
सर्व फॉरमॅट मिळून, धोनीने ५३८ सामन्यांत १९५ स्टंपिंग केले आहेत—जी सर्वाधिक संख्या आहे—आणि त्याच्या नावावर एकूण ८२९ बाद करण्याच्या (dismissals) नोंदी आहेत.
याव्यतिरिक्त, त्याने कसोटी, एकदिवसीय आणि टी-२० आंतरराष्ट्रीय अशा सर्व फॉरमॅटमध्ये मिळून एकूण ३३२ सामन्यांत भारतीय संघाचे नेतृत्व केले आहे. कोणत्याही कर्णधाराद्वारे केलेले हे सर्वाधिक नेतृत्व आहे. रिकी पाँटिंगने ऑस्ट्रेलियासाठी ३२४ सामन्यांत नेतृत्व केले होते.
या ३३२ सामन्यांपैकी धोनीच्या नेतृत्वाखाली भारताने १७८ सामने जिंकले, तर १२० सामन्यांत पराभव पत्करावा लागला. यात ६ टाय (सामने बरोबरीत सुटणे) आणि १५ ड्रॉ (अनिर्णित सामने) होते.
भारतीय संघासाठी, माहीने ९० कसोटी सामन्यांत ४,८७६ धावा, ३५० एकदिवसीय सामन्यांत १०,७७३ धावा आणि ९८ टी-२० सामन्यांत १,६१७ धावा केल्या.

