suvichar
✕

आषाढी एकादशी उपवास कसा करावा

Updated: रविवार, 6 जुलै 2025 (09:01 IST)
उपवासादरम्यान काय खावे?
उपवासात सात्त्विक आणि हलके अन्न खाण्याची परंपरा आहे. खालील पदार्थ उपवासात खाता येतात:
फळे: केळी, सफरचंद, पेरू, द्राक्षे, संत्री, डाळिंब इ.
दूध आणि दुग्धजन्य पदार्थ: दूध, दही, ताक, लोणी.
उपवासाचे धान्य: साबुदाणा, राजगिरा (रामदाणा), शिंगाड्याचे पीठ, कुट्टूचे पीठ. साबुदाणा खिचडी, साबुदाणा वडा, साबुदाणा थालीपीठ.
राजगिरा लाडू, राजगिरा खीर. बटाट्याची भाजी (कांदा-लसूण वर्ज्य), बटाट्याचे चिप्स. शिंगाड्याच्या पिठाचे थालीपीठ किंवा डोसे.
पेय: ताक, लिंबू सरबत, नारळ पाणी, फळांचा रस. जिरे, सैंधव मीठ (उपवासाचे मीठ), काळी मिरी.
 
उपवासात काय खाणे टाळावे?
उपवासात खालील पदार्थ वर्ज्य आहेत:
धान्ये जसे गहू, तांदूळ, ज्वारी, बाजरी, मका, डाळी.
कांदा आणि लसूण कारण हे सात्त्विक मानले जात नाहीत.
सामान्य मीठ वापरणे टाळावे. उपवासात सैंधव मीठ वापरावे.
बाहेरील अन्न किंवा तळलेले, मसालेदार किंवा प्रक्रिया केलेले पदार्थ.
उपवासात प्रतिबंधित भाज्या म्हणजे पालक, मेथी, फ्लॉवर, मटार, गाजर इ.
व्रत करणार्‍यांसाठी मांसाहार, मद्यपान, तंबाखू हे पूर्णपणे वर्ज्य आहेत.
ALSO READ: आषाढी एकादशी उपवासात दडलेले आहेत आरोग्य आणि अध्यात्माचे रहस्य, वाचा त्याचे ५ फायदे
उपवास कधी आणि काय खाऊन सोडावा?
पारणा (उपवास सोडणे):
उपवास दुसऱ्या दिवशी (द्वादशीला) सकाळी पारणा वेळेत सोडावा. पारणा वेळ स्थानिक पंचांगानुसार तपासावी.
पारणा करण्यापूर्वी विठ्ठलाची पूजा करावी आणि ब्राह्मण किंवा गरजूंना दान द्यावे.
सात्त्विक भोजन घ्यावे, जसे की वरण-भात, दही-भात, साधी भाजी, पापड.
प्रथम हलके अन्न घ्यावे, जेणेकरून पचनसंस्थेला त्रास होणार नाही.
उपवास सोडताना प्रथम पाणी, ताक किंवा फळांचा रस घ्यावा, त्यानंतर भोजन करावे.
मस्त चवदार आणि पौष्टिक उपवासाचे पदार्थ
विशेष टिप्स: जर तुम्हाला मधुमेह, रक्तदाब किंवा इतर आजार असतील, तर पूर्ण उपवास टाळा आणि फलाहारी उपवास करा. डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
निर्जल उपवास नसल्यास दिवसभर पुरेसे पाणी प्यावे.
काही ठिकाणी उपवासाचे नियम वेगळे असू शकतात, त्यामुळे स्थानिक पंडित किंवा पंचांगाचा सल्ला घ्यावा.
आषाढी एकादशीचा उपवास भक्ती आणि श्रद्धेने केल्यास मन:शांती आणि आध्यात्मिक उन्नती मिळते.

सर्व पहा

दिवाळीच्या सुट्टीत महाराष्ट्रातील ही ७ ठिकाणे कुटुंबासोबत फिरण्यासाठी ठरू शकतात उत्तम

Karwa Chauth 2026 करवा चौथ: अखंड सौभाग्याचा सण; जाणून घ्या पूजा पद्धत, महत्त्व आणि पौराणिक कथा

बुद्धीचा दाता गणपती बाप्पा! बुधवारी अशी करा विशेष आराधना, मिळतील शुभ फळ!

जीवनातील अडथळे दूर करण्यासाठी बुधवारी केवळ एक मंत्र जपा, परिणाम बघा

एकवीस स्वर्ग मुकुट सप्तही पाताळ चरण आरती बुधवारची

सर्व पहा

देवी दुर्गेच्या मूर्तीत वेश्यालयातील माती का वापरतात? जाणून घ्या या 'पुण्य माती'मागचे गूढ!

दिवाळीपूर्वी घरातील या ७ गोष्टी नक्की तपासा; ऐनवेळी होणारी धावपळ टाळता येईल!

वाढलेले कोलेस्ट्रॉल कमी करण्यासाठी आहारात करा हे बदल; हृदयाच्या आरोग्याची घ्या काळजी

बालासन करण्याचे फायदे जाणून घ्या; योग्य पद्धत आणि महत्त्वाच्या टिप्स जाणून घ्या

१ ते ९ मूलांक: तुमच्या आयुष्यात कोणती व्यक्ती का प्रवेश करते? वाचा सविस्तर

पुढील लेख
Show comments