अभ्यास करताना तंदुरुस्त आणि तणावमुक्त राहण्याचे हे ५ सोपे उपाय मदत करतील
अभ्यास करताना तंदुरुस्त आणि तणावमुक्त राहण्याचे ५ सोपे मार्ग जाणून घ्या, ज्यामध्ये व्यायामासाठी थोडा वेळ, स्क्रीन टाइम, पुरेशी झोप आणि खेळ यांचा समावेश आहे.
परीक्षेची तयारी, असाइनमेंट्स, कोचिंग आणि सततच्या ऑनलाइन अभ्यासामुळे विद्यार्थी सतत तणावाखाली असतात, त्याचबरोबर त्यांच्या आरोग्यावरही परिणाम होत आहे. कधीकधी, तासन्तास अभ्यास करूनही त्यांचे लक्ष विचलित होते, त्यांना आळस येतो आणि ते छोट्या छोट्या गोष्टींवरून तणावग्रस्त होतात.
अभ्यास करताना शारीरिक हालचाली करा
सलग दोन ते तीन तास खुर्चीत बसल्याने अंग आखडते आणि सुस्ती येते. त्यामुळे, विश्रांतीच्या वेळी फक्त मोबाईल फोन वापरण्याऐवजी, थोडं चालणं, खांदे फिरवणं किंवा हलके स्ट्रेचिंग व्यायाम करणं अधिक चांगलं आहे.
प्रत्येक ३०-६० मिनिटांच्या अभ्यासानंतर, तुमच्या सोयीनुसार २-५ मिनिटांचा हालचालीचा ब्रेक घ्या. वर्गात फिरा, मान आणि खांद्यांचे व्यायाम करा किंवा थोडा वेळ उभे राहा. अशा छोट्या हालचालींच्या ब्रेकमुळे तुमचा ताण कमी होईल आणि तुम्हाला अभ्यासावर अधिक चांगले लक्ष केंद्रित करण्यास मदत होईल.
तणाव जाणवत असेल, तर २ मिनिटांसाठी अभ्यास थांबवा
कधीकधी, पुस्तक उघडे असूनही, तुमचे मन सतत अभ्यासक्रम, गुण आणि परीक्षा यांसारख्या विचारांनी व्यापलेले असते. स्वतःवर अभ्यासाची सक्ती करण्याऐवजी, पुस्तकांपासून थोडा वेळ विश्रांती घ्या.
आरामात बसा आणि हळूवारपणे श्वास आत घ्या व बाहेर सोडा. त्यानंतर, तुमच्या अभ्यासाची लहान भागांमध्ये विभागणी करा, जसे की पुढील २० मिनिटांत दोन पाने वाचणे किंवा पाच प्रश्न सोडवणे. यामुळे एकाच वेळी संपूर्ण अभ्यासक्रमाचा विचार करण्याऐवजी, समोर असलेल्या कामावर लक्ष केंद्रित करणे सोपे जाईल.
डोळ्यांना विश्रांती द्या
पुस्तकांसोबतच लॅपटॉप, टॅब्लेट आणि मोबाईल फोनचा वापरही वाढला आहे. सतत स्क्रीनकडे पाहिल्याने डोळ्यांना थकवा, कोरडेपणा किंवा डोकेदुखी होऊ शकते. त्यामुळे, स्क्रीनपासून नियमित विश्रांती घेणे आणि प्रकाशाकडे लक्ष देणे महत्त्वाचे आहे.
स्क्रीनकडे पाहताना वारंवार पापण्या मिचकावा आणि इतर वस्तूंकडे पाहावे. यामुळे तुमच्या डोळ्यांवर होणारा स्क्रीनच्या झळांचा प्रभाव कमी होईल. मोबाईल फोनपासून थोडा वेळ दूर राहून खिडकीबाहेर पाहणे किंवा खोलीत फेरफटका मारणे ही एक चांगली कल्पना आहे. जर तुम्हाला डोळ्यांमध्ये सतत वेदना, अंधुक दिसणे किंवा डोकेदुखीचा त्रास होत असेल, तर नेत्रतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.
झोपेशी तडजोड करू नका
परीक्षा जवळ आल्यावर अनेक विद्यार्थ्यांना रात्री उशिरापर्यंत अभ्यास करण्याची सवय असते. मात्र, अपुऱ्या झोपेचा परिणाम दुसऱ्या दिवशीच्या एकाग्रतेवर, स्मरणशक्तीवर आणि मनःस्थितीवर होतो. आकडेवारीनुसार, ६ ते १२ वयोगटातील मुलांना दररोज ९ ते १२ तास झोपेची गरज असते, तर १३ ते १८ वयोगटातील किशोरवयीन मुलांना ८ ते १० तास झोपेची गरज असते.
झोपण्याची आणि उठण्याची वेळ नियमित ठेवा. झोपण्याच्या किमान ३० मिनिटे आधी मोबाईल फोन आणि इतर इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांपासून दूर राहा. रात्री उशिरा अभ्यास करण्याऐवजी, दिवसभर थोड्या-थोड्या वेळाने अभ्यास करा.
व्यायाम करा
फिट राहण्यासाठी प्रत्येक विद्यार्थ्याला व्यायामशाळेत जाण्याची गरज नाही. जलद चालणे, सायकलिंग, बॅडमिंटन खेळणे, नृत्य करणे किंवा दोरीवरच्या उड्या मारणे हे देखील आरोग्यासाठी चांगले असू शकते. तुम्हाला आवडेल असा एखादा उपक्रम निवडल्यास नियमित दिनचर्या पाळणे सोपे होऊ शकते.
जर तुम्ही ५ ते १७ वयोगटातील विद्यार्थी असाल, तर जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) शिफारशीनुसार तुम्ही आठवड्यातून सरासरी दररोज किमान ६० मिनिटे मध्यम तीव्रतेचा शारीरिक व्यायाम करावा. यामध्ये खेळ खेळणे, सायकलिंग , धावणे आणि इतर खेळांचा समावेश आहे .
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे. या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
