संबंधित माहिती
- Pitrupaksha 2025: श्राद्धपक्षातील पातळभाजी रेसिपी
- पितृ पक्ष 2025 : श्राद्धाचा अर्थ काय? आत्म्यांना अर्पण केलेले पाणी कसे मिळते?
- पितृ पक्ष 2025 : पितृपक्षात जर सूतक पडले तर काय करावे
- श्राद्ध पक्षात पितर कोणत्या रूपात घरी येतात, जाणून घ्या पितर का येतात?
- मुली पूर्वजांचे तर्पण करू शकतात का? शस्त्रांमध्ये काय लिहिले आहे ते जाणून घ्या
श्राद्ध पक्षाच्या जेवणात कोणत्या पदार्थांचा समावेश असतो? कोणते पदार्थ आवर्जून असावेत?
श्राद्ध पक्षात जेवण तयार करताना शुद्ध, सात्त्विक आणि साधे पदार्थ बनवण्यावर भर दिला जातो. हे जेवण पितरांना म्हणजेच पूर्वजांना अर्पण केले जाते, त्यामुळे काही खास नियम आणि पदार्थांचा समावेश केला जातो. खालीलप्रमाणे पदार्थ श्राद्ध पक्षाच्या जेवणात समाविष्ट केले जाऊ शकतात:
ALSO READ: श्राद्ध पक्षात पितर कोणत्या रूपात घरी येतात, जाणून घ्या पितर का येतात?
पुरी किंवा पोळी-
गव्हाच्या पिठापासून बनवलेल्या तळलेल्या पुर किंवा पोळी त्या सात्त्विक ठेवण्यासाठी तेल कमी वापरले जाते.
भात-
साधा भात जो सात्त्विक आणि साधा असतो.
डाळ-
मूग डाळ, तूर डाळ किंवा मसूर डाळ यापासून बनवलेली साधी डाळ. यात मसाले कमी वापरले जातात.
सात्त्विक भाज्या-
बटाटा, लाल भोपळा, पडवळ, कारले, भेंडी, गवार यांसारख्या भाज्या वापरल्या जातात. या भाज्या सात्त्विक मानल्या जातात.
वडे-
भरड्याचे वडे किंवा उडदाच्या डाळीचे वडे देखील बनवले जातात.
भजी-
पालकाची किंवा गिलके भाजी देखील बनवतात.
गोड पदार्थ-
खीर-दूध, तांदूळ आणि साखर यापासून बनवलेली खीर. यात वेलची आणि केशर वापरले जाऊ शकते.
हलवा-रव्याचा हलवा किंवा गव्हाच्या पिठाचा हलवा, ज्यामध्ये तूप आणि साखरेचा वापर केला जातो.
लाडू-तिळाचे लाडू किंवा खव्याचे लाडू, जे सात्त्विक आणि पितरांना अर्पण करण्यासाठी योग्य मानले जातात.
अन्य पदार्थ-
ताजे दही किंवा त्यापासून बनवलेले ताक.
पापड-साधा पापड, जो तळलेला किंवा भाजलेला असू शकतो.
चटणी-आल्याची किंवा कोथिंबिरीची चटणी, जी सात्त्विक असते.
श्राद्ध भोजनात काय बनवावे?
श्राद्ध भोजनात खीर पुरी अवश्य घ्यावी.
ब्राह्मणांना खीर-पुरी खाऊ घातल्याने पूर्वज तृप्त होतात असे मानले जाते. म्हणूनच या दिवशी खीर-पुरी बनवली जाते.
बार्ली, वाटाणे आणि मोहरीचा वापर सर्वोत्तम आहे.
बहुतेक पदार्थ पूर्वजांच्या पसंतीचे असावेत.
गंगाजल, दूध, मध, कुश आणि तीळ हे सर्वात महत्वाचे आहे.
जर तीळ जास्त प्रमाणात असेल तर त्याचे फळ चिरंतन असते.
श्राद्धाच्या जेवणात काय शिजवू नये?
उडद, कुळथी, हरभरा, मसूर, सत्तू, मुळा, काळे जिरे, कचनार, काकडी, काळे उडीद, काळे मीठ, कांदा, लसूण, मोठी मोहरी, काळी मोहरीची पाने, शिळे आणि वाईट अन्न वापरू नका.
प्रादेशिक भिन्नता-
काही ठिकाणी, स्थानिक परंपरेनुसार जेवणात विशिष्ट पदार्थांचा समावेश असतो. उदाहरणार्थ, महाराष्ट्रात पुरी ऐवजी पोळी किंवा पातळ भाजी बनवले जाऊ शकतात, तर दक्षिण भारतात सांबर, रस्सम किंवा पायसम यांचा समावेश होऊ शकतो. कारण प्रत्येक कुटुंबाच्या परंपरा थोड्या वेगळ्या असू शकतात.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीचीपूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
ALSO READ: श्राद्ध पक्षात पितर कोणत्या रूपात घरी येतात, जाणून घ्या पितर का येतात?
पुरी किंवा पोळी-
गव्हाच्या पिठापासून बनवलेल्या तळलेल्या पुर किंवा पोळी त्या सात्त्विक ठेवण्यासाठी तेल कमी वापरले जाते.
भात-
साधा भात जो सात्त्विक आणि साधा असतो.
डाळ-
मूग डाळ, तूर डाळ किंवा मसूर डाळ यापासून बनवलेली साधी डाळ. यात मसाले कमी वापरले जातात.
सात्त्विक भाज्या-
बटाटा, लाल भोपळा, पडवळ, कारले, भेंडी, गवार यांसारख्या भाज्या वापरल्या जातात. या भाज्या सात्त्विक मानल्या जातात.
वडे-
भरड्याचे वडे किंवा उडदाच्या डाळीचे वडे देखील बनवले जातात.
भजी-
पालकाची किंवा गिलके भाजी देखील बनवतात.
गोड पदार्थ-
खीर-दूध, तांदूळ आणि साखर यापासून बनवलेली खीर. यात वेलची आणि केशर वापरले जाऊ शकते.
हलवा-रव्याचा हलवा किंवा गव्हाच्या पिठाचा हलवा, ज्यामध्ये तूप आणि साखरेचा वापर केला जातो.
लाडू-तिळाचे लाडू किंवा खव्याचे लाडू, जे सात्त्विक आणि पितरांना अर्पण करण्यासाठी योग्य मानले जातात.
अन्य पदार्थ-
ताजे दही किंवा त्यापासून बनवलेले ताक.
पापड-साधा पापड, जो तळलेला किंवा भाजलेला असू शकतो.
चटणी-आल्याची किंवा कोथिंबिरीची चटणी, जी सात्त्विक असते.
श्राद्ध भोजनात काय बनवावे?
श्राद्ध भोजनात खीर पुरी अवश्य घ्यावी.
ब्राह्मणांना खीर-पुरी खाऊ घातल्याने पूर्वज तृप्त होतात असे मानले जाते. म्हणूनच या दिवशी खीर-पुरी बनवली जाते.
बार्ली, वाटाणे आणि मोहरीचा वापर सर्वोत्तम आहे.
बहुतेक पदार्थ पूर्वजांच्या पसंतीचे असावेत.
गंगाजल, दूध, मध, कुश आणि तीळ हे सर्वात महत्वाचे आहे.
जर तीळ जास्त प्रमाणात असेल तर त्याचे फळ चिरंतन असते.
ALSO READ: श्राद्धपक्षातील आमसुलाची चटणी रेसिपी
उडद, कुळथी, हरभरा, मसूर, सत्तू, मुळा, काळे जिरे, कचनार, काकडी, काळे उडीद, काळे मीठ, कांदा, लसूण, मोठी मोहरी, काळी मोहरीची पाने, शिळे आणि वाईट अन्न वापरू नका.
प्रादेशिक भिन्नता-
काही ठिकाणी, स्थानिक परंपरेनुसार जेवणात विशिष्ट पदार्थांचा समावेश असतो. उदाहरणार्थ, महाराष्ट्रात पुरी ऐवजी पोळी किंवा पातळ भाजी बनवले जाऊ शकतात, तर दक्षिण भारतात सांबर, रस्सम किंवा पायसम यांचा समावेश होऊ शकतो. कारण प्रत्येक कुटुंबाच्या परंपरा थोड्या वेगळ्या असू शकतात.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीचीपूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
