Dharma Sangrah
✕

संत सूरदास जयंती:संत सूरदास कोण होते? त्यांच्या जीवनाबद्दलची ५ अनभिज्ञ तथ्ये जाणून घ्या

Updated: मंगळवार, 21 एप्रिल 2026 (12:09 IST)
 
त्यांच्या जन्माच्या स्मरणार्थ वैशाख शुक्ल पंचमीला सूरदास जयंती साजरी केली जाते. २०२६ मध्ये, सूरदास जयंती मंगळवार, २१ एप्रिल रोजी साजरी केली जाईल. या निमित्ताने त्यांचे भक्त भजन गातात आणि त्यांच्या कवितांचे पठण करतात. भगवान कृष्णाच्या मंदिरांमध्ये विशेष प्रार्थनाही केल्या जातात.
त्याच्या आयुष्याबद्दलच्या ५ अनपेक्षित आणि महत्त्वाच्या गोष्टी येथे आहेत:
 

१. दिव्य दृष्टीची शक्ती

असे म्हटले जाते की सूरदास जन्मांध होते, परंतु त्यांच्या काव्यात भगवान कृष्णाच्या बालपणाचे आणि स्वभावाचे इतके तपशीलवार आणि सजीव वर्णन आहे की अनेक विद्वानांना आश्चर्य वाटते. काही विद्वानांचा असा विश्वास आहे की, जो व्यक्ती रंग आणि हालचालींचे इतक्या अचूकपणे वर्णन करू शकतो, तो जन्मांध असूच शकत नाही. तथापि, प्रचलित मान्यतेनुसार, ते जन्मांध होते आणि हे त्यांच्या दिव्य दृष्टीमुळे होते.
 

२. वल्लभाचार्यांशी भेट आणि 'सुरसागर'चे लेखन

सूरदास विनम्रतेची गीते गात असत. जेव्हा ते महाप्रभू वल्लभाचार्यांना भेटले, तेव्हा ते सूरदासांना म्हणाले, " सूर असून तुम्ही इतके रुसून का बसला आहात? कृपया कृष्णाच्या  दिव्य लीलांचे वर्णन करा."  यानंतरच सूरदासांनी भगवान कृष्णाच्या लीलांचे गायन करण्यास सुरुवात केली आणि 'सूरसागर' या अजरामर ग्रंथाची रचना केली.
 

३. अष्टछाप जहाजे

सूरदासांना 'पुष्टिमार्गाचे जहाज' म्हटले जाते. वल्लभाचार्यांचे पुत्र विठ्ठलनाथ यांनी 'अष्टछाप' नावाचा कृष्णभक्त कवींचा एक गट स्थापन केला. सूरदास या गटातील सर्वात प्रभावशाली आणि प्रमुख कवी होते.
 

४. अकबराला भेटण्याचा प्रसंग

सूरदासांची कीर्ती इतकी सर्वदूर पसरली की मुघल सम्राट अकबरदेखील प्रभावित झाला. असे म्हटले जाते की, अकबराची सूरदासांशी भेट तानसेनच्या माध्यमातून झाली. जेव्हा अकबराने त्यांना आपल्या स्तुतीपर गीत गाण्यास सांगितले, तेव्हा सूरदासांनी स्पष्टपणे नकार दिला आणि सांगितले की त्यांच्या हृदयात केवळ 'नंदनंदन' म्हणजेच कृष्णच वास करतात.
 

५. मृत्यूच्या वेळी शेवटचा श्लोक

मथुरेतील गोवर्धनजवळ असलेल्या परसोली गावात सूरदासांचे निधन झाले. मृत्यूसमयी, त्यांनी आपली भक्ती सिद्ध करण्यासाठी " खंजन नैन रूप रस माते" हा प्रसिद्ध श्लोक गायला , ज्यात भगवान कृष्णाच्या खेळकर आणि सुंदर डोळ्यांचे वर्णन आहे. त्यांनी आपले संपूर्ण आयुष्य भगवान कृष्णाच्या भक्तीसाठी समर्पित केले आणि मृत्यूच्या वेळीही ते पूर्णपणे कृष्णामध्ये मग्न होते.
 
संत सूरदास हे भारतीय भक्ती साहित्यातील एक महान कवी आणि भक्त मानले जातात. ते जन्मांध होते, परंतु त्यांच्या काव्यमय हृदयाने आणि भगवान कृष्णावरील अढळ प्रेमाने त्यांना भारतीय साहित्यात आणि भक्ती चळवळीत अमर केले. त्यांच्या प्रामुख्याने ब्रज भाषेतील रचनांमध्ये कृष्णाच्या दिव्य लीलांचे अद्वितीय वर्णन आढळते.
 
अस्वीकरण: वेबदुनियावर औषध, आरोग्य टिप्स, योग, धर्म, ज्योतिष, इतिहास, पौराणिक कथा इत्यादी विषयांवर प्रकाशित/प्रसारित केलेले व्हिडिओ, लेख आणि बातम्या केवळ तुमच्या माहितीसाठी आहेत आणि त्या विविध स्रोतांमधून घेतल्या आहेत. वेबदुनिया यांच्या सत्यतेची पुष्टी करत नाही. आरोग्य किंवा ज्योतिष-संबंधित कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी नेहमी तज्ञांचा सल्ला घ्या. ही सामग्री येथे जनहित लक्षात घेऊन सादर केली आहे आणि तिला कोणत्याही वैज्ञानिक पुराव्याचा आधार नाही.
Edited By - Priya Dixit
 
About Author
वेबदुनिया फीचर टीम
वेबदुनिया फीचर टीम ही केवळ तांत्रिक गोष्टींवर काम न करता, चालू घडामोडींच्या पलीकडे जाऊन जीवनशैली, आरोग्य, मनोरंजन, तंत्रज्ञान, साहित्य, आणि मानवी कथा अशा विविध श्रेणींमध्ये सखोल आणि रंजक माहिती देणारे विशेष लेख तयार करते. वाचकांना केवळ बातम्याच नाही, तर त्यांच्या आवडीच्या विषयांवर दर्जेदार आणि विश्लेषणात्मक वाचन साहित्य उपलब्ध करून देणे.... Read More

सर्व पहा

१०० रुपयांत धनत्रयोदशी पूजा आणि सोने-चांदी न घेता समृद्धी आणणारे ५ उपाय

अज्ञानापोटी लक्ष्मीचा अनादर नका करू! झाडू चौरस्त्यावर फेकण्यामागील अंधश्रद्धा उघड

केसातील कोंड्यावर उपाय जाणून घ्या

नोकरी करणाऱ्या महिलांसाठी ५-स्टेप स्किन केअर रुटीन; त्वचा दिसेल चमकदार आणि तजेलदार!

विषारी हवा फुफ्फुसांसह हृदय आणि मेंदूलाही पोहोचवते नुकसान; आरोग्याची अशी घ्या काळजी!

सर्व पहा

शाही तुकडा आणि बासुंदी: दिवाळीच्या पाहुण्यांसाठी झटपट बनणारे खास स्वीट डिश

प्रदूषणापासून मुलांचे संरक्षण करायचे आहे? योग्य मास्क निवडताना या महत्त्वाच्या गोष्टी लक्षात ठेवा!

हिंदुस्तान एरोनॉटिक्स लिमिटेड मध्ये पदवीधर आणि डिप्लोमा उमेदवारांसाठी संधी, अर्जप्रक्रिया जाणून घ्या

कांद्याची साले फेकून देऊ नका! केस दाट, लांब आणि चमकदार बनवण्यासाठी असा करा वापर

रात्री झोपताना सतत विचार येतात? अतिविचार थांबवण्यासाठी आणि मन शांत ठेवण्यासाठी करा हे सोपे उपाय!

पुढील लेख
Show comments