Muharram 2026: मोहरम का साजरा केला जातो? जाणून घ्या कर्बलाचा इतिहास आणि महत्त्व

इस्लामिक कॅलेंडरनुसार मोहरम (Muharram) हा वर्षाचा पहिला महिना आहे. हा महिना इस्लाम धर्मात अत्यंत पवित्र मानला जातो. हा आनंदोत्सव नसून, प्रेषित हजरत मोहम्मद पैगंबर यांचे नातू हजरत इमाम हुसेन यांच्या हौतात्म्याची आठवण म्हणून पाळला जाणारा शोकदिन आहे.

१. ऐतिहासिक पार्श्वभूमी

६१ हिजरी (इ.स. ६८०) मध्ये इराकमधील 'करबला' येथे हे ऐतिहासिक युद्ध झाले. इस्लामचे प्रेषित हजरत मोहम्मद पैगंबर यांचे नातू, हजरत इमाम हुसेन आणि जुलमी राजा 'यझिद' यांच्यात हे युद्ध झाले. इमाम हुसेन यांनी यझिदचे अन्यायकारक राज्य नाकारले. यझिदच्या सैन्याने हुसेन आणि त्यांच्या कुटुंबियांना (महिला आणि लहान मुलांसह) करबलाच्या वाळवंटात पाण्यासाठी तडफडून मारले. तिथेच हुसेन व त्यांचे ७२ सहकारी शहीद झाले.

२. आशुरा - दहावा दिवस

मोहरमच्या पहिल्या १० दिवसांना खूप महत्त्व असते. या १० दिवसांपैकी १० व्या दिवसाला 'आशुरा' म्हटले जाते. याच दिवशी हजरत इमाम हुसेन शहीद झाले होते. हा दिवस अत्यंत दु:खाचा मानला जातो.

३. मोहरम कसा पाळला जातो?

शोक (मातम): या दहा दिवसांत मुस्लिम, विशेषतः शिया समुदायाचे लोक काळे कपडे घालून शोक व्यक्त करतात. ते उपवास (रोजा) ठेवतात, प्रार्थना करतात आणि दु:ख व्यक्त करतात.

ताजिया : इमाम हुसेन यांच्या करबला येथील कबरीची हुबेहूब प्रतिकृती तयार केली जाते, ज्याला 'ताजिया' म्हणतात. हे ताजिये अत्यंत श्रद्धेने फिरवले जातात आणि नंतर विसर्जित केले जातात.

दान व सेवा: सुन्नी समुदायाचे लोक मोहरमच्या पहिल्या दिवसापासून नवीन वर्षाची सुरुवात म्हणून प्रार्थना करतात, गरजूंना अन्नदान करतात आणि उपवासही ठेवतात.

मोहरम हा केवळ एक मुस्लिम सण नसून, तो सत्य, न्याय आणि अन्यायाविरुद्ध लढण्याची प्रेरणा देणारा ऐतिहासिक प्रसंग आहे.