1. लाईफस्टाईल
  2. योग
  3. योगासन
Last Modified: मंगळवार, 5 मे 2026 (21:30 IST)

हृदय तंदुरुस्त आणि मजबूत ठेवायचे आहे का? निरोगी हृदयासाठी ही ३ योगासनांचा सराव करा

Heart Health
आजच्या वेगवान जीवनात, निरोगी राहणे हे प्रत्येकाचे प्राधान्य असले पाहिजे, विशेषतः जेव्हा हृदयाचा प्रश्न येतो. हृदय हा आपला सर्वात महत्त्वाचा अवयव आहे, जो रात्रंदिवस अविरतपणे धडकतो आणि शरीराच्या प्रत्येक भागाला ऑक्सिजन व पोषण पुरवतो. परंतु तणाव, चुकीची जीवनशैली, जंक फूड आणि व्यायामाच्या अभावामुळे हृदयाशी संबंधित आजार झपाट्याने वाढत आहेत.
अगदी विशी-तिशीतील तरुण व्यावसायिकसुद्धा हृदयविकाराचा झटका आणि उच्च रक्तदाबासारख्या समस्यांशी झुंज देत आहेत. अशा परिस्थितीत, आपल्या दैनंदिन जीवनात अशा काही गोष्टींचा समावेश करणे महत्त्वाचे आहे, ज्या नैसर्गिक आहेत, ज्यांचे कोणतेही दुष्परिणाम नाहीत आणि ज्या हृदयाला आतून निरोगी बनवतात. हेच योग करू शकतो.
 
योगामुळे आपले शरीर केवळ लवचिकच होत नाही, तर तणाव कमी होतो, रक्ताभिसरण सुधारते आणि हृदयाचे स्नायू मजबूत होतात. चला तर मग, अशी तीन प्रभावी योगासने जाणून घेऊया, जी तुमचे हृदय अधिक मजबूत, अधिक सक्रिय आणि एकंदरीत अधिक निरोगी बनवू शकतात.

१. कोब्रा पोझ

भुजंगासन हे एक उत्तम पाठ वाकवणारे आसन आहे, जे तुमची छाती मोकळी करते आणि हृदयाला आराम देते. या आसनात श्वास घेताना, तुमची छाती विस्तारते आणि ऑक्सिजन हृदयापर्यंत पोहोचतो, ज्यामुळे हृदयाचे स्नायू मजबूत होतात. जे लोक कार्यालयात बराच वेळ बसून काम करतात आणि ज्यांची श्वास घेण्याची क्षमता कमी होत आहे, त्यांच्यासाठी हे आसन विशेषतः फायदेशीर आहे.
 

कसे करावे:

पोटावर झोपा, तुमचे तळहात खांद्यांजवळ ठेवा.
हळूहळू श्वास घेताना शरीराचा वरचा भाग उचला.
तुमचे कोपर थोडे वाकलेले ठेवा आणि खांदे कानांपासून दूर ठेवा.
दीर्घ श्वास घेणे सुरू ठेवा आणि हे आसन १५-३० सेकंद टिकवून ठेवा.
 

फायदे 

हृदयाचे स्नायू मजबूत करते
रक्ताभिसरण सुधारते
तणाव कमी करते आणि ऊर्जा वाढवते

२. वृक्षासन

वृक्षासन हे एक साधे पण प्रभावी आसन आहे, जे केवळ तुमच्या शरीराचा तोलच सुधारत नाही, तर तुमचे मन शांत करून हृदयाचे संतुलनही साधते. हे आसन तुमच्या हृदयाचे ठोके स्थिर करते, ज्यामुळे उच्च रक्तदाब आणि तणाव कमी होतो. सकाळी आल्हाददायक वातावरणात हे आसन केल्याने तुमच्या दिवसाचा ताण लक्षणीयरीत्या कमी होईल.
 

कसे करावे:

सरळ उभे राहा, एक पाय वाकवून दुसऱ्या पायाच्या मांडीवर ठेवा.
नमस्काराच्या मुद्रेत हात जोडा आणि ते डोक्यावर उचला.
आपली नजर एकाच जागी स्थिर ठेवा आणि दीर्घ श्वास घेत राहा.
३० सेकंद ते १ मिनिट धरून ठेवा, मग पाय बदला.

फायदे:
तणाव आणि चिंता कमी करते
हृदयाचे ठोके संतुलित करते
एकाग्रता वाढवते
 

३. अर्ध मत्स्येंद्रासन (अर्ध मणका पिळण्याची मुद्रा) 

या पिळवटण्याच्या आसनामुळे पाठीचा कणा वाकतो आणि पोटाकडून हृदयाकडे होणारा रक्तप्रवाह सक्रिय होतो. अर्ध मत्स्येंद्रासन हृदयाभोवतीच्या रक्तवाहिन्या ताणते, ज्यामुळे रक्तवाहिन्यांमध्ये अडथळे येण्याचा धोका कमी होतो. तुमचे पोट पूर्णपणे रिकामे असल्याची खात्री करण्यासाठी आणि या पिळवटण्याच्या आसनाचे जास्तीत जास्त फायदे मिळवण्यासाठी, हे आसन जेवणानंतर ३-४ तासांनी करा.
 
कसे करावे:
दोन्ही पाय समोर पसरून बसा.
तुमचा उजवा पाय वाकवून डाव्या गुडघ्याच्या बाहेर ठेवा.
डाव्या हाताने उजवा गुडघा धरा आणि उजवा हात मागे जमिनीवर ठेवा.
श्वास आत घ्या आणि वळताना मागे बघा.
तीस सेकंद धरून ठेवा आणि मग बाजू बदला.
फायदे:
रक्त परिसंचरण वाढवते
पचनक्रिया आणि हृदयाचे आरोग्य दोन्ही सुधारते
विषारी पदार्थ बाहेर टाकते 
अस्वीकरण: वेबदुनियावर आरोग्य, सौंदर्य प्रसाधने, आयुर्वेद, योग, धर्म, ज्योतिष, वास्तु, इतिहास, पौराणिक कथा इत्यादी विषयांवर प्रकाशित/प्रसारित केलेले व्हिडिओ, लेख आणि बातम्या केवळ जनहित लक्षात घेऊन आपल्या माहितीसाठी आहेत. वेबदुनिया या बाबींच्या सत्यतेची पुष्टी करत नाही. यापैकी कोणत्याही गोष्टीचा वापर करण्यापूर्वी नेहमी तज्ञांचा सल्ला घ्या. 
Edited By - Priya Dixit