संबंधित माहिती
- दर्श अमावस्या 2026 या दिवशी ही 5 कामे केल्यास पितरांचा आशीर्वाद मिळेल
- रविवारबद्दल शास्त्रांशी संबंधित 20 तथ्ये, तुम्हाला बहुतेकच माहीत असतील
- Surya Dev Mantra: सूर्याच्या 7 शक्तिशाली मंत्र जपल्याने सर्व इच्छा पूर्ण होतात, रविवारी कोणत्याही एका मंत्राचा जप करा
- शनिवारी शनिदेवाच्या 10 चमत्कारी नावांचा जप करा, सर्व समस्या दूर होतील
- प. पू. सदगुरु श्री जनार्दन स्वामी खेर: एक अलौकिक ईश्वरी शक्ती आणि तारणहार
Somvati Amavasya 2026 वर्षातील पहिली सोमवती अमावस्या: दुर्मिळ योगांचा संयोग
स्नान- दानाचे महत्त्व व मुहूर्त
Somvati Amavasya 2026: हिंदू धर्मात सोमवती अमावस्येला विशेष महत्त्व आहे. सोमवारी येणाऱ्या अमावस्येला 'सोमवती अमावस्या' असे म्हणतात. हिंदू परंपरेत अमावस्या ही तिथी पितरांना समर्पित मानली जाते. सोमवार हा भगवान शंकरांना समर्पित असल्याने, या दिवशी अमावस्या येणे हा एक दुर्मिळ आणि शुभ संयोग मानला जातो. अमावस्या हा 'तर्पण' (पितरांच्या तृप्तीसाठी केले जाणारे विधी) करण्यासाठी विशेष दिवस मानला जात असल्याने, याचे महत्त्व अनन्यसाधारण आहे. या दिवशी लोक गंगा नदीसारख्या पवित्र नद्यांमध्ये स्नान करतात आणि आपल्या क्षमतेनुसार दानधर्म करतात. या वर्षीची सोमवती अमावस्या विशेष महत्त्वाची आहे कारण ती 'ज्येष्ठ अधिकमास' (चंद्र कॅलेंडरमधील अतिरिक्त महिना) दरम्यान येत आहे. वर्षातील पहिली सोमवती अमावस्या सोमवार, १५ जून २०२६ रोजी येईल. असा संयोग साधारणपणे दर तीन वर्षांतून एकदाच घडतो.
सोमवती अमावस्येची तारीख
अमावस्या तिथीची सुरुवात: १४ जून २०२६ रोजी दुपारी १२:२० वाजता
अमावस्या तिथीची समाप्ती: १५ जून २०२६ रोजी सकाळी ०८:२४ वाजता
'उदय तिथी'नुसार (सूर्योदयकालीन तिथी): अमावस्येचे व्रत आणि मुख्य विधी १५ जून रोजी पाळले जातील.
स्नान आणि दानासाठी शुभ वेळ: 'ब्रह्म मुहूर्त' – पहाटे ०४:०३ ते ०४:४३ पर्यंत.
सोमवती अमावस्येचे दुर्मिळ योग
सोमवती अमावस्येच्या दिवशी 'सर्वार्थ सिद्धी योग' आणि 'अमृत सिद्धी योग' देखील जुळून येत आहेत. हे दोन्ही शुभ योग सकाळी ०५:२३ ते सायंकाळी ०७:०८ पर्यंत सक्रिय असतील. 'सर्वार्थ सिद्धी योगा'त केलेली कामे यशस्वी होतात, अशी मान्यता आहे. या काळात केलेले पवित्र स्नान आणि दानधर्म पुण्यकारक फळ देतात.
सोमवती अमावस्येला मिथुन संक्रांती
सोमवती अमावस्येच्या दिवशी दुपारी १२:५९ वाजता सूर्य देव मिथुन राशीत प्रवेश करतील, ज्यामुळे 'मिथुन संक्रांती'चा योग जुळून येईल. मिथुन संक्रांतीचा 'महापुण्य काळ' (अत्यंत शुभ काळ) दुपारी १२:५९ ते दुपारी ३:१९ पर्यंत असेल, तर 'पुण्य काळ' (शुभ काळ) दुपारी १२:५९ ते सायंकाळी ७:२० पर्यंत असेल.
सोमवती अमावस्येला स्नान आणि दानधर्म
या वर्षी सोमवती अमावस्येच्या दिवशी स्नान आणि दानधर्म केल्यास दुप्पट लाभ मिळतील, कारण हा दिवस मिथुन संक्रांतीशी जुळून आला आहे. मिथुन संक्रांतीच्या वेळीही स्नान आणि दानधर्माचे विधी सांगितले आहेत. त्यामुळे, १५ जून रोजी ही कृत्ये केल्यास मिथुन संक्रांती आणि सोमवती अमावस्या या दोघांचेही एकत्रित आशीर्वाद प्राप्त होतील.
सोमवती अमावस्येला काय दान करावे?
सोमवती अमावस्येच्या निमित्ताने अन्नधान्य, कपडे, पंखे आणि छत्र्यांचे दान करता येते. ही सोमवती अमावस्या ज्येष्ठ महिन्यातील 'अधिक मासा'त येत असल्याने, जलदान विशेष महत्त्वाचे मानले जाते; तहानलेल्या व्यक्तीला, प्राण्याला किंवा पक्ष्याला पाणी पाजावे. असे केल्याने भगवान विष्णूंची (श्री हरींची) कृपा प्राप्त होते आणि मोक्षाचा मार्ग सुलभ होतो. या दिवशी मिथुन संक्रांतीही असल्याने, सूर्याशी संबंधित वस्तूंचे दान करणे—जसे की गहू, गूळ, लाल फळे, लाल फुले, केशरी किंवा लाल रंगाचे कपडे, लाल चंदन, केशर आणि तांबे—कुंडलीतील सूर्याशी संबंधित दोष दूर करण्यास आणि करिअरमध्ये प्रगतीची संधी निर्माण करण्यास मदत करू शकते.
सोमवती अमावस्येचे महत्त्व
हिंदू पुराणांनुसार, सोमवती अमावस्या हा अत्यंत चमत्कारिक आणि फलदायी दिवस मानला जातो. या दिवशी विवाहित स्त्रिया पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी आणि सुखी वैवाहिक जीवनासाठी उपवास करतात. ते दूध, पाणी आणि चंदनाचा लेप वापरून पिंपळाच्या झाडाची पूजा करतात; या झाडाला 'त्रिदेव' (ब्रह्मा, विष्णू आणि महेश) यांचे निवासस्थान मानले जाते. हा दिवस पूर्वजांना (पितरांना) प्रसन्न करण्यासाठीही अत्यंत योग्य मानला जातो.
