कमी पाण्यात येणारी ही ५ पिके शेतकऱ्यांसाठी ठरतायत फायदेशीर

पाण्याची गरज: या पिकांच्या जीवनचक्रात केवळ २ ते ३ वेळा पाणी द्यावे लागते. पावसाच्या खंडातही ही पिके तग धरतात.

फायदा: हवेतील नायट्रोजन जमिनीत स्थिरावत असल्याने जमिनीचा सुपीकतेत वाढ होते आणि बाजारात डाळींना नेहमीच चांगला भाव मिळतो.

३. कारळे / खुरसणी (Niger Seed)

कारळे हे एक महत्त्वाचे गळित धान्य पीक आहे, जे प्रामुख्याने हलक्या आणि पडीक जमिनीतही घेता येते.

पाण्याची गरज: या पिकाला खूपच कमी पाण्याची आवश्यकता असते. निसर्गाच्या लहरीपणाचा या पिकावर जास्त परिणाम होत नाही.

फायदा: याच्या तेलाला आणि पेंडीला बाजारात उत्तम मागणी असल्याने कमी खर्चात चांगले उत्पन्न मिळते.

४. शेवगा (Drumstick / Moringa)

अलिकडच्या काळात शेवगा शेती शेतकऱ्यांसाठी ‘स्मार्ट बिझनेस’ बनली आहे. एकदा लागवड केल्यानंतर वर्षानुवर्षे यातून उत्पन्न मिळते.

पाण्याची गरज: शेवग्याला सुरुवातीचे काही महिने सोडल्यास खूप कमी पाणी लागते. ठिबक सिंचनावर ही शेती उत्तम होते.

फायदा: शेवग्याच्या शेंगा, पाने आणि पावडरला स्थानिक व आंतरराष्ट्रीय बाजारात प्रचंड मागणी आहे.

५. ड्रॅगन फ्रूट (Dragon Fruit / कमलम)

कमी पाण्यात भरघोस नफा देणारे हे एक आधुनिक फळपीक आहे. वाळवंटी भागातील वनस्पती असल्याने याला पाण्याचा ताण सहन करण्याची कमालीची क्षमता असते.

पाण्याची गरज: इतर फळबागांच्या (उदा. केळी किंवा ऊस) तुलनेत याला केवळ १० ते १५% पाणी लागते.

फायदा: एकदा लागवड केल्यावर पुढील २०-२५ वर्षे उत्पन्न मिळते. बाजारात प्रति किलो १०० ते २०० रुपयांपर्यंत भाव मिळत असल्याने हा एक उत्तम व्यावसायिक पर्याय आहे.

महत्त्वाची टीप: या पिकांमधून अधिक उत्पादन घेण्यासाठी ठिबक सिंचन किंवा तुषार सिंचनपद्धतीचा वापर केल्यास पाण्याचा प्रत्येक थेंब कार्यक्षमतेने वापरता येतो.