घरात पितळ्याची भांडी असणे का महत्वाचे आहे जाणून घ्या..

पितळ एक मिश्रित धातू असते. तांबे आणि जस्त धातूंचे मिश्रण करून पितळ तयार केले जाते. पितळ शब्द पितने बनलेले आहे. संस्कृत मध्ये पित याचा अर्थ आहे पिवळा रंग. पिवळा रंग श्री विष्णूंशी निगडित आहे. सनातन धर्मात केवळ पितळ भांडी पूजा आणि धार्मिक कार्यासाठी वापरले जातात. वेद विभाग आयुर्वेदात, पितळ वर्ण भगवान धन्वंतरीला खूप प्रिय आहे. महाभारत या शास्त्रात एका अहवालानुसार सूर्यदेवाने द्रौपदीला पितळेची अक्षयपात्र म्हणून वरदान दिले होते, ही गोष्ट अशी होती की जो पर्यंत द्रौपदी जास्तीत जास्त लोकांना अन्न पुरवू शकेल. तो पर्यंत अन्न कमी होणार नाही. 

पितळी भांडींचे महत्व ज्योतिषी आणि धार्मिक शास्त्रांमध्ये सांगितले आहे. ज्योतिषी शास्त्रानुसार सुवर्ण आणि पितळ या सारखा पिवळा रंग देवगुरु बृहस्पतीचे पितळ्यावर वर्चस्व आहे. बृहस्पती ग्रह शांत करण्यासाठी पितळचा वापर केला जातो. ज्योतिषीय विधी दान करण्यासाठी पितळ भांडी देखील दिले जाते. पितळ्याचे भांडीचा विधींमध्ये अपार महत्व आहे. पितळीच्या कलश वैवाहिक कार्यामध्ये देखील वापरण्यात येतो. शिवलिंगावर दुधासाठी पितळेच्या कलशांचा उपयोग केला जातो आणि बगळामुखी देवीच्या विधीमध्ये फक्त पितळ भांडी वापरले जातात.

भारतातील बऱ्याच भागात आजही सनातन धर्म जन्मापासून मृत्यू पर्यंत पितळ भांडी वापरले जातात. स्थानिक मान्यतेनुसार मुलाच्या जन्मेच्या वेळी नाळ कापल्यावर पितळेच्या ताटलीला सुरीने जोर जोरात आपटतात. या मागील अशी आख्यायिका आहे की हे आपल्या पूर्वजांना सूचित करते की आपल्या कुळात पाणी आणि पिंडदान करणाऱ्याचे जन्म झाले आहे. तसेच मृत्यूनंतर अंत्य संस्काराच्या दहाव्या दिवशी, हाडे विसर्जनानंतर, पितळ जालांजली फक्त पितळेच्या कलशांसह नारायणावली आणि पिंपळावर दिली जाते. मृत्यूनंतर 12 व्या दिवशी शुद्धी हवन आणि गंगा प्रसादीच्या आधी त्रिपिंडी श्राद्ध आणि पिंडदानानंतर 12व्या दिवशी पितळेच्या कलशात सोन्याचे तुकडे आणि गंगेचे पाणी भरून संपूर्ण घर शुद्ध केले जाते. 

घरी पितळ भांडी ठेवणे शुभ मानले जाते. आरोग्याच्या दृष्टीकोणातून, पितळेच्या भांड्यात बनवलेले अन्न चवदार प्रदाता आहे आणि हे चांगले आरोग्य देते आणि शरीराला वेगवान करते. पितळेचे भांडे द्रुतगतीने गरम होते. गॅस आणि इतर ऊर्जा वाचवते. इतर भांडीपेक्षा पितळ्याचे भांडे मजबूत असतात. पितळी भांड्यात ठेवलेले पाणी अपार ऊर्जा प्रदान करण्यात मदत करते. 

पितळ पिवळ्यारंगाचे असल्याने आपल्या डोळ्यांसाठी टॉनिक म्हणून कार्य करतं. पितळीचा उपयोग ताटली, वाटी, ग्लास, तांब्या, हांडे, देवांची मूर्ती, सिंहासन, घंटाळी, वाद्य यंत्र, कुलूप, पाण्याचे नळ, घरांमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या वस्तू आणि गरिबांसाठी दाग दागिने तयार करण्यासाठी वापरले जाते.