Jaundice कावीळ म्हणजे काय ? प्रकार, लक्षणे आणि प्रतिबंध जाणून घ्या

तुम्हाला स्वतःमध्ये वरील लक्षणे जाणवल्यास किंवा तुम्हाला कावीळ झाल्याची शंका असल्यास, ताबडतोब डॉक्टरांचा सल्ला घ्या आणि त्याबद्दल बोला.

कावीळ होण्यामागील कारणे

बिलीरुबिनचे काम यकृतातील घाण साफ करणे आहे, परंतु जेव्हा काही कारणांमुळे त्याचे प्रमाण 2.5 पेक्षा जास्त होते तेव्हा ते काम करणे थांबवते. परिणामी काविळीची समस्या निर्माण होते. 

लाल रक्तपेशी लवकर मोडल्यामुळे बिलीरुबिनचे प्रमाण वाढते ज्यामुळे प्री-हेपॅटिक कावीळ होते. इतर कारणे देखील असू शकतात ज्यात प्रामुख्याने समाविष्ट आहे:

मलेरिया

थॅलेसेमिया

गिल्बर्ट सिंड्रोम

सिकल सेल रोग

इतर अनुवांशिक कारणे

यकृताच्या पेशींचे नुकसान झाल्यास किंवा यकृतामध्ये कोणत्याही प्रकारचा संसर्ग पसरल्यास हेपॅटोसेल्युलर कावीळ होते. याचे मुख्य कारण म्हणजे दारूचे सेवन, जास्त तेलकट आणि मसालेदार पदार्थ आणि शरीरातील बद्धकोष्ठता.

यकृतानंतरची कावीळ जेव्हा पित्त नलिकेत अडथळा निर्माण होते तेव्हा होते. यकृताचे नुकसान, पित्ताशयाचे खडे, हिपॅटायटीस किंवा कोणत्याही औषधाच्या दुष्परिणामांमुळे पित्त नलिकेत अडथळा येऊ शकतो.

कावीळ कोणाला होऊ शकते?

37 आठवडे किंवा 8.5 महिन्यांपूर्वी जन्मलेल्या बाळांना काविळीचा धोका जास्त असतो कारण त्यांचे यकृत अद्याप पूर्णपणे विकसित झालेले नाही. याव्यतिरिक्त ज्या लहान मुलांना पुरेसे मातेचे दूध मिळत नाही त्यांना देखील या आजाराचा धोका असतो. या सर्वांशिवाय, ज्या बाळांना खालील समस्या आहेत त्यांनाही काविळीचा धोका जास्त असतो:-

सेप्सिस संसर्ग

अंतर्गत रक्तस्त्राव

बाळामध्ये यकृत समस्या

जन्मादरम्यान बाळाला दुखापत

बाळाच्या लाल रक्तपेशींची समस्या

विविध रक्त प्रकार, जसे की आरएच रोग

अनुवांशिक समस्या, जसे की G6PD कमतरता

कावीळची गुंतागुंत Complications of Jaundice

काविळीची गुंतागुंत त्याच्या कारणावर आणि तीव्रतेवर अवलंबून असते. काविळीच्या संभाव्य गुंतागुंतांमध्ये हे समाविष्ट असू शकते:

एनीमिया

ब्लीडिंग

इंफेक्शन

क्रोनिक हेपेटाइटिस

हेपेटिक एंसेफॅलोपॅथी

काही प्रकरणांमध्ये लिव्हर फेल होणे

कावीळचे निदान कसे केले जाते? How is Jaundice Diagnosed

बिलीरुबिन टेस्ट

कम्प्लीट ब्लड काउंट टेस्ट

हेपेटाइटिस ए, बी आणि सी तपासणी

एमआरआई स्कॅन

अल्ट्रासाउंड

सिटी स्कॅन

एंडोस्कोपिक रेट्रोग्रेड कोलाँजियोंपँक्रिटोग्राफी

लिवर बायोप्सी

कावीळ उपचार Jaundice treatment

कावीळचा उपचार त्याच्या कारणावर अवलंबून असतो. या आजारावर उपचार करण्यासाठी, डॉक्टर अनेक उपचार पर्याय निवडू शकतात ज्यात औषधे, शस्त्रक्रिया, जीवनशैली आणि आहारातील बदल इ.

कावीळ मध्ये काय खावे Diet for jaundice

कावीळ झाल्यास आपल्या खाण्याच्या सवयींची विशेष काळजी घ्यावी. कावीळमध्ये तुमचा आहार कसा असावा जाणून घ्या-

फळांचा रस प्या

शक्य तितके पाणी प्या

ताजे आणि शुद्ध अन्न खा

दिवसातून 4-6 वेळा लहान जेवण घ्या

अन्न खाण्यापूर्वी हात चांगले धुवा

या व्यतिरिक्त या वस्तू आहारात सामील करु शकता-

दही

मूळा

कांदा

पपई

तुळस

टोमॅटो

ताक

नारळ पाणी

धणे बियाणे

गिलोय आणि मध

काविळीत काय खाऊ नये?

काविळीचा त्रास होत असल्यास, आपण काही गोष्टी टाळल्या पाहिजेत ज्यात प्रामुख्याने पुढील गोष्टींचा समावेश असू शकतो:-

बाहेरचे अन्न खाऊ नका

मसूर आणि बीन्स खाऊ नका

लोणी टाळा

खूप मेहनत करणे टाळा

एकाच वेळी जास्त अन्न खाऊ नका

कॉफी आणि चहा टाळा

जास्त मसालेदार किंवा तेलकट पदार्थ खाऊ नका

अंडी, मांस, चिकन आणि मासे खाऊ नका

कावीळ प्रतिबंध आणि उपचार Prevention of Jaundice

काही विशेष खबरदारी घेतल्यास कावीळ टाळता येते. डॉक्टरांच्या मते कावीळ टाळण्यासाठी निरोगी यकृत असणे खूप महत्वाचे आहे, कारण ते पाचक रस तयार करते जे अन्न पचण्यास मदत करते. 

याव्यतिरिक्त, यकृत रक्त गोठण्यास आणि शरीरातील विषारी पदार्थ काढून टाकण्यास मदत करते. खालील बाबींचे पालन करून यकृत निरोगी ठेवता येते ज्यामुळे कावीळ रोखण्यास मदत होईल.

आहार

संतुलित साइट यकृत निरोगी ठेवण्यास मदत करते. आपल्या आहारात हिरव्या पालेभाज्या आणि फळांचा समावेश करा.

व्यायाम

दररोज सकाळी किंवा संध्याकाळी हलका व्यायाम तुमचा यकृत निरोगी ठेवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतो. जर तुम्ही निष्क्रिय जीवन जगत असाल तर तुम्ही हलका व्यायाम करायला सुरुवात केली पाहिजे.

स्वच्छता

दैनंदिन जीवनात स्वच्छतेची विशेष काळजी घ्या. स्वच्छ पाणी प्या आणि स्वच्छ फळे आणि भाज्या खा.

दारू

अल्कोहोल सेवनाने यकृतावर सर्वात जास्त दुष्परिणाम होतो. जर तुम्ही दारूचे सेवन केले तर तुम्हाला कावीळ होण्याचा धोका असतो. कावीळ टाळण्यासाठी, आपण अल्कोहोलचे सेवन मर्यादित किंवा थांबवावे.

कावीळ झाल्यास डॉक्टरांचा सल्ला कधी घ्यावा

तुम्हाला कावीळची खालील लक्षणे आढळल्यास, तुम्ही लवकरात लवकर तज्ञ डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.

डोळे पिवळसर होणे

त्वचा पिवळसर होणे

पटकन थकवा जाणवणे

पोटदुखी

वजन कमी होणे

भूक न लागणे

ताप येणे