झोपताना उशीजवळ मोबाईल ठेवता? आरोग्यावर होऊ शकतो परिणाम
आजकाल आपल्यापैकी बहुतेकांना रात्री झोपताना मोबाईल उशीजवळ किंवा अगदी हाताशी ठेवून झोपायची सवय झाली आहे. पण ही छोटीशी सवय आपल्या आरोग्यासाठी खूप हानिकारक ठरू शकते. झोपताना मोबाईल जवळ ठेवल्याने आरोग्यावर काय परिणाम होतात, ते खालीलप्रमाणे आहेत:
१. झोपेच्या गुणवत्तेवर परिणाम
मोबाईलच्या स्क्रीनमधून 'ब्लू लाईट' बाहेर पडत असतो. हा प्रकाश आपल्या मेंदूला असा संकेत देतो की अजूनही दिवसच आहे. त्यामुळे शरीरात झोप आणण्यासाठी आवश्यक असणारे मेलॅटोनिन हे संप्रेरक कमी प्रमाणात तयार होते. परिणामी लवकर झोप येत नाही आणि झोप लागली तरी ती शांत लागत नाही.
२. रेडिएशनचा धोका
मोबाईल सतत नेटवर्क सिग्नल्स शोधत असतो, ज्यामुळे त्यातून इलेक्ट्रोमॅग्नेटिक रेडिएशन उत्सर्जित होत असतात. रात्रीच्या वेळी जेव्हा मोबाईल अगदी डोक्याजवळ असतो, तेव्हा हे रेडिएशन थेट आपल्या मेंदूवर परिणाम करू शकतात. यामुळे:
डोकेदुखी वाढणे.
सकाळी उठल्यावर थकवा जाणवणे.
दीर्घकाळात स्मरणशक्तीवर परिणाम होणे.
३. मानसिक ताण आणि अस्वस्थता
रात्री झोपण्यापूर्वी सोशल मीडिया स्क्रोल करणे किंवा ऑफिसचे मेसेज पाहिल्याने मेंदू सतत सक्रिय राहतो. यामुळे मन शांत होण्याऐवजी उलट ताण वाढतो. तसेच, रात्रीच्या वेळी येणारे नोटिफिकेशनचे आवाज किंवा व्हायब्रेशनमुळे वारंवार झोप मोड होते.
४. अपघाताचा धोका
अनेकदा लोक मोबाईल चार्जिंगला लावून उशीखाली किंवा बेडवर ठेवून झोपतात. यामुळे फोनमधील उष्णता बाहेर पडू शकत नाही आणि फोन ओव्हरहीट (Overheat) होऊन बॅटरीचा स्फोट होण्याचा किंवा आग लागण्याचा धोका असतो.
यावर उपाय काय?
मोबाईल दूर ठेवा: झोपताना मोबाईल स्वतःपासून किमान ३ ते ५ फूट दूर (शक्यतो दुसऱ्या टेबलवर) ठेवा.
डिजिटल डिटॉक्स: झोपण्याच्या किमान ३० ते ६० मिनिटे आधी मोबाईल, लॅपटॉप किंवा टीव्ही वापरणे पूर्णपणे बंद करा.
घड्याळाचा वापर करा: जर तुम्ही मोबाईलचा वापर गजर लावण्यासाठी करत असाल, तर मोबाईलऐवजी साधे अलार्म घड्याळ वापरा. यामुळे मोबाईल जवळ ठेवण्याचे कारणच उरणार नाही.
नोटीफिकेशन बंद करा: जर मोबाईल जवळ ठेवणे अपरिहार्य असेल, तर रात्री झोपताना तो 'सायलेंट', 'डू नॉट डिस्टर्ब' किंवा 'एअरप्लेन मोड'वर टाका.
