१७ वर्षांतील सर्वात कोरडा मान्सून! १५% कमी पावसामुळे पिकांना धोका, आशियावर ''सुपर एल निनोचे'' सावट
भारतात गेल्या १७ वर्षांतील सर्वात कोरडा मान्सून होण्याची शक्यता आहे. १८ सप्टेंबरपर्यंत, जून ते सप्टेंबर या मान्सून हंगामात देशात सरासरीपेक्षा १५% कमी पाऊस झाला आहे. हवामान विभागाने सरासरीपेक्षा ८% कमी पावसाचा अंदाज वर्तवला होता. जर पावसाची ही तूट कायम राहिली, तर २००९ नंतरचा हा सर्वात कमकुवत मान्सून ठरेल.
मान्सूनच्या अंतिम टप्प्यातही पावसाची तूट कायम आहे. भारतीय हवामान विभागाच्या मते, सप्टेंबरमध्ये काही भागांमध्ये सरासरीपेक्षा ५०% पर्यंत कमी पाऊस झाला आहे. यामुळे पिकांचे उत्पन्न कमी होण्याची आणि अन्नधान्याच्या किमतींवर दबाव वाढण्याची शक्यता आहे.
हवामान विभागाच्या मते, कमी झालेल्या पावसामुळे भात, कडधान्ये, कापूस आणि मका यांसारख्या पिकांवर परिणाम होत आहे. कृषी मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, १८ सप्टेंबरपर्यंत खरीप पिकांची पेरणी गेल्या वर्षीच्या तुलनेत १५ लाख हेक्टर कमी क्षेत्रावर झाली आहे. भात पिकाला सर्वाधिक फटका बसला.
देशभरातील ८०२ जिल्ह्यांपैकी २१८ जिल्हे दुष्काळसदृश परिस्थितीचा सामना करत असताना, दिल्लीत यावर्षी सरासरीपेक्षा ८% अधिक पाऊस झाला असून, ५६२.७ मिमी पावसाची नोंद झाली आहे.
केंद्रीय जल आयोगाच्या मते, १७८ प्रमुख जलाशयांमध्ये त्यांच्या क्षमतेच्या केवळ ७०.६६% पाणी आहे. अतिशय शक्तिशाली एल निनोच्या वाढत्या प्रभावामुळे मान्सून कमकुवत झाल्याचे मानले जाते. भारत आणि चीनसह संपूर्ण आशियावर त्याचे संकट घोंघावत आहे. पॅसिफिक महासागर असामान्यपणे उष्ण होत आहे, ज्यामुळे हा एल निनो अत्यंत शक्तिशाली होऊ शकतो. यामुळे दुष्काळ पडू शकतो.
