सुदृढ बना, पण काळजीपूर्वक

Last Modified सोमवार, 29 जुलै 2019 (12:04 IST)
आपल्याकडे जे काही आहे त्याबद्दल आपण कधीच समाधींनी नसतो. उदाहरण द्यायचे झालेच तर, शरीराच्या आकाराचे बघा ना. आधुनिक बॉडीबिल्डिंग चे उद्गाता युजेन सँडोच्या यांनी विकसित केलेल्या 'द ग्रीसियन आयडियल'चे अनुकरण करू शकतो किंवा चार्ल्स अटलस अका 'वर्ल्ड्स मोस्ट, परफेक्ट डेव्हलपड मॅन 'सारखे दिसू नये असं कोणाला वाटणार नाही, आपल्यातील बहुतेक जण परिपूर्ण असलेली बॉडी आणि कोरीव शरीर बनवण्याच्या प्रयत्नात आहेत. सिक्स-पॅक आणि व्ही-कट अब्स. नक्कीच, व्यायाम आणि आरोग्यातील डोस-प्रतिसाद यांच्याशी संबंधित आहे. परंतु अवास्तव टाइमलाइनपेक्षा शरीराची चरबी कमी करणे आणि स्नायूंचा समूह (दोन्ही मोठी लक्ष्ये चांगले शरीर कमविणे) वाढवण्याच्या उद्देशाने, आपल्यातील काहीजण आवश्यकतेपेक्षा जास्त तास जिममध्ये घालवतात. याचा परिणाम म्हणजे थकवा, वेदना, जास्त प्रमाणात दुखापत होणे आणि काही प्रमाणात स्नायूंचा बिघाड, स्नायूंचे असंतुलन आणि इतर जोखीम, यापैकी एक गंभीर धोका ओव्हरट्रेनिंग सिंड्रोममुळे ग्रस्त होते. काही व्यायाम करणारे शरीराच्या अवयव विभाजित दिनचर्येस अनुकूल मानतात, ज्यामध्ये शरीराच्या प्रत्येक भागाचा विशिष्ट दिवसात व्यायाम केला जातो आणि नंतर विश्रांती घेतली जाते. इतर पर्यायी दिवसाची कसरत निवडतात, ज्यात पूर्ण शरीराचा वापर केला जातो आणि त्यानंतर त्याच्या परिणामांना सामोरे जावे लागते. हे लक्षात घेतले पाहिजे कि कोणतेही वर्कआऊट करण्यासाठी मूलभूत रिकव्हरी किंवा विश्रांतीचा दिवस असायला हवे. परंतु काही फिटनेस उत्साही बहुतेक वेळा त्यांच्या वर्कआउट वेळापत्रकात रिकव्हरीला महत्त्व देत नाहीत. हे लक्षात ठेवणे अत्यंत महत्वाचे आहे की जास्त कसरत केल्याने जास्त परिणाम मिळत नाही.
अधिक परिश्रम, कमी नफा

व्यायामशाळेतील अधिक मेहनत करणार्‍यांसाठी सर्वात सामान्य समस्या म्हणजे, नियतकालिक प्रशिक्षण कार्यक्रमात भाग घेण्यास नकार देणे (व्यायाम आणि रिकव्हरीसह), परिणामी दुखापत होण्याची शक्यता वाढते. इतर प्रकारच्या वर्कआउट्समुळेही दुखापती होऊ शकतात, मुंबईच्या जसलोक हॉस्पिटल अँड रिसर्च सेंटरचे संधिवात सल्लागार तज्ञ डॉ. पुनीत मशरू म्हणतात, “ट्रेडमिलवर काम करून लोक धावपटूचा गुडघा विकसित करू शकतात आणि जास्त क्रंचमुळे डिस्कची समस्या उद्भवू शकते.” अतिप्रमाणात परिश्रम घेतल्यामुळे ह्रदयाच्या ऍटॅकची चर्चा बरीच वाढली आहे, जसे मशरू यांनी नमूद केले आहे की, याची शक्यता वय, मधुमेह, बीपी आणि रक्तवाहिन्यांमधील चरबी जमा करण्यासारख्या घटकांवर अवलंबून असते. ते म्हणतात, "जर लहान मुलाची हृदयाची पूर्व-समस्या नसल्यास सामान्यत: त्यांच्यावर त्याचा परिणाम होत नाही."
काळजी कशी घ्यावी
जेव्हा अति-प्रशिक्षणामुळे झालेल्या दुखापतींना सामोरे जावे लागते तेव्हा रिकव्हरी कालावधी हा सर्वोत्तम उपचार आहे. असे म्हटले आहे की, काही वेळा विरोधी दाहक औषधे घेणे आवश्यक असते आणि गंभीर प्रकरणांमध्ये, शस्त्रक्रिया आवश्यक असू शकते. डॉ. मशरू नमूद करतात, मूत्रपिंड निकामी होऊ नये म्हणून डॉक्टरांचा सल्ला घेतला पाहिजे. “शरीराचे वेगवेगलया भागानुसार कसरत करा; जर आपण एक दिवस तुम्ही अप्पर बॉडीचे व्यायाम करत असाल तर दुसर्‍या दिवशी लोअर बॉडीचे व्यायाम करा. शरीरावर शरीर कमी करत असाल तर प्रयत्न करा. आणि पुढच्यावेळी त्या भागाचे व्यायाम करण्यापूर्वी किमान दोन ते तीन दिवस विश्रांती घ्या. दररोज समान स्नायूचे व्यायाम केल्याने वेदना होऊ शकतात.


यावर अधिक वाचा :

CSKच्या चाहत्यांनी धोनीला लिहिलं पत्र, कारण जाणून घ्या...

CSKच्या चाहत्यांनी धोनीला लिहिलं पत्र, कारण जाणून घ्या...
आयपीएलमध्ये (IPL 2020) चेन्नई विरुद्ध कोलकाता यांच्याच झालेला सामना CSKने 10 धावांनी ...

चिंता नको, आयडॉलच्या न होऊ शकलेल्या पुढील सर्व परीक्षा १९ ...

चिंता नको, आयडॉलच्या न होऊ शकलेल्या पुढील सर्व परीक्षा १९ ॲाक्टोबर २०२० पासून
तांत्रिक अडचणींमुळे आयडॉलच्या न होऊ शकलेल्या पुढील सर्व परीक्षा १९ ॲाक्टोबर २०२० पासून ...

हवाई दल दिनाच्या दिवशी मोदींनी देशातील शूर योद्ध्यांना सलाम ...

हवाई दल दिनाच्या दिवशी मोदींनी देशातील शूर योद्ध्यांना सलाम केला
नवी दिल्ली. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गुरुवारी देशाच्या शौर्य योद्धांना 88व्या भारतीय ...

सीबीआयचे माजी संचालक अश्विनी कुमार यांची आत्महत्या

सीबीआयचे माजी संचालक अश्विनी कुमार यांची आत्महत्या
सीबीआयचे माजी संचालक व नागालँडचे माजी राज्यपाल अश्विनी कुमार (६९) यांचा मृतदेह सिमला ...

भाजप नेत्याविरुद्ध सुनेने केला विनयभंगाचा गुन्हा दाखल

भाजप नेत्याविरुद्ध सुनेने केला विनयभंगाचा गुन्हा दाखल
दौंडमधील भाजपचे नेते तानाजी संभाजी दिवेकर यांना विनयभंगाच्या प्रकरणात अटक करण्यात आली ...

स्मार्टफोनचा अती वापर केल्यानं धोकादायक आजार होऊ शकतात

स्मार्टफोनचा अती वापर केल्यानं धोकादायक आजार होऊ शकतात
स्मार्ट फोनच्या जगात मागील 10 वर्षात मोठा बदल झाला आहे. आज प्रत्येक जण स्मार्टफोन वापरत ...

चेहऱ्यावर नैसर्गिक चमक मिळविण्यासाठी फेशियल योगासन

चेहऱ्यावर नैसर्गिक चमक मिळविण्यासाठी फेशियल योगासन
शरीराच्या प्रत्येक भागावर लठ्ठपणा वाईटच दिसतो. मग तो चेहर्‍यावरच का नसे. बऱ्याच वेळा काही ...

वाघाबद्दल 10 आश्चर्यकारक तथ्य

वाघाबद्दल 10 आश्चर्यकारक तथ्य
आपल्या पृथ्वीवर अनेक प्राणी आणि वनस्पती आहेत ज्यांची माहिती मुलांना पाहिजे. प्राण्यांचे ...

बारीक दिसायचे आहे मग कपड्यांमध्ये या रंगांचा वापर करा

बारीक दिसायचे आहे मग कपड्यांमध्ये या रंगांचा वापर करा
कपड्यांची खरेदी करताना स्टाईल, वर्क, पॅटर्न असे विविध पैलू पडताळून पाहिले जातात. काही ...

दिवाळी स्पेशल : मिल्क केक

दिवाळी स्पेशल : मिल्क केक
सणावाराच्यानिमित्ताने घरीच एखादी मिठाई करून बघण्याचा विचार मनात येतो. सध्याचा कोरोना काळ ...