शुक्रवार, 18 नोव्हेंबर 2022
  1. मराठी बातम्या
  2. महाराष्ट्र न्यूज
  3. आवश्यक माहिती
Written By
Last Modified बुधवार, 29 जून 2022 (15:56 IST)

प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना 2022:योजना पात्रता,फायदे, उद्दिष्टये, कागदपत्रे, अर्ज प्रक्रिया जाणून घ्या

Pradhan Mantri Matru Vandana Yojana2022:प्रधानमंत्री  मातृत्व वंदना योजना (PMMVY) नावाची अशीच एक सरकारी योजना आहे. या योजनेअंतर्गत सरकार गरोदर महिलांना आर्थिक मदत करते. 
 
ही योजना आपल्या देशाचे पंतप्रधान श्री नरेंद्र मोदी यांनी 1 जानेवारी 2017 रोजी सुरू केली आहे. प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना (PMMVY) अंतर्गत गरोदर महिला आणि स्तनदा महिलांना 5000 रुपयांची आर्थिक मदत दिली जाते. तुम्हालाही या योजनेचा लाभ घ्यायचा असेल, तर तुम्हाला त्यात अर्ज करावा लागेल. प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना (PMMVY) ही केंद्र सरकारची योजना आहे जी महिला आणि बाल विकास मंत्रालय / समाज कल्याण विभागामार्फत राबवली जाते.
 
योजनेंतर्गत महिलांना देण्यात येणारी ही रक्कम हप्त्यांमध्ये दिली जाते. जर पात्र महिला जननी सुरक्षा योजनेंतर्गत लाभार्थी असेल, तर तिला अतिरिक्त 1000 रुपये म्हणजेच एकूण 6000 रुपये दिले जातात. तुम्ही तुमच्या जवळच्या अंगणवाडी केंद्र किंवा आरोग्य केंद्राला भेट देऊन या योजनेसाठी अर्ज करू शकता. लाभार्थीला दिलेली ही रक्कम थेट त्याच्या बँक खात्यात हस्तांतरित केली जाते.
 
योजनेचा उद्देश
आजही आपल्या देशातील महिलांवर कुपोषणाचा विपरित परिणाम होतो. देशातील प्रत्येक तिसरी महिला कुपोषित आहे आणि प्रत्येक दुसरी महिला अशक्तपणाने ग्रस्त आहे. कुपोषण असलेल्या स्त्रिया मुख्यतः कमी वजनाच्या बाळांना जन्म देतात. कुपोषण गर्भाशयात सुरू होते, ते संपूर्ण जीवन चक्र चालू राहते 
 
आर्थिक आणि सामाजिक अडचणींमुळे गरोदरपणाच्या शेवटच्या दिवसातही अनेक स्त्रिया कुटुंबाच्या उदरनिर्वाहासाठी काम करत असतात, अनेक स्त्रिया बाळाला जन्म दिल्यानंतर वेळेआधीच कामाला लागतात आणि त्यांचे शरीर त्यासाठी तयार होत नाही.अशा परिस्थितीत महिलांना त्यांच्या आरोग्याची काळजी घेता येत नाही. हे लक्षात घेऊन, भारत सरकारने प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना 2022 सुरू केली आहे , ज्या अंतर्गत गरोदर महिलांना 6000 रुपयांची मदत दिली जाते जेणेकरून स्त्रिया गरोदरपणात त्यांच्या आरोग्याची काळजी घेऊ शकतील.
 
योजनेची रक्कम
या योजनेअंतर्गत लाभार्थी महिलेला 5000 रुपये दिले जातात, जे तिला हप्त्याने दिले जातात. जननी सुरक्षा योजनेअंतर्गत पात्र महिलेला 1000 रुपये अतिरिक्त रक्कम म्हणजेच एकूण 6000 रुपये पात्र महिलेला दिले जातात. प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना (PMMVY) अंतर्गत दिले जाणारे हप्ते खालीलप्रमाणे आहेत:
 
पहिला हप्ता - अंगणवाडी केंद्रात किंवा आरोग्य सुविधेवर गर्भधारणेची नोंदणी करण्यासाठी 1000 रुपयांची आर्थिक मदत दिली जाते.
दुसरा हप्ता - गर्भधारणेच्या सहा महिन्यांनंतर, 2000 रुपयांचा दुसरा हप्ता दिला जातो.
तिसरा हप्ता - रु. 2000 चा तिसरा हप्ता मुलाच्या जन्माची नोंदणी आणि लसीकरणाच्या वेळी दिला जातो.
 
 
फायदे आणि वैशिष्ट्ये
* 1 जानेवारी 2017 रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ही योजना सुरू केली होती.
* प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजनेअंतर्गत (PMMVY) गरोदर महिलांना सरकारकडून 5000 रुपये दिले जातात.
* जननी सुरक्षा योजनेंतर्गत लाभार्थी महिलेला 1000 रुपये स्वतंत्रपणे म्हणजेच एकूण 6000 रुपये दिले जातात.
* ही रक्कम महिलेला तीन हप्त्यांमध्ये दिली जाते.
* गरजू महिला जवळच्या अंगणवाडी केंद्र किंवा आरोग्य केंद्रातून प्रधानमंत्री मातृ वंदना योजना फॉर्म मिळवून या योजनेसाठी अर्ज करू शकता.
* या योजनेचा मुख्य उद्देश गर्भवती महिलांना त्यांच्या आरोग्य सेवेसाठी आर्थिक मदत करणे हा आहे.
* लाभार्थी महिलेला दिलेली रक्कम थेट तिच्या खात्यात डीबीटी (डायरेक्ट बेनिफिट ट्रान्सफर) द्वारे ट्रान्सफर केली जाते.
* ही योजना महिला आणि बाल विकास मंत्रालयामार्फत राबविली जात आहे.
* दावा सबमिट केल्यापासून आणि नोंदणीच्या तारखेपासून जास्तीत जास्त 30 दिवसांच्या आत पात्र लाभार्थीच्या बँक खात्यात रक्कम हस्तांतरित केली जाते.
* या योजनेत अर्ज केल्यानंतर, तुम्ही तुमचे नाव प्रधानमंत्री मातृ वंदना योजना यादी 2022 मध्ये ऑनलाइन पाहू शकता .
 
फॉर्म ऑनलाइन 2022
या योजनेत अर्ज करण्यासाठी तुम्हाला फॉर्म मिळवावा लागेल. तुम्ही महिला आणि बाल विकास विभागाच्या अधिकृत वेबसाइट https://wcd.nic.in/वर जाऊन किंवा अंगणवाडी केंद्र किंवा आरोग्य सुविधा केंद्राला भेट देऊन फॉर्म डाउनलोड करू शकता .
 
PMMVY ऑनलाइन नोंदणी फॉर्म पात्रता
जर तुम्हाला या योजनेचा लाभ घ्यायचा असेल तर तुम्हाला खालील पात्रता पूर्ण करावी लागेल.
 
* अर्जदार हा भारताचा कायमचा रहिवासी असणे आवश्यक आहे.
* या योजनेचा लाभ लाभार्थ्याला एकदाच मिळू शकतो.
* गर्भपात / मृत जन्माच्या बाबतीत, लाभार्थी त्याच्या उर्वरित हप्त्यांसाठी पात्र असेल.
* कोणत्याही राज्य सरकार किंवा केंद्र सरकारमध्ये नियमितपणे काम करणारी व्यक्ती या योजनेसाठी पात्र मानली जाणार नाही.
* प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना (PMMVY) अंतर्गत सर्व प्रकारच्या गर्भवती आणि स्तनदा महिला अर्ज करू शकतात.
* या योजनेत गरोदर व स्तनदा अंगणवाडी सेविका महिला अर्ज करू शकतात.
* लाभार्थीचे आधार कार्ड तुमच्या बँक खात्याशी लिंक केलेले असावे.
* लाभार्थी आणि त्‍याच्‍या पतीचा आधार कार्ड क्रमांक देणे अनिवार्य असेल.
 
कागदपत्रे-
* लाभार्थ्याने स्वतःची आणि तिच्या पतीची रीतसर स्वाक्षरी केलेले हमीपत्र/संमती पत्र द्यावे लागेल.
* मोबाईल नंबर -  मोबाईल नंबर आधार कार्डशी लिंक केलेला असावा, 
* बँक खाते तपशील
* MCP कार्ड (माता-बाल संरक्षण कार्ड)
* लाभार्थी आणि तिचा पती यांच्या ओळखीचा पुरावा (आधार कार्ड किंवा दोघांचे ओळखपत्र)
दु* सऱ्या हप्त्याचा दावा करण्यासाठी, गर्भधारणेच्या 6 महिन्यांनंतर किमान एक प्रसूतीपूर्व तपासणी दर्शविणारी MCP कार्डची छायाप्रत
* तिसऱ्या हप्त्याचा दावा करण्यासाठी, लाभार्थीकडून मुलाच्या जन्म नोंदणीची एक प्रत आणि मुलाने लसीकरणाची पहिली फेरी पूर्ण केली असल्याचे दर्शवणारे MCP कार्ड.
 
अर्ज प्रक्रिया -
जर तुम्ही प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजना 2022 (PMMVY) च्या सर्व अटी पूर्ण करत असाल, तर तुम्ही या योजनेसाठी अर्ज करू शकता. अर्ज करण्याची प्रक्रिया येथे दिली आहे:
 
* सर्वप्रथम या योजनेचा अर्ज प्राप्त करावा लागेल.
* हा फॉर्म तुम्ही अंगणवाडी केंद्रातून किंवा आरोग्य सुविधेतून मिळवू शकता.
किंवा तुम्ही wcd.nic.in या महिला आणि बाल विकास मंत्रालयाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट देऊन फॉर्म डाउनलोड करू शकता.
* फॉर्म डाउनलोड करण्यासाठी, खालील चरणांचे अनुसरण करा:
सर्वप्रथम तुम्हाला या wcd.nic.in  लिंकवर क्लिक करावे लागेल .
* तुम्ही महिला आणि बाल विकास विभागाच्या अधिकृत वेबसाइटवर याल.
* येथे तुम्हाला PMMVY फॉर्म 1A, PMMVY फॉर्म 1B, PMMVY फॉर्म 1C या तीनही फॉर्मचे पर्याय डाउनलोड PMMVY फॉर्म्सच्या पर्यायात दिसतील, तुम्ही त्यावर क्लिक करून फॉर्म डाउनलोड करू शकता.
* फॉर्म डाउनलोड केल्यानंतर, तुम्हाला फॉर्ममध्ये विचारलेली सर्व माहिती योग्यरित्या प्रविष्ट करावी लागेल, तुमची कागदपत्रे जोडावी लागतील आणि ती अंगणवाडी केंद्र किंवा आरोग्य सुविधा केंद्रात जमा करावी लागतील.
* अंगणवाडी केंद्र किंवा आरोग्य सुविधेद्वारे तुम्हाला एक पोचपावती दिली जाईल जी तुम्हाला भविष्यासाठी तुमच्याकडे ठेवावी लागेल.
 
 रकमेसाठी दावा कसा करायचा?
* पहिल्या हप्त्याचा दावा करण्यासाठी, तुम्हाला PMMVY फॉर्म 1A भरावा लागेल, त्यासोबत कागदपत्रे जोडावी लागतील आणि ती अंगणवाडी केंद्र किंवा आरोग्य सुविधेत जमा करावी लागतील.
* दुसऱ्या हप्त्यासाठी, गर्भधारणेच्या 6 महिन्यांनंतर किमान एक प्रसूतीपूर्व तपासणी दर्शविणाऱ्या MCP कार्डसह PMMVY फॉर्म 1B रीतसर भरावा लागेल.
* तिसऱ्या हप्त्याचा दावा करण्यासाठी, मुलाच्या जन्म नोंदणीची प्रत आणि लसीकरणाची पहिली फेरी पूर्ण झाल्याचे दर्शवणारे MCP कार्ड आणि PMMVY फॉर्म 1C, योग्यरित्या भरलेला, सबमिट करणे आवश्यक आहे.
 
ऑनलाइन कसे तपासायचे ?
प्रधानमंत्री मातृत्व वंदना योजनेंतर्गत दिलेली आर्थिक रक्कम थेट लाभार्थ्यांच्या बँक खात्यात डीबीटीद्वारे हस्तांतरित केली जाते. तुम्ही खाली दिलेल्या पायऱ्या फॉलो करून तुमची पेमेंट स्थिती तपासू शकता:
 
* सर्वप्रथम तुम्हाला या योजनेच्या अधिकृत वेबसाइट pmmvy-cas.nic.in ला भेट द्यावी लागेल .
* तुमच्या समोर लॉगिन फॉर्म उघडेल.
* तुमचा ईमेल आयडी आणि पासवर्ड टाकून लॉग इन करा.
* लॉग इन केल्यानंतर, पुढील पृष्ठावर तुम्हाला लाभार्थीची स्थिती जाणून घेण्याचा पर्याय मिळेल.
* तुम्हाला लाभार्थीचा आधार क्रमांक टाकावा लागेल आणि सर्च वर क्लिक करावे लागेल.
* क्लिक केल्यानंतर पेमेंट स्टेटस तुमच्या समोर येईल आणि तुम्हाला मिळालेल्या हप्त्याची संपूर्ण माहिती मिळेल.
* येथून तुम्ही तुमचा पेमेंट रिपोर्ट तपासू आणि डाउनलोड करू शकता.