पन्हाळा किल्ला

प्रेक्षणीय स्थळे- 

*राजवाडा - हा ताराबाईंचा वाडा असे. यातील देवघर बघण्यासारखे आहे. इथे नगरपालिका कार्यालय,पन्हाळा हाय स्कूल आणि मिलिटरी बॉइज हॉस्टेल आहे. 

*सज्जाकोठी -इथे संभाजी राजे प्रांताचा कारभार बघायचे. 

*राजदिंडी- इथूनच छत्रपती शिवाजी महाराज सिद्धी जोहरच्या वेढ्यातून निसटले.आणि विशाळगडावर पोहोचले.

*अंबारखाना- हा पूर्वीचा बालेकिल्ला गंगा,यमुना आणि सरस्वती अशी तीन धान्य कोठारे आहेत या शिवाय इथे सरकारी कचेऱ्या,दारुगोळ्याची कोठारे आणि टाकसाळ होती.

*चार दरवाजा- इथे शिवा काशीद ह्यांचा पुतळा आहे.

*सोमाळे तलाव- इथे मोठे तळ आहे. तळाच्या काठावर सोमेश्वर मंदिर आहे. 

*रामचंद्र अमात्यांची समाधी- सोमेश्वर तलावाच्या पुढे गेल्यावर दोन समाध्या आहेत उजवीकडची रामचंद्र अमात्यांची आणि बाजूची त्यांच्या पत्नीची.

* रेडेमहाल-बाजूला आडवी इमारत रेडेमहाल आहे.जनावरे बांधत असल्याने ह्याला रेडेमहाल म्हणतात.

*छत्रपती संभाजी मंदिर- इथे संभाजीचे मंदिर आहे.

* धर्मकोठी- धान्य ठेवण्याची जागा आहे येथे यथायोग्य दान धर्म करत होते.

*अंदरबाव- तीन कमानींची काळ्या दगडाची वास्तू आहे.तीन मजली आहे. 

*महालक्ष्मी मंदिर- राजवाड्यातून बाहेर पडल्यावर महालक्ष्मी मंदिर आहे. 

* तीन दरवाजा- पश्चिमेकडील महत्त्वाचा दरवाजा.

*बाजीप्रभूंचा पुतळा- एसटी थांब्यावरून खाली आल्यावर ऐसपैस चौकात  वीररत्न बाजीप्रभू देशपांडे ह्यांचा पुतळा आहे.हे प्रेक्षणीय स्थळे आहेत.