जास्त काळ मोबाइल दिल्यानं डोळ्यांवरच नव्हे तर मेंदूवर देखील प्रभाव पडतो

Last Modified बुधवार, 21 ऑक्टोबर 2020 (12:56 IST)
सध्याच्या कोरोनाच्या काळात ऑनलाईन क्लासेस सुरू असल्यामुळे मुलांना मोबाइल हाताळण्याचा जणू बहाणाच मिळाला आहे. पण अशामुळे त्याला मोबाइल बघण्याची सवय लागली आहे. तसे बरेच मुलांची सवय असते की मोबाइल बघितल्या शिवाय जेवत सुद्धा नाही. आपल्या पाल्याला देखील अशी काही सवय असल्यास, किंवा आपले पाल्य देखील दिवसभर मोबाइलला चिटकलेले असतात का? जर होय, तर सावधगिरी बाळगा. हा लेख आपल्यासाठी कामी येईल.

एका संशोधनात असे आढळून आले आहे की मोबाइलचा अत्यधिक वापर केवळ मुलांच्या डोळ्यावरच नव्हे तर मानसिक आरोग्यासाठी देखील घातक आहे. तसेच मुलांनी शिकण्याची, समजून घेण्याची, लक्षात ठेवण्याची क्षमता तसे नातं जुळवून घेण्याची क्षमता देखील कमकुवत होते. पालकांना मुलांना दिवसभरातून फक्त 2 तास मोबाइल वापरायला देण्याचे सांगितले आहे.

संशोधनात आढळले आहे की दिवसभरातून तीन तासापेक्षा जास्त मोबाइल हाताळणारे मुलं उशिरा बोलणं शिकतात. त्यांना वाचायला, लिहायला आणि भाषा समजायला देखील अडचण येते. तसेच जे वयात आलेले मुलं तब्बल 5 ते 7 तास मोबाइलच्या पुढे असतात त्यांमध्ये दुःख, अस्वस्थता, जीवनापासून नैराश्य आणि आक्रमकताच्या तक्रारी प्रकर्षाने जाणवतात आणि या मध्ये दुपटीने वाढ होण्याची शक्यता असू शकते.

लठ्ठपणाचा धोका -
संशोधनात आढळून आले हे की मोबाइलचा अत्यधिक वापर मुलांमधील लठ्ठपणा वाढवतो. त्याचे कारण असे की मोबाइल बघून जेवणारे मुले अधिक कॅलरी घेतात. तर जे मुलं मोबाइलचा वापर 50 टक्के कमी करतात ते 25 टक्के कमी कॅलरी खातात.

झोपेची तक्रार जाणवते -
संशोधनात आढळून आले आहे की मोबाइलच्या स्क्रीनमधून निघणारा निळा प्रकाश मेलाटॉनिन नावाच्या स्लिप हार्मोनच्या उत्पादनास अडथळा आणतो. यामुळे मुलांना झोप येण्याचा त्रास तर होतोच, तसे ते सकाळी उठल्यावर ताजे-तवाने देखील जाणवत नाही. अर्धवट झोप झाल्यामुळे त्यांचा स्मरणशक्तीवर तसेच त्यांचा तार्किक क्षमतेवर देखील वाईट परिणाम होतो. तज्ज्ञ सांगतात की मुलांनी झोपण्याचा किमान 2 तासापूर्वी पासूनच मोबाइल हाताळू नये.
डोक्यापासून ते कंबरेपर्यंत वेदना होणं -
संशोधनात आढळले आहे की तासंतास मोबाइल वापरणाऱ्या मुलांमध्ये डोकं, पाठ, कंबर आणि खांदे दुखीचा त्रास उद्भवतो. ह्याचे कारण म्हणजे मान वाकवल्याने त्याचा भार वाढतो आणि त्यामुळे पाठीचा कणा किंवा मणक्यावर अतिरिक्त दाब पडतो.

काळजीची बाब -
* आठ ते 12 वर्षापर्यंतची मुले दररोज चार ते सहा तास मोबाइल हाताळतात.
* वयात आलेले मुले मुली नऊ तास मोबाइल, टीव्ही किंवा कॉम्प्युटर हाताळतात.
कोणी किती वापर करावा -
1 ते दीड वर्षाच्या मुलांना - 2 ते 3 मिनिटे, तेही फक्त व्हिडिओ कॉल पूर्ती मर्यादित असावा. पालकांना आपल्या मुलांना बाहेर खेळायला आणि वाचन - लिखाणासाठी प्रोत्साहित करावं.

18 ते 24 महिने - पालकांच्या निरीक्षणाखाली दिवसभरातून एक ते दीड तासच मोबाइल हाताळण्याची परवानगी असावी. मुलांना शैक्षणिक साहित्यापुरती मर्यादित असायला हवं.

2 ते 5 वर्षे - नृत्य गाण्याशी संबंधित व्हिडिओ बघण्याची आणि खेळ खेळण्याची परवानगी देऊ शकता. पण आठवड्यातील पहिले पाच दिवस फक्त एक तास आणि आठवड्यांचा शेवटी तीन तासांपेक्षा जास्त काळ मोबाइल वापरायला देऊ नये.
5 वर्ष पेक्षा जास्त - मोठ्या मुलांसाठी तर वेळ निश्चित करणं अवघडच असत. पण मुलांनी मोबाइल, टीव्ही, कॉम्प्युटरचा जास्त वापर केल्यामुळे त्यांचा शारीरिक हालचाली आणि शिकण्याची कला समजून घेण्यावर परिणाम होऊ लागत असल्यास तर ते फार घातक आहे.


यावर अधिक वाचा :

Mi 10i आज 108 मेगापिक्सेल कॅमेर्‍यासह भारतात लॉन्च होईल! ...

Mi 10i आज 108 मेगापिक्सेल कॅमेर्‍यासह भारतात लॉन्च होईल! किंमत किती असेल जे जाणून घ्या
शाओमी (Xiaomi) 2021 च्या पहिल्या व्हर्च्युअल लाँच इव्हेंटसाठी सज्ज आहे. कंपनी आज (5 ...

New Covid lockdown in England: नवीन कोरोना विषाणूच्या ...

New Covid lockdown in England: नवीन कोरोना विषाणूच्या वाढत्या घटनांच्या पार्श्वभूमीवर पुन्हा ब्रिटनमध्ये कडक लॉकडाउन लागू करण्यात आला
बोरिस जॉनसन यांनी लोकांना या घोषणेसह घरी राहण्याचे आवाहन केले. लॉकडाऊनच्या घोषणेनंतर आता ...

लॉकडाउननंतर मद्यपान करणार्‍यांची संख्या दुप्पट, रूग्णालयात ...

लॉकडाउननंतर मद्यपान करणार्‍यांची संख्या दुप्पट, रूग्णालयात 48.5 टक्के रुग्ण पोहोचले
कोरोना साथीच्या चिंतेमुळे एकीकडे लोक स्वत:ला घरातच कैद करू लागले. दुसरीकडे, लोकांनीही ...

बारावीच्या परीक्षेचे अर्ज भरण्यास मुदतवाढ

बारावीच्या परीक्षेचे अर्ज भरण्यास मुदतवाढ
राज्य मंडळातर्फे घेण्यात येणार्‍या बारावीच्या परीक्षेचे अर्ज भरण्यास १५ डिसेंबरपासून ...

गजबजलेल्या रस्त्यावर एकतर्फी प्रेमातून २२ वर्षीय तरुणीची ...

गजबजलेल्या रस्त्यावर एकतर्फी प्रेमातून २२ वर्षीय तरुणीची हत्या
मुंबईच्या गजबजलेल्या रस्त्यावर एका तरुणाने एकतर्फी प्रेमातून २२ वर्षीय तरुणीची हत्या करत ...

पंचतंत्र कथा : ब्राह्मणाचे स्वप्न

पंचतंत्र कथा : ब्राह्मणाचे स्वप्न
एक कंजूस ब्राह्मण एका शहरात राहत होता. त्याने भिक्षावळीमध्ये मिळालेल्या सातूच्या पिठाने ...

मायक्रोव्हेव्हची स्वच्छता कशी करावी काही सोप्या टिप्स जाणून ...

मायक्रोव्हेव्हची स्वच्छता कशी करावी काही सोप्या टिप्स जाणून घ्या
चांगल्या आरोग्यासाठी स्वच्छता ठेवणे खूप महत्त्वाचे आहे. जर आपण स्वच्छतेची काळजी घेतली तर ...

आरोग्य टिप्स : अंघोळ करताना कानात पाणी गेलं आहे या टिप्स ...

आरोग्य टिप्स : अंघोळ करताना कानात पाणी गेलं आहे या टिप्स अवलंबवा
नेहमी असं होत की अंघोळ करताना कानात पाणी शिरतं, जे काढण्यासाठी नको ते प्रयत्न केले जाते. ...

मलासन योग : बद्धकोष्ठता आणि गॅसचा त्रास असल्यास हे आसन करा

मलासन योग : बद्धकोष्ठता आणि गॅसचा त्रास असल्यास हे आसन करा
योग आसन मलासन हे करायला खूप सोपं आहे. दररोज प्रत्येक व्यक्ती हे आसन करतोच.परंतु ह्याला ...

काय सांगता लोणीचा वापर असा देखील करता येतो

काय सांगता लोणीचा वापर असा देखील करता येतो
लोणी ज्याचा वापर आपण आहारात आणि अन्नात करतोच. लहान मुलांना लोणी खूप आवडतं. मुलं तर लोणी ...