मराठी नववर्ष म्हणजेच गुढीपाडवाची चाहूल लागली आहे! यंदा १९ मार्च २०२६ रोजी (गुरुवार) हा सण साजरा होणार आहे. चैत्र शुक्ल प्रतिपदा तिथी सकाळी ६:५२ वाजता सुरू होत असल्याने, हाच दिवस मुख्यत्वे गुढीपाडवा म्हणून साजरा केला जातो. बाजारपेठा आता पूर्णपणे सजल्या आहेत – रंगीबेरंगी गुढ्या, झेंडे, सजावटीचे साहित्य, कडुलिंब, जागरी, गूळ, हरड्या-करड्या, नवीन कपडे आणि गोड पदार्थांसाठी खरेदीदारांची गर्दी दिसतेय! गुढीपाडवा हा महाराष्ट्रातील अत्यंत महत्त्वाचा आणि साडेतीन मुहूर्तांपैकी एक असलेला सण. नवीन वर्षाचे स्वागत उत्साहात करण्यासाठी पूर्वतयारी महत्त्वाची असते. तुम्ही खालीलप्रमाणे नियोजन करू शकता:
गुढीपाडव्याची पूर्वतयारी कशी करावी?
घराची साफसफाई: घराची नीट स्वच्छता करा, जाळी-जळमट काढा. अडगळीचे सामान काढून टाका. नवीन वर्षाच्या स्वागतासाठी घर उजळ आणि सुंदर करा.
तोरण: घराच्या मुख्य प्रवेशद्वाराला आंब्याची पाने आणि झेंडूच्या फुलांचे तोरण लावा. हे शुभ मानले जाते.
रांगोळी: अंगणात किंवा चौकटीवर सुंदर आणि रंगीत रांगोळी काढा. 'स्वस्तिक' किंवा 'पाऊले' काढणे शुभ असते.
गुढीची सामग्री (साहित्य)
गुढी उभारण्यासाठी लागणारे साहित्य आधीच जमवून ठेवा:
बांबू: एक उंच आणि मजबूत बांबूची काठी.
कापड: भरजरी रेशमी वस्त्र किंवा नवीन साडी (शक्यतो पिवळ्या किंवा लाल रंगाची).
तांब्या: काठीच्या टोकावर ठेवण्यासाठी तांब्याचा किंवा चांदीचा तांब्या (कलश).
हार-फुले: कडुनिंबाची पाने, साखरेची गाठी, फुलांचा हार आणि आंब्याची डहाळी.
नैवेद्य आणि पक्वान्न
श्रीखंड-पुरी: गुढीपाडव्याला मुख्यत्वे श्रीखंड-पुरीचा बेत असतो. त्याचे साहित्य (चक्का, सुका मेवा) आधीच आणून ठेवा.
कडुनिंबाचा प्रसाद: सकाळी रिकाम्या पोटी खाण्यासाठी कडुनिंबाची पाने, ओवा, मीठ, गूळ आणि जिरे यांचा विशेष प्रसाद तयार केला जातो. याची तयारी करून ठेवा.
इतर पदार्थ: पुरणपोळी किंवा खीर करायची असल्यास डाळ, गूळ इत्यादींची सोय करा.
वैयक्तिक तयारी
नवीन कपडे: नवीन वर्षाचा आनंद द्विगुणित करण्यासाठी नवीन कपड्यांची खरेदी करा (शक्यतो पारंपरिक पेहराव जसे की कुर्ता-पायजमा किंवा नऊवारी/सहावारी साडी).
पूजा साहित्य: हळद-कुंकू, अक्षता, अगरबत्ती, निरांजन आणि पूजेची सुपारी तयार ठेवा.
टीप: गुढी नेहमी सूर्योदयानंतर लगेच उभारली जाते आणि सूर्यास्तापूर्वी उतरवली जाते. त्यामुळे सकाळी लवकर तयारी पूर्ण ठेवणे सोयीचे पडते.
