गुरूवार, 3 एप्रिल 2025
  1. लाईफस्टाईल
  2. आरोग्य
  3. आरोग्य सल्ला
Written By
Last Modified: मंगळवार, 1 एप्रिल 2025 (07:00 IST)

सकाळी उठल्याबरोबर तुम्हाला खूप भूक लागते का? त्याची 5 धक्कादायक कारणे जाणून घ्या

Why do I wake up feeling sick and hungry:  सकाळी उठताच अनेकांना खूप भूक लागते, तर काही लोक नाश्ता करण्याचा विचारही करत नाहीत. जर तुम्हाला दररोज सकाळी डोळे उघडताच भूक लागली तर ही केवळ एक सामान्य सवय नाही तर तुमच्या शरीरातील काही अंतर्गत समस्येचे लक्षण देखील असू शकते.
शरीरात पोषणाचा अभाव, साखरेच्या पातळीत चढ-उतार किंवा हार्मोनल असंतुलन यासारख्या अनेक समस्या यामागे असू शकतात. जर ही समस्या कायम राहिली तर त्याकडे दुर्लक्ष करणे तुमच्या आरोग्यासाठी धोकादायक ठरू शकते. सकाळी उठताच भूक लागण्यामागील कारणे काय असू शकतात ते जाणून घेऊया.
१. कमी रक्तातील साखर (हायपोग्लायसेमिया)
जर तुमच्या शरीरातील रक्तातील साखरेची पातळी खूप कमी झाली तर सकाळी उठताच तुम्हाला खूप भूक लागल्यासारखे वाटू शकते. ही समस्या अशा लोकांमध्ये जास्त दिसून येते ज्यांना मधुमेह आहे किंवा जे रात्रीचे जेवण आणि सकाळचा नाश्ता यामध्ये खूप जास्त अंतर ठेवतात. रक्तातील साखरेचे प्रमाण कमी असल्याने, शरीराला लगेचच ऊर्जेची गरज भासते, ज्यामुळे भूक वाढते. जर तुम्हाला सकाळी भूकेसोबत अशक्तपणा, डोकेदुखी किंवा चक्कर येणे यासारख्या समस्या येत असतील तर डॉक्टरांचा सल्ला घेणे महत्वाचे आहे.
 
२. हाय कार्बोहायड्रेट्स आहार 
जर तुम्ही रात्रीच्या जेवणात जास्त प्रमाणात कार्बोहायड्रेट्स (जसे की भात, ब्रेड, मिठाई किंवा साखरेचे पदार्थ) खाल्ले तर तुमचे शरीर रात्रीच्या वेळी हे कार्बोहायड्रेट्स जलद पचवते. यामुळे तुमच्या रक्तातील साखरेची पातळी अचानक कमी होऊ शकते, ज्यामुळे सकाळी उठताच तुम्हाला खूप भूक लागते. म्हणून, तुमच्या रात्रीच्या जेवणात निरोगी फायबर आणि प्रथिनेयुक्त अन्न समाविष्ट करा, जेणेकरून पोट जास्त वेळ भरलेले राहील आणि सकाळी अचानक भूक लागणार नाही.
३. हार्मोनल असंतुलन - 
भूक नियंत्रित करणारे दोन मुख्य हार्मोन्स आहेत - घ्रेलिन आणि लेप्टिन. घ्रेलिन भूक वाढवण्याचे काम करते, तर लेप्टिन भूक कमी करते. जर तुमच्या शरीरातील या दोन हार्मोन्सचे संतुलन बिघडले तर सकाळी उठताच तुम्हाला जास्त भूक लागू शकते. विशेषतः जर तुम्ही रात्री उशिरापर्यंत जागे राहिलात किंवा पुरेशी झोप घेतली नाही तर घरेलिनची पातळी वाढते, ज्यामुळे सकाळी उठताच भूक लागण्याची शक्यता वाढते.
 
४. निर्जलीकरण (पाण्याची कमतरता)
बऱ्याचदा, आपल्याला भूक वाटते ती प्रत्यक्षात डिहायड्रेशन (पाण्याची कमतरता) असते. जर तुमचे शरीर रात्रभर पुरेसे हायड्रेटेड नसेल, तर सकाळी तुम्हाला अशक्तपणा आणि भूक लागल्यासारखे वाटू शकते. बऱ्याच वेळा तहान आणि भूकेची भावना सारखीच असते, ज्यामुळे आपण अन्नाकडे धावतो. म्हणून, सकाळी उठल्यावर सर्वात आधी एक ग्लास पाणी प्या आणि तुमची भूक कमी होते की नाही ते पहा.
 
५. झोपेचा अभाव आणि ताण - कमी झोप आणि कॉर्टिसोल स्पाइक
जर तुम्हाला पुरेशी झोप मिळत नसेल किंवा तुम्ही तणावाखाली असाल, तर सकाळी भूक लागण्याचे हे देखील एक मोठे कारण असू शकते. झोपेच्या कमतरतेमुळे शरीरात कॉर्टिसॉल नावाच्या तणाव संप्रेरकाची पातळी वाढते, ज्यामुळे भूक लागण्याचे संप्रेरक घ्रेलिन देखील वाढते. हेच कारण आहे की जे लोक कमी झोपतात त्यांना सकाळी उठल्यावर जास्त भूक लागते. जर तुम्ही रात्री उशिरापर्यंत मोबाईल स्क्रीनवर बसत असाल किंवा गाढ झोप येत नसेल, तर तुमच्या झोपेची गुणवत्ता सुधारणे खूप महत्वाचे आहे.
 
आराम कसा मिळवायचा?
जर तुम्हाला सकाळी उठल्याबरोबर जास्त भूक लागली असेल तर सर्वप्रथम तुमच्या आहाराकडे आणि जीवनशैलीकडे लक्ष द्या. रात्रीचे जेवण निरोगी प्रथिने आणि फायबरयुक्त खा, झोपण्यापूर्वी गोड पदार्थ आणि कार्बोहायड्रेटयुक्त पदार्थ टाळा, पुरेसे पाणी प्या आणि झोपेची गुणवत्ता सुधारा. जर समस्या कायम राहिली तर डॉक्टरांचा सल्ला घ्या, कारण ते मधुमेह किंवा इतर गंभीर आजारांचे लक्षण देखील असू शकते.
 
अस्वीकरण: आरोग्य, सौंदर्य काळजी, आयुर्वेद, योग, धर्म, ज्योतिष, वास्तु, इतिहास, पुराण इत्यादी विषयांवर वेबदुनियामध्ये प्रकाशित/प्रसारित होणारे व्हिडिओ, लेख आणि बातम्या केवळ सार्वजनिक हित लक्षात घेऊन तुमच्या माहितीसाठी आहेत. वेबदुनिया याची सत्यता पुष्टी करत नाही. कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी, कृपया तज्ञांचा सल्ला घ्या.
Edited By - Priya Dixit