सोमवार, 30 जानेवारी 2023
  1. लाईफस्टाईल
  2. करिअर
  3. करिअर मार्गदर्शन
Written By
Last Modified मंगळवार, 22 नोव्हेंबर 2022 (14:54 IST)

Career in M.Phil.History: हिस्ट्री (इतिहासात) एम.फिल करून करिअर बनवा, पात्रता, अभ्यासक्रम, व्याप्ती ,पगार जाणून घ्या

मास्टर ऑफ फिलॉसॉफी इन हिस्ट्री (इतिहासात) 2 वर्षाचा पदव्युत्तर संशोधन स्तरावरील अभ्यासक्रम आहे. जे दोन सेमिस्टरमध्ये विभागलेले आहे. हा अभ्यासक्रम ठराविक संस्थांद्वारे एका वर्षासाठी उपलब्ध करून दिला जाऊ शकतो.एम.फिल इन हिस्ट्री (इतिहासात)ही मास्टर्स आणि डॉक्टरेट मधील इंटरमीडिएट पदवी आहे. ही एक विशेष संशोधन पदवी आहे आणि ती विद्यापीठाच्या कला, पुरातत्व, तत्त्वज्ञान, सामाजिक विज्ञान आणि धर्मशास्त्र या क्षेत्रातील निवडक विभागांद्वारेच दिली जाते.
 
पात्रता निकष -
*  इच्छुक उमेदवाराकडे हिस्ट्री (इतिहासात) संबंधित विषयात पदव्युत्तर पदवी किंवा एमफिल असणे आवश्यक आहे. 
* हिस्ट्री (इतिहासात)मध्ये प्रवेश घेण्यासाठी उमेदवाराला पदव्युत्तर पदवीमध्ये किमान 55% गुण असणे आवश्यक आहे
* राखीव श्रेणीतील उमेदवारांसाठी 5% गुणांची अतिरिक्त सूट देण्यात आली आहे.
* यासोबतच, उमेदवाराला विद्यापीठाकडूनच किंवा UGC-NET सारख्या राष्ट्रीय परीक्षांद्वारे आयोजित केलेल्या प्रवेश परीक्षांमध्ये विद्यापीठाच्या दर्जापर्यंत गुण मिळवावे लागतात. 
 
 प्रवेश प्रक्रिया -
कोणत्याही टॉप युनिव्हर्सिटी मध्ये मास्टर ऑफ फिलॉसॉफी इन हिस्ट्री (इतिहासात) अभ्यासक्रमात प्रवेश घेण्यासाठी उमेदवारांना प्रवेश परीक्षेला बसणे आवश्यक आहे. 
प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यानंतर, वैयक्तिक मुलाखत असते आणि जर उमेदवारांनी त्यात चांगले गुण मिळवल्यावरच त्यांना शिष्यवृत्ती देखील मिळू शकते.
 
अर्ज प्रक्रिया -
 * उमेदवारने अधिकृत वेबसाइटला भेट द्यावी. 
* अधिकृत वेबसाइटला भेट दिल्यानंतर,अर्ज भरा. 
*  अर्ज भरल्यानंतर, फॉर्ममध्ये काही चूक असल्यास योग्यरित्या तपासा, अन्यथा तो नाकारला जाऊ शकतो. 
*  मागितलेली सर्व कागदपत्रे अपलोड करा. 
 * अर्ज सबमिट करा. 
* क्रेडिट कार्ड किंवा डेबिट कार्डद्वारे ऑनलाइन फॉर्मची फी भरा.. 
 
प्रवेश कसे मिळवायचे - 
* हिस्ट्री (इतिहासात)मध्ये प्रवेश घेण्यासाठी सर्वोच्च विद्यापीठाचे लक्ष्य ठेवले असेल, तर त्यांच्यासाठी प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण होणे फार महत्वाचे आहे. विद्यार्थ्यांना प्रवेश परीक्षेसाठी नोंदणी करावी लागते आणि नोंदणी प्रक्रिया संपल्यानंतर प्रवेशपत्र जारी केले जातात. ज्यामध्ये प्रवेश परीक्षेशी संबंधित सर्व माहिती दिली जाते जसे की परीक्षा कधी आणि कुठे होणार आहे, इत्यादी.
हिस्ट्री (इतिहासात)अभ्यासक्रमात प्रवेश प्रक्रिया SET, CSIR NET, UOH
सारख्या प्रवेश परीक्षेवर अवलंबून असते. पात्र उमेदवारांची पुढील मुलाखतीच्या आधारे निवड केली जाते.
प्रवेश परीक्षा संपल्यानंतर काही दिवसांनी त्याचा निकाल गुणवत्ता यादीच्या स्वरूपात जाहीर केला जातो. त्यानंतर विद्यार्थ्यांना त्यांच्या श्रेणीनुसार महाविद्यालये दिली जातात.
* मुलाखत आणि नावनोंदणी प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्यांना विद्यापीठातर्फे मुलाखतीसाठी उपस्थित राहण्यास सांगितले जाते 
  विद्यार्थ्यांना एकतर ऑनलाइन (स्काईप, गुगल मीट, झूम) किंवा ऑफलाइन विद्यापीठाच्या कॅम्पसमध्ये बोलावले जाते.
या दरम्यान, इतर सर्व पात्रता निकष तपासले जातात आणि जर विद्यार्थ्यांनी मुलाखतीत चांगली कामगिरी केली तर त्यांना एम.फील हिस्ट्री (इतिहासात)चा अभ्यास करण्यासाठी प्रवेश दिला जातो.
 
अभ्यासक्रम -
सेमिस्टर 1 
संशोधन पद्धती आणि प्रबंध लेखन
 इतिहासासह इतिहास इतिहास
लेखन कल्पनांचा इतिहास 
 
(पर्यायी) 
भारतीय इतिहासातील वादविवाद 
भारताच्या सामाजिक-आर्थिक इतिहासावरील 
सामग्री आणि लेख 
भारताच्या सांस्कृतिक इतिहासातील थीम आणि दृष्टीकोन
 
 सेमिस्टर 2 
प्रबंध
 
शीर्ष महाविद्यालये -
जवाहरलाल नेहरू विश्वविद्यालय नई दिल्ली, दिल्ली एनसीआर
बनस्थली विद्यापीठ जयपुर, राजस्थान
 मुंबई विश्वविद्यालय मुंबई, महाराष्ट्र
 डॉ बाबासाहेब अम्बेडकर मराठवाड़ा विश्वविद्यालय औरंगाबाद, महाराष्ट्र
महर्षि दयानंद विश्वविद्यालय रोहतक, हरियाणा
 प्रेसीडेंसी कॉलेज, चेन्नई
तिलक महाराष्ट्र विद्यापीठ पुणे, महाराष्ट्र
 क्वीन मैरी कॉलेज चेन्नई, तमिलनाडु
 गुजरात विद्यापीठ अहमदाबाद, गुजरात
 
 जॉब व्याप्ती आणि पगार -
हिस्ट्रियन- पगार 6 लाख 
टीचर- पगार 4 लाख 
आर्केलॉजिस्ट- पगार 5 लाख 
आर्केविस्ट- पगार 5.50 लाख
 
Edited by - Priya Dixit