Daily Horoscope
✕

तलवारीच्या आकाराची विहीर दातेगड पाटण सातारा; स्थापत्यशास्त्राचा अप्रतिम नमुना

Updated: सोमवार, 29 जून 2026 (17:10 IST)
ALSO READ: महाराष्ट्रातील सात आश्चर्यापैकी एक प्राचीन देवगिरी किल्ला दौलताबाद
सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यात असलेला दातेगड ज्याला 'सुंदरगड' म्हणूनही ओळखले जाते हा किल्ला ट्रेकर्स आणि इतिहासप्रेमींमध्ये एका अत्यंत अद्वितीय रचनेसाठी प्रसिद्ध आहे – ती म्हणजे गडावरील 'तलवारीच्या आकाराची विहीर'.
 
तलवारीच्या आकाराच्या विहिरीची वैशिष्ट्ये: 
ही विहीर तलवारीच्या आकारात खोदलेली आहे. सुमारे ९० फूट (किंवा २५-३० मीटर) खोल असल्याचे सांगितले जाते. ती खडकात खोदलेली पायऱ्यांसह विहीर आहे. किल्ल्याच्या पाण्याची गरज भागवण्यासाठी बांधली गेली. मराठा काळातील (किंवा त्याही पूर्वीच्या) जलव्यवस्थापनातील दुर्मिळ उदाहरण मानले जाते.  या विहिरीला वरून पाहिले असता तिचा आकार अगदी एखाद्या सरळ तलवारीसारखा दिसतो. विहिरीची लांबी आणि रुंदीचे प्रमाण अगदी तलवारीच्या पात्यासारखे आहे. विहिरीत उतरण्यासाठी ज्या पायऱ्या केल्या आहे, तो भाग तलवारीच्या 'मुठीसारखा' दिसतो, तर पाण्याचा मुख्य साठा असलेल्या भागाचा आकार तलवारीच्या 'पात्यासारखा' लांबट आहे. ही संपूर्ण विहीर एका अखंड कातळात (दगडात) खोदून तयार करण्यात आली आहे. या विहिरीतील पाणी वर्षभर टिकते, अतिशय स्वच्छ आणि पिण्यायोग्य असते. गडावर येणाऱ्या ट्रेकर्ससाठी हा पाण्याचा मुख्य स्त्रोत आहे.
 
दातेगड किल्ल्याबद्दल थोडक्यात
हा किल्ला सातारा जिल्ह्यातील पाटण शहरापासून अवघ्या काही किलोमीटर अंतरावर आहे. हा किल्ला साधारण शिलाहार राजांच्या काळात बांधला गेल्याचा अंदाज आहे. पुढे तो बहमनी, आदिलशाही आणि नंतर छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या स्वराज्यात सामील झाला. गडाची चढाई मध्यम स्वरूपाची आहे. पायथ्याच्या गावातून गडावर जाण्यासाठी साधारण ४५ मिनिटे ते १ तास लागतो. तसेच तलवार विहिरीपासून जवळच खडकात कोरलेली गणपती आणि मारुतीचं मंदिर आहे. गडावरून पाटण शहर, कोयना नदीचे खोरे आणि सह्याद्रीच्या डोंगररांगांचा अतिशय सुंदर नजराणा दिसतो.
 
तलवारीच्या आकाराची विहीर दातेगड जावे कसे? 
एसटी बस/गाडीने: साताऱ्याहून पाटण साधारण ६० किमी आहे. पाटणमध्ये पोहोचल्यानंतर तिथून 'तांबवे' किंवा 'चाळकेवाडी' मार्गे गडाच्या पायथ्यापर्यंत जाता येते. पायथ्यापासून एक सोपी पाऊलवाट गडावर जाते. जर तुम्ही पावसाळ्यात किंवा हिवाळ्यात इथे भेट दिली, तर आजूबाजूची हिरवळ आणि धुक्यामुळे या तलवारीच्या विहिरीचे सौंदर्य आणखीनच खुलून दिसते. फोटोग्राफीसाठी हे एक उत्तम ठिकाण आहे!
ALSO READ: सह्याद्री पर्वतरांगेत स्थित नाशिकचा हरिहर किल्ला इतिहासप्रेमी आणि सहसींना आकर्षित करतो
About Author
वेबदुनिया फीचर टीम
वेबदुनिया फीचर टीम ही केवळ तांत्रिक गोष्टींवर काम न करता, चालू घडामोडींच्या पलीकडे जाऊन जीवनशैली, आरोग्य, मनोरंजन, तंत्रज्ञान, साहित्य, आणि मानवी कथा अशा विविध श्रेणींमध्ये सखोल आणि रंजक माहिती देणारे विशेष लेख तयार करते. वाचकांना केवळ बातम्याच नाही, तर त्यांच्या आवडीच्या विषयांवर दर्जेदार आणि विश्लेषणात्मक वाचन साहित्य उपलब्ध करून देणे.... Read More

सर्व पहा

काव्या मारन आणि अनिरुद्ध रविचंद्रन यांनी ग्रीसमध्ये लग्न केले, फोटो व्हायरल

रामायणाने बॉक्स ऑफिसवर धुमाकूळ घातला, चित्रपटाची पहिल्या आठवड्यात ४३० कोटींच्या कमाईच्या दिशेने वाटचाल

आफ्टर डार्क'चा पहिला ट्रॅक जो भी होना है हो जाएगा' हे नवीन गाणे प्रदर्शित

मनीष मल्होत्राच्या दिवाळी पार्टीत माधुरी दीक्षितचा मुलगा गर्लफ्रेंडसोबत! दोघांमधील केमिस्ट्री चर्चेचा विषय

मराठी प्रसिद्ध अभिनेते अजिंक्य देव यांनी 'रामायण'मध्ये महर्षी विश्वामित्रांची भूमिका साकारली

सर्व पहा

धार्मिक स्थळांव्यतिरिक्त, उत्तर प्रदेशातील नैसर्गिक स्थळे विलक्षण अनुभव देतात; भेट दिल्यावर तुम्हाला पुन्हा परत यावेसे वाटेल

गोळीबाराच्या घटनेनंतर अभिनेता टायगर श्रॉफ पुन्हा चित्रीकरणाच्या सेटवर; 'लग जा गले' चित्रपटाचे चित्रीकरण पूर्ण

कोकणातील लपलेला स्वर्ग 'वेळास गाव'; जिथे निसर्ग आणि संस्कृती एकत्र नांदतात

गोळीबाराच्या घटनेनंतर अभिनेता टायगर श्रॉफ सेटवर परतला, लग जा गले'चे चित्रीकरण पूर्ण केले

'रामायण' हिट की फ्लॉप? आत्ताच निष्कर्ष काढण्याची घाई का? २००० ते ४००० कोटींच्या बजेटमागील नेमकं सत्य काय?

पुढील लेख
Show comments