बुधवार, 5 ऑक्टोबर 2022
  1. धर्म
  2. हिंदू
  3. सण
Written By
Last Modified बुधवार, 26 मे 2021 (12:08 IST)

Narad Jayanti 2021 : ब्रह्मांचा मानसपुत्र होण्यासाठी नारदमुनींनी कठोर तप केले

हिन्दू पंचांगानुसार नारद जयंती दरवर्षी वैशाख कृष्ण पक्षाच्या प्रतिपदा तिथीला साजरी केली जाते. नारद मुनींना देवांचा दूत असे म्हणतात. ते तिन्ही जगात संवादाचे माध्यम होते. म्हणून नारद मुनि यांची जयंती पत्रकार दिन म्हणूनही साजरी केली जाते. भगवान विष्णू हे त्यांचे आराध्य दैवत आहेत आणि ते संन्यासीसारखे आहेत. नारद मुनीच्या एका हातात वीणा आणि दुसर्‍या हातात एक वाद्य यंत्र आहे.
 
नारद जयंती पूजा विधी
सूर्योदयापूर्वी अंघोळ करावी.
व्रत संकल्प करावा.
स्वच्छ वस्त्र परिधान करुन पूजा-अर्चना करावी.
नारद मुनींना चंदन, तुळस, कुंकुं, फुलं अर्पित करुन उदबत्ती लावावी. 
संध्याकाळी पूजा केल्यावर विष्णुंची आरती करावी.
दान-पुण्य कार्य करावे.
ब्राह्मण भोज घालून त्यांना वस्त्र आणि दक्षिणा द्यावी. 
 
अशा प्रकारे झाला होता नारद मुनींचा जन्म
पौराणिक कथेनुसार नारद मुनी हे ब्रह्मांचे मानस पुत्र आहे. ब्रह्माजींचा मानस पुत्र होण्यासाठी त्यांनी मागील जन्मी कठोर तप केले होते. असे म्हटले जाते की नारद मुनी पूर्वीच्या जन्मात गंधर्व कुळात जन्माला आला होते आणि त्यांना आपल्या स्वरूपाचा खूप अभिमान होता. पूर्व जन्मी त्यांच नाव उपबर्हण असे होते. एकदा काही अप्सरा आणि गंधर्व गीत आणि नृत्य करून भगवान ब्रह्माची पूजा करीत होते. तेव्हा उपबर्णा स्त्रियांसह श्रृंगार भाव ठेवून तेथे आले. हे बघून ब्रह्मा अत्यंत क्रोधित झाले आणि त्यांनी उपबर्हणाला श्राप दिला की ते 'शूद्र योनीत' जन्म घेतील. 
 
ब्रह्मांच्या श्रापामुळे उपबर्हणाच जन्म एका शूद्र दासीच्या पुत्राच्या रुपात झाला. बालकने आपलं पूर्ण आविष्य ईश्वर भक्ती घालवण्याचं संकल्प घेतला. त्यांनी ईश्वर दर्शनाची आस धरली. बालकाच्या कठोर तपामुळे एकेदिवस आकाशवाणी झाली, हे बालक! या जन्मात आपल्या देवाचे दर्शन घडणार नाही, परंतु पुढच्या जन्मात आपण त्यांचे नगरसेवक म्हणून प्राप्त व्हाल.