छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या 12 किल्ल्यांना युनेस्कोच्या जागतिक वारसा स्थळांचे नामांकन मिळाले
मराठा समाजाचा वारसा आणि छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या 'मराठा लष्करी भूदृश्ये' यांना आता जागतिक दर्जाचा दर्जा मिळाला आहे. या यादीत या 12 किल्ल्यांना स्थान मिळाले आहे.
युनेस्कोने शुक्रवारी मराठा किल्ल्यांचा समावेश केला, जे मराठा शासकांनी डिझाइन केलेले असाधारण तटबंदी आणि लष्करी व्यवस्थेचे प्रतिनिधित्व करतात. युनेस्कोच्या जागतिक वारसा यादीत भारताच्या 'मराठा लष्करी लॅण्डस्केप्स 'चा समावेश करण्यात आला. युनेस्कोच्या जागतिक वारसा यादीत समावेश करण्यासाठी भारताचे 'मराठा लष्करी लॅण्डस्केप्स ' नामांकन करण्यात आले.
6 ते 16 जुलै दरम्यान पॅरिसमध्ये झालेल्या युनेस्को जागतिक वारसा समितीच्या (WHC) 47 व्या सत्रात या प्रस्तावाचे मूल्यांकन करण्यात आले. युनेस्कोच्या यादीत समाविष्ट करण्यासाठी नामांकनासाठी जगभरातील एकूण 32 नवीन स्थळांवर चर्चा सुरू होती. या चर्चेत भारताच्या या ऐतिहासिक लष्करी व्यवस्थेचा समावेश होता. 2024-25 चक्रासाठी भारताने आपल्या वतीने हे नामांकन सादर केले.
महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी शुक्रवारी म्हटले की, मराठा शासकांच्या दुर्गसंवर्धन व्यवस्थेचे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या 'मराठा लष्करी लॅण्डस्केप्स ' संयुक्त राष्ट्रांच्या शैक्षणिक, वैज्ञानिक आणि सांस्कृतिक संघटनेच्या (युनेस्को) जागतिक वारसा यादीत समावेश होणे हा राज्यासाठी "अभिमानाचा क्षण" आहे. "खरोखर, हा महाराष्ट्र आणि भारतासाठी एक अद्भुत क्षण आहे! हे शक्य करण्यासाठी तुमच्या सर्व प्रयत्नांसाठी आणि पाठिंब्याबद्दल धन्यवाद, असे त्यांनी ट्विटरवर लिहिले.
Indeed, it’s an amazing moment for Maharashtra and India !
— Devendra Fadnavis (@Dev_Fadnavis) July 11, 2025
Thank you Sir for all your efforts and support to make this possible!@gssjodhpur #unescoworldheritage https://t.co/WNkssWAkXP
लॅण्डस्केप्स' मध्ये 17 व्या ते19 व्या शतकादरम्यान विकसित झालेले 12 किल्ले आणि तटबंदी असलेले क्षेत्र समाविष्ट आहेत. हे किल्ले मराठा साम्राज्याच्या लष्करी शक्ती, रणनीती आणि बांधकाम कलेचे एक अद्भुत उदाहरण मानले जातात. हे किल्ले केवळ सुरक्षेच्या दृष्टीनेच नव्हे तर सामरिकदृष्ट्या देखील अत्यंत महत्त्वाचे होते.
या 12 ठिकाणी साल्हेर किल्ला, शिवनेरी किल्ला, सुवर्णदुर्ग, पन्हाळा किल्ला, विजयदुर्ग, लोहगड, खांदेरी किल्ला, रायगड, राजगड, प्रतापगड, सिंधुदुर्ग आणि तामिळनाडूचा जिंजी किल्ला यांचा समावेश आहे.
Edited By - Priya Dixit
