suvichar
✕

श्रीदत्तगुरू भक्तांची पंढरी श्रीक्षेत्र गाणगापूर

Updated: सोमवार, 2 फेब्रुवारी 2026 (07:54 IST)
 
पिशाच्च विमोचनाचे हे महा तीर्थ आहे. भक्तांना इथे साक्षात दत्ताचे दर्शन घडते.
 
 
श्रीनिर्गुण पादुका मंदिर (अथवा श्रीगुरूंचा मठ)
हे गाणगापूर गावाच्या मध्यभागी वाड्यासारखे मंदिर आहे. मंदिराच्या पूर्वी आणि पाश्चमी भागास दोन महाद्वार आहे. नगारखाना पश्चिमी द्वारला असून त्रिकाळपूजेत वाजविला जातो. श्रीनिर्गुण पादुका मंदिराच्या पूर्वेस महादेव, दक्षिणेस औदुंबर व त्याचा खालील बाजूस गणपती, महादेव आणि पार्वती ह्यांची मूर्ती आहे. पश्चिमेस अश्र्वत्थय वृक्ष आहे. वृक्षाजवळ नागनाथ, मारुती, आणि तुळसी वृंदावन आहे. मठाच्या दक्षिणभागी श्रीगुरुपादुकांच्या गाभाऱ्यासमोर सभामंडप आहे. 
नित्यक्रम 
 
पहाटे तीन वाजता काकड आरती होते. नंतर साडेपाचाच्या सुमारास कर्पुरारती होते. साडेसहा वाजता तीर्थारती होते. इथे पादुकांवर केवळ अष्टगंध व केशरी गंध लावतात. साडेबाराच्या सुमारास श्रीदत्तप्रभूंना महानैवेद्य दाखवून आरतीचा कार्यक्रम होतो. 
 
श्रींची पालखी गाणगापूर
सायंकाळी दिवे लागल्यावर सात ते साडेनऊ पर्यंत श्रीदत्तगुरुंची पालखी निघते. संध्याकाळची आरती झाल्यावर अलंकाराने सुशोभित दत्तमूर्तीला पालखीत बसवले जाते. मंदिराच्या भोवती तीन प्रदक्षिणा घालतात. भजन, करुणात्रिपदी, पद अष्टक, शेजारती म्हणत-म्हणत सेवेकरी चालतात. नंतर तीर्थप्रसादाचा वाटप होतो.
 
श्रीक्षेत्र गाणगापूरला साजरे केले जाणारे उत्सव .
आषाढ शुद्ध पौर्णिमेला म्हणजेच श्री गुरु पौर्णिमेला श्रीव्यासपूजा साजरी करतात. भक्त मंडळी गुरुचरित्र चे पारायण संपूर्ण श्रावण महिन्यात करतात. 
भाद्रपद शुद्ध चतुर्थीच्या दिवशी म्हणजे गणेश चतुर्थीच्या दिवशी श्रीपाद श्रीवल्लभ स्वामींचा जन्मोत्सव साजरा होतो.
दसऱ्याच्या दिवशी सीमोल्लंघनासाठी श्रींची पालखी सायंकाळी श्रीकल्लेश्र्वर मंदिरात जाते.
आश्र्विन वद्य द्वादशीला श्रीपाद श्रीवल्लभ स्वामींचा अवतारसमाप्तीचा उत्सव साजरा केला जातो.
नरक चतुर्दशीच्या दिवशी सर्व भाविक भक्त अष्ट तीर्थ स्नान करण्यासाठी जातात. 
कार्तिक पौर्णिमेच्या दिवशी श्रीदत्तप्रभूंची पालखी संगमावर जाते. रात्री भजनाचा व नामस्मरणाचा गजर केला जातो. 
मार्गशीर्ष शुद्ध चतुर्दशीला दत्तजयंती निमित्त मोठा उत्सव होतो. दुपारी बारा वाजता दत्तजन्म साजरा करण्यात येतो.
पौष शुद्ध द्वितीयेला श्रीनृसिंह सरस्वती स्वामी महाराजांचा जन्मोत्सव मोठ्या प्रमाणावर साजरा केला जातो.
माघ वद्य प्रतिपदा श्रीक्षेत्र गाणगापूर येथे साजरा होणारा सर्वात मोठा उत्सव आहे. प्रतिपदेपासून चतुर्थीपर्यंत इथे मोठी यात्रा भरते. ह्या दिवशी श्रीमहाराज श्रीशैल्यगमनास जातात. चतुर्थीच्या दिवशी श्रीदत्तप्रभूंची पालखी रुद्रपाद तीर्थांहून पुनश्र्च मठात येते.
 
कसे पोहचाल आणि थांबण्याची सोय
पुण्याहून या गाणगापूर स्थानाकाचे अंतर 327 किमी आहे. तिथून मंदिर 21 किमी असून तेथे जाण्यासाठी बस तसेच खासगी वाहन मिळतात. येथे राहण्यासाठी अनेक धर्मशाळा व मठ आहेत ज्या माफक दराच्या आहे व भोजनासाठी अन्नछ्त्र मंडळात सोय होऊ शकते.
श्री वासुदेवानंद सरस्वती धर्मशाळा.
श्रीविश्र्वेश्र्वर मठ
श्री दंडवते स्वामीमहाराजांचा मठ

सर्व पहा

केदारनाथ येथे पूजा केल्याबद्दल सारा अली खान यांच्या विरोधात फतवा जारी

भेडिया २' आणि 'ऑब्सेशन'च्या आधी वरुण धवन आणि क्रिती सॅनॉन पुन्हा एकत्र दिसणार

'रामायण' भारताचा इतिहास आणि संस्कृती जगासमोर आणेल; नमित मल्होत्रा ​​यांचा चित्रपट १०० हून अधिक देशांमध्ये प्रदर्शित होणार

अनुष्का शर्मा तिसऱ्यांदा गरोदर आहे का? विराट कोहलीसोबत कीर्तनात सहभागी झाल्यानंतर चर्चांना उधाण

"उत्तम पती आणि पिता, पण रोमान्ससाठी वेळ नाही!"; विकी कौशलबाबत कॅटरिना कैफचे वक्तव्य चर्चेत

सर्व पहा

'हनुमान अंश'ने कोट्यवधी रुपये कमावल्यानंतर, आता चित्रपटाच्या हक्कांवरून निर्मात्यांमध्ये वाद

पुणे-मुंबईपासून दोन दिवसांत फिरून या; दिवाळीच्या छोट्या सहलींसाठी ७ ठिकाणे

कोणत्याही आंदोलनात मी यापुढे सहभागी होणार नाही; 'भारत सोडा नोटीस' संदर्भात इम्रान खानने उच्च न्यायालयात माफी मागितली

दिवाळीत ५,००० रुपयांच्या आत फिरता येईल का? महाराष्ट्रातील बजेट ट्रिपचे पर्याय

पहाटे अलार्म वाजत राहिला, आई उठवायला गेली तर.. ३३ वर्षीय अभिनेता अनुज ठाकुरचे निधन

पुढील लेख
Show comments