आले लागवड: अद्रक शेतीतून हमखास बंपर नफा मिळवण्याची संपूर्ण माहिती
३. प्रमुख आणि सुधारित जाती
माहीम (स्थानिक लोकप्रिय जात)
सुप्रभा, सुरुची, सुरावी
वरदा, नदिया (या जातींमध्ये फायबरचे प्रमाण कमी आणि उत्पादकता जास्त असते).
४. बेणे निवड आणि बीजप्रक्रिया (Seed Treatment)
लागवडीसाठी रोगमुक्त, निरोगी आणि डोळे चकाकणारे कंद (बेणे) निवडावे. एका एकरासाठी साधारण ८०० ते १००० किलो बेणे लागते.
बीजप्रक्रिया: कंदकूज रोग टाळण्यासाठी लागवडीपूर्वी बेणे बुरशीनाशक (उदा. मॅन्कोझेब) आणि कीटकनाशकाच्या द्रावणात १५ ते २० मिनिटे बुडवून घ्यावे आणि मगच सुकवून लागवड करावी.
५. लागवड पद्धत
आले लागवड नेहमी गादीवाफ्यावर (Raised Bed) करणे फायदेशीर ठरते.
दोन गादीवाफ्यांमधील अंतर ३ ते ४ फूट असावे.
गादीवाफ्यावर आल्याचे कंद २५ ते ३० सेमी अंतरावर आणि ४ ते ५ सेमी खोलीवर लावावेत.
६. खत आणि पाणी व्यवस्थापन
खत: लागवडीच्या वेळी जमिनीत भरपूर प्रमाणात चांगले कुजलेले शेणखत किंवा कंपोस्ट खत मिसळावे. त्यानंतर रासायनिक खतांचे (नत्र, स्फुरद, पालाश) डोस कृषी तज्ज्ञांच्या सल्ल्याने द्यावेत.
पाणी: आल्याला नियमित पण नियंत्रित पाण्याची गरज असते. उन्हाळ्यात ७ ते ८ दिवसांनी आणि पावसाळ्यात पावसाचा अंदाज घेऊन पाणी द्यावे. शक्य असल्यास ठिबक सिंचनाचा (Drip Irrigation) वापर करावा.
७. रोग आणि कीड नियंत्रण
कंदकूज (Soft Rot): हा आल्यावरील सर्वात घातक रोग आहे. हा टाळण्यासाठी शेतात पाणी साचू देऊ नये आणि गरजेनुसार बुरशीनाशकाची आळवणी (Drenching) करावी.
खोड किडा (Shoot Borer): हा किडा आल्याची पाने आणि खोड पोखरतो. याच्या नियंत्रणासाठी शिफारसीत कीटकनाशकांची फवारणी करावी.
८. काढणी आणि उत्पादन
लागवडीनंतर साधारण ८ ते ९ महिन्यांत (पाने पिवळी पडून वाळू लागल्यावर) आले काढणीस तयार होते.
जर आले बाजारात ओले (ताजे) विकायचे असेल, तर ६ ते ७ महिन्यांतही काढणी करता येते.
योग्य व्यवस्थापन केल्यास एका एकरातून साधारण १० ते १५ टन ओल्या आल्याचे उत्पादन सहज मिळू शकते.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
