नवरात्रीत उपवास करताना काय खावे?

Publish: Mon, 16 Mar 2026 (17:12 IST) Updated: Mon, 16 Mar 2026 (17:17 IST)

नवरात्रीच्या नऊ दिवसांच्या उपवासात शरीराला ऊर्जा मिळावी आणि सात्विकता टिकून राहावी, यासाठी आहारात योग्य पदार्थांचा समावेश करणे गरजेचे असते.

उपवासाच्या वेळी तुम्ही खालील पदार्थांचे सेवन करू शकता 

१. फळे आणि सुका मेवा  

फळे: केळी, सफरचंद, पपई, डाळिंब, आणि चिकू यांसारखी फळे ऊर्जा देतात. (टीप: आंबट फळे रिकाम्या पोटी खाणे टाळावे).

सुका मेवा: बदाम, अक्रोड, काजू आणि मनुके मर्यादित प्रमाणात खावेत. यामुळे बराच वेळ भूक लागत नाही.

२. दुग्धजन्य पदार्थ 

दूध आणि दही: उपवासात दही खाणे पचनासाठी उत्तम असते. दुधाची खीर किंवा पेढे (साखरेचे प्रमाण कमी ठेवून) खाऊ शकता.

ताक: शरीर हायड्रेटेड ठेवण्यासाठी ताक हा उत्तम पर्याय आहे.

पनीर: पनीर प्रथिनांचा चांगला स्रोत आहे.

३. उपवासाची धान्ये  

भगर: भगरीची खिचडी किंवा भात पचायला हलका असतो.

राजगिरा: राजगिरा लाडू, चिक्की किंवा थालीपीठ अत्यंत पौष्टिक असते. यात लोह भरपूर असते.

साबुदाणा: साबुदाणा खिचडी किंवा वडा लोकप्रिय आहे, परंतु यात पिष्टमय पदार्थ जास्त असल्याने त्याचे प्रमाण मर्यादित ठेवावे.

४. भाज्या 

बटाटा: उकडलेले बटाटे किंवा बटाट्याची भाजी.

रताळे: रताळे उकडून किंवा त्याची खीर करून खाणे आरोग्यासाठी फायदेशीर असते.

५. पेये आणि हायड्रेशन

शहाळ्याचे पाणी: शरीरातील इलेक्ट्रोलाइट्स टिकवून ठेवण्यासाठी उत्तम.

लिंबू पाणी: थकवा दूर करण्यासाठी साखरेचे किंवा सैंधव मिठाचे लिंबू पाणी घ्यावे.

काय टाळावे?

मीठ: साध्या मिठाऐवजी सैंधव मिठाचा (Rock Salt) वापर करावा.

मसाले: हळद, मोहरी आणि गरम मसाला टाळावा. जिरे आणि हिरवी मिरची मर्यादित वापरता येते.

बाहेरचे तळलेले पदार्थ: जास्त तेलकट पदार्थ खाल्ल्याने पित्त (Acidity) होऊ शकते.

उपवासाच्या काळात दर २-३ तासांनी थोडे थोडे खात राहा, जेणेकरून रक्तातील साखरेची पातळी कमी होणार नाही आणि तुम्हाला अशक्तपणा जाणवणार नाही.

अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत ​​नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.

Edited By- Dhanashri Naik