आदरणीय अध्यक्ष महोदय, माननीय प्रमुख पाहुणे, वंदनीय गुरुजन आणि माझ्या प्रिय मित्रांनो,
नमस्कार! आज आपण सर्वजण एका महान व्यक्तिमत्त्वाच्या जयंतीनिमित्त आणि राष्ट्रीय युवा दिन साजरा करण्यासाठी एकत्र जमलो आहोत. हा दिवस म्हणजे स्वामी विवेकानंद यांची जयंती – १२ जानेवारी. स्वामी विवेकानंद हे केवळ एक नाव नव्हे, तर एक विचार, एक प्रेरणा आणि युवा शक्तीचे प्रतीक आहेत.
स्वामी विवेकानंद यांचा जन्म १२ जानेवारी १८६३ रोजी कोलकाता येथे एका बंगाली कुटुंबात झाला. त्यांचे बालपणीचे नाव नरेंद्रनाथ दत्त होते. ते लहानपणापासूनच कुशाग्र बुद्धिमत्तेचे आणि जिज्ञासू स्वभावाचे होते. त्यांना श्री रामकृष्ण परमहंस हे गुरू लाभले, ज्यांनी त्यांना आध्यात्मिक मार्ग दाखवला. संन्यास घेतल्यानंतर ते स्वामी विवेकानंद म्हणून ओळखले जाऊ लागले.
स्वामीजींचे जीवन प्रेरणादायी आहे. १८९३ साली शिकागो येथे झालेल्या जागतिक धर्म परिषदेत त्यांनी दिलेले भाषण जगप्रसिद्ध आहे. "माझ्या अमेरिकेतील बंधू आणि भगिनींनो!" अशा शब्दांनी सुरू झालेल्या त्यांच्या भाषणाने हजारो लोकांना मंत्रमुग्ध केले आणि भारतीय संस्कृती, वेदांत तत्त्वज्ञान आणि हिंदू धर्माची ओळख जगाला करून दिली.
स्वामीजींनी रामकृष्ण मठ आणि रामकृष्ण मिशनची स्थापना केली, जे आजही समाजसेवा, शिक्षण आणि आध्यात्मिक कार्य करत आहेत. त्यांचा मुख्य संदेश होता – "उठो, जागो आणि ध्येय प्राप्त होईपर्यंत थांबू नका!" ते युवकांना म्हणत, "तुम्ही स्वतःला कमकुवत समजता, हीच तुमची सर्वात मोठी चूक आहे. तुम्ही देवाच्या अंश आहात, तुमच्यात अमर्याद शक्ती आहे."
स्वामी विवेकानंद युवकांना देशभक्ती, आत्मविश्वास आणि सेवा भावना शिकवतात. ते म्हणतात, "स्वतः घडा आणि दुसऱ्यांना घडवा." भारत सरकारने त्यांच्या विचारांमुळे त्यांची जयंती राष्ट्रीय युवा दिन म्हणून घोषित केली आहे, जेणेकरून युवा पिढी त्यांच्या विचारांचे अनुकरण करेल.
मित्रांनो, आजच्या या जलदगती जगात स्वामीजींचे विचार अधिकच महत्त्वाचे आहेत. आपण युवक आहोत, देशाची भविष्य आहोत. आपण त्यांच्या विचारांचा अवलंब करून भारताला मजबूत आणि समृद्ध बनवूया.
शेवटी, स्वामी विवेकानंदांच्या शब्दांत सांगायचे तर – 'उठा, जागे व्हा आणि ध्येय गाठेपर्यंत थांबू नका'
स्वामीजींच्या जयंतीनिमित्त आपण सर्वजण त्यांच्या आदर्शांचे पालन करण्याचा संकल्प करूया.
जय हिंद! जय भारत! स्वामी विवेकानंद की जय!
धन्यवाद!