पायलट होण्यासाठी तुम्हाला कोणत्या परीक्षा द्याव्या लागतात

Publish: Fri, 13 Mar 2026 (06:30 IST) Updated: Fri, 13 Mar 2026 (07:51 IST)

पायलट होण्याचे स्वप्न पाहणाऱ्या तरुणांसाठी, योग्य परीक्षा, परवाना प्रक्रिया आणि प्रशिक्षण जाणून घेणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. यानंतर, तुम्ही तुमचे करिअर नवीन उंचीवर नेऊ शकता.

विमान वाहतूक क्षेत्रात वाढत्या संधींसह, पायलटिंग हे आजकाल सर्वात जास्त पगाराच्या करिअर पर्यायांपैकी एक बनत आहे. जर तुम्ही विज्ञान शाखेत बारावी उत्तीर्ण केले असेल, तर तुम्ही या प्रतिष्ठित पदाकडे तुमचा प्रवास सुरू करू शकता.

जर तुम्ही पायलट होण्याचे स्वप्न पाहत असाल तर योग्य माहिती मिळवणे, परीक्षा देणे आणि प्रशिक्षण घेणे आवश्यक आहे. यानंतर, तुम्ही उज्ज्वल भविष्याची कल्पना करू शकता .

बारावीमध्ये हे विषय आवश्यक आहेत.

पायलट होण्यासाठी प्राथमिक अट म्हणजे विज्ञान शाखेसह बारावी उत्तीर्ण असणे. दोन्ही मुख्य विषयांमध्ये किमान 50% गुण असणे आवश्यक आहे. जर एखाद्या विद्यार्थ्याने बारावीत गणिताचा अभ्यास केला नसेल, तर ते खुल्या बोर्डाची परीक्षा देऊन पुन्हा पात्रता मिळवू शकतात.

डीजीसीए वैद्यकीय चाचणी

पायलट होण्यासाठी शारीरिक आणि मानसिक तंदुरुस्ती अत्यंत महत्त्वाची आहे. हे साध्य करण्यासाठी डीजीसीए दोन स्तरांच्या वैद्यकीय चाचण्या घेते.

वर्ग-2 वैद्यकीय: ही प्रारंभिक तपासणी आहे ज्यामध्ये दृष्टी, रक्तदाब, श्रवण क्षमता आणि मानसिक आरोग्याची तपासणी समाविष्ट असते.

क्लास 1 मेडिकल: कमर्शियल पायलट लायसन्स (CPL) मिळविण्यासाठी ही शेवटची आणि सर्वात कठोर परीक्षा आहे. ही परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यास तुम्ही व्यावसायिक उड्डाणासाठी पात्र ठरता.

प्रशिक्षण कसे सुरू होईल?

पायलट प्रशिक्षण महागडे असते. भारतातील किंवा परदेशातील फ्लाइंग स्कूलमधून सीपीएल (कमर्शियल पायलट लायसन्स) मिळविण्याचा एकूण खर्च ₹35 लाख ते ₹1 कोटी पर्यंत असू शकतो. यामध्ये ग्राउंड क्लासेस, सिम्युलेटर प्रशिक्षण आणि सुमारे 200 तासांचे प्रत्यक्ष उड्डाण समाविष्ट आहे. तुम्ही थेट फ्लाइंग स्कूलमध्ये सामील होऊ शकता किंवा प्रथम डीजीसीए लेखी परीक्षा उत्तीर्ण होऊ शकता आणि नंतर उड्डाण प्रशिक्षण सुरू करू शकता.

निवड प्रक्रिया आणि पगार

विमान कंपनीत पायलट म्हणून सामील होण्यासाठी मुलाखत पुरेशी नाही. उमेदवारांना लेखी परीक्षा, हात-डोळा समन्वय चाचणी (पायलट अ‍ॅप्टिट्यूड टेस्ट) आणि सायकोमेट्रिक चाचणी देखील उत्तीर्ण होणे आवश्यक आहे.

प्रथम अधिकाऱ्यांना साधारणपणे दरमहा ₹3 लाखांचा प्रारंभिक पगार मिळतो, तर कॅप्टनना साधारणतः ₹8 लाख ते ₹10 लाखांचा पगार मिळतो. अनुभवी वरिष्ठ कॅप्टन ₹15 लाखांपर्यंत कमवू शकतात.

अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे. या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत ​​नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.

Edited By - Priya Dixit